V SA/Wa 2044/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Asesor WSA - Robert Żukowski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2024 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia 23 maja 2024 r. nr DRP.WPAIII.411.137.2024.4.AKN w przedmiocie odmowy wypłaty dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego oddala skargę. Przedmiotem skargi [...] (dalej: skarżąca) jest decyzja Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Prezes Zarządu Funduszu, organ) z 23 maja 2024 r. nr DRP.WPAIII.411.137.2024.4.AKN w przedmiocie odmowy wypłaty dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Zaskarżoną decyzją – wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 572 ze zm.; dalej: kpa), art. 45 ust. 3a i art. 26a ust. 9a pkt 1 w zw. z art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. O rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r, poz. 44; dalej: ustawa o rehabilitacji) oraz art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia Komisji (UE) 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L187 z 26.6.2014; dalej: rozporządzenie 651/2014) – odmówiono skarżącej wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc listopad 2023 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że [...] (obecnie [...]) złożył wniosek Wn-D o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za listopad 2023 r. W formularzu "Inf-oPP" dołączonym do wniosku Wn-D skarżąca oświadczyła w części A pkt 6, że należy do kategorii małych przedsiębiorstw oraz udzielił odpowiedzi twierdzącej na pytanie 1 zawarte w części B sekcji dotyczącej wymagań wskazanych w rozporządzeniu 651/2014. W trakcie postępowania spółka, na wezwanie organu, przesłała: bilans oraz rachunek zysków i strat sporządzone na 30 listopada 2023 r., listy płac za listopad 2023 r. z potwierdzeniami wypłaty wynagrodzenia dla pracowników niepełnosprawnych za ww. miesiąc. Ponadto oświadczyła, że nie utraciła zdolności do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych w czasie przekraczającym 3 miesiące oraz że zobowiązania pieniężne nie przekroczyły wartości majątku spółki i ten stan utrzymywał się przez okres przekraczający 24 miesięcy. Organ odmawiając skarżącej pomocy wskazał, że zgodnie z art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji – środki Funduszu przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia 651/2014. W myśl art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji – pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona pracodawcy znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielenia pomocy publicznej. Organ wyjaśnił, że zasadnicze znaczenie w sprawie ma fakt, iż Fundusz bada, czy przedsiębiorstwo znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej na dzień złożenia wniosku o udzielenie pomocy - wskazuje to przepis art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 702), zgodnie z którym podmiot ubiegający się o pomoc publiczną jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia. Poprawa sytuacji ekonomicznej strony po dniu złożenia wniosku nie ma wpływu na dokonane rozstrzygnięcie. (tak WSA w Warszawie w wyroku z 14 października 2011 r., sygn., akt V SA/Wa 1287/11). Zgodnie z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014 – spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością należy uznać za znajdującą się w trudnej sytuacji ekonomicznej w przypadku, gdy ponad połowa jej subskrybowanego kapitału zakładowego została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Taka sytuacja ma miejsce, gdy w wyniku odliczenia od rezerw (i wszystkich innych elementów uznanych za część środków własnych przedsiębiorstwa) zakumulowanych strat powstaje ujemna skumulowana kwota, która przekracza połowę subskrybowanego kapitału zakładowego. Organ wskazał, że z przedstawionego przez spółkę bilansu sporządzonego na 30 listopada 2023 r. wynika, że kapitał zakładowy spółki stanowił 7 160 800 zł. Ujemna skumulowana kwota na 30 listopada 2023 r. wyniosła - 4 852 518,23 zł (strata z lat ubiegłych + bieżąca strata wykazana na 30 listopada 2023 r. pomniejszone o wartość kapitału rezerwowego spółki subskrybowanego kapitału zakładowego spółki wykazanego na 30 listopada 2023 r.) i stanowiła 67,77% wartości kapitału spółki. Oznacza to, że na dzień wystąpienia z wnioskiem Wn-D za listopad 2023 r. ponad połowa subskrybowanego kapitału zakładowego spółki została utracona w efekcie zakumulowanych strat. W związku z powyższym, mając na uwadze przedstawione przez spółkę na dzień 30 listopada 2023 r. dane finansowe, organ stwierdził, że spółka w chwili wystąpienia z wnioskiem spełniła przesłankę przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji wynikającą z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014 i tym samym pomoc publiczna w postaci dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych za ww. miesiąc nie może zostać udzielona i wypłacona. Prezes Zarządu Funduszu wskazał także, że dokumentacja dotycząca regulowania zobowiązań publiczno- oraz cywilnoprawnych nie wpływa na ocenę sytuacji ekonomicznej spółki w stopniu umożliwiającym przyznanie jej pomocy, gdyż na dzień złożenia wniosku spełniała ona definicję "przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji" określoną w art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014. Spółka ww. decyzję Prezesa Zarządu Funduszu zaskarżyła w całości, zarzucając jej naruszenie: 1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa, poprzez niewszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego, leżącego u podstaw wydania kwestionowanej decyzji, albowiem organ zupełnie pominął kwestię realnej sytuacji ekonomicznej skarżącego w dniu wydania decyzji, poprzestając na subiektywnym uznaniu, że jej sytuacja finansowa jest trudna, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; 2. art. 7 kpa w zw. z art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji albowiem sytuacja ekonomiczna skarżącej z dnia złożenia wniosku, a z dnia wydania kwestionowanej decyzji uległa istotnej poprawie wskutek wdrożonych działań reorganizacyjnych, zmierzających do dostosowania wnioskodawcy do realiów gospodarki wolnorynkowej, a której to poprawy sytuacji ekonomicznej organ nie wziął pod rozwagę przy wydawaniu decyzji, a ponadto, niezależnie do tego czy miarodajny dla oceny przyznania pomocy jest stan faktyczny z daty złożenia wniosku czy z daty wydania decyzji, ocena sytuacji ekonomicznej skarżącej powinna następować z uwzględnieniem faktu, iż skarżąca jest spółką komunalną ze 100% udziałem [...] (poprzednio [...]); 3. art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji w zw. z art. 37 ust. 5 o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej w zw. z art. 2 pkt 18 lit. a) i c) rozporządzenia 651/2014 na skutek wadliwej ich wykładni polegającej na uznaniu że sytuację ekonomiczną pracodawcy należy oceniać wyłącznie na moment złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, co nie znajduje oparcia w treści przepisów; 4. art. 7 i art. 77 kpa poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do załatwienia sprawy w sposób wyczerpujący oraz zebrania i rozpatrzenia całego materiał dowodowego, a w konsekwencji: błąd ustaleniach faktycznych naruszający zasadę prawdy obiektywnej polegający na przyjęciu, że wnioskodawca jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o jej udzielenie, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy i przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy na podstawie art. 37 ust. 5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej w sytuacji, gdy nie jest to podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, wobec czego ww. przepis nie znajduje do niego zastosowania. W oparciu o powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji – środki Funduszu przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia 651/2014. W myśl art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji – pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona pracodawcy znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielenia pomocy publicznej. Zasadnicze znaczenie w rozpoznawanej sprawie ma to, iż Fundusz bada, czy przedsiębiorstwo znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej na dzień złożenia wniosku o udzielenie pomocy - wskazuje to przepis art. 37 ust. 5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Zgodnie z tym przepisem – podmiot ubiegający się o pomoc publiczną jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia. Poprawa sytuacji ekonomicznej strony, po dniu złożenia wniosku nie ma wpływu na dokonane rozstrzygnięcie. Powyższe potwierdza trafnie powołany w uzasadnieniu wyrok WSA w Warszawie 14 października 2011 r., sygn., akt V SA/Wa 1287/11, ale przede wszystkim orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w których wskazuje się, że pozytywna prognoza odnośnie do poprawy kondycji przedsiębiorcy, czy też poprawa jego sytuacji ekonomicznej po dacie złożenia wniosku, nie ma znaczenia dla oceny spełniania warunków uprawniających do otrzymania dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego (p. np. wyroki NSA z 4 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 2078/12; z 28 maja 2013 r. sygn. akt II GSK 344/12 i z 25 lutego 2015 r. sygn. akt II GSK 591/14; dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; pozostałe cytowane orzeczenia tamże). Natomiast wskazywane przez skarżącą w odpowiedzi na skargę z odmiennym poglądem m.in. wyrok z 27 maja 2013 r. V SA/Wa 2536/12 został przez NSA uchylony wyrokiem z 27 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 1683/13. Zgodnie z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014 – spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością należy uznać za znajdującą się w trudnej sytuacji ekonomicznej w przypadku, gdy ponad połowa jej subskrybowanego kapitału zakładowego została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Taka sytuacja ma miejsce, gdy w wyniku odliczenia od rezerw (i wszystkich innych elementów uznanych za część środków własnych przedsiębiorstwa) zakumulowanych strat powstaje ujemna skumulowana kwota, która przekracza połowę subskrybowanego kapitału zakładowego. Sąd wskazuje, że organ trafnie ocenił, że taka właśnie wystąpił w przypadku wniosku skarżącej wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za listopad 2023 r. Z przedstawionego przez spółkę bilansu sporządzonego na 30 listopada 2023 r. wynikało, że kapitał zakładowy spółki stanowił 7 160 800 zł. Ujemna skumulowana kwota na 30 listopada 2023 r. wyniosła - 4 852 518,23 zł (strata z lat ubiegłych + bieżąca strata wykazana na 30 listopada 2023 r. pomniejszone o wartość kapitału rezerwowego spółki wykazanego na 30 listopada 2023 r.) i stanowiła 67,77% wartości kapitału spółki. Oznacza to, że na dzień wystąpienia z wnioskiem Wn-D za listopad 2023 r. ponad połowa subskrybowanego kapitału zakładowego spółki została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Sąd zauważa, że powyższego sposobu wyliczenia skarżąca nie kwestionuje. W związku z tym, sąd stwierdza, że Prezes Zarządu Funduszu prawidłowo ocenił dane finansowe skarżącej, z których wynika, że spółka w chwili wystąpienia z wnioskiem Wn-D za listopad 2023 r. spełniła przesłankę przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji wynikającą z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014 i tym samym pomoc publiczna w postaci dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych za listopad 2023 r. nie mogła zostać udzielona. Sąd wskazuje także, że bez znaczenia dla wyniku sprawy miała podniesiona w skardze okoliczność, że skarżąca spółka posiada status prawa publicznego. Przede wszystkim wskazać należy, że spółka została wpisana w Krajowym Rejestrze Sądowym do rejestru przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą. Zgodnie z informacjami zwartymi w KRS nr [...] spółka prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki z o.o., w której jedynym udziałowcem jest [...]. W rubryce 8 wpisano wysokość jej kapitału zakładowego. Zatem w kontekście przepisów dotyczących pomocy publicznej, skarżąca podlega weryfikacji pod kątem przesłanki określonej w art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014. W przepisie tym wskazano bowiem, że odnosi się on w szczególności do rodzajów jednostek podanych w załączniku I do dyrektywy 2013/34/UE, tj. spółek akcyjnych, spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek komandytowo-akcyjnych. W konsekwencji Prezes Zarządu Funduszu prawidłowo dokonał oceny sytuacji ekonomicznej skarżącej, traktując ją jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki z o.o., a w dalszej kolejności za "przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji" w rozumieniu art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia 651/2014. Ustosunkowując się natomiast do zarzutów spółki dotyczącej naruszenia wskazanych w skardze przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, sąd stwierdza, że organ oparł swoją decyzję na prawidłowo zgromadzonym materiale w sprawie, nie pominął żadnych istotnych w sprawie dowodów, a także zagwarantował stronie prawo do czynnego udziału w każdym etapie postępowania. Mając powyższe na względzie sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 935; dalej: ppsa). Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ppsa.