V SA/Wa 4441/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA – Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Ż. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi Ż. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...] Ż. Ch., dalej: "Skarżąca" zawarła w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej, jak również spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając wniosek podniesiono, iż Skarżąca zaskarżoną decyzją została zobowiązana do zwrotu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kwoty [...] zł i egzekucja tych środków sprawi, iż straci ona płynność finansową, a w konsekwencji zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej. Podkreślono, iż przyznane środki zostały wydane zgodnie z ich przeznaczeniem, tj. posłużyły na zakup kilku maszyn rolniczych. Skarżąca przedłożyła faktury potwierdzające zakup ładowacza czołowego do ciągnika za kwotę [...] zł, agregata uprawowo-siewnego za kwotę [...] zł i rozdrabniacza za kwotę [...] zł. Jednocześnie do skargi dołączono faktury na zakup paliwa na kwotę przekraczającą [...] zł, a także dowody regularnego opłacania składek ubezpieczeniowych KRUS. Zgodnie z uzasadnieniem wniosku, dochód z wykonywanej działalności rolniczej stanowi jedyne źródło utrzymania Skarżącej, która dokonuje rozliczeń finansowych za pomocą rachunku bankowego. W przypadku skierowania decyzji do wykonania i wszczęcia postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny zajmie rachunek bankowy, jak również ruchomości rolnicze, co w konsekwencji spowoduje utratę dochodowości prowadzonego gospodarstwa rolnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja/postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym miedzy innymi w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. (GZ 138/2004), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny tylko wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Podkreślić również należy, iż w judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym, podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z dnia 25 kwietnia 2012 r., II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11;z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11 i z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07). Odnosząc dotychczasowe rozważania do badanej sprawy zauważyć należy, że w świetle przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać przytaczane w skardze wydatki na zakup sprzętu rolniczego czy paliwa w oderwaniu od stanu majątkowego w jakim znajduje się gospodarstwo. W szczególności Skarżąca nie przedstawiła ogólnej sytuacji prowadzonej działalności, a więc rachunku zysków i strat. Nie znając skali prowadzonej działalności, Sąd nie może stwierdzić czy wykonanie ostatecznej decyzji nakazującej zwrot kwoty [...] zł spowoduje pociągnięcie za sobą "znacznej szkody" lub spowodowanie "trudnych do odwrócenia skutków". Tymczasem z ww. orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, iż obowiązkiem żądającego ochrony tymczasowej jest uprawdopodobnienie spełniania przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Do skargi dołączono dowody dokonywania przez Skarżącą określonych wydatków, co jednak nie przesądza o potencjalnych trudnościach, które może spowodować wykonanie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. Na podstawie przedłożonych dokumentów nie sposób dokonać pełnej oceny sytuacji Skarżącej, a w konsekwencji trudno orzec o tym czy zachodzi tu ryzyko wymagające udzielenia ochrony tymczasowej. Nietrafiony jest także przytoczony w uzasadnieniu wniosku argument, zgodnie z którym o udzieleniu ochrony na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. przesądzać ma ryzyko zajęcia przez organ egzekucyjny rachunku bankowego Skarżącej. Nie jest rolą Sądu przewidywanie tego, w jaki sposób potoczy się ewentualnie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Także i w tym zakresie Skarżąca nie zaprezentowana danych, potwierdzających, iż wykonanie zaskarżonych decyzji spowoduje wszczęcie przymusowej egzekucji. Na marginesie stwierdzić należy, iż postępowanie egzekucyjne jest odrębnym rodzajem szeroko pojętej procedury administracyjnej, w którym służą zobowiązanemu określone środki prawne, za pomocą których może on bronić swych słusznych praw. Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.