V SA/Wa 2986/12
WyrokWSA w Warszawie2013-05-23
Skład orzekający: Tomasz Zawiślak, Barbara Mleczko-Jabłońska, Andrzej Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na okolicznościach znanych stronie i organowi w poprzednim postępowaniu, złożony po upływie terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., może stanowić podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na okolicznościach znanych stronie i organowi już w poprzednim postępowaniu, złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o tych okolicznościach, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Organ administracji prawidłowo umorzył postępowanie w takiej sytuacji, ponieważ naruszenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania jest podstawą do jego umorzenia.Stan faktyczny
Wnioskodawca ubiegał się o pomoc finansową na dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów UE, która została mu przyznana. Następnie organ uchylił decyzję przyznającą pomoc z powodu niezrealizowania przez wnioskodawcę określonych czynności. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji przez organ II instancji i oddaleniu skargi przez WSA, wnioskodawca złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowe okoliczności i dowody dotyczące przyczyn niezrealizowania jednego z przedsięwzięć. Organ wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, uznając, że okoliczności wskazane we wniosku były znane stronie już w 2006 r., a wniosek został złożony po terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi W.D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej; oddala skargę.
Wnioskiem z dnia [...] lutego 2005 r. W.D. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (BP ARiMR) w P. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej.
Pismem z dnia [...] marca 2006 r. wnioskodawca poinformował BP ARiMR o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa do standardów UE.
Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. rozpoznając ww. wniosek przyznał pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej w łącznej wysokości 96.310 zł.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2006 r. W.D. złożył oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstw rolnych do standardów UE oraz osiągnięcie przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej co najmniej 4 EJW.
W dniu [...] września 2006 r. w gospodarstwie Beneficjenta przeprowadzono przy obecności W.D. wizytację w celu potwierdzenia realizacji przedsięwzięć na dostosowanie do standardów UE. W protokole z wizytacji zawarto informację, iż nie zrealizowano przedsięwzięcia w postaci instalacji zbiornika otwartego na gnojówkę. W "uwagach" osoby wizytującej (str. 4 protokołu) przedstawiono oświadczenie wnioskodawcy, który oznajmił, iż firma I. Sp. z o.o. mająca wykonać zbiornik na gnojówkę, spóźnia się z powodu warunków atmosferycznych.
Odnosząc się do informacji o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia ww. decyzji przyznającej pomoc finansową, W.D. pismem z dnia [...] listopada 2006 r. złożył wyjaśniania w zakresie niezrealizowanych przedsięwzięć. Wnioskodawca wskazał, iż składając oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia myślał, że warunki atmosferyczne uniemożliwiające jego wykonanie pozwalają mu na składanie takich oświadczeń, co potwierdzać miał mu osobiście pracownik organu.
Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. [...] Kierownik ARiMR uchylił w całości ww. decyzję z dnia [...] marca 2006 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia powołano, iż uchylona decyzja wydana została z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności a strona tych czynności nie dopełniła w wyznaczonym terminie.
Rozpoznając odwołanie od ww. rozstrzygnięcia Dyrektor OR ARiMR w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Wyrokiem z dnia 26 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę pod sygn. akt IV SA/Wa 1796/07 oddalił skargę na ww. decyzję organu II instancji.
Następnie pismem z dnia [...] marca 2012 r. W.D. zwrócił się do Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Oddział Regionalny w W. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. W uzasadnieniu pisma powołano się na nowe okoliczności potwierdzone fakturami i rachunkami oraz pisemnym oświadczeniem wyjaśniającym przyczyny z jakich nie doszło w 100 % do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor [...] OR ARiMR wznowił postępowanie w sprawie.
W dniu [...] lipca 2012 r. Dyrektor [...] OR ARiMR decyzją nr [...] odmówił uchylenia ww. decyzji organu II instancji nr [...]
Następnie po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji z [...] lipca 2012 r. Prezes ARiMR uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie pierwszej instancji (decyzja z [...].11.12 r. nr [...]). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, iż wszystkie wskazane we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności znane były stronie już w roku 2006, tak więc z uwagi na termin określony w art. 148 kpa nie mogły stanowić podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie.
Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. W.D. wniósł skargę do tut. Sądu za pośrednictwem organu na decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. W uzasadnieniu skargi zarzucono m.in. naruszenie przepisów postępowania poprzez wybiórcze i niepełne zbadanie dowodów zgłoszonych w sprawie (art. 7 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a), oraz poprzez pominięcie nowych dowodów (art. 145 § 1 pkt 5 kp.a). W ocenie strony skarżącej, dołączony do akt administracyjnych dowód w postaci "Oświadczenia firmy S. Sp. z o.o." z [...] marca 2012 r. stanowi nowy dowód w sprawie, który wniesiony został w terminie przewidzianym w art. 148 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na ww. skargę Prezes ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując w całości ustalenia organu II instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 -j.t.); dalej: "p.p.s.a.", Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i to na dzień wydania decyzji. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej.
W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.
W powyższym kontekście stwierdzić należy, iż skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Na wstępie rozważań zauważyć należy, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznej, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 k.p.a. jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych. Z tego też względu wznowienie postępowania obwarowane jest szczególnymi wymogami formalnymi. Jak wynika z brzmienia przepisu art. 148 § 1 k.p.a. jednym z takich wymogów jest złożenie podania o wznowienie postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Wskazać należy, iż przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie czy wniosek taki oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych w art. 148 k.p.a. Jeżeli przekroczono termin do jego złożenia, lub wniosek nie wskazuje przesłanek do wznowienia postępowania, organ administracji wyda decyzję o umorzeniu postępowania (wniosek po terminie vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14.10.2010 r. sygn. akt II OSK 1731/09, oraz z dnia 13.09.2012 r. sygn. akt II OSK 889/11 – http://orzeczenia.nsa.gov.pl) lub rozstrzygnięcie odmawiające wznowienia postępowania (w przypadku braku przesłanek).
W niniejszej sprawie skarżący oparł żądanie wznowienia postępowania w sprawie na przesłance określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który tę decyzję wydał. Skarżący powołał się w swoim wniosku na dokumenty dotyczące przyczyn z jakich nie doszło w 100% do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia dotyczącego dostosowania jego gospodarstwa rolnego do standardów UE. Wskazywane przyczyny z powodu których nie doszło do wykonania zbiornika na gnojówkę w zakreślonym terminie, to bardzo zmienne i niekorzystne warunki atmosferyczne. Na dowód potwierdzający powoływane przez skarżącego okoliczności dołączono dokumenty (umowy i faktury) z okresu od maja do września 2006 r. oraz oświadczenie firmy "S." Sp. z o.o. oznaczone datą [...] marca 2012 r. wskazujące na brak możliwości zakończenia budowy zbiornika na gnojówkę w zakreślonym terminie (2006 r.) z uwagi na trudne warunki atmosferyczne.
W ocenie Sądu, organ administracyjny II instancji prawidłowo uznał, iż zachodzi podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie. Podkreślenia wymaga przy tym, że sprawa niniejsza nie dotyczy uchylenia decyzji przyznającej płatności z tytułu dostosowania gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej, ale odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną i prawomocną decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...]. Podstawę niniejszej sprawy stanowi bowiem wyłącznie kwestia wznowienia postępowania zakończonego wymienioną decyzją.
Warunkiem koniecznym skutecznego wszczęcia postępowania wznowieniowego jest, jak wskazywano powyżej, nie tylko wskazanie przesłanek wznowienia, ale i złożenie wniosku o wznowienie w terminie przewidzianym w art. 148 k.p.a. W przypadku przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania organ obowiązany jest zbadać z urzędu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminowi, stanowiłoby naruszenie ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1995 r. sygn. akt SA/Wr 1164/95 (niepubl.), powoł. [w:] B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2012 r., str. 577). Uchybienie zatem terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania jest podstawą do umorzenia postępowania o wznowienia postępowania.
Zdaniem Sądu załączone do wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego dokumenty nie ujawniają okoliczności stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. W świetle zestawienia powoływanych tutaj okoliczności (trudne warunki atmosferyczne) nie ulega żadnej wątpliwości Sądu, iż fakty wynikające z załączonych do wniosku dokumentów znane były już stronie w roku 2006. Tym samym organ prawidłowo stwierdził w niniejszej sprawie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem 1-miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Z akt postępowania administracyjnego jednoznacznie wynika, że już w trakcie postępowania w sprawie uchylenia decyzji przyznającej płatność z tytułu dostosowania gospodarstw rolnych do standardów UE W.D. kilkakrotnie wskazywał, że przesunięcie terminu zakończenia prac wynika z niekorzystnych warunków atmosferycznych (protokół z wizytacji z [...] .09.2006 r., wyjaśnienia strony zawarte w piśmie z dnia [...] listopada 2006 r.). Tym samym wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] marca 2012 r. nie został złożony w terminie 1 miesiąca od daty powzięcia informacji o nowych okolicznościach w sprawie. Podkreślenia wymaga, że w art. 148 § 1 k.p.a. chodzi o dzień, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a nie o dzień, w którym strona dowiedziała się, że dana okoliczność może stanowić podstawę wznowienia. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu jako podstawy wznowienia postępowania nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2002 r. sygn. akt V SA 1460/2001; ONSA 2003/2 poz. 61).
Odnosząc się natomiast do oświadczenia firmy "S." Sp. z o.o. z dnia [...] marca 2012 r. wskazać należy, iż pismo to potwierdza okoliczność nie wykonania prac budowlanych objętych wnioskiem o pomoc finansową z powodu złych warunków atmosferycznych, czyli powód opóźnienia prac wykonawczych. Okoliczność ta była jednak powoływana (choć przy innych wnioskach dowodowych) już w roku 2006, dlatego też nie można uznać, iż skarżący jak i organ uzyskali nową wiedzę w dniu otrzymania oświadczenia firmy "S." Sp. z o.o. Podkreślić należy, iż prezentowane tutaj stanowisko potwierdza także powoływane w skardze orzecznictwo, gdzie wskazywano, że przez pojęcie okoliczności faktycznych nieznanych organowi, który wydał decyzję rozumieć należy tylko takie okoliczności, które z badanego już wcześniej materiału dowodowego nie wynikały. Okoliczność opóźnienia prac wykonawczych ze względu na trudne warunki atmosferyczne stanowiła przedmiot badań organu już w roku 2006.
Zdaniem Sądu nie zasługiwały na uwzględnienie również zarzuty skargi w zakresie ustalonego stanu faktycznego sprawy. Wyjaśnić należy, że ustalony przez organ w sprawie stan faktyczny nie budzi zastrzeżeń Sądu. W świetle materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy nie ulega bowiem wątpliwości, iż zasadnicze okoliczności stanowiące podstawę wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie (trudne warunki atmosferyczne) stanowiły już przedmiot rozważań zarówno organów administracyjnych jaki i Sądu (uprzednie decyzji oraz wyrok WSA Sygn. akt akt IV SA/Wa 1796/07). Wniosek o wznowienie przedmiotowego postępowania wraz z jego załącznikami jak i znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy oświadczenia skarżącego (protokół z wizytacji z [...] .09.2006 r., wyjaśnienia strony zawarte w piśmie z dnia [...] listopada 2006 r.) wbrew twierdzeniom skarżącego potwierdzają prawidłowość ustaleń faktycznych organu.
Reasumując zatem, wniosek o wznowienie postępowania z roku 2012 złożony w przedmiotowej sprawie oparty został na okolicznościach znanych organowi już w roku 2006, dlatego też w pełni uzasadnione było zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało oddalić skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło