IV SA/Wa 911/16

WyrokWSA w Warszawie2016-11-18

Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Alina Balicka, Katarzyna Golat

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji z 1992 r. o zmianie w operacie ewidencji gruntów, która nie wyjaśnia w sposób wyczerpujący wszystkich podniesionych zarzutów i nie analizuje dostatecznie materiału dowodowego, może utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego, która nie wyjaśnia w sposób wyczerpujący wszystkich podniesionych zarzutów i nie analizuje dostatecznie materiału dowodowego, narusza przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Takie uchybienie, mogące mieć wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca J. R. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z 1992 r. o zmianie w operacie ewidencji gruntów, zarzucając m.in. nieprawidłowy przebieg granicy działki drogowej i uszczuplenie jej nieruchomości. Organ odwoławczy (Główny Geodeta Kraju) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji (Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego), która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji z 1992 r. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając organowi odwoławczemu nierozpatrzenie wszystkich zarzutów i niewłaściwą analizę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Geodety Kraju i zasądził od Głównego Geodety Kraju na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2016 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zmian w operacie ewidencji gruntów 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Geodety Kraju na rzecz skarżącej J. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] Główny Geodeta Kraju działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, ze zm.; dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania J.R.i od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2015 r. znak [...], odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...] orzekającej o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...], w części dotyczącej przebiegu granicy działki ewidencyjnej nr [....](drogi) z działkami ewidencyjnymi nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przedstawiało się w sposób następujący. Decyzją z dnia [...] września 2015 r. znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], po rozpatrzeniu wniosku J. R. (następcy prawnego po zmarłym W.R.), odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...], orzekającej o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] jednostka ewidencyjna [...], w części dotyczącej przebiegu granicy działki ewidencyjnej nr [...] (drogi) z działkami ewidencyjnymi nr [...] uznając, że nie jest dotknięta żadną z wad określonych w przepisach art. 156 § 1 k.p.a. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła J. R.. W tych okolicznościach, w wyniku rozpatrzenia odwołania strony, została wydana opisana na wstępie decyzja Głównego Geodety Kraju z dnia [...]lutego 2016 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] lutego 2014 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] marca 2014 r. W. R. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...] w odniesieniu do działki nr [...] w części, która dotyczy przebiegu pomiędzy działkami nr [...], co winno nastąpić na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wniosek uzasadnił zmianą przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...] (wcześniej działki nr [...]), stanowiącej drogę dojazdową oraz uszczupleniem o prawie 0,03 ha pola powierzchni jego nieruchomości, tj. działki ewidencyjnej nr [...]. W toku zainicjowanego ww. podaniem postępowania nieważnościowego wnioskodawca zmarł, a przymiot strony uzyskała jego żona J. R., podtrzymując jako następca prawny wcześniej złożony wniosek. Organ podał, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...] orzeczono w trybie art. 20 i 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 30, poz. 163) o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów prowadzonego dla obrębu [...] jednostka ewidencyjna Rymanów. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, zmiany wprowadzono na podstawie: operatu pomiarowego z kontroli terenowej danych objętych ewidencją gruntów, rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego obrębu oraz mapy ewidencji gruntów opracowanej na podstawie mapy zasadniczej. Organ zauważył, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...] w części objętej wnioskiem dokonano zmiany: - oznaczenia i powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,25 ha poprzez ujawnienie w jej miejsce działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,27 ha oraz zmiany konfiguracji i przebiegu granic nowo oznaczonej działki z działkami ewidencyjnymi nr [...], - oznaczenia i powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,12 ha poprzez ujawnienie w jej miejsce działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,09 ha, - oznaczenia działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,11 ha i działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,09 ha poprzez ujawnienie w ich miejsce działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,18 ha. Organ stwierdził, że powyższa decyzja została wydana w oparciu o dokumentację geodezyjną i kartograficzną sporządzoną przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w K. w wyniku przeprowadzonych w latach 1990-92 prac dotyczących "założenia ewidencji gruntów na mapie zasadniczej" w ramach odnowienia operatu ewidencji gruntów wsi [...], prowadzonych w trybie przepisów zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia [...] lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M.P. Nr 11, poz. 98, ze zm.). W toku tych prac dokonano m.in. zmian w zakresie numeracji działek ewidencyjnych, aktualizacji ich powierzchni z zaokrągleniem do pełnych arów oraz ogłoszono stan władania gruntami, w trakcie którego przyjęto 85 zastrzeżeń, w tym złożonego przez A.R., matkę W.R., dotyczącego tylko zmiany stanu prawnego, tj. przekazania mu nieruchomości. Organ podkreślił, że dokonując oceny prawidłowości decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. w kontekście przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., należało mieć na względzie, że na dzień jej wydania, zasady i tryb prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, w tym również wprowadzania zmian do operatu ewidencyjnego, regulował załącznik do zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M.P. Nr 11, poz. 98, ze zm.) oraz ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 30, poz. 163, ze zm.). Organ wskazał, że zgodnie z art. 2 pkt 8 ww. ustawy, obowiązującym na dzień wydania kwestionowanej decyzji, ewidencja gruntów to jednolity dla kraju systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych, władających tymi gruntami i budynkami. Przy czym w myśl § 54 ust. 1 i 2 ww. załącznika do zarządzenia, utrzymanie operatu ewidencji gruntów w stanie aktualnym, tj. w zgodności ze stanem faktycznym i prawnym, następowało przez wprowadzenie do operatu zmian, jakie zaszły w danych objętych ewidencją gruntów. Zgodnie z § 64 ust. 1 załącznika do zarządzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów wprowadzane były w wyniku zgłoszenia (na wniosek) osób zainteresowanych lub z urzędu. Organ zauważył ponadto, że stosownie do § 67 załącznika do zarządzenia z urzędu wprowadzano do operatu ewidencyjnego zmiany m.in. ujawnione w drodze dokonywania pomiarów związanych z prowadzeniem ewidencji gruntów oraz w wyniku kontroli terenowej przez właściwe organy. Kontrole terenowe, jak wynika z § 69 załącznika do zarządzenia, były przeprowadzane w celu utrzymania aktualności operatu ewidencyjnego i miały za zadanie ujawnienie zmian w danych objętych ewidencją, a nie zgłoszonych lub nieudokumentowanych w trybie ustalonym obowiązującymi przepisami. W ramach takich kontroli badano m.in. stan władania gruntami zarówno co do właścicieli lub władających, jak i granic władania przez porównanie danych operatu ewidencyjnego ze stanem na gruncie. Organ podał, że wprowadzenie zmian do operatu ewidencyjnego następowało poprzez wydanie decyzji opartej na dokumentacji geodezyjnej, tj. map uzupełniających oraz wykazów zmian gruntowych lub rejestrów pomiarowych, pomiarowo-klasyfikacyjnych, sporządzonych według obowiązujących przepisów technicznych o pomiarach uzupełniających i aktualizacji map i operatów (§ 68 załącznika do zarządzenia). Zdaniem organu, w świetle obowiązujących wówczas przepisów prawnych, nie można decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r., której głównym celem było doprowadzenie do zgodności danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków z aktualnym stanem faktycznym i prawnym w oparciu o przewidzianą przepisami dokumentację techniczną, przypisać wady naruszenia tych przepisów, a tym bardziej w stopniu rażącym. Organ zauważył, że podnoszona we wniosku o stwierdzenie nieważności argumentacja dotycząca przebiegu drogi dojazdowej i uszczuplenia pola powierzchni nieruchomości skarżącej, a sprowadzająca się do podważania dokonanej przez organ oceny materiału dowodowego w postępowaniu zwykłym, uzasadniająca zdaniem skarżącej wyeliminowanie z obrotu prawnego ww. decyzji, nie mogła zostać uwzględniona z uwagi na nadzwyczajny charakter przedmiotowego postępowania, którego celem jest wyłącznie weryfikacja decyzji pod kątem przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. W ocenie organu, zastosowania sankcji nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa nie można wyprowadzić z odmiennej oceny mocy dowodowej, na której organy orzekające w sprawie oparły ustalenie stanu faktycznego. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika w sposób oczywisty, aby dokonane wówczas ustalenia nie odzwierciedlały stanu faktycznego istniejącego na dzień wydania tej decyzji, lecz przeciwnie, dokumenty z akt sprawy uprawdopodabniają prawidłowość ustaleń organu w tym zakresie. Organ podkreślił, że wśród dowodów znajduje się dokument o nazwie Szkic sąsiedni nr 156 sporządzony w ramach wykonania w latach 1971-1972 nowego pomiaru sytuacyjnego oraz pomiaru uzupełniającego wsi [...] pow.[...] woj. [...], przedstawiający przebieg spornej drogi w sposób odpowiadający przebiegowi ujawnionemu na skutek ww. decyzji z dnia [...] kwietnia 1992 r. Organ dodał również, że uczestnicząca w czynnościach związanych z ustaleniem stanu władania A. R., matka W.R., nie wnosiła zastrzeżeń w tym zakresie. Organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty dotyczące zmian wprowadzanych do ewidencji gruntów i budynków po wydaniu podważanej decyzji nie mogą mieć wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, gdyż weryfikacji decyzji w trybie nieważnościowym dokonuje się według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu jej wydania. Jednocześnie zauważył, że na byt prawny decyzji z dnia [...] 1992 r. nie ma wpływu okoliczność znajdującego się w aktach innego egzemplarza decyzji o tej samej treści, opatrzonego jednak sygnaturą [...], gdyż przedmiotem postępowania jest decyzja, która zgodnie z informacją udzieloną przez Starostę [...] uprawomocniła się w dniu [...] marca 1993 r. i faktycznie skutkowała wprowadzeniem zmian w operacie gruntów i budynków obrębu [...], a następnie zmianą oznaczeń nieruchomości w księgach wieczystych, o czym świadczy pismo Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] marca 1997 r. Organ stwierdził, że w ramach przedmiotowego postępowania nie była oceniana legalność ww. egzemplarza decyzji, który jest datowany na dzień [...] kwietnia 1993 r. i oznaczony sygnaturą z tego samego roku, tj. [...]. Zdaniem organu, dokument ten jako późniejszy nie ma też wpływu na byt prawny decyzji z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [....]. Ewentualna ocena zaistnienia wady z pkt 3 art. 156 § 1 k.p.a., w stosunku do ww. dokumentu (decyzji) z 1993 r. może być dokonana w odrębnym postępowaniu przeprowadzonym przez organ właściwy, tj. w tym przypadku - Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...]. Organ odwoławczy stwierdził brak przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., przemawiającej za wyeliminowaniem decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...] z obrotu prawnego, a także innych wymienionych w tym artykule. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J. R.. W uzasadnieniu wskazała, że nie zgadza się z twierdzeniem organu administracji, że decyzja została wydana w oparciu o dokumentację geodezyjną i kartograficzną, sporządzona przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w K. w wyniku przeprowadzonych w latach 1990-92 prac dotyczących "założenia ewidencji gruntów na mapie zasadniczej" w ramach odnowienia operatu ewidencji gruntów wsi [...] prowadzonych w trybie przepisów zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M.P. Nr 11, poz. 98 ze zm.). Nie podzieliła stanowiska organu, zgodnie z którym w toku tych prac dokonano zmian w zakresie numeracji działek ewidencyjnych, aktualizacji ich powierzchni z zaokrągleniem do pełnych arów i ogłoszono stan władania gruntami, w trakcie którego przyjęto 85 zastrzeżeń, w tym złożonego przez A. R., matkę W. R., dotyczącego tylko zmiany stanu prawnego, tj. przekazania mu nieruchomości. Skarżąca zarzuciła, że w rzeczywistości, jak zaznaczał jej mąż, teściowa była osobą schorowaną i nie wiedziała, co podpisywała. Oświadczyła, że właścicielem działki w tym czasie był już jej mąż W.R., który nie został zawiadomiony należycie o rozpoczętym postępowaniu. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżąca zwróciła się o zbadanie merytorycznych podstaw wydania zaskarżonej decyzji oraz dochowania proceduralnych zasad postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, określanej dalej jako P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd do uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 P.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi. Badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, w tym także z przyczyn innych niż zostały w niej podniesione. Przed rozwinięciem powyższego wskazać trzeba, iż zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu nadzwyczajnym, w trybie nieważnościowym. Główny Geodeta Kraju zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2015 r. znak [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. nr [...], orzekającej o wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] jednostka ewidencyjna [...], w części dotyczącej przebiegu granicy działki ewidencyjnej nr [...] (drogi) z działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...] Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją ukierunkowane było wyłącznie na kontrolę ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r. w aspekcie wystąpienia przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. To zaś oznacza, iż rozpatrując niniejszą sprawę (w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji) Główny Geodeta nie mógł rozstrzygać ponownie merytorycznie sprawy zakończonej kwestionowaną decyzją Kierownika Urzędu (czyli badać ponownie wprowadzenie zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] jednostka ewidencyjna [...], w części dotyczącej przebiegu granicy działki ewidencyjnej nr [...]), lecz obowiązany był orzekać tylko w kwestii wadliwości tego aktu administracyjnego. Organ administracji publicznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzorczym, posiadając jedynie uprawnienia kasacyjne, obowiązany jest rozstrzygać tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź braku - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie może rozstrzygać natomiast o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania zakończonego badaną decyzją. Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję uznał, iż nie spełnia ona wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a., w związku z odmową zastosowania art. 156 § 1 tej ustawy. W konsekwencji Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie może pozostać w obrocie prawnym z uwagi na wadliwe jej uzasadnienie, nie wyjaśniające istoty sprawy. Tym samym Sąd uznał, iż oprócz ww. przepisów procesowych Główny Geodeta Kraju naruszył zaskarżoną decyzją również art. 8 i art. 9 k.p.a., a także art. 138 § 1 pkt 1 tej ustawy poprzez co najmniej przedwczesne jego zastosowanie. Nadto, poprzez nie odniesienie się w sposób wyczerpujący do podniesionych w toku postępowania zarzutów, Sąd uznał, iż Główny Geodeta naruszył w sprawie również art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w takim stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik kontrolowanego postępowania. W aktach sprawy znajduje się pismo z dnia [...] maja 2014 r. (karta 22, teczka 2/10) skierowane do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przez Starostę Powiatowego w K., w którym mowa jest, że po dokonaniu analizy znajdujących się w zasobie geodezyjnym materiałów stwierdzono, że został zmieniony przebieg drogi nr [...] powstałej z parceli [...] w trakcie opracowania mapy z pomiaru, co spowodowało zmianę konfiguracji i powierzchni działki nr [...], stanowiącej własność W.R. w stosunku do obowiązującej mapy ewidencji gruntów sprzed modernizacji na mapie zasadniczej. Nadto w aktach sprawy znajduje się pismo z [...]stycznia 2014 r. (karta 112, teczka 4/10), skierowane do Starostwa Powiatowego w K., w którym Z. R. i J.R. kwestionują wykaz zmian gruntowych dla działki nr [...] i przebieg granicy (jednocześnie wskazując na niesporność granicy między działkami [...] i [...]). W decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. Starosta K. wskazał, że z operatu technicznego, przyjętego do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dniu [...] grudnia 2012 r. pod nr [...] wynika, że wykazano rozbieżności w przebiegu linii granicznej pomiędzy działkami nr [...], jak również ujawniono brak w terenie śladu zakresu przebiegu drogi wg ewidencji gruntów sprzed modernizacji ewidencji gruntów z 1992 r. Z kolei w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. Główny Geodeta Kraju podniósł, iż wśród dowodów znajduje się dokument o nazwie Szkic sąsiedni nr [...], sporządzony w ramach wykonania w latach 1971-1972 nowego pomiaru sytuacyjnego oraz pomiaru uzupełniającego wsie [...] przedstawiający przebieg spornej drogi w sposób odpowiadający przebiegowi ujawnionemu na skutek decyzji z [...] kwietnia 1992 r. Organ nie odwołał się jednak do innych dokumentów i zarzutów podnoszonych w toku postępowania, co jest o tyle istotne, że w ramach postępowania wywodzono, że przebieg drogi ujęty w decyzji z [...] kwietnia 1992 r. nie odpowiada rzeczywistości. Takie działanie organu nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a., zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Należy wskazać, że samo istnienie takiego dokumentu w kontekście innych dokumentów (nie powołanych w ogóle przez organ) oraz w odniesieniu do wyżej przytoczonych twierdzeń stron nie jest wystarczające do uznania, że organ należycie uzasadnił decyzję w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności. W postępowaniu nieważnościowym organ ma prawo i obowiązek oceny przedłożonych dokumentów. Postępowanie nieważnościowe nie wyklucza prowadzenia innych dowodów niż zgromadzone w postępowaniu zwykłym. W istocie w postępowaniu nieważnościowym nie wyklucza się prowadzania postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie czy oceniane w tym postępowaniu orzeczenie rażąco narusza prawo. Ustawodawca nie wprowadził zakazu prowadzenia nowych dowodów w postępowaniu nieważnościowym (tak NSA w wyroku z 7 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 2838/15, CBOSA). W ocenie Sądu organ II instancji nie dał wyrazu w uzasadnieniu decyzji, że przeanalizował w dostateczny sposób materiały dowodowe, ocenił ich przydatność w kontekście przedmiotu prowadzonego postępowania i powtórnie przeprowadził postępowanie administracyjne. Uzupełnienie w wymienionych wyżej zakresach powinno nastąpić przy ponownym rozstrzyganiu sprawy. Sądy administracyjne nie mogą samodzielnie dokonywać oceny substytuującej działania organów administracji. Z tego względu Sąd nie mógł zastąpić organu w realizacji wymienionych obowiązków związanych z właściwą oceną materiału dowodowego. W tym miejscu zasadne jest przywołanie stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowanego w wyroku z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 907/11, w którym Sąd orzekł, iż "pozostawanie w obiegu prawnym ostatecznej decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu nieruchomości bez jakiegokolwiek określenia punktów granicznych i przebiegu linii granicznych nie oznacza, aby decyzja ta mogła być podstawą wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków danych ewidencyjnych, których nie zawiera. Sprawa zakończona powyższym wyrokiem dotyczyła wprawdzie kontroli decyzji administracyjnej odmawiającej aktualizacji zapisów ewidencji gruntów i budynków na podstawie decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu nieruchomości nie zawierającej żadnych danych dotyczących położenia znaków granicznych, jednakże co do zasady, z wyroku powyższego, jak również z wyroku Sądu I instancji (III SA/Łd 626/10 (obydwa wyroki umieszczone w bazie https://sip.lex.pl//orzeczenia) wynika, że warunkiem dokonania aktualizacji ewidencji gruntów w zakresie granic nieruchomości, w przypadku wydania orzeczenia o rozgraniczeniu przez organ administracji lub sąd o rozgraniczeniu nieruchomości, jest istnienie dokumentacji zawierającej niezbędne dane określające położenie punktów granicznych. Z powyższego wynika, że w orzecznictwie uwzględnia się obowiązek spoczywający na organie prowadzącym ewidencję, polegający na weryfikacji dokumentów w kontekście ich przydatności dla wprowadzenia zmian ewidencyjnych. Takie założenie powinno być przyjęte przy sprawdzeniu poprawności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] kwietnia 1992 r., w tym przedmiotowego szkicu w odniesieniu do innych dokumentów. Odnosząc się do argumentacji skarżącej zauważyć należy, że jako jednolity i w pełni utrwalony w orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmuje się pogląd, iż naruszenie zasady zawartej w art. 10 § 1 k.p.a. nie stanowi automatycznie w każdym przypadku podstawy do uchylenia decyzji (por. wyroki NSA z 18 maja 2006r. sygn. akt II OSK 831/05, publ. ONSAiWSA 2006, nr 6, poz. 157, z 16 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1192/06, publ. Lex nr 427561 czy z 21 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 881/10 publ. LEX nr 746920, jak też stosowana odpowiednio uchwała 7 sędziów NSA z 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt FPS 6/04 publ. ONSAiWSA 2005/4/66). Tym bardziej nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności chyba, że niezrealizowanie wymogu z art. 10 k.p.a. wywołało kwalifikowaną wadliwość rozstrzygnięcia. Ponownie rozpoznając sprawę Główny Geodeta Kraju zastosuje się do oceny prawnej i wskazań, wyrażonych w wyroku (art. 153 p.p.s.a.). Ustalenia faktyczne i prawidłowy akt subsumcji organ zaprezentuje w uzasadnieniu decyzji, spełniającej wymogi art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Uchybienie wymaganiu prawidłowego wyjaśnienia sprawy, po zgromadzeniu pełnego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.), co musiało znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia (art. 107 § 3 K.p.a.), stanowiło w niniejszej sprawie o naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, bowiem uniemożliwiło weryfikację prawidłowości zaskarżonej decyzji. Z tych przedstawionych względów sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 P.p.s.a., zaliczając do nich wpis w wysokości 200 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło