VI SA/Wa 1019/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-08-16

Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku powinien zostać uwzględniony, jeśli strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, a przyczyna uchybienia terminu nie została jednoznacznie ustalona i mogła wynikać z zaniedbań pracownika kancelarii?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uznając, że strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Zaniedbania pracownika kancelarii są traktowane jako wina pełnomocnika profesjonalnego, a spółka ponosi ryzyko związane z niewywiązaniem się przez pełnomocnika z terminów ustawowych.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego nakładającą karę pieniężną. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r. Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku upłynął 30 stycznia 2018 r. W piśmie z dnia 22 maja 2018 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, wskazując na wewnętrzne problemy kancelarii prawnej jej pełnomocnika, które uniemożliwiły terminowe złożenie wniosku. Do wniosku dołączono oświadczenie pełnomocnika wyjaśniające sytuację.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi M. z o.o. Sp. K. z siedzibą w S. na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone nieprawidłowości (na podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych) postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku M. sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w S., nazywana dalej "skarżącą", reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata M. M., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone nieprawidłowości (na podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r. oddalił skargę. Termin do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku upłynął 30 stycznia 2018 r. W piśmie procesowym z dnia 22 maja 2018 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie. Do ww. pisma dołączyła wniosek z dnia 22 maja 2018 r. o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie. W motywach wniosku o przywrócenie terminu skarżąca podniosła, że nie ponosi odpowiedzialności za brak złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Wskazała, że w dniu 22 maja 2018 r. w siedzibie Kancelarii Adwokackiej adw. M. M., wiceprezes spółki M. J. W. został poinformowany o tym, że z przyczyn wewnętrznych Kancelaria nie złożyła w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia na piśmie, pomimo jego sporządzenia. Do wniosku dołączyła oświadczenie wyjaśniające przedmiotową sprawę podpisane przez pełnomocnika. Jak wynika z treści oświadczenia, w dniu 18 maja 2018 r. w wyniku rozmowy z pracownikiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik powziął informację, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie nie wpłynął do sądu. Po zweryfikowaniu braku doręczenia wniosku w aktach sprawy oraz po przeprowadzeniu wewnętrznego postępowania kontrolnego, pełnomocnik ustalił, iż wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie został sporządzony w dniu 23 stycznia 2018 r., ale w dokumentacji nadawczej Kancelarii brak jest potwierdzenia, że został wysłany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Przyczyna nie została ustalona, natomiast Kancelaria podjęła stosowne środki zapobiegawcze, aby taki przypadek więcej się nie powtórzył. Ponadto pełnomocnik oświadczył, że reprezentowana przez niego spółka w żaden sposób nie ponosi odpowiedzialności za brak wniesienia w terminie wniosku o uzasadnienie wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak stanowi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej: "p.p.s.a."), czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z treścią art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednakże jak stanowi § 3 tego przepisu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Jak stanowi natomiast § 5 omawianego przepisu po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. Przystąpienie do merytorycznej oceny wniosku złożonego przez skarżącą, musi zatem zostać poprzedzone sprawdzeniem dopuszczalności i terminowości wniosku. Spełnienie tych warunków jest konieczne do badania zasadności samego wniosku. W sprawie niniejszej Sąd stwierdza, że złożony wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie został wniesiony z zachowaniem siedmiodniowego terminu. Jak wynika z akt spraw termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 23 stycznia 2018 roku upłynął z dniem 30 stycznia 2018 roku. Pełnomocnik skarżącej o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia dowiedział się od pracownika Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zgodnie z załączonym do wniosku oświadczeniem, w dniu 18 maja 2018 r. Skarżąca w dniu 22 maja 2018 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do dokonania powyższej czynności, składając wraz z ww. wnioskiem, wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku na piśmie. A więc zachowała 7 dniowy termin, który upłynął z dniem 25 maja 2018 r. Odnosząc się natomiast do uprawdopodobnienia przez skarżącą braku winy w uchybieniu terminu, stwierdzić należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, że w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego (vide: postanowienie NSA z dnia 1 stycznia 2011 r., sygn. akt II GZ 439/10 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kryterium braku winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (vide. postanowienie SN z 22 lipca 1999 r., I PKN 273/99, OSNAP 2000, nr 20, poz. 757; Tadeusz Woś, Hanna Knysiak - Molczyk, Marta Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2005 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. 333). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 270; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2011 s. 409; postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą żadne okoliczności, które przesądziłyby o braku winy skarżącej w uchybieniu terminu. Skarżąca zleciła prowadzenie swoich spraw profesjonalnemu pełnomocnikowi, a więc kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności. W oświadczeniu pełnomocnika z dnia 22 maja 2018 r., adw. M. M. stwierdził, iż nie udało mu się ustalić przyczyn uchybienia terminu, a to właśnie na nim spoczywa ciężar dowodu, że nie ponosi winy za nie złożenie w terminie pisma z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia. Nawet jeżeli uchybienie nastąpiło z winy pracownika odpowiedzialnego za nadawanie korespondencji w placówce operatora pocztowego, to odpowiedzialność ponosi pełnomocnik profesjonalny. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny jeżeli pracownik kancelarii odpowiedzialny za korespondencję dopuści się zaniedbania, to jest ono traktowane jako wina pełnomocnika profesjonalnego, który jako jego przełożony zlecił mu wykonanie takiego zadania (vide: postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2010 r., sygn. akt I OZ 946/10 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy zatem przyjąć, że ustanowiony w sprawie pełnomocnik ponosi winę za brak terminowego wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Jednocześnie skoro Spółka wybrała adw. M. M. na swojego pełnomocnika, to zgodnie z dominującym poglądem w orzecznictwie o doktrynie, ponosi ona ryzyko związane z niewywiązaniem się przez pełnomocnika z terminów ustawowych przewidzianych do dokonania określonych czynności przed sądem. W ocenie Sądu okoliczności faktyczne przedstawione we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 maja 2018 r. nie przemawiają za jego uwzględnieniem, nie zostało bowiem uprawdopodobnione, że uchybienie terminu miało charakter niezawiniony. W świetle powyższego, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło