VI SA/Wa 1438/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wegner (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant st. ref. Agnieszka Dzięcioł po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] maja 2018 r. Komendant Główny Policji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) – dalej "k.p.a." oraz art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy z 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2017 r., poz. 2213 ze zm.) po rozpoznaniu odwołania H. W. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lutego 2018 r. orzekającej o skreśleniu skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach sprawy: 9 stycznia 2018 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wpłynął akt oskarżenia z [...] grudnia 2017 r. Prokuratura Rejonowego w [...], którym postawiono skarżącemu zarzut popełnienia przestępstwa o czyn z art. 233 § 6 w związku z § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 1800 r. poz. 1600 ze zm.) – dalej "k.k.", tj. tego, że działając umyślnie z zamiarem bezpośrednim, w toku badań psychologicznych i lekarskich przeprowadzanych względem niego w trybie obowiązujących przepisów ustawy o ochronie osób i mienia, złożył pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań pisemne oświadczenie, że nie posiada statusu osoby niepełnosprawnej w rozumieniu przepisów ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz, że nie posiada orzeczenia o inwalidztwie tub niezdolności do pracy, wydanego przez właściwy organ rentowy, co nie było zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, albowiem w dniu [...] maja 2009 r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wydał względem niego orzeczenie o stopniu niepełnosprawności W tej sytuacji wszczęto postępowanie administracyjne w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Decyzją z [...] lutego 2018 r. nr [...], Komendant Wojewódzki Policji w [...] przyjął, że czyn zarzucony skarżącemu należy do przestępstw umyślnych, o których stanowi art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, zatem organ Policji zobligowany był do wydania decyzji o skreśleniu skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Jednocześnie postanowieniem z tej samej daty, odmówił dopuszczenia dowodu w postaci dokumentów z akt sprawy [...] Sądu Rejonowego w [...] na okoliczność podstaw prowadzonego względem skarżącego postępowania karnego. W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7. art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na nieuwzględnienie słusznego interesu strony i niewyjaśnienie podstaw stawianych zarzutów, w szczególności braku umyślnego charakteru działań, nieprzeprowadzenie dowodu z akt postępowania sądowego, o co skarżący wnosił oraz pominięcie całokształtu materiału dowodowego. Na etapie postępowania odwoławczego ustalono, że [...] marca 2018 r. w sprawie [...] przed Sądem Rejonowym w [...] zapadł wyrok, a wobec wniesienia przez skarżącego apelacji, akta sprawy karnej przekazano do Sądu Okręgowego w [...]. Utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy Komendant Główny Policji wyjaśnił, że w sprawie niniejszej organ był zobowiązany do skreślenia H. W. z listy kwalifikowanych pracowników ochrony, z uwagi na jednoznacznie brzmiącą treść art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, bowiem ustalenie, że przeciwko skarżącemu toczy się przed Sądem Okręgowym w [...] postępowanie karne o przestępstwo z art. 233 § 6 w zw. z § 1 k.k. było dla organów Policji wiążące. Nadto, odnosząc się do zarzutu, iż organ I instancji nie zapoznał się z materiałami toczącego się przeciwko skarżącemu postępowania karnego, Komendant Główny Policji wyjaśnił, że w postępowaniu administracyjnym organy nie rozpatrują sprawy skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w kontekście winy czy niewinności osoby oskarżonej o popełnienie przestępstwa oraz nie weryfikują prawidłowości prowadzonego postępowania karnego i nie badają zasadności, tak jego wszczęcia, jak i postawienia zarzutów osobie nim objętej. W tym zakresie wypowiadać się mogą tylko organy ścigania i niezawisły sąd. Dla istoty postępowania administracyjnego ważne jest, że przeciwko stronie toczy się postępowanie karne o przestępstwo umyślne, ponieważ okoliczność ta determinuje sposób rozstrzygnięcia jej sprawy. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucono naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mający wpływ na wynika postępowania: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie, w jakim organ nie uwzględnił słusznego interesu odwołującego i nie wyjaśnił podstaw stawianych zarzutów, w szczególności braku umyślnego charakteru działań oraz nie przeprowadził dowodu z akt postępowania sądowego, o co wnioskował skarżący; - art. 8 k.p.a. bowiem stanowisko zaprezentowane przez organ w przedmiotowej sprawie nie realizuje założeń tego przepisu; - art. 80 k.p.a. w zakresie, w jakim ocena dowodów w toku postępowania odbyła się z pominięciem ich całokształtu, bez stosownych czynności dowodowych, w szczególności bez zapoznania się z materiałami postępowania przygotowawczego; Skarżący zarzucił również naruszenie art. 29 ust. 1 i 6 (vide: skarga) ustawy o ochronie osób i mienia, w zakresie w jakim decyzja w przedmiotowej sprawie wydana została przedwcześnie. W oparciu o tak przedstawione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji pierwszoinstancyjnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sprawując kontrolę legalności decyzji Sąd nie dopatrzył się w niej ani wad kwalifikowanych ani też uchybień przepisów prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź naruszeń prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.). Podstawę materialnoprawną wydanej przez organ decyzji stanowił art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, w myśl którego pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w przypadku gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Z treści tego przepisu wynika, że decyzje w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej mają charakter związany. Świadczy o tym już sama imperatywna forma czasownika "skreśla się". Organ Policji nie ma zatem prawnej możliwości wyboru rozstrzygnięcia w tym zakresie. Organ, wydając decyzję, kieruje się jedynie oceną wystąpienia w sprawie przesłanek określonych ww. przepisie, do zastosowania którego jest zobligowany po stwierdzeniu ich istnienia. Przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 w. w. ustawy w żadnej mierze nie stopniuje ani też nie różnicuje przesłanek skreślenia. Podstawą skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej jest bowiem skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęcie w stosunku do osoby postępowania karnego o takie przestępstwo. Przepis ten nie daje organom Policji żadnej możliwości odstąpienia od wykonania jego dyspozycji w razie stwierdzenia stanu faktycznego w nim opisanego (vide: Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 24 października 2007 r., sygn. akt II GSK 181/07; z 24 września 2008 r., sygn. akt II GSK 358/08; z 9 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 1221/10 oraz z 16 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 109/12, opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis ten zobowiązuje zatem właściwego komendanta wojewódzkiego Policji do wszczęcia postępowania administracyjnego w tym przedmiocie i wydania decyzji o skreśleniu osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie został wprowadzony do ustawy o ochronie osób imienia na mocy art. 9 pkt 12 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz. U. z 2013 r. poz. 829, dalej: ustawa zmieniająca) i zaczął obowiązywać od 1 stycznia 2014 r. (art. 50 ustawy zmieniającej). Co do motywów zmian w ustawie o ochronie osób zasad wykreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony w projekcie ustawy zmieniającej (druk sejmowy VII.806) wskazano, że: "Za przesłankę do wykreślenia uznano toczenie się przeciwko pracownikowi postępowania karnego za przestępstwo umyślne. Mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności fakt prowadzenia postępowania karnego uniemożliwia dopuszczenie pracownika ochrony do możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego i broni. Wykreślenie z listy nie przekreśla możliwości zatrudnienia tej osoby jako pracownika ochrony niekwalifikowanego, tj. w obszarze ochrony, gdzie nie występuje konieczność pracy z bronią oraz bez możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego. Obszar ochrony osób i mienia - gdzie ustawa wymaga zatrudnienia pracowników kwalifikowanych - jest mocno ograniczony. Zdecydowana większość zadań ochrony mienia nie wymaga kwalifikacji, zatem na czas trwającego postępowania pracownik byłby "przesuwany" z obszaru kwalifikowanej ochrony na obszar, gdzie wpis na listę pracowników kwalifikowanych nie jest konieczny, co ze względu na szczególny charakter pracy jest uzasadnione". Jak wskazano powyżej, decyzje w przedmiocie skreślenia mają charakter związany, wobec czego wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne zobowiązuje właściwego komendanta wojewódzkiego Policji do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. W ocenie Sądu powyższe oznacza, że postępowanie dowodowe w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej ogranicza się do ustalenia, czy w sprawie zaistniały przesłanki skreślenia, tj. w niniejszej sprawie, czy w stosunku do takiego pracownika wszczęte zostało postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego. Zgodnie z art. 233 § 1 k.k. kto, składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Paragraf 6 tego artykułu stanowi, że przepis § 1 stosuje się odpowiednio do osoby, która składa fałszywe oświadczenie, jeżeli przepis ustawy przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Przestępstwo określone w tych przepisach jest zatem przestępstwem umyślnym, popełnionym, gdy sprawca miał zamiar zeznania nieprawdy lub zatajenia prawdy. Zamiar ten zachodzi zarówno wtedy, gdy sprawca ma pełną świadomość, że składa fałszywe zeznania (oświadczenia) lub zataja to, co mu jest wiadomo - zamiar bezpośredni, jak i wtedy, gdy z możliwością taką się liczy i godzi się na złożenie fałszywego zeznania (oświadczenia) lub zatajenie tego, co mu jest wiadome - zamiar ewentualny (vide: M. Szewczyk [w:] A. Zoll (red.), Kodeks karny. Część szczególna. Tom II, Lex/el. komentarz do art. 233 k.k., teza 33). Postanowieniem z [...] października 2017 r. Prokurator Rejonowy w [...] przedstawił H. W. zarzut popełnienia czynu z art. 233 § 6 w związku § 1 k.k., a następnie [...] grudnia 2017 r. złożył do Sądu Rejonowego w [...] akt oskarżenia w tej sprawie. Postępowanie karne przeciwko skarżącemu zostało zatem wszczęte, a nawet skierowano już w tej sprawie akt oskarżenia. Skarżący zakwestionował zasadność skreślenia go z tej listy wyłącznie na podstawie postawionego mu zarzutu w postępowaniu karnym, bez ustalenia przez organy Policji czy ów zarzut dawał podstawy do przyjęcia umyślności zarzucanego mu czynu w świetle materiału zgromadzonego w sprawie karnej. Zarzut ten jest niezasadny, bowiem w postępowaniach prowadzonych w sprawach dotyczących skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej - co wskazywał także organ - nie jest w ogóle badana kwestia winy czy niewinności osoby oskarżonej o popełnienie przestępstwa. Organy Policji nie weryfikują prawidłowości prowadzonego postępowania karnego i nie badają zasadności, tak jego wszczęcia, jak i postawienia zarzutów osobie nim objętej. W tym zakresie wypowiadać się mogą tylko organy ścigania i niezawisły sąd. Dla istoty postępowania administracyjnego ważne jest, że przeciwko stronie toczy się postępowanie karne o przestępstwo umyślne, ponieważ okoliczność ta determinuje sposób rozstrzygnięcia jej sprawy przed organami Policji. Reasumując, materiał dowodowy w postaci postanowienia prokuratora o przedstawieniu skarżącemu zarzutów z art. 233 § 6 w zw. z § 1 k.k. oraz aktu oskarżenia został poddany prawidłowej ocenie organów Policji. Zbadane zostały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadzono dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami praworządności i prawdy obiektywnej (art. 6, art. 7 i art. 77 k.p.a). oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art.8 kpa). Ponadto, organy nie dopuściły się w sprawie obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem oparły się na całym materiale dowodowym, dokonując jego właściwej oceny. Stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji uzasadniono w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z powyższych względów skargę należało oddalić na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.