V SAB/Wa 1/15

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi W. S. na przewlekłe prowadzenie sprawy przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie wniosku o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenie społeczne p o s t a n a w i a: odmówić przyznania ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na rzecz adw. P. S.-M. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Postanowieniem z dnia 20 maja 2015 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucił skargę W. S., dalej: "Skarżący", na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. W dniu 22 czerwca 2015 r. Skarżący sporządził, podpisał i wniósł do Naczelnego Sadu Administracyjnego za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną od postanowienia Sądu I instancji z dnia 20 maja 2015 r. Łącznie ze skargą kasacyjną Skarżący złożył wniosek o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy tut. Sądu przyznał Skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu adw. P. S. Postanowieniem z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. akt V SAB/Wa 1/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną Skarżącego z dnia 22 czerwca 2015 r. Odpis postanowienia Sąd doręczył stronom postępowania, w tym ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi Skarżącego. W dniu 21 grudnia 2015 r. adwokat wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 24 listopada 2015 r. odrzucające skargę kasacyjną. W zażaleniu wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Postanowieniem z dnia 15 marca 2016 r., sygn. akt II GZ 45/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2015 r. sygn. akt V SAB/Wa 1/15 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej. Zarządzeniem z 17 sierpnia 2016 r. wniosek pełnomocnika zawarty w zażaleniu uznano za wniosek o przyznanie pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Zgodnie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718), dalej: "p.p.s.a.", wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 23, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Wobec tego, stosownie do przepisu przejściowego w niniejszej sprawie wniosek należało rozpoznać w oparciu o przepisy dotychczasowe, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz.461), dalej: "rozporządzenie". Stosownie do treści § 20 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Z brzmienia tego przepisu wynika, że sama treść żądania zawierająca ustawowe sformułowanie: "nieopłaconej pomocy prawnej" nie może być utożsamiana ze złożeniem oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Ponadto nie ulega wątpliwości, że aby Skarb Państwa mógł wypłacić wynagrodzenie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi konieczne jest złożenie oświadczenia o wskazanej treści, gdyż pozwala to w istocie określić zakres, w jakim wynagrodzenie musi zostać pokryte przez Skarb Państwa (postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II GZ 133/09). Wymaga przy tym podkreślenia, że brak stosownego oświadczenia nie stanowi uchybienia formalnego, które podlegałoby uzupełnieniu na wezwanie w trybie art. 49 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje, że oświadczenie, że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości lub w części jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została już wynagrodzona. Brak takiego oświadczenia wywołuje zaś skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GZ 273/09; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 90/09; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt I OZ 615/08; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 390/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wynika z akt niniejszej sprawy, wyznaczona na zasadzie prawa pomocy adwokat wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ale nie złożyła oświadczenia, o którym mowa w § 20 rozporządzenia. Mając powyższe na uwadze, skoro rozpatrywany wniosek nie zawierał oświadczenia, będącego warunkiem przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu i stosowne oświadczenie pełnomocnika nie wpłynęło do Sądu I instancji, to należało odmówić przyznania wynagrodzenia wyznaczonemu pełnomocnikowi. W związku z powyższym na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.