V SA/Wa 4269/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-19
Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji wymierzającej karę pieniężną jest uzasadnione trudną sytuacją finansową strony i koniecznością utrzymania rodziny, bez wykazania konkretnej, znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Trudna sytuacja finansowa strony i konieczność utrzymania rodziny same w sobie nie stanowią wystarczającej podstawy do wstrzymania wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną. Strona musi wykazać konkretne okoliczności, które w powiązaniu z jej sytuacją majątkową spowodują znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki w wyniku wykonania decyzji. Świadczenie pieniężne jest z natury odwracalne, a w przypadku uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot.Stan faktyczny
Skarżący G.K. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie wymierzającą karę pieniężną w wysokości 72.000,00 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Wraz ze skargą złożył wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując trudną sytuacją finansową, koniecznością utrzymania rodziny oraz obawą przed nieodwracalnymi skutkami egzekucji. Skarżący przedstawił dodatkowe dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną w komparycji decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] G. K. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że zgromadzony przez niego majątek nie wystarczy na pokrycie wymierzonej kary pieniężnej w wys. 72.000,00 zł. Kwota ta jest dla Skarżącego zbyt wysoka, aby mógł ją uregulować. Jak twierdzi Skarżący, obecnie ma złą sytuację finansową, jego działalność nie przynosi zysku. Ma na utrzymaniu rodzinę, a ewentualna egzekucja wyrządzi skutki nie do odwrócenia. Dodatkowo Skarżący podniósł, że jak wynika z orzecznictwa istnieje stosunkowo duże prawdopodobieństwo, iż zaskarżona decyzja zostanie uchylona, co tym bardziej przemawia za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Przy piśmie z dnia 10 lutego 2016 r. Skarżący nadesłał dodatkowe dokumenty mające potwierdzić jego aktualną sytuację finansową, tj. zaświadczenie z ZUS oraz PIT-36L za 2015 rok. Wskazał również, iż ma na utrzymaniu dwoje dzieci, na które przeznacza miesięcznie średnio 3.000,00 zł. Tym samym sytuacja rodzinno-finansowa uniemożliwia Skarżącemu wykonanie zaskarżonej decyzji bez uszczerbku dla jego rodziny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja/postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu.
Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym ostatnim przypadku chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), której wystąpienie sprawi, że nie będzie możliwe przywrócenie stanu pierwotnego, w szczególności szkoda taka nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. Chodzi zatem o sytuację, w której utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu lub zdrowiu.
Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne, z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny tylko wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Podkreślić również należy, iż w judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu aby ten, wyręczając go niejako, z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z dnia 25 kwietnia 2012 r., II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11;z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11 i z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07).
Odnosząc dotychczasowe rozważania do badanej sprawy zauważyć należy, że w świetle przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać podnoszone w skardze zarzuty wskazujące na wydanie decyzji z naruszeniem prawa, czy też subiektywne przekonanie skarżącego o tym ,że zaskarżona decyzja zostanie uchylona. Podkreślenia bowiem wymaga to, iż na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego, a zatem niedopuszczalne jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia.
Skarżący uzasadniając swój wniosek wskazał ponadto na trudną sytuację finansową oraz okoliczność, iż nie jest w stanie zapłacić wymierzonej kary. Dodatkowo podniósł, iż ma utrzymaniu rodzinę.
Sąd wyjaśnia, że – co do zasady – nawet trudna sytuacja finansowa strony nie powoduje sama przez się ziszczenia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w omawianym przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy, strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności.
W konsekwencji oznacza to, iż wbrew założeniu autora wniosku, badanie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej nie sprowadza się li tylko do oceny kondycji finansowej wnioskującej strony, a już z pewnością ocena ta nie jest tożsama z oceną dokonywaną przy badaniu wniosku o prawo pomocy. Podkreślenia przy tym wymaga, iż przesłanek wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie należy mylić z przesłankami, jakimi należy kierować się w ramach instytucji prawa pomocy. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie Skarżący, poza wskazaniem na trudną sytuację finansową, nie uprawdopodobnił jaką szkodę lub jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niego nałożonej kary pieniężnej.
Warto na zakończenie wskazać, iż w orzecznictwie odnoszącym się do problematyki wstrzymywania aktów nakładających obowiązek ponoszenia wydatków pieniężnych podnosi się, że rodzaj nałożonego obowiązku nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne z natury rzeczy przecież odwracalnego. Stanowisko takie zostało przedstawione w postanowieniu NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt. GZ 138/04, w którym dodatkowo wskazano, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi, istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Z kolei w postanowieniu z dnia 7 października 2011 r. o sygn. akt II GSK 2001/11, NSA zauważył, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło