VI SA/Wa 1175/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-13
Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Piotr Borowiecki, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy DAAS w części dotyczącej towarów z klasy 11 i usług z klasy 37 z uwagi na podobieństwo do wcześniejszego znaku towarowego DAS, przy uwzględnieniu ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo ocenił podobieństwo towarów i usług oraz porównywanych oznaczeń, stwierdzając istnienie ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów i usług. W związku z tym, odmowa udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy DAAS w części dotyczącej towarów z klasy 11 i usług z klasy 37 była uzasadniona.Stan faktyczny
Spółka D. Sp. z o.o. Sp. k. złożyła wniosek o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy DAAS. Urząd Patentowy RP odmówił częściowego udzielenia prawa ochronnego, uznając znak za podobny do wcześniejszego znaku DAS i stwierdzając ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Urząd utrzymał w mocy decyzję odmawiającą ochrony w części dotyczącej towarów z klasy 11 i usług z klasy 37, jednocześnie uchylając ją w odniesieniu do niektórych usług z klasy 37. Spółka wniosła skargę do WSA, która została oddalona. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając decyzję Urzędu za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant ref. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2016 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia w części prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę w całości
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] , Urząd Patentowy RP, działając na podstawie art. 245 ust. 1 w zw. z art.132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm. - dalej także: "p.w.p.") oraz art. 105 § 1 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku spółki [...] sp. z o.o., sp. k. z siedzibą w [...] (dalej także: "zgłaszająca", "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") o ponowne rozpatrzenie sprawy:
1) utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2012 r. odmawiającą częściowego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy DAAS w części dotyczącej następujących towarów ujętych w klasie 11 oraz usług ujętych w klasie 37:
klasa 11: aparatura i instalacje chłodnicze, armatura do pieców, grzejniki do centralnego ogrzewania, nawilżacze do grzejników centralnego ogrzewania, instalacje chłodnicze do cieczy, aparatura i urządzenia chłodnicze, komory chłodnicze, szaty chłodnicze, lady chłodnicze, instalacje i urządzenia do chłodzenia, instalacje i chłodnice do cieczy, rekuperatory ciepła, wymienniki ciepła nie będące częściami maszyn, zasobniki ciepła, instalacje sanitarne czystych komór, części instalacji do nawiewu dmuchawami, dywany ogrzewane elektrycznie, filtry powietrza do klimatyzacji, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do urządzeń gazowych, palniki gazowe, grzejniki, zaślepki do grzejników, grzejniki elektryczne, hydranty, instalacje wodociągowe, kanały kominowe, kanały kominowe do kotłów grzewczych, instalacje klimatyzacji, urządzenia klimatyzacji, kolektory słoneczne, kominki domowe, wyciągi kominowe, kanały dymowe do kominów, kotły grzewcze, rury do kotłów grzewczych, urządzenia zasilające do kotłów grzewczych, aparatura i urządzenia do oczyszczania powietrza, palniki olejowe, urządzenia grzewcze, pisuary, instalacje podgrzewaczy, aparatura podgrzewaczy wody, instalacja grzewcza w pojazdach, instalacja klimatyzacyjna w pojazdach, instalacje do filtrowania powietrza, podgrzewacze powietrza, urządzenia do chłodzenia powietrza, części instalacji sanitarnych, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do przewodów gazowych, zawory mieszalnikowe do przewodów wodociągowych, armatura do regulacji urządzeń wodnych lub gazowych oraz przewodów wodnych lub gazowych, regulacja wyciągów, rury, rury kotłowe centralnego ogrzewania, instalacja i aparatura sanitarna, urządzenia i instalacje do suszenia, urządzenia zasilające kotły grzewcze, wentylacja, wentylacja laboratoriów, aparatura do wentylacji i klimatyzacji, wentylacyjne wyciągi, wentylatory, wentylatory elektryczne do użytku osobistego, aparatura i instalacja do zmiękczania wody, aparatura i urządzenia do uzdatniania wody, instalacje do schładzania wody, instalacje centralnego ogrzewania na wodę gorącą, regulatory do wyciągów, zasuwy do wyciągów, wyciągi wentylacyjne w laboratoriach, zawory termostatyczne
klasa 37: instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, konserwacja i naprawy palników, montaż i naprawy instalacji grzewczych
i jednocześnie
2) uchylił sporną decyzję z dnia [...] października 2012 r. w części dotyczącej następujących usług ujętych w klasie 37: budowa i konserwacja rurociągów, budowa i naprawa magazynów, budowa pawilonów i sklepów targowych, czyszczenie i naprawa kotłów, czyszczenie kominów, montaż i naprawa instalacji alarmowych przeciwpożarowych,
oraz
3) orzekł, że po uprawomocnieniu się tej decyzji udzieli prawa ochronnego na przedmiotowy znak.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:
W dniu 16 listopada 2010 r. skarżąca spółka [...] sp. z o. o. sp. k z siedzibą w [...] zgłosiła do Urzędu Patentowego RP wniosek o udzielenie prawa ochronnego znak towarowy słowno-graficzny DAAS (nr zgłoszenia Z-377769), przeznaczony do oznaczania następujących towarów i usług z klas:
klasa 06: metalowe barierki bezpieczeństwa na drogach, płyty, arkusze blachy, blacha stalowa ocynowana, metalowe rury rozgałęźne do kanalizacji, przewody metalowe do instalacji wentylacji i klimatyzacji, metalowe kolanka do rur, kołnierze metalowe, kominowe trzony metalowe, kominy metalowe, konstrukcje metalowe, szkielety ramowe konstrukcji metalowych, konstrukcje stalowe, metalowe kształtki rurowe rozgałęzieniowe, ekrany przed ogniem z pieca, metalowe przewody centralnego ogrzewania, metalowe rurowe rozgałęźne przewody instalacyjne, przewody metalowe, przewody metalowe do instalacji wentylacyjnej i klimatyzacyjnej, metalowa armatura do przewodów sprężonego powietrza, metalowe przewody wodociągowe, rurociągi zasilające metalowe, metalowe przewody rurowe, metalowe rury centralnego ogrzewania, rury i rurki metalowe, rury i rurki ze stali, rusztowania metalowe, metalowe rury spustowe, metalowe zawory inne niż części maszyn, metalowe zawory wodociągowe, metalowe materiały zbrojeniowe do przewodów rurowych, żaluzje metalowe;
klasa 11: aparatura i instalacje chłodnicze, armatura do pieców, grzejniki do centralnego ogrzewania, nawilżacze do grzejników centralnego ogrzewania, instalacje chłodnicze do cieczy, aparatura i urządzenia chłodnicze, komory chłodnicze, szaty chłodnicze, lady chłodnicze, instalacje i urządzenia do chłodzenia, instalacje i chłodnice do cieczy, rekuperatory ciepła, wymienniki ciepła nie będące częściami maszyn, zasobniki ciepła, instalacje sanitarne czystych komór, części instalacji do nawiewu dmuchawami, dywany ogrzewane elektrycznie, filtry powietrza do klimatyzacji, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do urządzeń gazowych, palniki gazowe, grzejniki, zaślepki do grzejników, grzejniki elektryczne, hydranty, instalacje wodociągowe, kanały kominowe, kanały kominowe do kotłów grzewczych, instalacje klimatyzacji, urządzenia klimatyzacji, kolektory słoneczne, kominki domowe, wyciągi kominowe, kanały dymowe do kominów, kotły grzewcze, rury do kotłów grzewczych, urządzenia zasilające do kotłów grzewczych, aparatura i urządzenia do oczyszczania powietrza, palniki olejowe, urządzenia grzewcze, pisuary, instalacje podgrzewaczy, aparatura podgrzewaczy wody, instalacja grzewcza w pojazdach, instalacja klimatyzacyjna w pojazdach, instalacje do filtrowania powietrza, podgrzewacze powietrza, urządzenia do chłodzenia powietrza, części instalacji sanitarnych, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do przewodów gazowych, zawory mieszalnikowe do przewodów wodociągowych, armatura do regulacji urządzeń wodnych lub gazowych oraz przewodów wodnych lub gazowych, regulacja wyciągów, rury, rury kotłowe centralnego ogrzewania, instalacja i aparatura sanitarna, urządzenia i instalacje do suszenia, urządzenia zasilające kotły grzewcze, wentylacja, wentylacja laboratoriów, aparatura do wentylacji i klimatyzacji, wentylacyjne wyciągi, wentylatory, wentylatory elektryczne do użytku osobistego, aparatura i instalacja do zmiękczania wody, aparatura i urządzenia do uzdatniania wody, instalacje do schładzania wody, instalacje centralnego ogrzewania na wodę gorącą, regulatory do wyciągów, zasuwy do wyciągów, wyciągi wentylacyjne w laboratoriach, zawory termostatyczne;
klasa 37: budowa i konserwacja rurociągów, budowa i naprawa magazynów, budowa pawilonów i sklepów targowych, czyszczenie i naprawa kotłów, czyszczenie kominów, instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, konserwacja i naprawy palników, montaż i naprawa instalacji alarmowych przeciwpożarowych, montaż i naprawy instalacji grzewczych.
W wyniku ustaleń dokonanych w ramach badania zdolności ochronnej zgłoszonego znaku Urząd Patentowy RP pismem z dnia 16 grudnia 2011 r. poinformował stronę skarżącą, jako podmiot zgłaszający znak towarowy do ochrony, o przeszkodzie w udzieleniu prawa ochronnego na sporne oznaczenie. W uzasadnieniu pisma organ wskazał, że zgłoszony znak towarowy jest podobny, w rozumieniu art. 132. ust 2 pkt. 2 p.w.p., do następujących znaków towarowych:
- znaku towarowego DAS nr CTM-005085741, zarejestrowanego z pierwszeństwem od dnia 2 maja 2006 r. na rzecz spółki [...] GmbH z siedzibą w N., który przeznaczony został do oznaczania następujących towarów z klasie 11: Apparatus for lighting, heating, steam generating, cooking, refrigerating, drying and ventilating; apparatus for the interior lighting of vehicles, in particular aircraft cabins, including ceiling lights, wall lights, spotlights, reading lights, floor lights, escape route marker lights, emergency lights and lighting devices for the aforesaid apparatus; kitchen equipment and sanitary facilities, including water and wastewater pipes being parts for fitted modules for vehicles, in particular aircraft cabins (Urządzenia do oświetlania, ogrzewania, wytwarzania pary, gotowania, chłodzenia, suszenia i wentylacji, urządzenia do oświetlenia wnętrza pojazdów, w szczególności kabin statków powietrznych, w tym lampy sufitowe, kinkiety, reflektory, lampki do czytania, lampy podłogowe, oświetlenie drogi ewakuacyjnej markerów, światła awaryjne i urządzenia oświetleniowe dla wspomnianego urządzenia, sprzęt kuchenny i instalacji sanitarnych, w tym wody i ścieków rur będących części do modułów montowanych w pojazdach, w szczególności kabin samolotów);
- znaku towarowego D.A.S. nr CTM-005859178, zarejestrowanego z pierwszeństwem od dnia 26 kwietnia 2007 r. na rzecz [...], S.L., z siedzibą w H. i przeznaczonego do oznaczania następujących usług z klasie 37: building construction, repair, installation except that relating to audio equipment, loudspeakers and boxes (budowlane konstrukcje, naprawa, instalacje).
W związku z powyższym, Urząd Patentowy RP wezwał skarżącą spółkę do wypowiedzenia się w tej sprawie.
W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie Urzędu Patentowego RP, strona skarżąca, reprezentowana przez rzecznika patentowego, w piśmie z dnia 23 marca 2012 r. podtrzymała swój wniosek o udzielenie prawa ochronnego na sporny znak towarowy. Jednocześnie, strona skarżąca uznała, że przeciwstawiony znak towarowy DAS nr CTM-005085741 jest pozbawiony elementów graficznych, a wyroby w klasie 11 dotyczą aparatury, urządzeń i wyposażenia pojazdów lotniczych, co odpowiada profilowi działalności firmy będącej właścicielem owego znaku towarowego. Ponadto, strona skarżąca zauważyła, że układ liter D.A.S. stanowi zestaw pierwszych liter firmy będącej właścicielem w/w znaku towarowego, a więc nie ma charakteru fantazyjnego. Odnośnie przeciwstawionego znaku DAS nr CTM-005859178, zgłaszająca stwierdziła, że grafiki obu znaków są zdecydowanie różne plastycznie i kolorystycznie, zaś usługi wskazane w kolizyjnym znaku dotyczą konstrukcji budowlanych, podczas gdy w znaku zgłoszonym umieszczone są konstrukcje i naprawa rurociągów, czyszczenie i naprawy kotłów i innych urządzeń. Skarżąca spółka podniosła również, że w zgodnej opinii foniatrów i logopedów, mimo iż "a" jest samogłoską dźwięczną, to przy wymowie obu oznaczeń w sposób oczywisty i wyraźny wykluczona jest możliwość konfuzji.
W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego Urząd Patentowy RP, działając na podstawie art.132 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 145 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej, decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], odmówił udzielenia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy DAAS, nr Z-377769 w części dotyczącej: aparatura i instalacje chłodnicze, armatura do pieców, grzejniki do centralnego ogrzewania, nawilżacze do grzejników centralnego ogrzewania, instalacje chłodnicze do cieczy, aparatura i urządzenia chłodnicze, komory chłodnicze, szaty chłodnicze, lady chłodnicze, instalacje i urządzenia do chłodzenia, instalacje i chłodnice do cieczy, rekuperatory ciepła, wymienniki ciepła nie będące częściami maszyn, zasobniki ciepła, instalacje sanitarne czystych komór, części instalacji do nawiewu dmuchawami, dywany ogrzewane elektrycznie, filtry powietrza do klimatyzacji, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do urządzeń gazowych, palniki gazowe, grzejniki, zaślepki do grzejników, grzejniki elektryczne, hydranty, instalacje wodociągowe, kanały kominowe, kanały kominowe do kotłów grzewczych, instalacje klimatyzacji, urządzenia klimatyzacji, kolektory słoneczne, kominki domowe, wyciągi kominowe, kanały dymowe do kominów, kotły grzewcze, rury do kotłów grzewczych, urządzenia zasilające do kotłów grzewczych, aparatura i urządzenia do oczyszczania powietrza, palniki olejowe, urządzenia grzewcze, pisuary, instalacje" podgrzewaczy, aparatura podgrzewaczy wody, instalacja grzewcza w pojazdach, instalacja klimatyzacyjna w pojazdach, instalacje do filtrowania powietrza, podgrzewacze powietrza, urządzenia do chłodzenia powietrza, części instalacji sanitarnych, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do przewodów gazowych, zawory mieszalnikowe do przewodów wodociągowych, armatura do regulacji urządzeń wodnych lub gazowych oraz przewodów wodnych lub gazowych, regulacja wyciągów, rury, rury kotłowe centralnego ogrzewania, instalacja i aparatura sanitarna, urządzenia i instalacje do suszenia, urządzenia zasilające kotły grzewcze, wentylacja, wentylacja laboratoriów, aparatura do wentylacji i klimatyzacji, wentylacyjne wyciągi, wentylatory, wentylatory elektryczne do użytku osobistego, aparatura i instalacja do zmiękczania wody, aparatura i urządzenia do uzdatniania wody, instalacje do schładzania wody, instalacje centralnego ogrzewania na wodę gorącą, regulatory do wyciągów, zasuwy do wyciągów, wyciągi wentylacyjne w laboratoriach, zawory termostatyczne (klasa 11), budowa i konserwacja rurociągów, budowa i naprawa magazynów, budowa pawilonów i sklepów targowych, czyszczenie i naprawa kotłów, czyszczenie kominów, instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, konserwacja i naprawy palników, montaż i naprawa instalacji alarmowych przeciwpożarowych, montaż i naprawy instalacji grzewczych (klasa 37).
W uzasadnieniu wydanej decyzji Urząd Patentowy RP, dokonując analizy przesłanek określonych w art. 132 ust. 2 pkt. 2 p.w.p. - wskazał po pierwsze, iż nie ulega wątpliwości podobieństwo/jednorodzajowość towarów zawartych w klasie 11 obu porównywanych oznaczeń, gdyż enumeratywnie wyliczone towary w spornym znaku towarowym DAAS nr Z-377769 mieszczą się w ogólnie zdefiniowanych towarach takich, jak: urządzenia do oświetlania, ogrzewania, wytwarzania pary, gotowania, chłodzenia, suszenia i wentylacji, dla oznaczania których został przeznaczony przeciwstawiony znak towarowy DAS nr CTM- 005085741. Organ podkreślił przy tym, iż z treści wykazu towarów i usług przeciwstawionego znaku nie wynika, że odnoszą się one wyłącznie do wyposażenia pojazdów lotniczych, jak podniosła strona zgłaszająca. Ponadto, Urząd Patentowy RP, dokonując analizy podobieństwa usług, stwierdził, że nie ulega wątpliwości podobieństwo/jednorodzajowość towarów i usług zawartych w klasie 37 obu porównywanych oznaczeń, tj. spornego znaku towarowego nr Z- 377769 i przeciwstawionego znaku nr CTM-005859178, gdyż w pojęciu konstrukcji budowlanych mieszczą się również konstrukcja będące w klasie 37, zaś w wykazie usług w znaku zgłoszonym, a także w zarejestrowanym znaku wskazanym jako kolizyjny występuje pojęcie naprawy i instalacji, które tożsame jest z pojęciami napraw i instalacji występujących w spornym znaku towarowym zgłoszonym przez skarżącą spółkę. W związku z powyższym, Urząd Patentowy RP stwierdził, że spełniona jest przesłanka podobieństwa towarów i usług.
Przechodząc do oceny podobieństwa samych porównywanych oznaczeń, Urząd Patentowy RP - powołując się na podstawowe zasady dotyczące tej oceny wynikające z dotychczasowego orzecznictwa sadów administracyjnych - uznał, że zarówno sporny znak towarowy zgłoszony przez skarżącą spółkę, jak i przeciwstawione znaki towarowe mają identyczną wymowę, pomimo, iż w znaku zgłoszonym występuje zdublowana litera "A". Ponadto, organ uznał, że jeden z przeciwstawionych znaków towarowych, jako znak słowny (DAS nr CTM-005085741) korzysta z najszerszego zakresu ochrony mogąc być przedstawionym w dowolnej formie graficznej. Zatem, jak wskazał organ, w analizowanych oznaczeniach to człon "DAS" i "DAAS" jest najbardziej charakterystyczny, oryginalny i pełni rolę pierwszoplanową, zaś grafika w znaku zgłoszonym nie stanowi dostatecznie charakterystycznego elementu znaku, który pozwoliłby go wyróżniać w obrocie na tle przeciwstawionych oznaczeń.
Przechodząc do oceny przesłanki prawdopodobieństwa powstania wśród części odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu znaków, Urząd Patentowy RP - powołując się na poglądy doktryny - uznał, że "istotne znaczenie ma w tym przypadku kwestia ogólnego wrażenia przeciwstawionych oznaczeń, jakie wywołują one na potencjalnym konsumencie oraz zwykłe warunki obrotu gospodarczego. Dla nabywcy towarów lub usług oznaczonych danym znakiem decydujące znaczenie mają ich elementy zbieżne a dla stwierdzenia podobieństwa oznaczeń nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków przez odbiorców. Wystarczy bowiem, że wystąpi jedynie takie prawdopodobieństwo. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd polega na możliwości błędnego, nie odpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez przeciętnego odbiorcę uprawnionemu z rejestracji danego towaru ze względu na nałożony na niego znak" (por. R. Skubisz, Prawo znaków towarowych. Komentarz, Warszawa 1997, s. 83). Organ uznał, iż przyjąć należy, że "przy porównywaniu przeciwstawionych znaków należy brać pod uwagę ich ogólne podobieństwo, niż przywiązywać wagę do ich drobnych, nieistotnych różnic" (por. J. Piotrowska, Renomowane znaki towarowe i ich ochrona, Warszawa 2001, s. 128). Ponadto, organ odwołując się do wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1332/07 - wskazał, że "niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd jest tym większe, im większą zdolność odróżniającą posiada znak z wcześniejszym pierwszeństwem oraz bardziej podobne są towary lub usługi opatrzone porównywanymi znakami". Organ uznał, że w przypadku, gdy oznaczenia są podobne i przeznaczone są dla takich samych, bądź podobnych towarów, nie można wykluczyć pomyłek wśród nabywców tych towarów, którzy nie zawsze przed dokonaniem wyboru analizują strukturę znaku towarowego. Zatem, jak stwierdził organ, w sytuacji braku możliwości rozróżniania oznaczeń w prosty i jednoznaczny sposób, współistnienie ich wszystkich na rynku, powodowałoby utrudnienia dla odbiorców, często na tyle roztargnionych, że mogliby nie zauważyć, iż omawiane oznaczenia pochodzą od różnych podmiotów gospodarczych. W związku z powyższym, Urząd Patentowy RP uznał, że zgłoszone oznaczenie posiada zbyt mały charakter odróżniający, aby nie wprowadzać odbiorców w błąd w zakresie towarów i usług wskazanych w wykazie objętym spornym zgłoszeniem. Mając na uwadze powyższe, Urząd Patentowy RP stwierdził, że istnieje prawdopodobieństwo powstania wśród części odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu między porównywanymi znakami towarowymi.
W piśmie z dnia 18 grudnia 2012 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez rzecznika patentowego, wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2012 r.
W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca zarzuciła, iż Urząd Patentowy RP całkowicie pominął istotną w sprawie okoliczność, że zgłoszony znak towarowy jest znakiem mocnym, ponieważ stanowi on jednocześnie nazwę firmy. Ponadto, skarżąca spółka zarzuciła, iż uzasadnienie spornej decyzji zawiera jedynie ogólnikowe wskazanie różnic pomiędzy porównywanymi towarami i usługami, co jest niezgodne z ogólnymi zasadami stosowanymi przy ocenie ich podobieństwa uwzględniającymi wskazanie na czynniki świadczące o ich jednorodzajowości obejmujące ich rodzaj, materiał i sposób ich wykonania, wygląd a także ich przeznaczenie, sposób dystrybucji oraz krąg docelowych odbiorców. Zgłaszająca zarzuciła ponadto, że również, jeśli chodzi o ocenę podobieństwa porównywanych znaków towarowych, Urząd Patentowy RP niewystarczająco uzasadnił stanowisko, że zgłoszone oznaczenie jest podobne do przeciwstawionych znaków towarowych, wywodząc je głównie z faktu, że zgłoszony znak zawiera w swej formie przedstawieniowej jeden z elementów, który występuje w znakach przeciwstawionych. Skarżąca spółka podkreśliła jednocześnie, że Urząd Patentowy RP nie wziął również pod uwagę tego, że zgłoszony znak towarowy jest znakiem złożonym, posiadającym indywidualne rozwiązanie graficzne, co powoduje, że ogólne wrażenie, jakie znak ten wywołuje na przeciętnym odbiorcy, jest całkowicie odmienne, niż ogólne wrażenie wywoływane przez przeciwstawione znaki wcześniejsze. Zgłaszająca uznała również, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi prawdopodobieństwo powstania wśród odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu pomiędzy znakami, gdyż ryzyko skojarzenia wyklucza fakt, że firmy te działają w różnych dziedzinach techniki, na różnych terytoriach, zaś same znaki są odmienne wizualnie. W konsekwencji, strona skarżąca podtrzymała swój wniosek o udzielenie ochrony na zgłoszony znak w zakresie wszystkich zgłoszonych towarów i usług.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Urząd Patentowy RP, działając na podstawie art. 245 ust. 1 p.w.p. w zw. z art.132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. oraz art. 105 § 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] :
1) utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2012 r. odmawiającą częściowego udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy DAAS w części dotyczącej następujących towarów ujętych w klasie 11 oraz usług ujętych w klasie 37:
klasa 11: aparatura i instalacje chłodnicze, armatura do pieców, grzejniki do centralnego ogrzewania, nawilżacze do grzejników centralnego ogrzewania, instalacje chłodnicze do cieczy, aparatura i urządzenia chłodnicze, komory chłodnicze, szaty chłodnicze, lady chłodnicze, instalacje i urządzenia do chłodzenia, instalacje i chłodnice do cieczy, rekuperatory ciepła, wymienniki ciepła nie będące częściami maszyn, zasobniki ciepła, instalacje sanitarne czystych komór, części instalacji do nawiewu dmuchawami, dywany ogrzewane elektrycznie, filtry powietrza do klimatyzacji, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do urządzeń gazowych, palniki gazowe, grzejniki, zaślepki do grzejników, grzejniki elektryczne, hydranty, instalacje wodociągowe, kanały kominowe, kanały kominowe do kotłów grzewczych, instalacje klimatyzacji, urządzenia klimatyzacji, kolektory słoneczne, kominki domowe, wyciągi kominowe, kanały dymowe do kominów, kotły grzewcze, rury do kotłów grzewczych, urządzenia zasilające do kotłów grzewczych, aparatura i urządzenia do oczyszczania powietrza, palniki olejowe, urządzenia grzewcze, pisuary, instalacje podgrzewaczy, aparatura podgrzewaczy wody, instalacja grzewcza w pojazdach, instalacja klimatyzacyjna w pojazdach, instalacje do filtrowania powietrza, podgrzewacze powietrza, urządzenia do chłodzenia powietrza, części instalacji sanitarnych, armatura regulacyjna i bezpieczeństwa do przewodów gazowych, zawory mieszalnikowe do przewodów wodociągowych, armatura do regulacji urządzeń wodnych lub gazowych oraz przewodów wodnych lub gazowych, regulacja wyciągów, rury, rury kotłowe centralnego ogrzewania, instalacja i aparatura sanitarna, urządzenia i instalacje do suszenia, urządzenia zasilające kotły grzewcze, wentylacja, wentylacja laboratoriów, aparatura do wentylacji i klimatyzacji, wentylacyjne wyciągi, wentylatory, wentylatory elektryczne do użytku osobistego, aparatura i instalacja do zmiękczania wody, aparatura i urządzenia do uzdatniania wody, instalacje do schładzania wody, instalacje centralnego ogrzewania na wodę gorącą, regulatory do wyciągów, zasuwy do wyciągów, wyciągi wentylacyjne w laboratoriach, zawory termostatyczne
klasa 37: instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, konserwacja i naprawy palników, montaż i naprawy instalacji grzewczych,
i jednocześnie
2) uchylił sporną decyzję z dnia [...] października 2012 r. w części dotyczącej następujących usług ujętych w klasie 37: budowa i konserwacja rurociągów, budowa i naprawa magazynów, budowa pawilonów i sklepów targowych, czyszczenie i naprawa kotłów, czyszczenie kominów, montaż i naprawa instalacji alarmowych przeciwpożarowych,
oraz
3) orzekł, że po uprawomocnieniu się tej decyzji udzieli prawa ochronnego na przedmiotowy znak.
W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP stwierdził, że w niniejszej sprawie słuszne było podjęcie decyzji o odmowie udzielenia prawa ochronnego w części dotyczącej towarów zawartych w klasie 11. Urząd Patentowy RP podtrzymał jednocześnie stanowisko o wzajemnym podobieństwie spornego oznaczenia DAAS nr Z-377769 do znaku towarowego słownego DAS nr CTM-005085741.
Biorąc pod uwagę całościowe podobieństwo porównywanych oznaczeń, Urząd Patentowy RP stwierdził, że w warstwie słownej i fonetycznej wskazane powyżej znaki towarowe wykazują istotne podobieństwo. Organ uznał, że porównanie owych znaków w warstwie graficznej nie będzie w tej sprawie możliwe z uwagi na słowny charakter przeciwstawionego znaku towarowego DAS, niemniej organ zauważył, że wcześniejszy znak towarowy jest słownym znakiem towarowym, co powoduje, że znak ten został zarezerwowany dla określonej kategorii towarów na rzecz tylko jednego podmiotu.
Wskazując w uzasadnieniu decyzji, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem ETS, w niektórych przypadkach "jeden z elementów znaku nabiera pozycji dominującej w wyobrażeniu tego znaku zachowanym w pamięci osób należących do właściwego kręgu odbiorców" (por. wyrok ETS z dnia 23 października 2002 r., T-6/01, sprawa znaku MATRATZEN, teza nr 33 oraz wyrok ETS z dnia 11 listopada 1997 r., C-251/95, sprawa znaku SABEL, teza nr 23) - Urząd Patentowy uznał, iż w przedmiotowym postępowaniu tym odróżniającym i dominującym elementem zgłoszonego oznaczenia jest niewątpliwie element słowny DAAS, który z uwagi na sposób jego przedstawienia sprawia wrażenie zestawienia trzech liter tworzących napis DAS. Zdaniem organu, dzieje się tak dlatego, że druga litera zawarta w słowie DAAS został odwrócona wierzchołkiem w dół i dodatkowo napisana jest w odmiennym znacznie jaśniejszym kolorze (czerwony), co powoduje, że w ogólnym odczuciu odnosi się wrażenie, że element słowny w tym oznaczeniu sprowadza się do elementu DAS. Organ zauważył ponadto, że człon DAS ze względu na intensywny czarny kolor jest elementem najbardziej widocznym i dominującym w całym zgłoszonym oznaczeniu. W tej sytuacji, mając na względzie stanowisko zawarte w wyżej wymienionym orzecznictwie ETS, organ uznał, iż w przypadku ustalenia elementu dominującego w takim przypadku porównanie podobieństwa powinno nastąpić między przeciwstawionym znakiem a tym dominującym elementem znaku zgłoszonego. A zatem, jak wskazał organ, przy ocenie podobieństwa spornego znaku towarowego do przeciwstawionego znaku towarowego DAS nr CTM-005085741, należy wziąć przede wszystkim pod uwagę to, iż znak wcześniejszy jest samoistnym, samodzielnym znakiem towarowym. Organ zauważył w tym miejscu, iż zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, przyjmuje się, że znaki słowne, o ile w odniesieniu do towarów lub usług, posiadają wysoki stopień fantazyjności, uznawane są za tzw. znaki mocne. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie mamy właśnie do czynienia z taką sytuacją, co w konsekwencji oznacza, że zestawienie liter DAS zostało zarezerwowane w określonym zakresie towarów wyłącznie dla uprawnionego do tego znaku. Stąd też, jak uznał organ, każdy inny podmiot, który zechce użyć takiego lub podobnego elementu, nawet przy wykorzystaniu własnej indywidualnej formy graficznej, będzie narażony na zarzut naruszenia prawa do znaku wcześniej zarejestrowanego.
Odnosząc się do stanowiska strony zgłaszającej, która stwierdziła, że brak ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd wynika z tego, iż zgłoszone oznaczenie stanowiąc wyrażenie DAAS jest zupełnie inne, niż elementu DAS, zaś zastosowana w przedmiotowym oznaczeniu grafika jest elementem charakterystycznym dla znaku i wystarczającym jednocześnie do zaznaczenia różnicy pomiędzy porównywanymi znakami - Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje stanowisko, uznając, iż przedmiotowe oznaczenie przedstawione w postaci graficznej niewątpliwie może budzić wzajemne skojarzenia ze słownym znakiem towarowym DAS. Organ uznał bowiem, że człon DAS jest w przedmiotowym oznaczeniu wyraźnie widoczny, z uwagi na zmianę kolorystyki i odwrócenie drugiej litery A. W konsekwencji, organ stwierdził, że ogólnie zgłoszony znak sprawia wrażenie znaku składającego się z zestawienia trzech liter DAS nie zaś DAAS. Z tego też względu, Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko o wzajemnym podobieństwie porównywanych znaków towarowych. Organ zauważył, że przeciętny odbiorca ma świadomość tego, że producenci towarów stosują swoje oznaczenia w różnych wersjach graficznych i odmianach kolorystycznych, co powoduje, że kolejny napotkany na rynku znak zawierający lub składający się z elementów odróżniających znak poprzedni jest przez nich odbierany jako kolejna wersja znaku, co w przedmiotowej sprawie nie odpowiada prawdzie.
Mając na względzie powyższe, Urząd Patentowy RP uznał więc, że w niniejszej sprawie zachodzi realne ryzyko skojarzenia spornego oznaczenia DAAS z przeciwstawionym słownym znakiem towarowym DAS. W ocenie organu, ryzyko niebezpieczeństwa wprowadzenia odbiorców w błąd jest uzasadnione zwłaszcza w sytuacji, kiedy należycie poinformowany odbiorca, a takim odbiorcą w przedmiotowej sprawie będzie niczym nieograniczony konsument rynku wyrobów chłodniczych, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych i grzewczych, w poszukiwaniu znanych mu już towarów sygnowanych znakiem towarowym DAS napotka na rynku towary tego samego rodzaju opatrzone znakiem DAAS. Wówczas, zdaniem organu, wspomniany konsument będzie skłonny przypuszczać, że oznaczenia te pochodzą z tego samego źródła pochodzenia, lub że towary te pochodzą z firm współpracujących lub wzajemnie powiązanych, co w przedmiotowej sprawie nie odpowiada prawdzie.
Urząd Patentowy RP podtrzymał również swoje dotychczasowe stanowisko, że w zakresie towarów z klasy 11 zgłoszone oznaczenie wymienia towary, które są tego samego rodzaju, co towary chronione znakiem towarowym nr CTM-005085741. Organ zauważył bowiem, że zakres ochrony wcześniejszego znaku towarowego wskazuje w tej klasie m.in. na ogólne pojęcia grupujące towary z zakresu urządzeń do ogrzewania, chłodzenia i wentylacji. Organ zaznaczył jednocześnie, że towary te nie zawierają żadnego zastrzeżenia, że mają zastosowanie w pojazdach i kabinach samolotów, ponieważ wskazanie na takie zastosowanie było jedynie przykładowe, o czym świadczy zastosowanie sformułowania "w szczególności" oraz "w tym". W tej sytuacji, zdaniem organu, skoro w wykazie towarów ujętych w przedmiotowym oznaczeniu w klasie 11 wymienione zostały szczegółowe towary zaliczane do ogólnej kategorii wyrobów grzewczych, chłodniczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych to nie ma wątpliwości, że mamy w tym zakresie do czynienia z towarami tego samego rodzaju. Urząd Patentowy RP uznał ponadto, że usługi obejmujące "instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie" oraz "naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, montaż i naprawy instalacji grzewczych" należy uznać za usługi bezpośrednio związane z towarami wskazanymi w klasie 11, co w konsekwencji oznacza, że pomiędzy tymi towarami i usługami zachodzi wzajemny związek powodujący ryzyko skojarzenia towaru z usługą.
Urząd Patentowy RP uznał, że zgodnie z orzecznictwem krajowym i wspólnotowym, zasady mające zastosowanie do porównania towarów stosuje się również do porównania towarów z usługami. W pewnych zatem okolicznościach, jak uznał organ, pomiędzy towarami a usługami można stwierdzić podobieństwo, zwłaszcza gdy mamy do czynienia z usługami o charakterze pomocniczym względem towarów. W praktyce, jak wskazał organ, ma to miejsce między innymi w przypadku usług związanych ze sprzedażą towarów ale również z ich instalacją, czy też naprawą. W takim przypadku, zdaniem organu, wymienione usługi pozostają w relacji komplementarności ze wskazanymi towarami. Jest to zatem wzajemna zależność towaru z usługą. Zdaniem organu, ma to miejsce zarówno w przypadku zależności towar i usługa jego sprzedaży, jak i w przypadku zależności usługa sprzedaży określonego towaru z nim samym. Organ uznał, że w przedmiotowej sprawie mamy właśnie do czynienia z taką sytuacją. W konsekwencji, organ stwierdził, że uwzględniając przyjęte w doktrynie i orzecznictwie zasady dotyczące sposobu przeprowadzania oceny podobieństwa towarów i/lub usług, przyjąć należy, iż porównywane towary i usługi, wskazane w spornym oznaczeniu DAAS nr Z-377769 są podobne do wszystkich towarów z klasy 11 oraz części usług zawartych w klasie 37 obejmujących: instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, a także montaż i naprawy instalacji grzewczych. Organ uznał, że ich przeznaczenie jest takie samo i dodatkowo adresowane są do takiego samego kręgu odbiorców, za pośrednictwem takich samych kanałów dystrybucji.
Mając na względzie powyższe okoliczności, Urząd Patentowy RP stwierdził, że istnieje realne ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do źródła pochodzenia towarów i usług, do oznaczania których przeznaczone zostały porównywane znaki towarowe. Sytuacja taka, według organu, jest całkowicie prawdopodobna, albowiem odbiorca identyfikuje dane towary po znaku, zachowując w pamięci jedynie jego ogólny zarys, często nie zwracając uwagi na towarzyszące mu elementy, co może często prowadzić do licznych pomyłek. Organ uznał jednocześnie, że występujące w porównywanych znakach towarowych różnice, nie czynią ich na tyle odmiennymi, aby zostało wykluczone ryzyko ich pomyłki w zwykłych warunkach obrotu.
Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej, która negowała ryzyko zajścia prawdopodobieństwa powstania wśród odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu pomiędzy porównywanymi znakami, odwołując się do faktu działania przez podmioty uprawnione do porównywanych znaków w różnych dziedzinach techniki i na różnych terytoriach, Urząd Patentowy RP uznał, że w procedurze oceny podobieństwa znaków i towarów, w kontekście art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., brane są pod uwagę zakresy ochrony omawianych znaków wynikające z badanego zgłoszenia i odpowiednio z rejestracji znaku wcześniej zarejestrowanego, a także zakres ich terytorialnej ochrony nie zaś zakres i zasięg działalności konkurencyjnych podmiotów. W związku z tym, organ uznał, że sporne oznaczenie DAAS jest podobne, w odniesieniu do towarów z klasy 11, do przeciwstawionego znaku towarowego słownego DAS nr CTM-005859178, gdyż zachodzi wzajemne podobieństwo towarów i znaków.
Dokonując z kolei oceny podobieństwa spornego oznaczenia DAAS do przeciwstawionego znaku towarowego D.A.S. nr CTM-005859178 w odniesieniu do usług z klasy 37, Urząd Patentowy RP stwierdził, że po ponownym przeanalizowaniu materiału zgromadzonego w sprawie, doszedł do wniosku, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające uchylenie decyzji w tym zakresie z uwagi na istniejące pomiędzy porównywanymi znakami różnice, które powodują, że usługi nimi sygnowane będą mogły być identyfikowane z różnym gospodarczym pochodzeniem. Urząd Patentowy RP uznał bowiem, że sporne oznaczenie DAAS, posiadając stosowne rozwiązanie graficzne, nie wywołuje mylącego podobieństwa w odniesieniu do przeciwstawionego znaku towarowego D.A.S. nr CTM-005859178, który również posiada stosowne elementy wizualne. Organ zauważył, że porównywane oznaczenia, składające się zarówno z elementów słownych, jak i elementów graficznych, pomimo tego, że łączy je podobny fonetycznie element słowny złożony z zestawienia liter DAS - nie budzą jednak wzajemnych skojarzeń ze względu na całkowicie odmienną formę przedstawieniową. Organ zauważył bowiem, że zgłoszone oznaczenie jest znakiem dwukolorowym, w którym dominuje czarny napis DAS rozdzielony figurą geometryczną przypominającą odwróconą do góry literę A z wyraźnie wydłużonym jednym ramieniem, nad którym umieszczony został rysunek bryły przestrzennej w postaci cieniowanej kuli. Natomiast przeciwstawiony znak towarowy tworzy zestawienie liter D.A.S. napisane w kolorze białym, które umieszczone jest na tle czarnego prostokąta zaś nad napisem umieszczono kilka ułożonych obok siebie białych pasów (prostokątów), które zwężają się w prawym kierunku. W konsekwencji, organ uznał, że omówione formy przedstawieniowe elementów graficznych występujące w porównywanych znakach nie wykazują żadnych istotnych cech wspólnych, które mogłyby wywoływać u ich odbiorców wzajemne skojarzenia. Jeśli chodzi natomiast o podobieństwo elementów słownych, to organ zauważył, że występujące w znaku zarejestrowanym litery DAS rozdzielone są kropkami, co jest prawdopodobnie konsekwencją tego, że zawarty w nim skrót D.A.S. jest akronimem nazwy firmy uprawnionej do tego znaku, tj. firmy [...]. W tej sytuacji, Urząd Patentowy RP uznał, że powyżej wskazane okoliczności eliminują ryzyko pomyłki, co do pochodzenia usług z klasy 37 oznaczonych porównywanymi znakami towarowymi.
W związku z powyższym, organ uznał, że uzasadnione jest utrzymanie w mocy spornej decyzji z dnia [...] października 2012 r w części dotyczącej towarów z klasy 11 i jednoczesne jej uchyleniu w części dotyczącej wybranych usług zawartych w klasie 37.
Urząd Patentowy RP wskazał jednocześnie, że po uprawomocnieniu się wydanej decyzji, udzieli prawa ochronnego na sporny znak towarowy nr Z-377769 dla szczegółowo wymienionych w treści decyzji towarów i usług zawartych w klasie 6 i 37.
W piśmie z dnia 23 września 2013 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2013 r.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, strona skarżąca zarzuciła spornej decyzji organu naruszenie przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. – poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu skarżąca spółka, podtrzymując swoje dotychczasowe zarzuty i stanowisko wyrażone w toku postępowania - uznała, że Urząd Patentowy RP w toku postępowania pominął całkowicie okoliczność, iż sporny znak towarowy DAAS, o ochronę którego strona wnosiła, stanowi istotny element firmy (nazwy) skarżącej spółki.
Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że za dowolne należy uznać wywody Urzędu Patentowego RP zawarte na stronie 6 akapit drugi zaskarżonej decyzji dotyczące rzekomo wprowadzającej w błąd szaty graficznej znaku słowno-graficznego DAAS. Według strony skarżącej, materiał dowodowy zebrany w toku postępowania w żadnym wypadku nie daje podstaw do przyjęcia tezy, iż sporny znak towarowy "sprawia wrażenie", iż obejmuje on określenie "DAS“, a nie "DAAS".
Strona skarżąca nie zgodziła się również ze stanowiskiem Urzędu Patentowego RP, który uznał w zaskarżonej decyzji, że przeciętny konsument może nie dostrzegać różnicy pomiędzy znakiem słownym DAS a znakiem słowno-graficznym DAAS. Zdaniem strony skarżącej, stanowisko organu nie uwzględnia przede wszystkim okoliczności, że ocena prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd musi być oceniania z perspektywy przeciętnego, właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego konsumenta towarów i usług, dla których dany znak towarowy został zarejestrowany (strona przywołała w tym miejscu wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 22 maja 2012 r., T-570/10). Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że bezpodstawne jest również przyjęcie stanowiska, iż przeciętny konsument korzystający z usług lub towarów spółki D. GmbH z siedzibą w Ü. w N., która korzysta z prawa ochronnego na przeciwstawiony znak słowny DAS (branża lotnictwa cywilnego i wojskowego), pomyli je z usługami lub towarami oferowanymi przez skarżącą spółkę [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] , która stara się o uzyskanie ochrony na znak słowno-graficzny DAAS (branża klimatyzacji, wentylacji, instalacji grzewczych i sanitarnych). W konsekwencji, strona skarżąca uznała zatem, że w niniejszej sprawie nie zachodzi ryzyko, aby przeciętny, właściwie poinformowany oraz dostarczenie uważny i rozsądny konsument mógł zostać wprowadzony w błąd co do rozróżnienia ww. podmiotów na skutek objęcia ochroną znaku słowno-graficznego DAAS.
Ponadto, strona skarżąca uznała, że przeciwstawiony znak słowny DAS oraz sporny znak słowno-graficzny DAAS różnią się całkowicie pod względem koncepcji i wykonania. Powołując się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 4 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1091/11, skarżąca spółka zauważyła, że zasadą jest, iż znaki towarowego porównuje się całościowe, tzn. biorąc pod uwagę wszystkie tworzące znak elementy łącznie. Zdaniem strony skarżącej, skoro w słownym znaku towarowym jest określone słowo lub słowa, zaś w znaku słowno-graficznym wszystkie tworzące ten znak elementy, a więc słowo, jak i grafika, kolor, czy też kompozycja, to uznać trzeba, iż nie jest dopuszczalne badanie podobieństwa znaków według dowolnie wybranych elementów oznaczenia, bez wcześniejszej analizy całego znaku. W związku z tym, zdaniem strony skarżącej, okoliczność występowania po stronie spornego znaku towarowego charakterystycznej szaty graficznej przemawia w danej sprawie na korzyść skarżącej spółki, co zostało jednak całkowicie pominięte przez Urząd Patentowy RP. Strona uznała, że brak szaty graficznej przeciwstawionego słownego znaku towarowego DAS powoduje, że wynik porównania obu znaków towarowych będzie z założenia korzystny dla skarżącej spółki. Zdaniem skarżącej, dopiero inne szczególne cechy wspólne obu znaków towarowych mogłyby ewentualnie wpłynąć niekorzystnie dla strony zgłaszającej znak do ochrony.
Strona skarżąca zarzuciła ponadto, że Urząd Patentowy RP nie zwrócił także uwagi na okoliczność, iż znak słowny DAS, którego ochrona została udzielona spółce D.GmbH stanowi de facto skrótowiec o charakterze mieszanym firmy (nazwy) tej spółki. W tym miejscu, strona zauważyła, że Urząd Patentowy RP dokonał poprawnej analizy znaków towarowych D.A.S. i DAAS. Zdaniem skarżącej, istotnym jest także fakt, iż na stronie 9 uzasadnienia zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy RP wskazał, że fakt, iż znak towarowy D.A.S. jest skrótowcem firmy (nazwy) spółki [...] przemawia na korzyść strony skarżące. W tej sytuacji, strona skarżąca zarzuciła, że na kanwie jednej decyzji Urząd Patentowy RP przyjmuje odmienne standardy dla oceny zbliżonych stanów faktycznych.
W tej sytuacji, strona skarżąca uznała, że Urząd Patentowy RP bezpodstawnie odmówił udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy DAAS na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., błędnie wskazując na jego podobieństwo ze słownym znakiem towarowy DAS.
Skarżąca spółka, przytaczając twierdzenia Urzędu Patentowego RP zawarte na stronie 9 zaskarżonej decyzji, uznała, że ocena stanu faktycznego i prawnego względem znaku towarowego D.A.S. i spółki D. powinna być mutatis mutandis stosowana względem znaku towarowego DAS i spółki D. GmbH.
Niezależnie od powyższego, strona skarżąca zarzuciła także, że organ błędnie uznał, iż oferta skarżącej spółki oraz spółki D. GmbH jest skierowana do takiego samego kręgu odbiorców, gdy tymczasem, wskazać należy, że strona skarżąca działa w branży budowlanej, zaś D. GmbH w branży lotnictwa cywilnego i wojskowego.
Strona skarżąca zarzuciła ponadto, że organ pominął okoliczność, że pomimo, iż pomiędzy wcześniejszym znakiem słownym DAS oraz znakiem słowno-graficznym D.A.S. zachodzi wyższy stopień podobieństwa, niż pomiędzy znakiem DAS a spornym znakiem towarowym DAAS, to jednak znaki towarowe DAS oraz D.A.S. uzyskały ochronę prawną. Tymczasem, jak zauważyła strona skarżąca, Urząd Patentowy RP odmawia udzielenia ochrony prawnej dla spornego znaku towarowego, pomimo wyraźnych cech odróżniających znak słowny DAS od spornego znaku słowno-graficznego DAAS.
Strona skarżąca zarzuciła jednocześnie, że organ dokonał dowolnej oceny spornego znaku towarowego będącego przedmiotem wniosku o udzielenie prawa ochronnego, albowiem Urząd Patentowy RP niezasadnie przyjął, iż odwrócenie drugiej litery "A" do góry nogami, z jednoczesnym zapisaniem w odmiennej barwie powoduje, iż element słowny zawarty w spornym znaku towarowym DAAS sprowadza się do określenia "DAS", gdy tymczasem wskazana interpretacja szaty graficznej spornego znaku towarowego DAAS jest bezpodstawna.
Strona skarżąca podniosła ponadto, że firma (nazwa) skarżącej spółki jest rozpoznawalna na polskim rynku usług budowlanych. Strona skarżąca uznała, że podobnie rozpoznawalna jest wykorzystywana przez spółkę szata graficzna, którą spółka stosuje zarówno na swojej stronie internetowej, jak i papeterii, samochodach, reklamach, itp. Zdaniem strony skarżącej, niewątpliwie charakterystyczna i zindywidualizowana szata graficzna stanowi o niepowtarzalności i odmienności spornego znaku towarowego DAAS. W konsekwencji, zdaniem strony skarżącej, bezpośrednim skutkiem powyższego jest niwelowanie ryzyka ewentualnych pomyłek kontrahentów co do tożsamości podmiotu wykorzystującego dany znak towarowy.
Mając powyższe na względzie, strona skarżąca zarzuciła, że Urząd Patentowy RP, wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r., w zakresie punktu 1, w którym utrzymał w mocy sporną decyzję z dnia [...] października 2012 r. w części, rażąco naruszył przepis art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., albowiem wadliwie przyjął, że pomiędzy znakiem towarowym DAS oraz znakiem DAAS zachodzi podobieństwo stwarzające ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców. Strona skarżąca uznała bowiem, że w powyższym zakresie zaskarżona decyzja nie bierze pod uwagę, iż całościową ocenę prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd w zakresie wizualnego, fonetycznego lub konceptualnego podobieństwa kolidujących ze sobą oznaczeń należy oprzeć na wywieranych przez nie całościowym wrażeniu ze szczególnym uwzględnieniem elementów odróżniających i dominujących. Ponadto, strona skarżąca zarzuciła, że organ pominął niekwestionowane stanowisko wyrażone m. in. przez Sąd Pierwszej Instancji w wyroku z dnia 13 czerwca 2012 r., T-534/10, w którym stwierdzono, iż zwykłe podobieństwo konceptualne między znakami towarowymi nie wystarczy do stworzenia prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd, jeżeli wcześniejszy znak towarowy nie cieszy się w szczególny sposób powszechną znajomością i jeżeli stanowi oznaczenie charakteryzujące się niewielką liczbą elementów fantazyjnych.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 2962/13), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zarówno zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego RP, jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2012 r., przyjmując, iż obie decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu wyroku Sąd zarzucił, że Urząd Patentowy RP porównał sporne oznaczenia jedynie w części dotyczącej towarów ujętych w klasie 11 oraz usług ujętych w klasie 37, pomijając żądanie dotyczące towarów/usług ujętych w klasie 6. W konsekwencji, Sąd uznał, że w sentencji decyzji Urząd Patentowy RP nie zawarł rozstrzygnięcia odnośnie do towarów z klasy 6. W konsekwencji, Sad stwierdził, że oznacza to, iż Urząd Patentowy RP nie rozpoznał całości sprawy administracyjnej wszczętej wnioskiem strony skarżącej i wydał ostateczną decyzję, pomimo że nie rozpatrzył całości sprawy. Sąd uznał, że kontrolowana decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o całości wniosku strony skarżącej, który był podstawą wszczęcia postępowania, a skoro brak jest podstaw do uznania, że jest to decyzja częściowa przewidująca wydanie odrębnej decyzji dla części nierozstrzygniętej, to została wydana z istotnym naruszeniem art. 104 k.p.a. Poza tym, odwołując się do art. 107 § 1 k.p.a., Sąd wyjaśnił, że sentencja decyzji powinna być sformułowana precyzyjnie, w sposób zrozumiały dla stron nawet bez uzasadnienia. Zatem rozstrzygnięcie musi być sformułowane w taki sposób, aby nie było wątpliwości czego decyzja dotyczy. Sąd uznał, że wadliwe sformułowanie sentencji decyzji, tak jak w niniejszej sprawie, narusza art. 107 § 1 k.p.a. oraz zasadę zaufania (art. 8 k.p.a.) i zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.). Sąd podkreślił również, że nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie o części uprawnień lub obowiązków strony w osnowie decyzji, a o pozostałej części w uzasadnieniu. W konkluzji rozważań WSA w Warszawie stwierdził, że Urząd Patentowy RP naruszył omówione wyżej przepisy postępowania, a zaskarżona decyzja nie poddaje się kontroli sądowej.
W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej Urzędu Patentowego RP, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2590/14, uchylił wspomniany wyżej wyrok z dnia 14 maja 2014 r., przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzając od skarżącej spółki na rzecz Urzędu Patentowego RP kwotę 740 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu wyroku NSA stwierdził, że wywiedziony w oparciu o art. 104 k.p.a. oraz art. 61 § 1 i art. 63 § 2 k.p.a. i prawidłowy - co do zasady - pogląd Sądu pierwszej instancji o konieczności rozpoznania przez organ całości sprawy, której przedmiot identyfikuje żądanie strony inicjującej postępowanie, jest całkowicie jednak nietrafny na gruncie regulacji szczególnej, jaką stanowi art. 145 ust. 3 p.w.p. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że prezentowany zaskarżonym wyrokiem pogląd Sądu o niedopuszczalności częściowego załatwienia sprawy, przez rozstrzygnięcie prawa ochronnego na znak towarowy tylko co do części zgłoszonych towarów, zgodny jest z art. 145 ust. 3 p.w.p., lecz w jego brzmieniu obowiązującym tylko do 31 października 2007 r. Po tej dacie, Sąd miał obowiązek wziąć pod uwagę wskazany przepis p.w.p. w jego brzmieniu obowiązującym i aktualnym w dacie rozstrzygania, czego nie uczynił, odwołując się wyłącznie do przepisów k.p.a. i zarzucając organowi ich naruszenie. W tej sytuacji, NSA uznał, że Urząd Patentowy RP, stwierdzając niespełnienie warunków dla udzielenia ochrony zgłoszonemu znakowi na określone towary oraz usługi i rozstrzygając na podstawie art. 145 ust. 3 p.w.p., nie naruszył przepisów procesowych wskazanych przez Sąd pierwszej instancji. W konsekwencji, NSA uznał, że ponownie rozpoznając sprawę, WSA w Warszawie oceni legalność zaskarżonej decyzji w jej warstwie merytorycznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej także: "p.p.s.a.").
Należy jednocześnie wyraźnie zaznaczyć, że od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym (prawem Unii Europejskiej), rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej), interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej. W tej sytuacji, poczynając od dnia 1 maja 2004 r., sąd administracyjny, dokonując analizy legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, zobowiązany jest uwzględnić fakt, iż w systemie prawa stanowionego z pojęciem prawa należy wiązać nie tylko przepisy stanowione w ramach krajowego systemu prawa przez uprawnione polskie organy władzy, ale również przepisy przyjęte przez instytucje Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia, będącego integralną częścią wspomnianego wyżej Traktatu Akcesyjnego podpisanego w dniu 16 kwietnia 2003 r. w Atenach, państwo członkowskie jest związane po pierwsze - postanowieniami traktatów założycielskich (pierwotnym prawem wspólnotowym), po drugie - aktami przyjętymi przez instytucje Unii Europejskiej (wtórnym prawem wspólnotowym), zaś po trzecie - wykładnią i stosowaniem prawa wspólnotowego wynikającą z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Nie ulega wątpliwości, że zarówno wojewódzkie sądy administracyjne, jak i Naczelny Sąd Administracyjny, będące sądami wspólnotowymi, jako sądy krajowe państwa członkowskiego są związane wykładnią prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej) wynikającą z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej także: "TSUE" lub "ETS"), wydanego w celu zapewnienia jednolitego stosowania prawa wspólnotowego we wszystkich państwach członkowskich.
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP, zobowiązany był wziąć pod uwagę również jej zgodność z przepisami europejskimi, w tym przede wszystkim regulacjami zawartymi w Pierwszej Dyrektywie Rady nr 89/104/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (Dz. Urz. UE L z dnia 11 lutego 1989 r., 40.1 - Dz. Urz. UE-sp.17-1-92 ze zm.) oraz regulacjami zastępującej ją Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/95/WE z dnia 22 października 2008 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (wersja skodyfikowana) (Dz. Urz. UE L z dnia 8 listopada 2008 r.).
W świetle powyższego, należy stwierdzić, że analizowana pod tym kątem skarga spółki [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...] nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] października 2012 r. o odmowie częściowej udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy DAAS, zgłoszony do ochrony przez stronę skarżącą w dniu 16 listopada 2010 r. (numer zgłoszenia Z-377769) - nie naruszył obowiązujących przepisów prawa.
Zdaniem Sądu, organ, wydając obie sporne decyzje, nie dopuścił się przede wszystkim naruszenia przepisów art. 245 ust. 1 w zw. z art.132 ust. 2 pkt 2, a także art. 145 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej.
Sąd uznał bowiem, że - wbrew stanowisku strony skarżącej - Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r., prawidłowo przyjął, że w analizowanej sprawie zachodzi podobieństwo lub jednorodzajowość części towarów zawartych w klasie 11 oraz usług ujętych w klasie 37, do oznaczania których zostały przeznaczone porównywane znaki towarowe, tj. sporny znak towarowy słowno-graficzny DAAS nr Z-377769 i przeciwstawiony słowny znak towarowy DAS nr CTM-005085741. Ponadto, w wyniku przeprowadzenia analizy stanowiska organu administracji publicznej, zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdził, że Urząd Patentowy RP - co do zasady - nie dopuścił się błędnej oceny podobieństwa obu porównywanych wyżej oznaczeń, dokonując owej oceny w świetle właściwie zaprezentowanej wykładni przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej.
Uznać należy również, że - wbrew stanowisku strony skarżącej - Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r., nie dopuścił się - mogącego mieć zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p., albowiem wyjaśnił wszystkie okoliczności istotne dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy, a także dokonał właściwej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w zakresie przesłanki ryzyka wprowadzania w błąd, jako zasadniczej podstawy odmowy udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy w oparciu o przepis art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo własności przemysłowej.
W działaniu organu administracji publicznej, wydającego wskazane powyżej decyzje, Sąd nie dopatrzył się jakichkolwiek istotnych nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Ponadto, Sąd uznał, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP wyjaśnione zostały w sposób dostatecznie jasny i przekonywujący motywy jej podjęcia, zaś przytoczona w tym zakresie argumentacja jest wyczerpująca i w pełni odnosząca się do stanowiska strony skarżącej.
Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji wydanej w niniejszej sprawie, należy na wstępie wyraźnie wskazać, że w świetle przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej, mającego zastosowanie w niniejszej sprawie, nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.
Zgodnie z przytoczonym wyżej art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., niedopuszczalne jest więc udzielenie stosownego prawa, gdyby w jego wyniku powstało prawo wyłączne, którego zakres pokrywałby się chociaż częściowo z zakresem prawa z rejestracji (prawa ochronnego) z wcześniejszym pierwszeństwem.
Nie ulega wątpliwości, że o tym, czy w konkretnym przypadku mogłoby dojść do kolizji praw z rejestracji, rozstrzyga się na podstawie kryterium niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców, co do pochodzenia towarów lub usług, dla oznaczania których przeznaczony został sporny znak towarowy.
Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd co do pochodzenia towarów (usług) jest centralnym pojęciem prawa znaków towarowych. Najogólniej biorąc, polega ono na możliwości błędnego, nieodpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez odbiorcę pochodzenia danego towaru, ze względu na znak towarowy, przedsiębiorcy uprawnionemu z rejestracji znaku towarowego (por. R. Skubisz /w:/ System prawa prywatnego. Prawo własności przemysłowej, Tom 14B, pod red. prof. R. Skubisza, Wydawnictwo C.H. Beck/Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa 2012, Nb. 44, a także powołane tam orzecznictwo oraz literatura).
Należy w tym miejscu wyraźnie wskazać, że niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd należy odróżnić od niebezpieczeństwa skojarzenia późniejszego znaku towarowego osoby trzeciej z wcześniejszym znakiem towarowym osoby uprawnionej. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd jest objęte normą art. 4 ust. 1 lit. b dyrektywy nr 2008/95 (wcześniej dyrektywy nr 89/104) oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Niebezpieczeństwo skojarzenia nie stanowi alternatywy dla pojęcia niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd, ale służy jedynie do doprecyzowania jego zakresu (por. wyroki Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 11 listopada 1997 r., C-251/95, SABEL, Zb.Orz. 1997, s. I-6191, pkt 18 oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 22 czerwca 2000 r., C-425/98, Marca Mode CV, Zb.Orz. 2000, s. I-4861, pkt 39). Niebezpieczeństwo skojarzenia pomiędzy późniejszym a wcześniejszym znakiem towarowym, jeżeli nie prowadzi do niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd, nie jest objęte zakresem wspomnianych przepisów, chociaż - co trzeba wskazać na marginesie - może natomiast uzasadniać, po spełnieniu dodatkowych przesłanek, ochronę renomowanych znaków towarowych w postępowaniu o udzielenie prawa ochronnego na późniejszy znak towarowy (vide: art. 4 ust. 4 lit. a dyrektywy nr 2008/95; tak również: art. 132 ust. 2 pkt 3 p.w.p.).
Ocena powstania niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd, ze względu na kolizję znaku towarowego z późniejszym pierwszeństwem z zarejestrowanym znakiem towarowym z wcześniejszym pierwszeństwem, wymaga ustalenia przede wszystkim identyczności lub podobieństwa towarów (usług) objętych przeciwstawionymi znakami, a następnie ustalenia identyczności lub podobieństwa samych przeciwstawionych znaków (uprawnionego i osoby trzeciej). Na dalszym etapie określa się rozpoznawalność wcześniejszego znaku towarowego i jej stopień, a także ustala istnienie innych czynników mających znaczenie dla oceny niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd. Następnie, mając na względzie rezultat powyższych ustaleń, należy przeprowadzić całościową ocenę niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd.
Niewątpliwie prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd zakłada przede wszystkim jednoczesne istnienie identyczności lub podobieństwa pomiędzy znakiem zgłaszanym, a znakiem wcześniejszym oraz identyczność lub podobieństwo pomiędzy towarami i usługami, dla których dokonuje się zgłoszenia, a tymi, dla których zarejestrowany został wcześniejszy znak towarowy. Przesłanki te powinny być spełnione kumulatywnie (tak m.in. /w:/ wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 października 2004 r. w sprawie C-106/03 P, Vedial vs. OHIM, Rec. s. I-9573, pkt 51).
Tak więc, w braku jednej z przesłanek niezbędnych do zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo własności przemysłowej, nie może występować prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd.
Innymi słowy, we wszystkich sprawach, w których powstaje problem podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych, jest on wypadkową dwóch - ściśle ze sobą powiązanych - elementów: po pierwsze - podobieństwa oznaczeń, a po drugie - podobieństwa (jednorodzajowości) towarów/usług, dla których znaki są zgłaszane, zarejestrowane lub używane. Oba te czynniki wyznaczają zakres ochrony znaku towarowego (tak m.in. M. Kępiński /w:/ Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych, ZNUJ PWOWI, zeszyt nr 28 z 1982 r., s. 10).
W tej sytuacji, na gruncie rozpatrywanej sprawy, Urząd Patentowy RP zobowiązany był ocenić w toku postępowania zgłoszeniowego nie tylko kwestię podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń, ale przede wszystkim rozważyć problem podobieństwa towarów i usług, do oznaczania których zostały przeznaczone porównywane znaki towarowe. Ponadto, organ powinien zbadać, czy nie występują inne okoliczności wpływające na zmniejszenie lub też zwiększenie ryzyka konfuzji. Przy czym, przeprowadzając porównanie znaku spornego ze znakiem przeciwstawionym z wcześniejszym pierwszeństwem, w pierwszej kolejności ocenie powinno zostać poddane podobieństwo lub identyczność towarów i usług, do oznaczania których służą te znaki. Dopiero bowiem przesądzenie o jednorodzajowości towarów (usług) implikowało konieczność dokonania porównania samych oznaczeń.
Jeśli chodzi o kwestię podobieństwa towarów, należy na wstępie wskazać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, dla dokonania oceny podobieństwa między danymi towarami lub usługami należy wziąć pod uwagę wszelkie istotne czynniki, które charakteryzują wzajemny stosunek tych towarów lub usług. Do czynników tych należy zaliczyć w szczególności charakter towarów, ich przeznaczenie, sposób ich użycia, jak również to, czy konkurują one ze sobą, czy też się uzupełniają (tak m. in. wyrok Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 29 września 1998 r. w sprawie C-39/97, Canon, Rec. s. I-1237, pkt 23, oraz wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 11 lipca 2007 r. w sprawie T-150/04, Mülhens vs. OHIM - Minoronzoni (TOSCA BLU), Zb.Orz. s. II-2353, pkt 29).
Przechodząc do oceny podobieństwa towarów i usług dokonaną w niniejszej sprawie przez organ, należy uznać, że Urząd Patentowy RP, rozstrzygając w niniejszej sprawie, prawidłowo przesądził, że w zakresie towarów z klasy 11 zgłoszone do ochrony sporne oznaczenie DAAS nr Z-377769 wymienia towary, które są tego samego rodzaju, co towary chronione przeciwstawionym znakiem towarowym DAS nr CTM-005085741. Należy bowiem zauważyć, że zakres ochrony wcześniejszego znaku towarowego wskazuje w tej klasie m.in. na ogólne pojęcia grupujące towary z zakresu urządzeń do ogrzewania, chłodzenia i wentylacji. Należy także uznać, że - wbrew sugestiom strony skarżącej - towary te nie zawierają jakiegokolwiek wyraźnego zastrzeżenia, jakoby miały mieć zastosowanie w pojazdach i kabinach samolotów, czego potwierdzeniem jest użycie sformułowania "w szczególności", czy też "w tym". W tej sytuacji, zgodzić się należy z organem, że skoro w wykazie towarów ujętych w spornym oznaczeniu w klasie 11 wymienione zostały szczegółowe towary zaliczane do ogólnej kategorii wyrobów grzewczych, chłodniczych, wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, to nie powinno budzić wątpliwości to, że mamy w tym zakresie do czynienia z towarami tego samego rodzaju. Jednocześnie, przyjąć należy, że organ zasadnie stwierdził, iż usługi obejmujące "instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, montaż i naprawy instalacji grzewczych" należy uznać za usługi bezpośrednio związane z towarami wskazanymi w klasie 11 i w związku z tym słusznie przyjął, że pomiędzy tymi towarami i usługami zachodzi wzajemny związek, co ma istotne znaczenie przy ocenie przesłanki ryzyko wprowadzania w błąd. Mając powyższe na względzie, Sąd uznał, że porównywany towary i usługi, wskazane w spornym oznaczeniu DAAS nr Z-377769 są podobne do wszystkich towarów z klasy 11 oraz części usług zawartych w klasie 37 znaku przeciwstawionego, które obejmują: instalowanie i naprawy urządzeń dla chłodnictwa, instalowanie oraz naprawy urządzeń klimatyzacyjnych, montaż i naprawy instalacji grzewczych. Niewątpliwie, ich przeznaczenie jest takie samo i dodatkowo adresowane są do takiego samego kręgu odbiorców, za pośrednictwem takich samych kanałów dystrybucji.
Zdaniem Sądu, organ w sposób zasadny przyjął w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przy ocenie podobieństwa towarów (i usług) należy uwzględnić wszystkie istotne czynniki, które określają relacje między tymi towarami. Ponadto, organ prawidłowo zauważył, że ocena podobieństwa towarów jest zależna od szeregu czynników, które muszą uwzględniać całokształt okoliczności faktycznych, związanych z używaniem znaku dla określonych towarów. Mając powyższe na względzie, organ zasadnie wskazał, że o podobieństwie towarów (usług) decyduje m.in. to, czy nabywcy mogą sądzić, że towary (usługi) świadczone są przez to samo przedsiębiorstwo. Niewątpliwie, jednym z istotnych kryteriów określania przynależności towarów (usług) do jednego rodzaju są również warunki zbywania towarów (świadczenia danych usług).
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że dokonana przez organ ocena podobieństwa towarów i usług, do oznaczania których zostały przeznaczone oba porównywane znaki - jest prawidłowa, albowiem została ona przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi regułami wynikającymi zarówno z przepisów prawa, jak i dotychczasowego orzecznictwa sądowego.
W wyniku kontroli prawidłowości zaskarżonej decyzji administracyjnej w zakresie dokonanej przez Urząd Patentowy RP oceny podobieństwa przeciwstawionych oznaczeń, należy wskazać na wstępie, że niewątpliwie w świetle art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., jej przedmiotem jest określony znak, jako integralna całość, co jest uzasadnione percepcją przeciętnego konsumenta, który zwykle postrzega znak towarowy, jako całość i nie bada jego różnych elementów. Przy czym, zastrzec trzeba wyraźnie, że powyższe założenie w żadnym wypadku nie oznacza zakazu dokonywania oceny poszczególnych elementów tego znaku.
W orzecznictwie wspólnotowym podkreśla się, że w toku oceny podobieństwa oznaczeń szczególne znaczenie mają te ich elementy, które są jednocześnie odróżniające i dominujące, albowiem zakodowany w pamięci przeciętnego konsumenta całościowy obraz znaku jest niedoskonały i stanowi odbicie tych elementów znaku, które zostały przez niego zapamiętane. Łatwiej zapamiętywane przez konsumentów - często nieświadomie - są właśnie elementy dominujące i odróżniające znaku (tak również: J. Dudzik, M. Mazurek /w:/ Własność przemysłowa, orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich, Sądu Pierwszej Instancji i Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego z komentarzami, pod red. R. Skubisza, Warszawa 2008, s. 538 i cyt. tam wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 1 marca 2005 r., w sprawie T-185/03 Fusco vs. Urząd w Alicante, Zb. Orz. 2005, s. II-715, pkt 46).
Niewątpliwie, podobieństwo znaków ocenia się - co do zasady - według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic, albowiem różnice nie wykluczają podobieństwa znaków. Ryzyko pomyłki jest mało prawdopodobne, gdy różnice są dominujące, a zatem podobieństwo, w rozumieniu ustawy, nie zachodzi. Natomiast, gdy dominują cechy wspólne, to choć różnice istnieją, kupujący może być wprowadzony w błąd.
Zdaniem Sądu, należy zauważyć, że w doktrynie podkreśla się, że decydujące znaczenie mają zbieżne elementy obu oznaczeń. Jest to usprawiedliwione z psychologicznego punktu widzenia, gdyż nabywca zachowuje w pamięci jedynie ogólny zarys oznaczenia, którego poszukuje. Kieruje się więc przy wyborze jedynie pewnymi przewodnimi elementami oznaczenia, z pominięciem odrębnych rozbieżności (tak m.in. J. Piotrowska /w:/ Renomowane znaki towarowe i ich ochrona, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2001, s. 128 i powołana tam publikacja: M. Kępińskiego, Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych, Zeszyty Naukowe UJ PWOWI 28/1982, s. 11).
Nie ulega wątpliwości, iż oceny podobieństwa porównywanych oznaczeń dokonuje się przy uwzględnieniu ogólnego wrażenia, jakie wywierają one na odbiorcy. Konfrontowane znaki porównuje się przy tym w trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, biorąc pod uwagę siłę ich oddziaływania.
Przyjmuje się, że do potwierdzenia kolizji znaków towarowych może wystarczać ich podobieństwo tylko w jednej z trzech wspomnianym wyżej płaszczyzn. Z drugiej strony, różnica pomiędzy znakami w jednej płaszczyźnie może zneutralizować podobieństwo występujące na innych płaszczyznach i w konsekwencji doprowadzić do wyłączenia całościowego podobieństwa oznaczeń (zasada znoszenia podobieństwa). W szczególności, przyjmuje się, że różnice znaczeniowe (koncepcyjne) pomiędzy dwoma znakami mogą neutralizować podobieństwo wizualne i fonetyczne.
Zdaniem Sądu, należy zauważyć, że ocena podobieństwa oznaczeń przeprowadzona we wskazanych trzech płaszczyznach powinna być całościowa (całościowe wrażenie wywierane przez obydwa oznaczenia), co zakłada konieczność uwzględnienia wszystkich składników porównywanych oznaczeń (por. R. Skubisz /w:/ System prawa prywatnego. Prawo własności przemysłowej, Tom 14B, pod red. prof. R. Skubisza, Wydawnictwo C.H. Beck/Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa 2012, Nb. 68, a także powołane tam orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 12 czerwca 2007 r., C-344/05 P, OHIM vs. Shaker).
Należy ponadto podkreślić, że jeśli chodzi o ocenę podobieństwa znaków słownych, przyjmuje się, że ważne znaczenie mają wypracowane w orzecznictwie reguły kolizyjne (vide: R. Skubisz /w:/ System prawa prywatnego. Prawo własności przemysłowej, Tom 14B, pod red. prof. R. Skubisza, Wydawnictwo C.H. Beck/Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa 2012, Nb. 76 i nast. oraz powołane tam orzecznictwo).
Podstawowe znaczenie ma zasada, że przejęcie w znaku późniejszym wcześniejszego znaku słownego - z dodaniem innego słowa - stanowi wskazówkę co do podobieństwa znaków (por. m.in. /w:/ wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 12 listopada 2008 r., T-281/07, Ecoblue vs. OHIM - Banco Bilbao Vizcaya Argentaria (Ecoblue), Zb.Orz. 2008, s. II-254, pkt 28 i powoływane tam orzecznictwo). Przy czym, należy zauważyć, że potwierdzenie kolizji, co do zasady, nie będzie uzasadnione w przypadku, gdy elementy "dodane" w znaku późniejszym zdecydowanie przeważają (podobnie: Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ wyrok z dnia 23 marca 2010 r., sygn. akt II GSK 533/09).
Ponadto, przyjmuje się w orzecznictwie, że w toku oceny podobieństwa znaków słownych należy uwzględniać długość wyrazów. Otóż, przyjmuje się, że przy znakach krótkich do wykluczenia ich kolizji zwykle wystarczają o wiele mniejsze różnice, niż w przypadku znaków dłuższych. Niemniej, w przypadku tej zasady również wskazuje się, że nie istnieje jednak bezwzględna zasada umożliwiająca negację kolizji znaków słownych określonej długości, przy wystąpieniu określonej liczby różnych liter, albowiem prawidłowość oceny warunkują zawsze okoliczności danego stanu faktycznego (zob. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 stycznia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1343/05).
W judykaturze wskazuje się również, że inwersja elementów w późniejszym znaku słownym (przestawienie kolejności tych samych liter, sylab lub wyrazów ze znaku wcześniejszego) może wyłączyć kolizję, gdy zmieniony znak późniejszy wywiera, z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy, wyraźnie odmienne wrażenie od znaku wcześniejszego. W innej sytuacji kolizję znaków należy potwierdzić.
Niewątpliwie przyjąć trzeba, że całościowe oddziaływanie danego znaku towarowego jest przede wszystkim rezultatem oddziaływania składnika (składników) tego znaku, mającego charakter odróżniający i dominujący. W tej sytuacji, przy badaniu podobieństwa znaków wieloelementowych ważne jest ustalenie, czy zbieżny element w obydwu oznaczeniach, jako odróżniający i dominujący, określa całościowe wrażenie wywierane na potencjalnego nabywcę oznaczanych towarów. Nie ulega wątpliwości, że przeciętny odbiorca łatwiej niż różnice dostrzega wspólne cechy w przeciwstawionych znakach towarowych.
Zdaniem Sądu, pamiętać należy jednak, że ustalenie cech wspólnych znaków towarowych nie może prowadzić do akcentowania składników znaku towarowego pozbawionych możliwości realizowania przez ten znak funkcji oznaczenia pochodzenia. W konsekwencji, należy uznać zasadę, że składniki (elementy) znaków, które są pozbawione zdolności odróżniającej względem oznaczanych towarów, nie mogą decydować o kolizji znaków towarowych. Innymi słowy, konieczną przesłanką potwierdzenia kolizji znaków jest to, aby identyczny lub podobny wspólny element (lub elementy) był wyposażony w zdolność odróżniającą względem oznaczanych towarów, czy też usług (vide: R. Skubisz /w:/ System prawa prywatnego. Prawo własności przemysłowej ..., Nb. 70-71).
Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Sądu - uznać, że dokonując w niniejszej sprawie szczegółowej oceny porównywanych znaków towarowych, tj. spornego oznaczenia słowno-graficznego DAAS nr Z-377769 oraz przeciwstawionego słownego wspólnotowego znaku towarowego z wcześniejszym pierwszeństwem DAS nr CTM-005085741, zarówno w warstwie wizualnej, jak i fonetycznej, Urząd Patentowy RP zasadnie stwierdził, uwzględniając całościową ocenę podobieństwa tych oznaczeń, że wskazane powyżej znaki towarowe wykazują istotne podobieństwo. Organ zasadnie przyjął, że tym odróżniającym i dominującym jednocześnie elementem zgłoszonego oznaczenia jest niewątpliwie element słowny DAAS, który z uwagi na sposób jego przedstawienia sprawia wrażenie zestawienia trzech liter tworzących napis DAS. Zdaniem Sądu, zgodzić się należy z organem, iż z uwagi na fakt, że druga litera zawarta w słowie DAAS został odwrócona wierzchołkiem w dół i dodatkowo napisana została w odmiennym znacznie jaśniejszym kolorze (czerwony), powoduje to, iż w ogólnym odczuciu odnosi się wrażenie, że element słowny w tym oznaczeniu sprowadza się do elementu DAS. Organ słusznie zauważył ponadto, że człon DAS ze względu na intensywny czarny kolor jest elementem najbardziej widocznym i dominującym w całym zgłoszonym oznaczeniu. W tej sytuacji, mając na względzie stanowisko zawarte w dotychczasowym orzecznictwie oraz poglądach literatury, uznać należy, iż w przypadku ustalenia elementu dominującego w takim przypadku porównanie podobieństwa powinno nastąpić z uwzględnieniem przede wszystkim tego dominującego elementu występującego w spornym znaku. A zatem, przy ocenie podobieństwa spornego znaku towarowego do przeciwstawionego znaku towarowego DAS nr CTM-005085741, należy wziąć przede wszystkim pod uwagę to, że jeżeli przeciętny odbiorca skupia uwagę na elementach przewodnich oznaczeń i pomija te elementy, które nie mają istotnego znaczenia, to porównywane znaki towarowe, w których - za wspomnianym wyjątkiem (dotyczącym odwróconej litery "A") - użyto tego samego elementu słownego "DAS", uznać trzeba za podobne. Zdaniem Sądu, w przypadku analizowanych znaków, uznać trzeba, że różnice występujące w ocenianych słowach, stanowiących owe znaki towarowe, niwelowane są przez elementy identyczne. Wobec powyższego, za uzasadnione należy przyjąć, że przeciwstawione oznaczenia są podobne w płaszczyźnie fonetycznej i wizualnej.
Mając na względzie wskazane powyżej ustalenia, a także biorąc pod uwagę, że zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie przyjmuje się zgodnie, iż znak towarowy należy oceniać jako całość przy uwzględnieniu istniejących w znaku elementów dominujących i odróżniających, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zgodził się z organem, iż porównywane oznaczenia, jako całość, wywołują takie samo ogólne wrażenie, albowiem dominujący, a więc decydujący zarazem o sile oddziaływania znaku i zapamiętywany w pierwszej kolejności słowny element "DAS" jest identyczny, zaś dodatkowe elementy występujące w znaku spornym (motyw graficzny i odwrócona litera "A"), jako niedecydujące o jego sile oddziaływania, nie pozwalają na odróżnienie spornego znaku od znaku wcześniejszego, w stopniu wystarczającym.
Powyższa ocena jest tym bardziej zasadna, jeśli zważy się, że przy dokonywaniu oceny podobieństwa znaków, z punktu widzenia przeciętnego odbiorcy (dobrze poinformowanego, rozsądnego i ostrożnego), należy uwzględniać przede wszystkim to, że taka osoba rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania znaków i generalnie zachowuje w pamięci jedynie ich niedoskonały obraz.
Sąd miał przy tym na względzie fakt, iż przy ocenie podobieństwa konfuzyjnego organ nie powinien ograniczać się do uwzględnienia wyłącznie jednego ze składników znaku złożonego i porównania z innym znakiem. Wręcz przeciwnie, takie porównanie ma przeprowadzić, badając znaki w ich całościowym ujęciu. Takiego całościowego porównania w niniejszej sprawie organ dokonał, a zatem ze swoich obowiązków ustawowych wywiązał się w sposób całkowicie prawidłowy.
W ocenie Sądu, należy uznać, iż w konsekwencji prawidłowej oceny podobieństwa zarówno towarów i usług, jak i porównywanych oznaczeń, Urząd Patentowy RP zasadnie przyjął, że istnieje ryzyko wprowadzenia przeciętnego odbiorcy w błąd co do źródła pochodzenia towarów i usług sygnowanych spornym znakiem towarowym, a więc, że zachodzi prawdopodobieństwo powstania wśród części odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu między badanymi znakami towarowymi.
Organ, dokonując oceny ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, prawidłowo wziął pod uwagę, że ocena ta powinna mieć charakter całościowy, przy uwzględnieniu wszystkich istotnych czynników stanu faktycznego (por. m.in. wyrok Trybunału Sprawiedliwości WE z dnia 11 listopada 1997 r., C-251/95, SABEL, pkt 22), przy czym, podstawowe znaczenie mają przede wszystkim takie czynniki, jak: stopień podobieństwa towarów (usług) oraz stopień podobieństwa oznaczeń, a także stopień rozpoznawalności wcześniejszego znaku towarowego.
W konsekwencji, można zatem stwierdzić, że Urząd Patentowy RP, analizując niebezpieczeństwo (ryzyko) wprowadzania odbiorców w błąd, dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że przeprowadzając analizę wspomnianej przesłanki ryzyka konfuzji, o której mowa w przepisie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., organ przeprowadził właściwą analizę zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, dokonując przy tym pełnej oceny wszystkich istotnych przesłanek koniecznych do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzi wspomniane ryzyko. Zdaniem Sądu, wyjaśnienia organu należy uznać za wystarczające w kontekście analizy występowania przesłanki niebezpieczeństwa (ryzyka) wprowadzania odbiorców w błąd, w rozumieniu przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
Mając powyższe na względzie, należy - zdaniem Sądu - uznać, że Urząd Patentowy RP, wydając zaskarżoną decyzję, dokonał ustaleń w zgodzie z przepisami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p., albowiem wyjaśnił wszystkie okoliczności mogących mieć istotne znaczenie dla oceny występowania ryzyka wprowadzania w błąd odbiorców towarów, dla oznaczania których przeznaczone zostały porównywane znaki towarowe.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie doszedł ponadto do przekonania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] sierpnia 2013 r. spełnia wymogi stawiane przez normę prawną wyrażoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem zawiera wyjaśnienie wszystkich ważnych okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy wydawaniu decyzji w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło