V SA/Wa 1271/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Zawiślak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... marca 2016 r. nr ... w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną w komparycji decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. M. K. (dalej jako: "skarżący") złożył wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że łączna wysokość kar nałożonych na skarżącego opiewa na kwotę 36.000 zł (plus odsetki). W ocenie strony, sama już łączna wysokość kar pieniężnych uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał, iż w 2014 roku osiągnął dochód w wysokości 32.364,14 zł, zaś w 2015 roku poniósł stratę w wysokości 5.201,75 zł. Dodał, iż wysokość wymierzonej kary pieniężnej jest wyższa niż uzyskane przez niego dochody przez ostatnie dwa lata. W konsekwencji, gdyby nawet skarżący nie czynił żadnych wydatków przez ostatnie dwa lata, co jest faktycznie niemożliwe, i tak nie zdołałby uiścić nałożonej na niego kary pieniężnej. Wskazał również, że odwrócenie skutków gospodarczych w przypadku wyegzekwowania kary pieniężnej jest znacznie trudniejsze co pokazuje praktyka, niż późniejsze wyegzekwowanie prawomocnego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a"), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, Sąd powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o ocenę wniosku skarżącego, jak i materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, np. uzyskanego przy rozpoznaniu prawa pomocy, w aspekcie wystąpienia bądź też nie wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Jednakże wykazanie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. np. post. NSA: z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04; z 6 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 975/09; z 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11; z 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; z 31 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 1651/13, dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a pojawiające się zwroty nieostre wiążą się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, majątkową lub niemajątkową, której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Wskazać należy, że na podstawie dołączonych do akt kserokopii zeznań o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za lata 2014 i 2015 oraz powołanych we wniosku okoliczności, nie sposób wywieść możliwości wystąpienia zdarzeń określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd podkreśla, iż – co do zasady – nawet trudna sytuacja finansowa strony nie powoduje sama przez się ziszczenia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w omawianym przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy, strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. W ocenie Sądu skarżący tego nie uczynił. Jako podstawę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, strona wskazała na samą wysokość łącznie wymierzonych kar, która jest wyższa od dochodów skarżącego z lat 2014-2015. Strona nie przedstawiła jednak szczegółowej dokumentacji obrazującej, w jakiej sytuacji finansowej znajduje się obecnie. Skarżący nie podał w szczególności źródeł ani wysokości comiesięcznych dochodów, czy też ciążących na nim zobowiązań finansowych. Z danych przedstawionych przez skarżącego nie sposób wywnioskować jak poważne obciążenie stanowić dla niego będzie uiszczenie wymierzonej skarżoną decyzją kary pieniężnej. Należy zauważyć ponadto, że badanie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej nie sprowadza się wyłącznie do oceny kondycji finansowej wnioskującej strony, a ocena ta nie jest tożsama z oceną dokonywaną przy badaniu wniosku o prawo pomocy. Przesłanek wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie należy mylić z przesłankami, jakimi należy kierować się w ramach instytucji prawa pomocy. Trudna sytuacja finansowa nie może bowiem stanowić samoistnej podstawy orzeczenia, o którym mowa w art.61 § 3 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że nie każda szkoda wywołana koniecznością zapłaty kwoty pieniężnej będzie miała znaczące rozmiary. Co istotne, w przypadku niekompletności uzasadnienia wniosku sąd nie dysponuje pełnym obrazem sytuacji majątkowej, mogącym służyć do oceny charakteru szkody i samego jej zaistnienia (por. pot. NSA z 14 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 363/14, dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oparcie wniosku o informacje wynikające z przedłożonych zeznań za lata 2014 i 2015, bez wykazania wartości posiadanego majątku, oraz bez przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych, które zobrazowałyby stan posiadanych obecnie zasobów pieniężnych, uniemożliwiło Sądowi ocenę, czy szkoda, na którą skarżący powołuje się we wniosku, ma charakter znaczący, a co za tym idzie, czy spełnia przesłankę ustawową udzielenia ochrony tymczasowej. W oparciu o powyższe stwierdzić należało, że skarżący nie uprawdopodobnił jaką szkodę lub jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niego nałożonej kary pieniężnej. Podkreślić należy, że w orzecznictwie odnoszącym się do problematyki wstrzymywania aktów nakładających obowiązek ponoszenia wydatków pieniężnych ugruntowany jest pogląd, iż rodzaj nałożonego obowiązku nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne z natury rzeczy przecież odwracalnego. Stanowisko takie zostało przedstawione w postanowieniu NSA z 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt. GZ 138/04, w którym dodatkowo wskazano, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi, istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Z kolei w postanowieniu z 7 października 2011 r. o sygn. akt II GSK 2001/11, NSA zauważył, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W świetle powyższego Sąd uznał, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła, iż w stosunku do niej zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.