IV SA/Wa 568/16
WyrokWSA w Warszawie2016-06-02
Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Alina Balicka, Anita Wielopolska-Fonfara
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w sytuacji gdy mogło dojść do naruszenia właściwości miejscowej organu I instancji oraz zasady dwuinstancyjności postępowania?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, ponieważ organ odwoławczy nie odniósł się do kluczowych zarzutów skargi dotyczących niewłaściwości miejscowej organu I instancji oraz kwestii proceduralnych związanych z wnioskiem o uzupełnienie postanowienia. Brak analizy tych zarzutów przez SKO uniemożliwił sądowi ocenę legalności zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującego w mocy postanowienie Burmistrza o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na odtworzeniu brzegów rzeki poprzez wycinkę drzew i krzewów. Towarzystwo Ochrony Przyrody (TOP) zaskarżyło postanowienie SKO, zarzucając m.in. naruszenie właściwości miejscowej organu I instancji (Burmistrza) oraz naruszenie zasady dwuinstancyjności z uwagi na nierozpatrzenie wniosku o uzupełnienie postanowienia Burmistrza.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi Towarzystwa Ochrony Przyrody z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego Towarzystwa Ochrony Przyrody z siedzibą w [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej również: "Kolegium" lub "SKO") z [...] stycznia 2016 r., nr znak [...] (dalej również: "zaskarżone postanowienie"). Postanowieniem tym Kolegium, po rozpoznaniu zażalenia Stowarzyszenie [...] z siedzibą w W. na postanowienie Burmistrza L. (dalej również: "Burmistrz" lub "organ I instancji") z [...] czerwca 2014 r. znak: [...] orzekającego o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na odtworzeniu odsłoniętych mulistych i piaszczystych brzegów rzeki [...] poprzez wycinkę drzew i krzewów na terenie gmin L. i J. oraz Dzielnic W.: [...], [...], [...] i [...] w ramach projektu LIFE+ "Ochrona siedlisk kluczowych gatunków Doliny Środkowej [...]" w warunkach intensywnej presji aglomeracji [...] oraz określającego zakres raportu o odziaływaniu na środowisko, postanowiło utrzymać w mocy wskazane postanowienie Burmistrza L.
II. Zaskarżone postanowienie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.
II.1. Burmistrz L. wskazanym na wstępie postanowieniem z [...] czerwca 2014 r. orzekł o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na odtworzeniu odsłoniętych mulistych i piaszczystych brzegów rzeki [...] poprzez wycinkę drzew i krzewów na terenie gmin L. i J. oraz Dzielnic W.: [...], [...], [...] i [...] w ramach projektu LIFE+ "Ochrona siedlisk kluczowych gatunków Doliny Środkowej [...] w warunkach intensywnej presji aglomeracji [...] oraz określił zakres raportu. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ I instancji wskazał, że Zarząd Mienia Miasta W. wystąpił z wnioskiem z 20 sierpnia 2013 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na odtworzeniu odsłoniętych mulistych i piaszczystych brzegów rzeki [...] poprzez wycinkę drzew i krzewów na terenie gmin L. i J. oraz Dzielnic W.: [...], [...], [...] i [...]. Organ I instancji wskazał, iż planowana inwestycja zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 86 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2010 r., w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213 z 2010 r., poz. 1397), zalicza się do przedsięwzięć, mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. - udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 t.j. z późn. zm., dalej również: "ustawa ocenowa"), Burmistrz L. wystąpił z wnioskiem do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Powiatowego Inspektora Sanitarnego o wydanie opinii co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia i określenia zakresu ewentualnego raportu. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z [...] października 2013 r. orzekł o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia. Niewydanie opinii przez Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny potraktowane zostało jako brak zastrzeżeń, zgodnie z art. 78 ust 4 ustawy ocenowej. Postanowieniem z [...] października 2013 r. Burmistrz orzekł o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz o zakresie raportu o oddziaływaniu na środowisko. Pismem z 18 listopada 2013 r. Towarzystwa Ochrony Przyrody wystąpiło o zmianę zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Postanowieniem z [...] grudnia 2013 r. Burmistrz orzekł o rozszerzeniu zakresu raportu. Jednocześnie Towarzystwo Ochrony Przyrody złożyło zażalenie na postanowienie Burmistrza L. z [...] października 2013 r. Kolegium postanowieniem z [...] marca 2014 r. stwierdziło uchybienie ustawowego terminu do złożenia tego zażalenia. Postanowienie zostało zaskarżone przez Towarzystwo Ochrony Przyrody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. SKO postanowieniem z [...] czerwca 2014 r. uwzględniło zarzuty skargi oraz postanowiło uchylić postanowienie z [...] marca 2014 r. oraz uchylić w całości zaskarżone postanowienie Burmistrza z [...] października 2013 r. i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Burmistrz rozpoznając sprawę ponownie wziął pod uwagę cele i charakter inwestycji, informacje przedstawione w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia załączonej do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, przedłożony w toku postępowania raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz uwagi i wnioski złożone przez zainteresowane strony. Na potrzeby ustalenia zakresu raportu organ I instancji przeanalizował rodzaj i charakterystykę zamierzenia, polegającego na przeprowadzeniu wycinki drzew i krzewów na cele ochrony kluczowych gatunków ptaków Doliny Środkowej [...]. Wdrożenie przedsięwzięcia w kontekście założeń projektu LIFE + ma na celu realizację przepisów Dyrektywy Ptasiej i jest finansowane ze środków Unii Europejskiej. Ponadto w związku z zależnością obszaru Natura 2000 Dolina Środkowej [...] PLB [...] od ekosystemu [...] uznano, że wdrożenie przedsięwzięcia jest konieczne w kontekście realizacji art. 4 ust. 1 lit. c) Ramowej Dyrektywy Wodnej. Organ I instancji uznał, iż w związku z charakterem przedsięwzięcia, szczególnej uwagi wymaga opis warunków użytkowania terenu w fazie wykonywania prac i eksploatacji lub użytkowania. Uwaga ta jest uzasadniona w świetle konieczności opisu elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. W kontekście analizy wariantowej za istotne uznano się zarówno proces dochodzenia do przyjętych wskazań lokalizacyjnych pod kątem oceny oddziaływań na środowisko jak i efektywność proponowanych lokalizacji ocenianych w świetle spełnienia założeń projektu. Zmiany siedliskowe związane z realizacją przedsięwzięcia organ I instancji ocenił w kontekście przepisów Dyrektywy Siedliskowej, Dyrektywy Ptasiej, krajowych przepisów o ochronie obszarowej oraz gatunkowej ze wskazaniem na źródła identyfikacji potencjału ochronnego gatunków. W związku ze specyfiką przedsięwzięcia polegającą na wycince drzew i krzewów konieczna stała się ocena oddziaływań skumulowanych z wycinkami realizowanymi w ramach innych komponentów projektu LIFE + oraz przez inne podmioty. Za kolejny element niezbędny do uwzględnienia organ I instancji uznał analizę oddziaływania planowanego przedsięwzięcia pod kątem celów środowiskowych określonych w art. 4 Ramowej Dyrektywy Wodnej wdrożonym poprzez Plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza [...]. Chodzi tutaj o oceną oddziaływania na poszczególne elementy stanu ekologicznego (elementy biologiczne, oraz hydromorfologiczne i fizykochemiczne) oraz na cele obszarów chronionych zależnych od ekosystemu wodnego. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku Towarzystwa Ochrony Przyrody z dnia 18 listopada 2013 r. organ I instancji uznał za zasadną analizę trybu postępowania z odpadami, w szczególności organicznymi, które będą powstawać przy wycinaniu drzew i krzewów z podaniem prognozowanych mas odpadów drzewnych. Bardziej szczegółowe analizy są niemożliwe z uwagi na to iż projekt znajduje się na etapie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a oczekiwane przez Towarzystwo informacje będą zależne od formuły postępowania z usuwaną zielenią. Inwestor przewiduje bowiem wdrożenia zamówienia na wycinkę drzew i krzewów z wynagrodzeniem częściowym w postaci zagospodarowania mas drzewnych przez wykonawcę wycinki. Ocena planowanych ubytków w szacie roślinnej międzywala [...] powinna zostać przeprowadzona w kontekście przyrodniczym natomiast nie pod kątem znaczenia usuwanej roślinności w unieszkodliwianiu (utylizacji) zanieczyszczeń wód [...] - natury organicznej. Dane przedsięwzięcie w sposób minimalny przyczyni się pozytywnie do usuwania biogenów natomiast szersze analizy w tym zakresie nie są uzasadnione, z uwagi na ich zbyt specjalistyczny charakter nieadekwatny do zasad i potrzeb postępowania dowodowego w przedmiotowej sprawie. Charakterystyka wpływu planowanego przedsięwzięcia na warunki zdrowotne i sanitarne ludności terenów nadwiślańskich również powinna stanowić element raportu, nie jest to natomiast zagadnienie, które wymaga prowadzenia analiz na poziomie wnioskowanym przez Towarzystwo Ochrony Przyrody. Skala inwestycji, jej rozproszenie lokalizacyjne oraz niski poziom emisji nie daje podstaw do jakichkolwiek obaw w zakresie ochrony stanu sanitarnego powietrza i wód. Dalsze szczegółowe rozwiązania w zakresie organizacji prac precyzowane będą przez wykonawcę wycinki. Dokonanie oceny wpływu działań towarzyszących na chronione obiekty przyrodnicze organ I instancji uznał zasadne w zakresie realizacji ścieżki pieszo rowerowej, o czym mowa powyżej z uwagi na możliwość wystąpienia oddziaływań skumulowanych w zakresie wycinek. Podkreśla się jednak, że realizacja ścieżki nie wchodzi w zakres przedmiotowego postępowania administracyjnego (nie jest objęta wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach). Końcowo Burmistrz stwierdził, że realizacja przedsięwzięć przewidzianych w ramach działania A.5. projektu LIFE + (ograniczenie swobodnej penetracji obszaru poprzez tworzenie miejsc udostępnionych wypoczynkowi) tj. ścieżki pieszo rowerowej, pawilonu edukacyjnego oraz miejsc postojowych (do 10 miejsc) powinna być przedmiotem odrębnych postępowań prowadzonych w trybie art. 96 ustawy ocenowej, przy czym należy pamiętać że przewidziana w ramach danego projektu kanalizacja antropopresji ma służyć realizacji celów obszaru Natura 2000 Dolina Środkowej [...] PLB [...], a nie im zagrażać.
II.2. Na powyższe postanowienie Burmistrza z [...] czerwca 2014 zostało wniesione zażalenie przez Stowarzyszenie [...] z siedzibą w W. Stowarzyszenie wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu I instancji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Burmistrza L. Stowarzyszenie podniosło w szczególności, iż postanowienie zostało wydane nie dla całego przedsięwzięcia - co jest sprzeczne z art. 3 ust. 1 pkt. 13 ustawy ocenowej.
II.3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uzasadniając zaskarżone postanowienie wskazało na wstępie, że pomimo niezamieszczenia w postanowieniu Burmistrza z [...] czerwca 2014 r. pouczenia o prawie wniesienia zażalenia, zażalenie to zostało wniesione w terminie. Następnie Kolegium wskazało, że jak wynika z karty informacyjnej przedsięwzięcia obejmuje ono swoim zasięgiem odcinek [...] od Wysp [...] do Ławic [...], i polega na odtworzeniu odsłoniętych mulistych i piaszczystych brzegów rzeki [...] poprzez wycinkę drzew i krzewów na terenie gmin L. i J. oraz Dzielnic W.: [...], [...], [...] i [...] w ramach projektu LIFE+ "Ochrona siedlisk kluczowych gatunków Doliny Środkowej [...]" w warunkach intensywnej presji aglomeracji [...]. Na terenie przewidzianym dla przedmiotowego przedsięwzięcia znajdują się obszary chronione, w tym obszary Natura 2000, rezerwaty przyrody i obszary chronionego krajobrazu. Mając na względzie rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, które, pod względem zakresu planowanych prac jest przedsięwzięciem o dużym rozmiarze, jak również okoliczność jego realizacji na obszarze wzdłuż linii brzegowej [...] (od Wysp [...] do Ławic [...]), a także z uwagi na fakt, iż przedsięwzięcie jest realizowane na obszarze obejmującym tereny objęte ochroną prawną, zdaniem Kolegium nie ulega wątpliwości, iż zakres przedsięwzięcia, jak i jego położenie uzasadnia konieczność sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko. W odniesieniu do określonego zakresu raportu, to w świetle art. 66 ustawy został on uznany przez Kolegium za wystarczający. Wskazane w zaskarżonym postanowieniu elementy oceny uwzględniają wpływ planowanej inwestycji na na obszary objęte ochroną prawną, a w szczególności obszary Natura 2000, możliwość kumulacji oddziaływań (planowana ścieżka rowerowa), wpływu planowej inwestycja na środowisko, a więc elementy które wiążą się z oddziaływaniem inwestycji. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że brak jest podstaw do uznania zasadności zarzutów strony skarżącej przede wszystkim z uwagi na ogólność zarzutów, jak i ich niezasadność. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy ocenowej, pod pojęciem przedsięwzięcia rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Tym samym, aby dane przedsięwzięcia mogłyby by być traktowane jako jedno, musi między nimi istnieć powiązanie technologiczne. Kryterium tego nie spełnia inwestycja objęta niniejszym postępowaniem, albowiem projekt LIFE+ dotyczy współfinansowania ze środków Unii Europejskiej projektów z dziedziny ochrony środowiska, zaś jego celem jest przede wszystkim wspieranie polityki unijnej w zakresie ochrony środowiska, jak również identyfikacja i promocja nowych rozwiązań dla problemów ochrony środowiska
III.1. Skargę na wskazane na wstępie postanowienie SKO z [...] stycznia 2016 r. wniosło Towarzystwo Ochrony Przyrody z siedzibą w W. (dalej również: "TOP" lub "skarżący"). W skardze zarzucono, że postanowienie Kolegium zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, albowiem:
a) utrzymano w nim w mocy postanowienie Burmistrza L. z [...] czerwca 2014r., wydane przez organ I instancji niewłaściwy miejscowo w postępowaniu zmierzającym do ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji dla omawianego przedsięwzięcia, a więc także niewłaściwy w przedmiocie określenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego przedsięwzięcia i ustalenia zakresu merytorycznego raportu, koniecznego do sporządzenia; dlatego też został rażąco naruszony art. 75 ust. 4 ustawy ocenowej w zw. z art. 63 ust. 1 tej ustawy,
b) w sposób rażący naruszono zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, określoną w art. 15 k.p.a. i obowiązującą również wobec zaskarżonego postanowienia o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia OOŚ - w związku z art. 65 ust. 2 ustawy "ocenowej"; stało się tak, gdyż - jak wynika to jednoznacznie z akt administracyjnych sprawy - ostateczne postanowienie SKO z [...] stycznia 2016 r. zostało wydane w okolicznościach, gdy Burmistrz L., jako organ I instancji, wciąż nie rozpatrzył znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy podania (żądania) Towarzystwa Ochrony Przyrody z 22 lipca 2014 r., wniesionego w sprawie uzupełnienia co do rozstrzygnięcia (sentencji) postanowienia Burmistrza L. z dnia [...] czerwca 2014 r. (na podstawie art. 111 § 1 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a.); zdaniem skarżącego, wymienione żądanie TOP zostało doręczone organowi I instancji w dniu 28 lipca 2014r. i znajduje się ono w aktach administracyjnych; tym samym SKO przedwcześnie rozpatrzyło zażalenie na postanowienia Burmistrza L. z dnia [...] czerwca 2014 r. i Towarzystwo Ochrony Przyrody zostało pozbawione możliwości wniesienia swojego zażalenia na to postanowienie, co przesądza o zaistnieniu wymienionej powyżej wady nieważności zaskarżonego Postanowienia SKO w W.
Uzasadniając zarzut wydania postanowienia przez organ niewłaściwy TOP wskazało w szczególności, że postanowienie Burmistrza L. dotyczy trzech jednostek administracyjnych (dwóch gmin – L. i J. oraz Miasta W.). Łączna powierzchnia na której ma być ono realizowane wynosi około 50 ha. Z czego:
1) 11,2 ha zajmuje powierzchnia przedsięwzięcia w gminie J. (miejscowość R.)
- zadanie A.2.1, o nazwie "R. "
2) 15,5 ha zajmuje powierzchnia przedsięwzięcia w gminie L. (miejscowość L.) - zadania A.2.2 oraz A.2.3 (o nazwach "L. " oraz "L. - Piaskarnia B"),
3) 23,3 ha zajmuje powierzchnia przedsięwzięcia w Mieście W. - w tym:
- zadanie A.2.4 "G. " - w Dzielnicy [...] (4,5 ha),
- zadanie A.2.6 "S. " - w Dzielnicy [...] (5,1 ha),
- zadanie A.2.7 "Z. " - w Dzielnicy [...] (9,5 ha),
- zadanie A.2.8 - w rezerwacie "W. " - w dzielnicach [...] i [...] (4,2 ha).
Zdaniem skarżącego, z przedstawionego stanu faktycznego, potwierdzonego informacjami zawartymi w aktach administracyjnych, wynika, że organem właściwym do wydania postanowienia w pierwszej instancji był Prezydent Miasta W., albowiem to na obszarze miasta W. znajduje się największa część planowanego przedsięwzięcia. TOP podniosło, że burmistrzowie dzielnic [...] (np. [...], [...], czy też [...]) nie są, [...] samodzielnymi organami władzy samorządowej; dzielnice te stanowią wyłącznie tzw. "jednostki pomocnicze". W związku z tym wydane w I instancji postanowienie Burmistrza L. z [...] czerwca 2014 r. jest obciążone kwalifikowaną wadą prawną opisaną w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. (w związku z art. 126 k.p.a.) z powodu rażącego naruszenia przywołanego już art. 75 ust. 4 ustawy ocenowej. TOP podkreśliło również, że do dnia wniesienia skargi złożony przez skarżącego wniosek z 22 lipca 2014 r. o uzupełnienie postanowienia Burmistrza L. z [...] czerwca 2014 r. nie został rozpoznany.
W skardze sformułowano następujące wnioski:
- o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości (art. 145 par. 1 pkt. 2 p.p.s.a.), lub alternatywnie - o jego uchylenie w całości na podstawie art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. "a" i "c" "ppsa", jako naruszające prawo materialne i przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy,
- o stwierdzenie nieważności (w całości) lub uchylenie w całości postanowienia Burmistrza L. z dnia [...] czerwca 2014r. - na podstawie art. 135 p.p.s.a.,
- o umorzenie przez sąd postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza L. w przedmiocie wydania rozstrzygnięcia o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla omawianego przedsięwzięcia - na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a.,
- o zasądzenie od SKO na rzecz TOP zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego - na podstawie art. 200 p.p.s.a.
III.2. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu tego pisma organ nie odniósł się do zarzutów skargi, a ograniczył się do ogólnego stwierdzenia, że "Po zapoznaniu się z treścią skargi Kolegium nie podziela zarzutów strony skarżącej i nie znajduje podstaw do ich uwzględnienia. Strona skarżąca nie wskazała okoliczności, które mogłyby przesądzić o zmianie stanowiska organu odwoławczego, ujętego w uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia. Z tych względów, po zapoznaniu się z całością sprawy. Kolegium nie widzi podstaw do uwzględnienia skargi i podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia".
III.3. Na rozprawie 2 czerwca przedstawiciel TOP oświadczył, że dane dotyczące powierzchni inwestycji na terenie m. W. wskazane w skardze nie zostały podane w dokumentach znajdujących się w aktach niniejszej sprawy, ale wynikają one z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej w związku z postanowieniem Burmistrza z [...] czerwca 2014 r. Przedstawiciel ten okazał składowi orzekającemu również książkę nadawczą, z której wynika, że w dniu 23 lipca 2014 r. TOP nadało pismo do Burmistrza L. (według przedstawiciela chodzi o pismo datowane na dzień 22 lipca 2014 r. w sprawie uzupełnienia postanowienia).
IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
IV.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak zebrany w aktach materiał nie pozwala na formułowanie stanowczych ocen prawnych co do postawionych w skardze zarzutów rażącego naruszenia prawa. .
IV.2. Na wstępie należy wskazać, że sąd administracyjny dokonuje oceny legalności działania administracji publicznej na podstawie akt sprawy (art. 133 p.p.s.a.). Oznacza to w szczególności, że sąd zasadniczo nie czyni własnych ustaleń faktycznych, a orzeka na podstawie stanu faktycznego wynikającego z akt administracyjnych (argumentum ex art. 106 § 3 p.p.s.a; por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 marca 2014 r., II OSK 2546/12, CBOSA; J. Jagielski, M. Jagielska, R. Stankiewicz, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, 3 wyd., Warszawa 2015, s. 567). W aspekcie ustaleń faktycznych obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest natomiast przede wszystkim dokonanie oceny, czy materiał dowodowy został przez organ prawidłowo zebrany i oceniony (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2015 r., II GSK 789/14, CBOSA).
IV.3. Jeżeli chodzi o pierwszy z zarzutów skargi, to zgodnie z art. 75 ust. 4 ustawy ocenowej, w przypadku przedsięwzięcia, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, wykraczającego poza obszar jednej gminy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje wójt, burmistrz, prezydent miasta, na którego obszarze właściwości znajduje się największa część terenu, na którym ma być realizowane to przedsięwzięcie, w porozumieniu z zainteresowanymi wójtami, burmistrzami, prezydentami miast. W myśl zaś art. 63 ust. ustawy ocenowej, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z postanowienia Burmistrza L. z [...] czerwca 2015 r. wynika, że planowane przedsięwzięcie ma być realizowane na terenie gmin L. i J. oraz następujących dzielnic m. W.: [...], [...], [...], [...] i [...]. Z treści postanowienia nie wynika jednak, na jakim konkretnie obszarze dzielnic m. W. przedsięwzięcie to ma być prowadzone. Dane te nie wynikają również w sposób jednoznaczny z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W szczególności na s. 24 – 28 Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (rozdział 3.1.2. "Powierzchnia ziemi") podano, i to tylko orientacyjnie, powierzchnię wysp w R., L. i G. (dzielnica [...]), brak natomiast danych co do pozostałych dzielnic [...]. Podkreślić należy, że Kolegium, pomimo obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady kontradyktoryjności, nie odniosło się do tego zarzutu skargi, a w szczególności nie wskazało, czy twierdzenia skargi co do powierzchni przedsięwzięcia są zgodne czy nie z ze stanem rzeczywistym. Na podstawie akt sprawy Sąd nie może zatem zweryfikować zarzutu skargi dotyczącego wydania postanowienia przez organ niewłaściwy miejscowo. Równocześnie należy mieć na uwadze, że dzielnice m. W., aczkolwiek korzystają z dużej autonomii, nie mają statusu gmin. Status taki posiada wyłącznie Miasto W. ([...]). Dlatego też w aspekcie art. 75 ust. 4 ustawy ocenowej należy brać pod uwagę łącznie teren mający być zajęty pod planowane przedsięwzięcie na obszarze m. W. Innymi słowy, w niniejszej sprawie chodzi łącznie o teren inwestycji w odniesieniu do wszystkich dzielnic W. wskazanych w postanowieniu Burmistrza. Oceny tej nie zmienia art. 11 ust.1 ustawy warszawskiej. Zgodnie z tym przepisem, dzielnica działa na podstawie statutu dzielnicy nadanego przez Radę m. W. i innych uchwał Rady m. W. przekazujących dzielnicy zadania i kompetencje gminne i powiatowe, zadania zlecone gminie z zakresu administracji rządowej oraz zadania realizowane na podstawie porozumień zawartych pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego. Po pierwsze, możliwość przekazania przez Radę Miasta W. pewnych kompetencji zarządom dzielnic nie powoduje, że stają się one odrębnymi od Miasta W. gminami. Po drugie, w ten sposób dzielnice nie przestają pełnić funkcji pomocniczych, działają one bowiem, jak to ujął J. Jagielski (Ustawa [...] – prawo niedoskonałe (uwagi na marginesie wdrażania ustawy [...], Samorząd Terytorialny 2002, nr 12, s, 60) z nadania "władzy ogólnomiejskiej", czyli nadania Rady m. W. Uzupełniająco należy zauważyć, że w oparciu o art. 11 ustawy [...] Rada Miasta W. podjęła w dniu [...] grudnia 2008 r. uchwałę Nr [...] w sprawie przekazania dzielnicom m. W. do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m. W. W świetle tej uchwały zarządom dzielnic nie powierzono jednak kompetencji do wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach co do przedsięwzięć odpowiadających przedsięwzięciu objętemu postanowieniem Burmistrza z [...] czerwca 2014 r. Nawet jednak w odniesieniu do tej nielicznej grupy przedsięwzięć, co do których decyzje i postanowienia środowiskowe mogą wydawać zarządy dzielnic i przekraczających obszar jednej dzielnicy, właściwy jest zarząd tej dzielnicy, na obszarze której znajduje się największa część terenu objętego przedsięwzięciem (zob. § 14 pkt 39 i 40 powołanej uchwały w brzmieniu obowiązującym w dniu 25 czerwca 2014 r.). Reasumując, na gruncie niniejszej sprawy – w aspekcie ustalenia organu właściwego – należy brać pod uwagę łącznie teren mający być zajęty pod planowane przedsięwzięcie na obszarze m. W. Analiza zaskarżonego postanowienia, jak również poprzedzającego go postanowienia Burmistrza, wskazuje, że zagadnienie właściwości organu nie zostało ogóle przeanalizowane, chociaż z uwagi na treść art. 75 ust. 4 ustawy ocenowej zagadnienie to winno być rozważone z urzędu przez orzekające organy i to przed przejściem do merytorycznego rozpoznania sprawy.
IV.4. Jeżeli chodzi o drugi zarzut skargi, związany z twierdzeniem skarżącego o złożeniu wniosku o uzupełnienie postanowienia Burmistrza z [...] czerwca 2014, to w aktach administracyjnych przesłanych do sądu brak jest wskazanego w skardze pisma. Równocześnie skarżący uprawdopodobnił wysłanie tego pisma do Burmistrza L. okazując na rozprawie 2 czerwca 2016 r. książkę nadawczą prowadzoną dla TOP. Również w tej kwestii SKO nie zajęło w istocie rzeczowego stanowiska w odpowiedzi na skargę. Tymczasem jest to kwestia istotna, albowiem gdyby potwierdziły się twierdzenia skargi o złożeniu wniosku o uzupełnienie postanowienia w ustawowym terminie, to istotnie termin do złożenia zażalenia dla TOP na postanowienie z [...] czerwca 2014 r. rozpocząłby bieg od chwili doręczenia skarżącemu postanowienia uzupełniającego lub odmawiającego uzupełnienie postanowienia (art. 111 § 2 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a.). Przypomnieć w tym miejscu należy, że na gruncie art. 138 k.p.a. w orzecznictwie przyjmuje się zasadę jednoczesnego orzekania o wszystkich odwołaniach (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 5 stycznia 2016 r., II OSK 1065/14, CBOSA oraz cyt. tam orzeczenia w sprawach II OSK 1198/09 oraz I OSK 314/13), co należy odpowiednio odnieść do zażaleń (art. 144 k.p.a.). Niedopuszczalne jest w szczególności wydanie rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy, jeżeli dla wszystkich biorących udział w postepowaniu stron nie upłynął jeszcze termin na wniesienia środka prawnego.
IV.4. Rozpoznając sprawę ponownie Kolegium będzie miało na uwadze wskazane wyżej oceny prawne, a także podejmie następujące czynności. Po pierwsze, ustali dokładnie teren planowego przedsięwzięciach na obszarze każdej z gmin (L., J. oraz m. W.). Ustalenia te winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia, a nadto w aktach sprawy należy zgromadzić dowody pozwalające na weryfikację tych ustaleń. W zależności od poczynionych ustaleń Kolegium rozważy, czy Burmistrz L. był organem właściwym do wydania przedmiotowego postanowienia. Po drugie, Kolegium poczyni ustalenia co tego, czy skarżący rzeczywiście złożył w terminie omawiany wyżej wniosek o uzupełnienie postanowienia z dnia [...] czerwca 2014 r. W tej kwestii Kolegium rozważy również zlecenie postępowania dowodowego Burmistrzowi L. (art. 136 k.p.a.), skoro to do tego organu miało być nadane pismo skarżącego datowane na dzień 22 lipca 2014 r. Prowadząc postępowanie dowodowe co do obu wskazanych kwestii Kolegium wyznaczy również stronom odpowiedni termin na zgłaszanie ewentualnych wniosków dowodowych, które mogą być pomocne w ustaleniu wskazanych wyżej okoliczności faktycznych.
IV.5. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na koszty te składa się wpis 100 zł od skargi.
IV.6. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło