V SA/Wa 2403/14
WyrokWSA w Warszawie2015-02-24
Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Piotr Piszczek, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy omyłkowe wniesienie skargi do sądu administracyjnego zamiast odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, przy prawidłowym pouczeniu o sposobie i terminie wniesienia odwołania, może być uznane za uchybienie terminu bez winy strony, uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że omyłkowe wniesienie skargi do sądu administracyjnego zamiast odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, mimo prawidłowego pouczenia o sposobie i terminie wniesienia odwołania, stanowi co najmniej niedbalstwo strony. Brak winy w uchybieniu terminu wymaga wykazania przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia lub siły wyższej, a nie zwykłej omyłki.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zamiast odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego od decyzji Prezydenta W. dotyczącej zwrotu dotacji. Sąd odrzucił skargę. Następnie Wspólnota zwróciła się do SKO o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, tłumacząc to omyłką. SKO odmówiło przywrócenia terminu, uznając omyłkę za niedbalstwo. Wspólnota wniosła skargę na postanowienie SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Po rozpatrzeniu wniosku Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] listopada 2013r. znak [...] w sprawie określenia kwoty podlegającej zwrotowi do budżetu W., Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] marca 2014r nr [...] odmówiło przywrócenia terminu. W uzasadnieniu ww. postanowienia przywołano m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Prezydent W. decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2013r określił kwotę podlegającą zwrotowi do budżetu W., stanowiącą część dotacji pobranej w nadmiernej wysokości,.
Na powyższą skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa [...]. Postanowieniem z dnia 27 lutego 2014r. sygn..akt V SA/Wa 135/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Pismem z dnia [...] marca 2014r Zarząd wspólnoty wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji wskazując, iż błędnie skierowano je do WSA w Warszawie.
Odnosząc się do powyższego organ podkreślił za zgodne z art. 129& 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia. Z akt sprawy wynika, iż decyzja Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013r została odebrana przez wnioskodawcę w dniu [...] listopada 2013., co potwierdza znajdująca się w aktach sprawy kopia zwrotnego potwierdzenia odbioru. Zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] grudnia 2013.
W ww. decyzji znajdowało się pouczenie o prawie wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Tymczasem Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Z uwagi na odrzucenie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, Wspólnota złożyła do Samorządowego kolegium Odwoławczego w W. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. We wniosku wskazano, iż Wspólnota omyłkowo zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W związku z powyższym organ podniósł że zgodnie z art. 58&1 i 2 Kp, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchylenie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zdaniem SKO w przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie zostało przez niego zawinione. W terminie przewidzianym do wniesienia odwołania wnioskodawca dokonał czynności wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Natomiast we wniosku o przywrócenie terminu wskazano, iż Wspólnota omyłkowo zaskarżyła decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ podkreślił jednakże, iż kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie byłoby więc możliwe, jeżeli strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. W ocenie Kolegium ,,omyłkowo’’ skierowana skarga do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie jest co najmniej niedbalstwem wnioskodawcy i nie zasługuje na uwzględnienie jako usprawiedliwiające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Skargę na wyżej opisane postanowienie wniósł Zarząd Wpólnoty Mieszkaniowej [...] w W. wnosząc o :
1) Uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,
2) Rozpoznanie merytoryczne sprawy,
3) Zasądzenie kosztów postępowania według norma przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podkreślono, że faktem jest, iż odwołanie złożono bezpośrednio do WSA, z pominięciem SKO. Jednakże obydwa te organy są określone do merytorycznego rozpoznania sprawy w ramach postępowania określonego w kpa.
Poza tym działające w tej sprawie w imieniu W. ( jako organu) jednostki organizacyjne, w tym w szczególności [...] Konserwator Zabytków wielokrotnie złamały prawo, m.in. określone w art. 35 kpa nie odpowiadając na wezwania, które były istotne z punktu widzenia merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Rażące naruszanie praw Wspólnoty jako strony w postepowaniu toczonym przez W., zakończonym zaskarżoną decyzją, miało bezpośredni wpływ na toczące się postępowanie i jego merytoryczne rozstrzygniecie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jje oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Rozstrzygając wyżej opisaną skargę przypomnieć należy, że zgodnie z art 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Z kolei stosownie do art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z cytowanym wyżej przepisem wnoszący prośbę powinien uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Musi zatem uprawdopodobnić istnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie na skutek takich zdarzeń za które nie ponosi odpowiedzialności. W prośbie o przywrócenie terminu powinien więc wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się go zachować. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Bogate orzecznictwo sądowe, które dokonało wykładni przepisu art. 58 § 1 k.p.a. jednoznacznie wskazuje, że strona względnie jej pełnomocnik powinien uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych, oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od nich niezależna (zob. m. in. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2006 r. sygn. Akt II OSK 1397/05 – lex nr 315129).
Przy ocenie braku winy organ administracji publicznej powinien nadto przyjąć tzw. obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przy zastosowaniu tegoż miernika przywrócenia terminu nie byłoby zatem dopuszczalne gdyby strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
W nauce postępowania administracyjnego przyjmuje się z kolei, że brak winy strony zachodzi tylko wtedy gdy nie mogła ona przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W konsekwencji pojęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie obejmuje istnienie przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia, czyli siły wyższej. Jeśli jednak nawet taka przeszkoda nie istniała, ale strona miała podstawę do sądzenia, że istnieje należy uznać, że niedopełnienie czynności procesowej było niezawinione (E. Iserzon J. Starościak k.p.a. komentarz wyd. IV str. V136-137).
W sprawie niniejszej nie jest sporne to że skarżąca mimo prawidłowego pouczenia jej o sposobie oraz terminie do wniesienia odwołania do decyzji z dnia [...] listopada 2013r. (wydanej przez Prezydenta W.) wniosła skargę na tą decyzję (zamiast odwołania). Skutkowało to odrzuceniem skargi przez tutejszy Sąd (postanowienie z dnia 27 lutego 2014. sygn. akt VSA/WA 135/14). Ma więc rację organ jeśli wskazuje iż skarżąca wykazała się co najmniej niedbalstwem przy wniesieniu środka zaskarżenia. Zarówno bowiem wniesiony środek był niewłaściwy jak i podmiot który miał go rozpoznać.
W ocenie Sądu strona należycie dbająca o własne sprawy nie może tłumaczyć się ,,omyłką" w tej materii, wszak pouczenie zawarte w decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. [...] było nie tylko prawidłowe ale i jasne i nie budzące jakichkolwiek wątpliwości ( zob.punkt.1 pouczenia).
Z powyższych względów skargę należało oddalić na podstawie art. 151.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło