V SA/Wa 2093/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia ... września 2018 r. nr... w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez AR P. sp. z o.o. z siedzibą w W.(dalej: "skarżąca") jest postanowienie Prezesa P.A. R. P.i (dalej: "organ", "PARP") z [..] września 2019 r., znak: [...], którym odmówiono skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. [...] czerwca 2019 r. PARP wydał postanowienie znak: [...] w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez skarżącą zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Odpis tego postanowienia został doręczony skarżącej 3 lipca 2019 r. 11 lipca 2019 r. (data stempla pocztowego przesyłki listowej) skarżąca złożyła do PARP wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy załatwionej postanowieniem PARP z 24 czerwca 2019 r. PARP postanowieniem z [...] lipca 2019 r. znak: [...] stwierdziła uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Odpis tego postanowienia został doręczony skarżącej 12 sierpnia 2019 r. 19 sierpnia 2019 r. (data stempla pocztowego przesyłki listowej) skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i oświadczyła, że czynności wniesienia wniosku w sprawie stanowiska wierzyciela już dokonano. W uzasadnieniu skarżąca przyznała, że uchybiła o jeden dzień terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżąca podała, że obsługa sekretarska spółki odbywa się przez recepcję, gdzie postanowienie wpłynęło 3 lipca 2019 r., lecz pracownica spółki, która odebrała pismo następnego dnia, poinformowała, że odebrała je 4 lipca 2019 r. Z tego powodu skarżąca była błędnie przekonana co do daty odbioru 4 lipca 2019 r. i dlatego wniosek złożono 11 lipca 2019 r. W ocenie skarżącej do uchybienia terminu doszło z powodu pomyłki jej pracownika, a nie z powodu zaniedbania spółki, wobec czego skarżąca nie ponosi bezpośrednio winy za ten błąd. Po rozpoznaniu wniosku PARP postanowieniem 10 września 2019 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwołał się do treści art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. i stwierdził, że nie zostały spełnione dwie z czterech obligatoryjnych przesłanek przywrócenia terminu. Po pierwsze skarżąca, jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu, nie dopełniła czynności, dla której określony był termin. Po drugie skarżąca nie uprawdopodobniła braku po jej stronie winy w uchybieniu terminu. Organ posiłkując się powoływanym orzecznictwem sądów administracyjnych wyjaśnił, że niedbalstwo/zaniedbanie pracownika skarżącej nie wyłącza winy w okolicznościach niniejszej sprawy i jest ono zaniedbaniem skutkującym niewniesieniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie. Według organu błąd tego rodzaju, skutkujący niedotrzymaniem ustawowego terminu, należy uznać za brak należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, w pełni obciążający skarżącą. Obiektywnym miernikiem należytej staranności jest taka staranność, jakiej można oczekiwać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Do okoliczności uzasadniających brak winy nie zalicza się błędnego poinformowania pracodawcy o terminie doręczenia pisma. W skardze na postanowienie PARP z [...] września 2019 r. skarżąca zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. oraz art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zasad postępowania administracyjnego, przez odmowę przywrócenia spółce terminu w sytuacji gdy dopełniła ona czynności – a w razie gdyby uznać, że nie dopełniła, to należało wezwać ją do uzupełnienia braku formalnego, a brak takiego wezwania rażąco narusza art. 64 § 2 k.p.a., a także w sytuacji gdy realizując cele postępowania administracyjnego należało uznać, że nie zaniedbała ona swoich spraw i nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Skarżąca podniosła, że zaskarżone postanowienie sprzeciwia się zasadom postępowania administracyjnego, które wyraźnie wskazują systemowo na prymat dobra obywateli nad dobrem administracji i konieczność działania na korzyść obywateli – art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8 §1, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12, art. 13, art. 14a k.p.a. i dwuinstancyjności postępowania. Skarżąca podniosła, że wbrew stanowisku organu nie ponosi winy nawet w formie lekkiego niedbalstwa, ponieważ nie można przypisać jej zachowaniu umyślności działania lub zaniechania. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie jej terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. PARP w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a.") - sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do wniosku, że jest ono prawidłowe. Stosownie do art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. przesłankami przywrócenia uchybionego terminu w postępowaniu administracyjnym są: a) złożenie wniosku o przywrócenie terminu, b) złożenie tego wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, c) uprawdopodobnienie we wniosku, że uchybienie nastąpiło bez winy strony wnioskującej o przywrócenie terminu, d) jednoczesne dopełnienie czynności, do której określony był termin. Przesłanka braku winy, szeroko komentowana w doktrynie prawa jak i w orzecznictwie, sprowadza się do uprawdopodobnienia, że czynności dokonano z uchybieniem terminu z uwagi na zajście sytuacji nadzwyczajnej, nie dającej się w żaden sposób uniknąć. Odwołanie się w art. 58 § 1 k.p.a. do braku winy ma ten skutek, że przywrócenie uchybionego terminu usprawiedliwia wyłącznie zaistnienie obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Tym samym termin do dokonania czynności procesowej nie może zostać przywrócony, jeżeli strona zawiniła uchybienie terminu, choćby w postaci lekkiego niedbalstwa. Zaniedbania osób, którymi posługuje się strona, obciążają stronę gdyż jest ona odpowiedzialna również za osoby, którymi się posługuje. Tak więc nie tylko wina samej strony, lecz również innych osób, w tym jej pracownika, wyłącza możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności, dla której określony był termin. Dlatego zaniedbania pracownika spółki, w zakresie prawidłowego poinformowania zarządu spółki i przekazania mu przesyłki, obciążają spółkę. Powinnością każdej jednostki organizacyjnej jest zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby uprawnione. Nieuwagi, czy zaniedbania pracownika strony nie można kwalifikować jako braku winy strony, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu. Taką winę można przypisać, jeżeli pracownik strony błędnie odnotował datę doręczenia. Zaniedbania tych osób obciążają stronę i nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15.10.2015 r. sygn. akt II FSK 1854/13; z 14.06.2017 r. sygn. akt II OSK 2627/15; z 8 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1161/14) Organ prawidłowo poddał ocenie podnoszone przez skarżącą argumenty i uczynił to nie przekraczając zasady swobodnej oceny dowodów, zaś wynik tak dokonanej oceny w postaci wyrażonej w sentencji zaskarżonego postanowienia odpowiada prawu. Sąd w pełni podziela argumentację organu odnośnie oceny winy skarżącej w uchybieniu terminu. Wskazana przez skarżącą okoliczność, która miała uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie była spowodowana zdarzeniami nadzwyczajnymi niezależnymi od woli strony. Nie budzi wątpliwości, że przesyłka z postanowieniem została odebrana przez osobę uprawnioną do odbioru korespondencji spółki, a do uchybienia terminu doszło wyłącznie na skutek błędnego odnotowania przez pracownika zajmującego się ewidencją korespondencji wpływającej do spółki daty doręczenia postanowienia spółce. Przyczyna niedotrzymania terminu wynikała wyłącznie z błędnego wykonania czynności technicznych przez pracownika spółki i negatywne skutki z tym związane obciążają spółkę. Zarząd spółki zobowiązany jest należycie zorganizować obsługę administracyjnobiurową spółki, w konsekwencji czego ponosi odpowiedzialność z tytułu ewentualnych błędów personelu do niej zaangażowanego. Sąd nie podziela stanowiska organu, że brak dokonania przez stronę, jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu, czynności, dla której określony był termin, stanowi materialnoprawną przesłankę wniosku o przywrócenie terminu. W uchwale z 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 9/08, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że niedopełnienie obowiązku złożenia odwołania jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia stanowi brak formalny podania a więc w przypadku jego wystąpienia organ właściwy do rozpoznania odwołania powinien wezwać stronę do usunięcia braku w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Niemniej w rozpoznawanej sprawie skarżący we wniosku o przywrócenie terminu zawarł oświadczenie, że podtrzymuje złożony wcześniej wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, co do którego uprzednio PARP postanowieniem z 29 lipca 2019 r. stwierdziła uchybienie terminu. Tym samym należy przyjąć, że skarżący łącznie z wnioskiem o przywrócenie terminu złożył też nowy wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Opisane uchybienie, oceniane w kontekście treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., nie mogło mieć jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. Wobec powyższego skarga wniesiona w niniejszej sprawie jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. .