IV SA/Wa 886/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant ref. staż. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2015 r. sprawy ze skargi B. Ł. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez B. L. jest postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2014r. Nr [...] utrzymujące w mocy, na podstawie art.138&1 pkt.1 w zw. z art.152&2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( j.t DZ U z 2013r. poz. 267, dalej jako: "kpa")), postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2012r. znak [...] odmawiające B. L. prowadzącej działalność gospodarczą pn. "A. B. L." wstrzymania ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2011r. znak [...] o wymierzeniu ww. kary pieniężnej w kwocie 20. 000 zł. W uzasadnieniu orzeczenia Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej również jako: "GIOŚ"" lub "organ odwoławczy") podniósł, że decyzją z dnia [...] marca 2011r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wymierzył B. L. karę pieniężną w kwocie 20.000 zł. Przedmiotowa decyzja została stronie doręczona zgodnie z art.44 kpa i stała się decyzją ostateczną. Pełnomocnik B. L. w dniu 27 stycznia 2012r. złożył do organu wniosek o wstrzymanie wykonania ww. ostatecznej decyzji [...] WIOŚ z dnia [...] marca 2011r. uzasadniając, że w dniu [...] stycznia 2012r. został złożony wniosek o wznowienie postępowania ww. sprawie. W jego ocenie okoliczności sprawy wskazywały na prawdopodobieństwo uchylenia przedmiotowej decyzji w wyniku wznowienia postępowania, co uzasadniało konieczność wstrzymania wykonania tej decyzji. [...] WIOŚ ww. postanowieniem z dnia [...] lutego 2012r. odmówił uwzględnienia wniosku uzasadniając odmowę uchybieniem przez stronę terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania określonego w przepisach kpa. GIOŚ, rozpoznając zażalenie strony na powyższe postanowienie, podtrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji wskazując, że w sprawie nie zaistniały przesłanki z art.152 kpa do wstrzymania wykonania decyzji, albowiem wniosek o wznowienie postępowania w sprawie został złożony z przekroczeniem miesięcznego terminu do złożenia takiego podania. W tym zakresie organ odwoławczy podniósł, że ze sporządzonej w dniu 9.12.2011r. notatki służbowej wynika, że pełnomocnik strony w tym dniu zapoznał się z aktami sprawy. Wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony w dniu [...].01.2012r., czyli z przekroczeniem miesięcznego terminu do jego złożenia. Zachowanie terminu stanowi warunek skuteczności wniosku o wznowienie postępowania, a w przypadku jego uchybienia organ odmawia wznowienia postępowania, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Pismem z dnia 5 lutego 2015r. B. L. ( dalej także jako: "skarżąca") reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie GIOŚ. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1/ art.152 &1 kpa poprzez uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wskazujące na wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji, w przypadku kiedy to z wniosku strony wynika, że decyzja [...] WIOŚ z dnia [...].03.2011r. winna zostać uchylona w postępowaniu wznowieniowym albowiem w sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne oraz dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nie znane organowi, który wydał decyzję, które to przy ich uwzględnieniu wpłyną znacząco na sprawę, a nowa decyzja będzie odmienna od dotychczas wydanej 2/ naruszenie art.152 &1 kpa, albowiem wykonanie decyzji winno zostać wstrzymane do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania 3/ naruszenie art.152 &1 kpa, albowiem wykonanie decyzji winno zostać wstrzymane do czasu ostatecznego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego Mając na względzie powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła zarzuty i twierdzenia, wywodząc, że nadal toczą się postępowania odwoławcze i sądowoadministracyjne w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia jej kary pieniężnej. W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miałby wpływ na wynik sprawy, nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem skarga podlega oddaleniu. Postanowienie GIOŚ kontrolowane w sprawie zostało wydane po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej na postanowienie organu I instancji odmownie załatwiające ww. wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania, stąd też podstawę materialnoprawną tego orzeczenia stanowi przepis art. 152 k.p.a. Wymaga zatem przypomnienia, iż zgodnie z art. 152 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Dostrzec należy, iż instytucja procesowa uregulowana w przytoczonym przepisie, służy ochronie strony przed możliwymi negatywnymi konsekwencjami jakie może ona ponieść na skutek dalszego wykonywania decyzji. Jednakże zastosowanie tej instytucji uzależnione jest od stwierdzenia istnienia (na wniosek lub z urzędu) prawdopodobieństwa uchylenia decyzji, przy czym ocena stopnia tego prawdopodobieństwa, dokonana w oparciu o występujące w sprawie okoliczności, należy do właściwego organu. Podkreślić przy tym trzeba, iż w postępowaniu dotyczącym wstrzymania wykonania decyzji nie bada się merytorycznie zgodności z prawem decyzji stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego oraz konieczności ewentualnego jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Należy to bowiem do rozstrzygnięcia kończącego wznowione postępowanie. Wydając postanowienie na podstawie art. 152 § 1 k.p.a. właściwy organ winien natomiast wziąć pod uwagę te okoliczności faktyczne i prawne, które dostępne są na tym etapie postępowania, przede wszystkim materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy zakończonej dotychczasową decyzją, i na tej podstawie wstępnie ocenić, czy istnieją podstawy do przyjęcia, że decyzja zostanie uchylona. Należy także zaznaczyć, iż wstrzymanie nie jest pozostawione uznaniu organu, choć jego przesłanki są wskazane w drodze pojęć niedookreślonych. Z treści art. 152 k.p.a. wynika jednoznacznie, że jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej, tzn. gdy istnieje przekonanie o zasadności przesłanek do wznowienia postępowania, organ ma obowiązek wstrzymania wykonania takiej decyzji. Wskazał na to Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w wyroku z 10 lutego 2011 r. sygn. akt II OSK 295/10 (lex nr 1071256). Dodać w końcu trzeba, iż interpretacja przesłanek z art. 152 § 1 k.p.a. -z uwagi na zasadę trwałości decyzji administracyjnych- powinna mieć charakter ścieśniający, a użyte w tym przepisie sformułowanie "prawdopodobieństwo" powinno być traktowane nie jako luźna poszlaka, ale jako wniosek ściśle wynikający ze zbadanych okoliczności sprawy. Zbyt szybkie i nie poparte dostatecznie udokumentowanymi dowodami na istnienie przesłanek wskazujących na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej skorzystanie z instytucji wstrzymania decyzji stanowić może naruszenie zasady ogólnej trwałości decyzji ostatecznych (tak m. in. WSA w Warszawie w wyroku z 8 grudnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1752/11, lex nr 1155904). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, Sąd uznał, iż przeprowadzona przez GIOŚ ocena nie nosi znamion dowolności, a stanowisko wywiedzione na jej podstawie jest prawidłowe, znajduje potwierdzenie w materiale sprawy i nie daje podstaw do zastosowania art. 152 § 1 k.p.a. (poprzez wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej). Zarówno w postępowaniu przed organami, jak i w skardze do sądu, skarżąca podnosiła i eksponowała twierdzenia wynikające ze złożonego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, uznając za przesądzone, że nowa decyzja będzie odmienna od wydanej. Tego rodzaju stanowisko nie może zostać zaakceptowane, bowiem elementy poruszone przez skarżąca podlegają badaniu w kolejnej fazie postępowania wznowieniowego, natomiast niedochowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania uniemożliwia przejście do drugiego etapu tegoż postępowania i merytorycznego zbadania sprawy oraz wydania stosownego rozstrzygnięcia. Nie można z samego faktu złożenia wniosku o wznowienie postępowania wyprowadzać twierdzeń o istnieniu prawdopodobieństwa uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania w rozumieniu art.152&1 kpa. Ponadto procedując nad tym wnioskiem organy zasadnie wywiodły, że przedmiotowy wniosek nie mógł uprawdopodabniać zmiany ostatecznej decyzji, gdyż organy odmówiły wznowienia postępowania z uwagi na uchybienie terminowi do złożenia wniosku. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela oceny zaprezentowane przez orzekające organy administracji. Ponadto z urzędu Sąd wziął pod uwagę fakt wydania (w dacie rozpoznawania sprawy nieprawomocnego) wyroku z dnia 13 sierpnia 2015r. sygn. akt IV SA/Wa 887/15, którym to wyrokiem została oddalona skarga B. L. na postanowienie GIOŚ z dnia [...] grudnia 2014r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Z tych przyczyn Sąd uznał, iż zaskarżone rozstrzygnięcie GIOŚ jest zgodne z prawem. W ocenie Sądu, organ ten słusznie stwierdził, że okoliczności sprawy nie dają podstaw do zbudowania na nich prawdopodobieństwa uchylenia decyzji ostatecznej. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a orzekł o oddaleniu skargi jako niezasadnej.