IV SAB/Wa 360/16

WyrokWSA w Warszawie2017-04-03

Skład orzekający: Anna Szymańska, Kaja Angerman, Alina Balicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, ponieważ pomimo upływu znacznego czasu od złożenia wniosku i wcześniejszych orzeczeń sądowych nakazujących działanie, organ nie wydał stosownej decyzji. Sąd stwierdził, że taka bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa, naruszając zasadę szybkości postępowania i podważając zaufanie obywateli do organów państwa. W związku z tym sąd zobowiązał Prezydenta do rozpatrzenia wniosku w terminie miesiąca, stwierdził bezczynność i jej rażący charakter, wymierzył grzywnę oraz przyznał skarżącym zadośćuczynienie.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o ustalenie odszkodowania za działkę wydzieloną pod drogi publiczne na mocy decyzji Burmistrza z 1995 r. Pomimo wieloletniego postępowania, licznych decyzji organów, postanowień sądów i zażaleń na bezczynność, Prezydent miasta nie rozpoznał wniosku. Skarżący wnieśli kolejną skargę na bezczynność Prezydenta, domagając się zobowiązania do rozpatrzenia wniosku, stwierdzenia bezczynności i jej rażącego charakteru, wymierzenia grzywny oraz przyznania zadośćuczynienia.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2005 r. o ustalenie odszkodowania za działkę nr [...], obręb [...], położoną w [...] przy ul. [...], w związku z decyzją Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] lutego 1995 r., nr [...] w terminie miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w pkt 1. wyroku; 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 5. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz M.C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, Z. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, A. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych i A. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych; 6. w pozostałym zakresie oddala skargę; 7. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.) sędzia WSA Alina Balicka po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi M. C., Z. C., A. C. i A. C. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2005 r. o ustalenie odszkodowania za działkę nr [...], obręb [...], położoną w [...] przy ul. [...], w związku z decyzją Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] lutego 1995 r., nr [...] w terminie miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w pkt 1. wyroku; 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 5. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz M.C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, Z. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, A. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych i A. C. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych; 6. w pozostałym zakresie oddala skargę; 7. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi M. C., Z. C., A. C. i A. C. jest skarga na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku S. C., M. C. i T. C. z dnia 14 lipca 2005 r. o ustalenie odszkodowania za działkę nr [...], obręb [...], położoną w [...] przy ul. [...], w związku z decyzją Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] lutego 1995 r., nr [...], o zatwierdzeniu podziału nieruchomości Kw [...]. Wnioskiem z dnia 14 lipca 2005 r. S. C. (poprzednik prawny skarżących), T. C. oraz M. C. wystąpili o odszkodowanie za działki wydzielone pod drogi publiczne (gminne) na mocy decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] lutego 1995 r. nr [...]. Jako podstawę prawną podali art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracją publiczną oraz art. 129 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z aktami postępowania administracyjnego Burmistrz Gminy [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r., znak: [...] zatwierdził projekt podziału nieruchomości KW Nr [...] położonej w rejonie urbanistycznym Pasa [...] przy ulicy [...] oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka ewidencyjna Nr [...], na m.in. działkę ewidencyjną Nr [...], co do której zastrzeżono prawo przejścia i przejazdu oraz prowadzenia urządzeń podziemnych. Decyzja została podjęta na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tekst jedn. Dz. U. 1991 r., Nr 30, poz. 127 z późń. zm.) oraz na podstawie porozumienia z dnia 6 września 1990 r. zawartego pomiędzy Kierownikiem Urzędu Rejonowego, a Zarządem [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] grudnia 1990 r.). W dniu 20 kwietnia 2006 r. Wnioskodawcy złożyli wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej, że część nieruchomości położonej w [...] w dzielnicy [...] przy ulicy [...], w obrąbie [...] oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka nr [...], została zajęta pod budowę ulicy "[...]". W pismach wnioskodawcy wskazali, że wydzielone działki powstały w wyniku podziału nieruchomości zatwierdzonego decyzją Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2007 r., nr [...], odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem [...] stycznia 1999 r. prawa własności gruntu stanowiącego działki nr [...] i nr [...]. Organ wskazał, że ww. działki nie były w dniu [...] grudnia 1998 r. zajęte pod drogi publiczne. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji. Decyzja Ministra była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 4 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 804/08, oddalił skargę S. C. Po rozpoznaniu wniosku S. C., T. C. i M. C. z dnia 14 lipca 2005 r., uzupełnionego w dniu 24 października 2005 r. oraz wniosku z dnia 22 grudnia 2008 r., Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 98 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ugn oraz decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 73 ustawy reformującej odmówił przyznania odszkodowania za grunt położony w [...] w rejonie ulicy [...] stanowiący działkę nr [...]. Następnie Wojewoda [...] decyzjami z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] i nr [...], uchylił decyzje Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] i nr [...], w całości i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 września 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 561/11, oddalił skargę T. C. i M. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...]. Prezydent [...] pismem z dnia 14 lutego 2012 r. wystąpił do pełnomocnika wnioskodawców o nadesłanie aktu zgonu S. C. i oryginału postanowienia spadkowego po niej. Pełnomocnik wnioskodawców przy piśmie z dnia 22 lutego 2012 r. nadesłał dokumenty potwierdzające dziedziczenie wnioskodawców po S. C. przez Z. C. po T. C. Pismem z dnia 8 marca 2012 r. Prezydent [...] poinformował pełnomocnika wnioskodawców, że z uwagi na skomplikowany charakter sprawy nie jest możliwe rozpatrzenie sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa, oraz wskazał, że przedmiotowa sprawa zostanie rozpatrzona do dnia 31 lipca 2012 r. Pismem z dnia 26 marca 2012 r. pełnomocnik wnioskodawców złożył zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie dotyczącej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. uznał wniesione zażalenie za nieuzasadnione. Następnie pismem z dnia 26 marca 2012 r. pełnomocnik wnioskodawców złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie dotyczącej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], odmówił przyznania odszkodowania za grunt położony w [...] w rejonie ul. [...], stanowiący działkę nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Warszawie wyrokiem z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 257/12, w pkt 1) umorzył postępowanie sądowe w zakresie przewlekłego prowadzenia postępowania o odszkodowanie za działki nr [...] i nr [...] wchodzące w skład nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]; w pkt 2) stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie odszkodowania, o którym mowa w pkt 1 wyroku miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w pkt 3) oddalił skargę w pozostałym zakresie; w pkt 4) zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], podjął zawieszone postępowanie w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] i decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], o odmowie przyznania odszkodowania za grunt położony w [...] w rejonie ul. [...], stanowiący działkę nr [...]. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 1133/13, uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], oraz decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]. Z kolei pełnomocnik wnioskodawców pismem z dnia 2 czerwca 2014 r. wycofał wniosek o rozpoznanie sprawy działki nr [...] w trybie przepisu art. 73 ustawy reformującej, a także w trybie art. 89 ugn. Jednocześnie oświadczył, że pismo to nie stanowi zrezygnowania wnioskodawców z odszkodowania w związku z działką nr [...], stanowi natomiast kolejne pismo przeciwdziałające bezprawnemu uchylaniu się od rozstrzygnięcia sprawy we właściwym trybie. Wskazał również, że jedyną podstawą prawną wniosku o przyznanie odszkodowania w związku z obciążeniem działki nr [...] służebnością na podstawie decyzji podziałowej powinien być art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, względnie art. 112 ugn. Pełnomocnik wnioskodawców pismem z dnia 2 czerwca 2014 r. złożył również do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie przyznania odszkodowania za wywłaszczenie działkę nr [...]. Pismem z dnia 2 lipca 2014 r. Prezydent [...] zwrócił się do pełnomocnika wnioskodawców o sprecyzowanie, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania, wniosku poprzez: podanie aktualnego oznaczenia działki, tj. numeru działki, obrębu, powierzchni, za którą ma zostać wypłacone odszkodowanie, gdyż działka nr [...] z obrębu nie figuruje w ewidencji gruntów; wskazanie z jakiego artykułu ma zostać wypłacone odszkodowanie, gdyż art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości jest nieaktualny, art. 112 ugn dotyczy wywłaszczenia nieruchomości, a nie odszkodowania. Pismem z dnia pełnomocnik wnioskodawców udzielił odpowiedzi na pismo organu z dnia 2 lipca 2014 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...], Wojewoda [...] uznał za nieuzasadnione zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie przyznania odszkodowania za wywłaszczenie działki nr [...]. Pismem z dnia [...] lipca 2014 r. Prezydent [...] pozostawił wniosek z dnia 2 czerwca 2014 r. bez rozpoznania z uwagi na brak uzupełnienia akt administracyjnych sprawy o podanie aktualnego oznaczania działki, obrębu, powierzchni, za którą zwrócono się o odszkodowanie oraz wskazania z jakiego artykułu ma zostać ustalone odszkodowanie. Z kolei pismem z dnia 28 sierpnia 2014 r. pełnomocnik wnioskodawców wskazał, że działka [...] obciążona służebnością w wyniku decyzji podziałowej, obecnie jest oznaczona [...]. Podał, że źródłem domagania się odszkodowania jest decyzja podziałowa z dnia [...] lutego 1995 r. Zarówno w ówcześnie obowiązującym stanie prawnym, jak i w obecnej ustawie, takie obciążenie nieruchomości przez organ administracji jest kwalifikowane, jako wywłaszczenie nieruchomości. Wskazał również, że obowiązkiem organu zajmującym się tego typu kategorią spraw jest ustalenie prawidłowej podstawy prawnej decyzji bez konieczności konsultowania się w tej kwestii z pełnomocnikiem strony. Pismem z dnia 15 września 2014 r. organ poinformował pełnomocnika wnioskodawców, że wniosek z dnia 2 czerwca 2014 r. w części dotyczącej ustalenia wysokości i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomości położoną w dzielnicy [...] w rejonie [...] stanowiącej dawną działkę nr [...] został pozostawiony bez rozpoznania. Organ podał również, że pismem z dnia 2 czerwca 2014 r. został cofnięty wniosek o rozpoznanie sprawy działki nr [...] w trybie przepisu art. 73 ustawy reformującej, a także w trybie art. 89 ugn. W odniesieniu do tej nieruchomości w tych trybach zostaną wydane odrębne decyzje. Wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt I SAB/Wa 547/14) stwierdził bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1000 zł. W trakcie postępowania sądowego Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], zawiesił z urzędu postępowanie odszkodowawcze w trybie art. 73 ustawy reformującej za przedmiotową nieruchomości do czasu rozstrzygnięcia postępowania o uchylenie aktu poświadczenia dziedziczenia dotyczącego spadku po S. C. Postanowieniem z tej samej daty, nr [...], Prezydent [...], zawiesił z urzędu postępowanie odszkodowawcze w trybie art. 98 ugn za przedmiotową nieruchomości do czasu rozstrzygnięcia postępowania o uchylenie aktu poświadczenia dziedziczenia dotyczącego spadku po S. C. Z kolei Wojewoda [...] postanowieniami z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] i nr [...], utrzymał w mocy postanowienia Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] i nr [...]. Pismem z dnia 15 września 2015 r pełnomocnik skarżących złożył wniosek do organu o podjęcie zawieszonego postępowania oraz przedłożył postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] [...] Wydział Cywilny (sygn. akt [...]) stwierdzające nabycie spadku po S. C. Pismem z dnia 12 października 2015 r. skarżący wnieśli ponownie skargę na bezczynność organu w przedmiotowej kwestii. Skarga ta została postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2016 roku odrzucona, ze względu na niewyczerpanie trybu. Postanowieniami z dnia [...] października 2015 r. ([...] i [...]) Prezydent podjął zawieszone postępowania. Pismem z dnia 27 maja 2016 r. pełnomocnik skarżących złożył do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność i przewlekłość postępowania Prezydenta [...]. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r Nr [...] uznał wniesione zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi dodatkowy termin załatwienia sprawy do dwóch miesięcy od dnia otrzymania w/w postanowienia wraz z aktami sprawy. Skargę na bezczynność Prezydenta [...] złożył ponownie pełnomocnik skarżących. W skardze wniósł o stwierdzenie bezczynności Prezydenta, zobowiązanie go do stwierdzenia albo uznania uprawnienia skarżących do odszkodowania za nieruchomość, stwierdzenie, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa, w związku z lekceważeniem poprzednich wyroków WSA w Warszawie, zasadzenia na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej oraz ewentualnie o wymierzenie organowi grzywny. Organ w odpowiedzi na skargę stwierdził, iż nie jest w zwłoce, gdyż postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r Nr [...] uznające wniesione przez skarżących zażalenie za uzasadnione zostało doręczone organowi 23 sierpnia 2016 r., a ponadto pełnomocnik nie złożył dokumentu potwierdzającego zmianę nazwiska jednej ze skarżących A. C. na A. C. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej jako: "Ppsa"), sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarga jest uzasadniona. Na wstępie należy wskazać, że bezczynność organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej "P.p.s.a.") ma miejsce wówczas, gdy organ w ustawowym terminie nie podjął żadnych czynności w sprawie lub postępowanie takie wprawdzie prowadził, ale nie zakończył go – mimo istnienia ustawowego obowiązku – wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął też stosownej czynności. Podkreślenia również wymaga, że dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma znaczenia z jakich powodów dany akt administracyjny nie został wydany, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana przyczynami zawinionymi lub niezawinionymi przez organ. Okoliczności, które spowodowały bezczynność organu, a także jego opieszałe działanie w toku rozpoznawania sprawy, w tym znaczące przekraczanie terminów, mają znaczenie dla oceny sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca w rozumieniu art. 149 § 1a P.p.s.a. Wbrew twierdzeniom organu treść skargi i materiałów dowodowych (min. pisma pełnomocnika skarżących z dnia 29 sierpnia 2018 r.) nie pozostawia wątpliwości, że żądania w niej zawarte dotyczą bezczynności organu w zakresie ustalenia odszkodowania w związku z decyzją podziałową z 1995 roku, a zatem w postępowaniu prowadzonym przez organ na podstawie art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. ugn. W ocenie Sądu w piśmie z dnia 20 kwietnia 2006 r. S. C., T. C. oraz M. C. złożyli wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej, że część nieruchomości położonej w [...] w dzielnicy [...] przy ulicy [...], w obrąbie [...] oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka nr [...], została zajęta pod budowę ulicy "[...]", a zatem wskazali, że wydzielone działki powstały w wyniku podziału nieruchomości zatwierdzonego decyzją Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 1995 r. W związku z powyższym zdaniem Sądu od początku wskazywali, iż źródłem ich roszczeń odszkodowawczych jest wskazana wyżej decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości. Stosownie do obowiązującego w dacie wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem, w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Przechodząc do meritum sprawy, a mianowicie kwestii bezczynności organu w rozpoznaniu ww. wniosku Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał w dniu 2 kwietnia 2015 r. (sygn. akt I SAB/Wa 457/14) wyrok stwierdzający bezczynność organu i wymierzył organowi grzywnę, natomiast Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. uznał wniesione zażalenie na bezczynność organu za uzasadnione oraz wyznaczył termin 2 miesięczny na załatwienie sprawy. Jak wynika z akt administracyjnych, do dnia przekazania akt sprawy ze skargą do WSA w Warszawie tj. 28 września 2016 r organ nie rozpoznał wniosku o wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie. Oznacza to, że Prezydent [...] pozostaje w tej sprawie bezczynny. W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta [...] pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie procedowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o przyznania odszkodowania za grunt położony w [...] w rejonie ul. [...], stanowiący działkę nr [...] należało uznać za uzasadniony. Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a.(...), zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Zdaniem Sądu, termin jednego miesiąca od daty zwrotu akt organowi, jest po pierwsze terminem, w którym organ jest w stanie załatwić sprawę, a po drugie jest to termin, jaki przepisy k.p.a. wyznaczają organom na załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego (art. 35 § 3 zd. 1 k.p.a.). Tak określony termin jest wobec tego terminem z całą pewnością wystarczającym do tego aby zakończyć postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu organ rażąco naruszył art. 35 § 3 k.p.a. Z charakteru i okoliczności sprawy nie wynika, aby organ był zmuszony podejmować jakiekolwiek skomplikowane czynności procesowe, uniemożliwiające mu rozpoznanie wniosku skarżących. Ponadto w przedmiotowej sprawie, w kwestii stwierdzenia bezczynności organu wypowiedział się już zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2015 r. (sygn. akt I SAB/Wa 547/14) choć ocenił wcześniejszy etap postępowania oraz Wojewoda [...] rozpoznający zażalenie na bezczynność Prezydenta. WSA w Warszawie, co prawda umorzył postępowania w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji, gdyż postępowanie było w tym czasie zawieszone, w celu ustalenia kręgu następców prawnych, ale stwierdził bezczynność organu, a nawet wymierzył mu grzywnę. W podobnym tonie wypowiedział się Wojewoda [...] i wyznaczył Prezydentowi dwu miesięczny termin na załatwienie sprawy. Postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. Prezydent podjął postępowanie, zawieszone na skutek śmierci jednej ze stron i konieczności ustalenia następców prawnych. Od tego czasu organ podjął praktycznie tylko jedną czynność - 24 lutego 2016r., a mianowicie wezwał pełnomocnika skarżących do nadesłania dokumentu potwierdzającego zmianę nazwiska jednej ze skarżących z A. C. na A. C-[...]. W piśmie skierowanym do pełnomocnika wnioskodawców napisał, iż "brak uzupełnienia powyższego (dokumentu) uniemożliwia zakończenie przedmiotowego postępowania". A zatem, posiadał już pełen materiał potrzebny do zakończenia sprawy, oprócz aktu małżeństwa potwierdzającego zmianę nazwiska jednej ze skarżących. I chociaż brak tego dokumentu, powodował niemożność prawidłowego oznaczenia strony postępowania, to w ocenie Sądu organ powinien sam zwrócić się do Urzędu Stanu Cywilnego o wydanie przedmiotowego odpisu. Na podstawie art. 45 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego odpis aktu stanu cywilnego i zaświadczenie o zamieszczonych lub niezamieszczonych w rejestrze stanu cywilnego danych dotyczących wskazanej osoby wydaje się osobie, której akt dotyczy, lub jej małżonkowi, wstępnemu, zstępnemu, rodzeństwu, przedstawicielowi ustawowemu, opiekunowi, osobie, która wykaże w tym interes prawny, sądowi, prokuratorowi, organizacjom społecznym, jeżeli jest to zgodne z ich celem statutowym i przemawia za tym interes społeczny, oraz organom administracji publicznej, jeżeli jest to konieczne do realizacji ich ustawowych zadań. Na marginesie Sąd stwierdza, iż nazwisko skarżącej, zostało zmienione tylko poprzez dodanie członu (zapewne nazwiska męża – A. C. na A. C-[...].), co w przekonaniu Sądu nie powodowało wątpliwości, iż jest to ta sama osoba, która została wymieniona w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłej S. C. Ponadto w ocenie Sądu rozbieżności w nazwisku skarżącej ([...] – [...]), na które powołuje się organ są niedorzeczne. Co prawda w komparycji pełnomocnictwa złożonego przez pełnomocnika widnieje nazwisko "[...]", niemniej podpis pod pełnomocnictwem jest na tyle czytelny, że nie pozostawia żadnych wątpliwości, że nazwisko brzmi C.-[...]. W związku z powyższym, sąd stwierdza, iż w dniu podjęcia postępowania tzn. 28 października 2015 r. organ dysponował już pełnym materiałem potrzebnym do zakończenia postępowania, niemniej jednak do dnia wyrokowania nie wydał decyzji w tej sprawie. Brak zakończenia postępowania w tej sprawie, musi zostać ocenione jako całkowicie nieusprawiedliwione. Od chwili podjęcia zawieszonego postępowania (tj. 28 października 2015 r.) do dnia wyrokowania w zakresie bezczynności organu w tej sprawie upłynęło 17 miesięcy. Tak długi okres niezałatwienia sprawy w sposób oczywisty świadczy o rażącym naruszeniu prawa skarżących do załatwienia sprawy administracyjnej w terminach określonych w przepisach k.p.a. Uwzględniając skargę, przy takiej ocenie zaniechania organu jak przedstawiona wyżej, na podstawie art. 149 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł o wymierzeniu organowi grzywny, miarkując jej wysokość i uwzględniając zaniechania organu w podejmowaniu czynności zmierzających do zakończenia postępowania w sprawie w terminach wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz uznając, że wysokość wymierzonej grzywny jest adekwatna do stopnia przyczynienia się organu do rażącej bezczynności trwającej siedemnaście miesięcy i ponad ośmiokrotnie przekraczającej maksymalny dwumiesięczny termin rozpoznania sprawy. W ustalonej sytuacji, grzywna w kwocie 3.000,-zł, mieszcząca się w dolnych dopuszczalnych granicach, jest adekwatna do opisanego czasu pozostawania organu w bezczynności w tej sprawie. Przyznanie od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej znajduje oparcie w treści art. 149 § 2 in fine ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Należy podkreślić, że ze względu na literalne brzmienie powołanego przepisu art. 149 § 2 i użycie przez ustawodawcę spójnika "lub", wymierzenie organowi grzywny i przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w określonej wysokości mogą być stosowane przez Sąd jednocześnie, jak i każda z tych instytucji może być zasądzona oddzielnie. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, uwzględniając skargę na bezczynność, wziął pod uwagę całość opisanych wyżej okoliczności sprawy, w tym stopień przyczynienia się organu do rażącej bezczynności i okres trwającej bezczynności, i przyznał od organu na rzecz skarżących sumę pieniężną, której celem jest przeciwdziałanie bezczynności i która stanowi pewnego rodzaju zadośćuczynienie dla skarżących za trwającą siedemnaście miesięcy bezczynność mającą rażący charakter naruszenia prawa. Z powyższych względów, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3, § 1a i § 2 w związku z art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w punktach 1-5 sentencji wyroku. Na marginesie należy wyjaśnić, że przedmiotem niniejszej sprawy jest bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżących o ustalenie odszkodowania. W tym postępowaniu Sąd ocenia tylko i wyłącznie czy organ I instancji pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu tego wniosku czy też nie można mu zarzucić opieszałości w rozpoznaniu sprawy. Trzeba dodać, iż Sąd nie zastępuje organu w rozpoznaniu sprawy, a jedynie kontroluje czy wydana przez ten organ decyzja nie narusza prawa. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy, przy czym na sumę kosztów zasądzonych w punkcie 7 sentencji wyroku składa się kwota 100,-zł uiszczona tytułem wpisu sądowego od skargi i wysokość kosztów zastępstwa procesowego przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w kwocie 480,-zł, zgodnie z art. 205 § 2 wskazanej ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2016 r., poz. 1800).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło