V SA/Wa 2437/14
WyrokWSA w Warszawie2015-02-24
Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Piotr Piszczek, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który zatrudnia osoby niepełnosprawne ze schorzeniami szczególnie utrudniającymi wykonywanie pracy, może skorzystać z obniżenia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych na potrzeby uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń, czy też przepis ten dotyczy wyłącznie zwolnienia z wpłat na PFRON?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pracodawca może skorzystać z obniżenia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych na potrzeby uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń. Interpretacja przepisów art. 26b ust. 3 w zw. z art. 21 ust. 1 i 4 ustawy o rehabilitacji prowadzi do wniosku, że odesłanie do art. 21 ust. 1 ustawy o rehabilitacji obejmuje również wyjątki określone w tym przepisie, w tym możliwość obniżenia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych z tytułu zatrudniania osób z szczególnie utrudnionymi schorzeniami.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej utrzymującej w mocy decyzję Prezesa PFRON nakazującą K.K. zwrot dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres od kwietnia do listopada 2010 r. z powodu niespełnienia wymogu 6% wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, argumentując, że wskaźnik ten powinien być liczony z uwzględnieniem możliwości obniżenia wynikającej z zatrudniania osób z szczególnie utrudnionymi schorzeniami.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Zasądził od Ministra na rzecz K.K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do dnia uprawomocnienia się orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2015 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania do wynagrodzeń pracowników 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz K. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do dnia uprawomocnienia się orzeczenia. .
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej (dalej: MPiPS), po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez K.K., utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Prezes PFRON) z dnia [...] stycznia 2014 r. nakazującą stronie zwrot środków przekazanych tytułem dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące: kwiecień, maj, sierpień, wrzesień, październik i listopad 2010 r. wraz z odsetkami za okresy wskazane w decyzji. Łączna kwota środków przypadających do zwrotu wynosiła 26 762,08 zł.
Z uzasadnienia decyzji Prezesa PFRON wynika, że przyczyną orzeczenia o obowiązku zwrotu wypłaconego stronie dofinansowania był fakt, iż strona nie spełniała warunku posiadania 6% wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych, którego osiągnięcie, zgodnie z art. 26a ust.1a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j.t. Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) jest warunkiem niezbędnym do uzyskania dofinansowania. Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych u wnioskodawcy wynosił w poszczególnych miesiącach: kwiecień 2010 r. - 5,08%, maj 2010 r. - 5,62%, sierpień 2010 r. - 5,83%,wrzesień 2010 r. - 5,82%, październik 2010 r. - 5,92%, listopad 2010 r. - 5,97%, a więc był niższy niż 6%. Organ powołał się na przepis art.2 pkt 6 tej ustawy zawierający definicję wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych ustalającą, że wskaźnik ten oznacza przeciętny miesięczny udział procentowy osób niepełnosprawnych w zatrudnieniu ogółem, w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy. Prezes PFRON wskazał również, że dla podmiotów nie będących zakładem pracy chronionej wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wylicza się na podstawie art.21 ust.1 i 5 ustawy o rehabilitacji, w związku z czym do liczby pracowników, o której mowa w art.21 ust.1 nie wlicza się wymienionych w ust.5 grup pracowników. Podkreślił, że art. 26b ustawy o rehabilitacji odwołuje się wyłącznie do ust. 1 i 5 art. 21 tej ustawy, całkowicie pomija pozostałe ustępy tego przepisu. Przepis art. 26b nie odwołuje się obecnie ani nie odwoływał się w przeszłości do art. 21 ust.4 ustawy o rehabilitacji, który dotyczy obniżania wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych z tytułu zatrudnienia osób niepełnosprawnych o szczególnych schorzeniach. Przepis ust. 4 ustawy odnosi się wyłącznie do obniżenia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych, od osiągnięcia którego uzależnione jest zwolnienie z wpłat na PFRON, o których mowa w art.21 tej ustawy. Nie ma zatem żadnych podstaw prawnych aby instytucja obniżania wskaźnika przewidziana w art. 21 ust. 4 ustawy o rehabilitacji mogła być stosowana do obliczania innych wskaźników związanych z zatrudnieniem osób niepełnosprawnych, w tym dla celów określonych w art. 26a tej ustawy.
W odwołaniu wniesionym od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając organowi działanie z naruszeniem art.8 k.p.a. Podkreślił, że 6% wskaźnik zatrudnienia liczony był do 31 grudnia 2011 r. z uwzględnieniem stopnia niepełnosprawności zatrudnionych pracowników, dofinansowanie było wypłacane na podstawie składanych przez stronę wniosków Wn-D, które zawierały rzetelne informacje co do liczby jak i stopnia niepełnosprawności pracowników.
Wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej (dalej: Minister) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, akceptując dokonane ustalenia faktyczne i ocenę prawną.
Dodatkowo organ II instancji wyjaśnił, że sformułowane w art.26b ust.3 ustawy o rehabilitacji odwołanie się do art.21 ust. 1 oznacza, że do stanu zatrudnienia ogółem i stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych należy wliczać pracowników w rozumieniu art. 2 kodeksu pracy; natomiast odwołanie do art. 21 ust.5 ustawy oznacza obowiązek odpowiednio wyłączenia ze stanu zatrudnienia ogółem osób niebędących osobami niepełnosprawnymi należących do co najmniej jednej z grup wymienionych w art. 21 ust. 5 ustawy. Podkreślił, że przepis art. 26 b nie odwołuje się obecnie ani nie odwoływał się w przeszłości do art. 21 ust. 4 ustawy o rehabilitacji, który dotyczy obniżania wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych z tytułu zatrudniania osób niepełnosprawnych o szczególnych schorzeniach. Przepis ust. 4 art. 21 ustawy odnosi się wyłącznie do obniżania wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych, od osiągnięcia którego uzależnione jest zwolnienie z wpłat na PFRON, o których mowa w art. 21 wspomnianej ustawy. Nie ma żalem żadnych podstaw prawnych aby instytucja obniżania wskaźnika przewidziana w art. 21 ust. 4 ustawy o rehabilitacji (...) mogła być stosowana do obliczania innych wskaźników związanych z zatrudnieniem osób niepełnosprawnych, w tym dla celów określonych w art. 26a tej ustawy. Podkreślił, że wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych to przeciętny miesięczny udział procentowy osób niepełnosprawnych w zatrudnieniu ogółem, w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy. Wskazał, że takie stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 544/13.
Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu argumentu, iż dofinansowanie wypłacane jest po weryfikacji poprawności wniosków WN-D, MPiPS wyjaśnił, że pracodawca składając wniosek wraz z załącznikami potwierdza, że spełnia warunki do uzyskania dofinansowania. Wyjaśnił, że dokumenty stanowiące załącznik nie są przedstawiane Funduszowi wraz z wnioskiem, a Fundusz przyznając dofinansowanie opiera się na oświadczeniu strony o spełnieniu przesłanek. Wyjaśnił ponadto, że z pisma Funduszu z dnia 27 marca 2014 r. wynika, iż złożone wnioski za sporny okres przeszły pozytywnie analizę pod względem rachunkowym i formalnym, nie były natomiast weryfikowane pod względem merytorycznym, zatem bezzasadny jest zarzut naruszenia zasady zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
Pismem z dnia 18 sierpnia 2014 r. K.K. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2014r., wnosząc o jej uchylenie i o uchylenie decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1/ naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 26a ust. 1a w zw. z art. 26b ust. 3 oraz art. 21 ust. 1, 2 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.) poprzez niewłaściwą ich interpretację i zastosowanie prowadzące do bezzasadnego przyjęcia, iż skarżący winien zwrócić środki Funduszu PFRON przekazane tytułem dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych za miesiące kwiecień, maj, sierpień, wrzesień, październik, listopad 2010 roku wraz z odsetkami,
2/ mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 7 kpa i art. 8 kpa. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadami prawdy obiektywnej i pogłębiania zaufania uczestników tegoż postępowania do władzy publicznej.
Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego wskazał, w szczególności, że wobec treści art. 26b ust. 3 ustawy o rehabilitacji, prawo obniżenia wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych przysługuje także na potrzeby miesięcznych dofinansowań do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych. Przepis ten odwołuje się m.in. do treści art. 21 ust. 1 ustawy o rehabilitacji, który w swej treści zawiera zapis "z zastrzeżeniem ust. 2-5 i art. 22". Z treści odesłania zawartego w art. 26b ust. 3 ustawy o rehabilitacji nie wynika, aby cytowana część treści art. 21 ust. 1 ustawy nie znajdowała zastosowania przy ustalaniu wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych na potrzeby dofinansowania do wynagrodzeń. W ocenie skarżącego, właśnie z uwagi na zastrzeżenie zawarte w treści art. 21 ust. 1 ustawy o rehabilitacji, odnoszące się m.in. do treści ust. 4 art. 21 tej ustawy, obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych jest prawnie dopuszczalne także w odniesieniu do dofinansowania do wynagrodzeń, a nie tylko w odniesieniu do wpłat na PFRON.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w granicach zakreślonych wskazanymi wyżej przepisami p.p.s.a. Sąd uznał, że decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisu art.26a ust.1a ustawy o rehabilitacji poprzez niewłaściwą interpretację tego przepisu, które to naruszenie miało wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że stan faktyczny sprawy jest niesporny, został prawidłowo ustalony przez organy orzekające w sprawie i jest podstawą dokonanej oceny prawnej.
Spór w sprawie sprowadza się do interpretacji przepisów 26a ust.1a w związku z art. 21 ust.1 w powiązaniu z art. 26b ust. 3 ustawy o rehabilitacji, a mianowicie do ustalenia, czy określona w art. 21 ust.4 tej ustawy możliwość obniżenia wskaźnika, o którym mowa w ust. 2, to jest wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynoszącego co najmniej 6 % odnosi się tylko do możliwości zwolnienia pracodawcy z wpłat do PFRON, czy też ma zastosowanie również do przyznawania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników.
Sąd wskazuje, ze zagadnienie to było przedmiotem analizy i rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia z 18.11. 2014 r., sygn. akt II GSK 1731/13. Wyrokiem tym NSA uchylił przywołany w uzasadnieniu decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej wyrok WSA w Warszawie o sygn. akt V SA/Wa 544/13. (publ. CBOSA http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd w składzie w orzekającym w pełni podziela stanowisko wyrażone w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Przed przedstawieniem wykładni spornych przepisów ustawy o rehabilitacji Sąd na wstępie przypomina, że w myśl art. 26a ust.1 tej ustawy pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, który nie ma ustalonego prawa do emerytury, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1, prowadzonej przez Fundusz. Przepis wskazuje również podstawy określania wysokości miesięcznego dofinansowania, która uzależniona jest od stopnia niepełnosprawności pracownika.
Możliwość otrzymania dofinansowania została ograniczona w ust.1a art. 26a, który stanowi, że miesięczne dofinansowanie nie przysługuje pracodawcy zatrudniającemu co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy i nieosiągającemu wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6 %.
Z kolei zgodnie z art.26b ust.1 ustawy o rehabilitacji miesięczne dofinansowanie przysługuje na osoby niepełnosprawne z tytułu zatrudnienia, ujęte w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, którą prowadzi Fundusz, wykorzystując numer PESEL i NIP oraz przekazywane drogą elektroniczną do Funduszu informacje (z wyjątkami określonymi w ustawie, co dla rozpoznawanej sprawy nie ma znaczenia). Art.26b ust. 3 stanowi, że zatrudnienie i wskaźnik, o których mowa w art. 26a ust. 1, 1a i 2, ustala się odpowiednio na zasadach określonych w art. 21 ust. 1 i 5 oraz art. 28 ust. 3.
Stosownie do art. 21 ust.1 ustawy o rehabilitacji pracodawca zatrudniający co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy jest obowiązany, z zastrzeżeniem ust. 2-5 i art. 22, dokonywać miesięcznych wpłat na Fundusz, w wysokości kwoty stanowiącej iloczyn 40,65 % przeciętnego wynagrodzenia i liczby pracowników odpowiadającej różnicy między zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości 6 % a rzeczywistym zatrudnieniem osób niepełnosprawnych.
Natomiast ust. 5. stanowi, że do liczby pracowników, o której mowa w ust. 1, nie wlicza się - jeżeli nie są to osoby niepełnosprawne – wymienionych grup osób zatrudnionych, np. na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego czy przebywających na urlopach wychowawczych. Należy wyjaśnić, że wszystkie przepisy ustawy o rehabilitacji zostały przywołane w brzmieniu obowiązującym w okresie, którego dotyczy spór o dofinansowanie.
W celu dokonania prawidłowej interpretacji należy przywołać również ust.2 i ust.4 art.21, które stanowią, że z wpłat, o których mowa w ust. 1, zwolnieni są pracodawcy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi co najmniej 6 % (2) oraz, że wskaźnik, o którym mowa w ust. 2, może zostać obniżony w razie zatrudnienia osób niepełnosprawnych ze schorzeniami szczególnie utrudniającymi wykonywanie pracy (4)
Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych oznacza w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy przeciętny miesięczny udział procentowy osób niepełnosprawnych w zatrudnieniu ogółem i przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy.
Jak wskazał NSA w przywołanym wyżej wyroku, wykładnia literalna art. 21 ust.1 ustawy o rehabilitacji w powiązaniu z art. 26b ust. 3 tej ustawy prowadzi do wniosku, że przy stosowaniu tego przepisu należy mieć na uwadze wyjątki, o których mowa w ust. 2 do 5 tego przepisu. Odpowiednie stosowanie zasad uregulowanych w art. 21 ust. 1 i 5 obowiązujących przy dokonywaniu wpłat na PFRON dla oszacowania stanu zatrudnienia i wskaźnika osób niepełnosprawnych na potrzeby wypłacania dofinansowania do pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych u przedsiębiorcy oznacza również zastosowanie wyjątku przewidzianego w art. 21 ust. 4 ustawy. Gdyby wolą ustawodawcy było wykluczenie przypadku ujętego w ust. 4 tego przepisu na potrzeby ustalenia współczynnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych dla celów, o których mowa w art. 26b ust. 1 (dopłaty) ustawy, to odpowiednie zastrzeżenie znalazłoby się w art. 26b ust. 3 ustawy. W związku z tym, że ustawodawca nie zawarł takiego zastrzeżenia w art. 26b ust. 3 ustawy o rehabilitacji to odesłanie do art. 21 ust. 1 ustawy tam zawarte należy rozumieć, jako obejmujące wyjątki określone w tym przepisie. Zwrot zawarty w art. 26b ust. 3 ustawy: "ustala się odpowiednio na zasadach" oznacza, że celem ustawodawcy było stosowanie przez organy wypłacające świadczenia z Funduszu PFRON zasad dotyczących wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych, jakie obowiązują przy ustalaniu obowiązku ponoszenia opłat przez przedsiębiorców na rzecz Funduszu, o ile z przepisów ustawy regulujących przyznawanie dopłat dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnoprawne nie wynika nic innego.
Oznacza to, że w przypadku zatrudnienia osób niepełnosprawnych ze schorzeniami szczególnie utrudniającymi jej wykonanie wskaźnik zatrudnienia osób niepełnoprawnych, wynoszący co najmniej 6%, będzie mógł zostać obniżony na podstawie art. 21 ust. 4 ustawy. Natomiast niewystąpienie okoliczności wymienionych w ust. 4 będzie skutkować tym, że wskaźnik zatrudnienia zostanie ustalony wprost w oparciu o art. 21 ust. 1 ustawy.
Za takim rozumieniem art. 26b ust. 3 ustawy i art. 21 ust. 1 ustawy przemawia wykładnia systemowa. Regulacje dotyczące obowiązku ponoszenia opłat na rzecz PFRON przez przedsiębiorców zatrudniających osoby niepełnosprawne, jak i te dotyczące przyznawania dofinansowania przez PFRON dla tej grupy pracodawców, ujęto w rozdziale V ustawy zatytułowanym: "szczególne obowiązki i uprawnienia pracodawców w związku z zatrudnianiem osób niepełnosprawnych". Takie usystematyzowanie praw i obowiązków przedsiębiorców pozwala przyjąć, że uregulowania tam zawarte, dotyczące zasad zarówno ponoszenia wpłat na Fundusz, jak i świadczeń wypłacanych pracodawcom przez Fundusz, mają charakter komplementarny. Podkreślenia wymaga pogląd prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 2070/12), w myśl którego dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych jest swego rodzaju premią za umożliwienie przez pracodawcę adaptowania się zatrudnionych osób niepełnosprawnych do społecznej gospodarki rynkowej. Im większy jest stopień niepełnosprawności tym mniejsza potencjalna możliwość uzyskania przez osobę niepełnosprawną zatrudnienia.
Z wymienionych powodów zarzut błędnej wykładni art. 26b ust. 3 w związku z art. 21 ust. 1, 2 i 4 i w związku z art. 26a ust. 1a ustawy należało uznać za zasadny.
W związku z przedstawioną wyżej wykładnią wskazanych przepisów ustawy o rehabilitacji, Prezes PFRON powinien, stosownie do treści art. 26b ust. 3 w związku z art. 21 ust.1 ustawy, przed wydaniem orzeczenia w przedmiocie obowiązku zwrotu dofinansowania wypłaconego stronie skarżącej za miesiące określone w decyzji z dnia 23 stycznia 2014 r. dokonać analizy sytuacji przedsiębiorcy pod kątem wyłączeń przewidzianych w ust. 2 do 5 art. 21 ustawy, w tym w ust. 4 art. 21 ustawy. Dopiero dokonanie takich ustaleń pozwoli na stwierdzenie, czy dofinansowania zostały wypłacone nienależnie.
Przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej było stwierdzenie naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji oraz postępowania, które doprowadziło do jej wydania, Sąd nie może nie dostrzec faktu, że PFRON dokonując kontroli złożonych wniosków Wn-D pod względem formalnym i rachunkowym powinien był bezwzględnie zauważyć, że wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych u wnioskodawcy w spornych miesiącach był niższy niż 6%. Informacja taka wynika wprost ze znajdujących się na druku Wn-D informacji o ilości zatrudnionych ogółem i o ilości zatrudnionych osób niepełnosprawnych, ustalenie wskaźnika zatrudnionych osób niepełnosprawnych jest prostą czynnością rachunkową i nie wymaga sięgania do dokumentów załączanych przez wnioskodawcę do wniosku. Nie zasługują na uwzględnienie wyjaśnienia organów orzekających, z których wynika, że wnioski były kontrolowane tylko pod względem formalnym i rachunkowym. To właśnie taka kontrola powinna była ujawnić, że nie jest spełniony 6% wskaźnik zatrudnienia niepełnosprawnych.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, a na podstawie art.135 p.p.s.a. również decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło