VI SA/Wa 3263/13

WyrokWSA w Warszawie2014-05-06

Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz, Andrzej Czarnecki, Izabela Głowacka-Klimas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Sprawiedliwości, rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, może utrzymać w mocy swoją decyzję w części, a w części ją uchylić i umorzyć postępowanie pierwszej instancji, naruszając tym samym art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a.? Czy prawidłowo rozpatrzono wniosek o umorzenie postępowania złożony przez jednego z kandydatów przed wydaniem decyzji o powołaniu na stanowisko komornika?
Ratio decidendi
Minister Sprawiedliwości, rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., ponieważ sentencja zaskarżonej decyzji nie znajduje uzasadnienia w treści tego przepisu. Nie można jednocześnie orzec o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji w części i w części ją uchylić i umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Ponadto, istotne jest wyjaśnienie, czy wniosek o umorzenie postępowania złożony przez kandydata wpłynął do organu przed podpisaniem decyzji o powołaniu na stanowisko komornika, co mogłoby skutkować umorzeniem postępowania pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję powołującą M.P. na stanowisko komornika sądowego, odmawiając jednocześnie powołania innych kandydatów, w tym skarżącego. Skarżący zarzucił organowi m.in. nierówne traktowanie kandydatów, nieuwzględnienie jego dłuższego stażu pracy jako asesora komorniczego oraz dowolność w ocenie materiału dowodowego. Kwestionował również sposób rozpatrzenia wniosku o umorzenie postępowania złożonego przez M.P.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2013 r. Stwierdzono, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego A.Z. kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego A. Z. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Minister Sprawiedliwości, zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2013 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., nazywanej dalej "K.p.a.") oraz art. 10 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1376, dalej "u.k.s.e."), po rozpatrzeniu wniosku A.Z. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lipca 2013 r., którą powołał M.P. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., po zmarłym komorniku S.B., odmawiając jednocześnie powołania na ww. wymienione stanowisko: M.J., M.P., P.W. i A.Z. oraz uchylił ww. decyzję w części dotyczącej wniosku D.G. i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W Monitorze Polskim z dnia 23 stycznia 2013 r., poz. 25 ukazało się obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 stycznia 2013 r. o wolnym stanowisku komornika sądowego w rewirze przy Sądzie Rejonowym w L., po zmarłym komorniku S.B. Wnioski o powołanie na ww. stanowisko złożyli w terminie - za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego w W. – D.G., M.J., M.P., M.P., P.W., S.W. (wniosek cofnięto) oraz A.Z. D.G. w 2005 r. ukończył w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w G.. zawodowe studia wyższe na kierunku administracja, uzyskując tytuł licencjata, a następnie na Uniwersytecie [...] wyższe studia administracyjne z wynikiem dostatecznym, uzyskując tytuł magistra. Następnie w 2004 r. ukończył na Uniwersytecie [...] studia podyplomowe w zakresie kryminalistycznej ekspertyzy dokumentów, a w 2009 r. rozpoczął na Uniwersytecie [...] wyższe studia prawnicze. Od maja 2006 r. jest zatrudniony w kancelarii komornika sądowego P.G. przy Sądzie Rejonowym w S. Po odbyciu aplikacji komorniczej zdał egzamin komorniczy na ocenę dostateczną. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] lutego 2009 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. M.J. ukończyła w 2003 r. studia wyższe magisterskie na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu [...] na kierunku prawo z wynikiem dobrym. W 2007 r. rozpoczęła aplikację komorniczą, będąc zatrudnioną w kancelarii komornika sądowego T.S. przy Sądzie Rejonowym w Z. Egzamin komorniczy zdała w dniu [...] października i [...] grudnia 2009 r. uzyskując ocenę dostateczną. Decyzją Prezesa Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2010 r. została powołana na stanowisko asesora komorniczego. M.P. (dalej "powołana") w 2005 r. ukończyła na Uniwersytecie [...] wyższe studia prawnicze z wynikiem dostatecznym, uzyskując tytuł magistra. W 2007 r. rozpoczęła aplikację komorniczą będąc zatrudnioną w kancelarii komornika sądowego U.P. przy Sądzie Rejonowym w G. Egzamin komorniczy zdała w dniach [...] października i [...] grudnia 2009 r. uzyskując ocenę bardzo dobrą. Funkcję asesora komorniczego pełni od dnia [...] lutego 2010 r. w kancelarii komornika sądowego P.Z. przy Sądzie Rejonowym w G. M.P. ukończyła w 2002 r. studia wyższe magisterskie na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu [...] na kierunku prawo z wynikiem dobrym plus. W 2006 r. ukończyła aplikację sądową w Sądzie Okręgowym w W. i w dniach [...],[...] i [...] września 2006 r. zdała egzamin sędziowski z łączną oceną dobrą plus. W listopadzie 2011 r. została wpisana na listę radców prawnych Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. Obecnie jest starszym asystentem sędziego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w W. Jest w trakcie studiów doktoranckich na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu [...], w Zakładzie Administracji. P.W. ukończył w 2003 r. studia wyższe magisterskie na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu [...] na kierunku prawo z wynikiem dostatecznym plus. W 2007 r. rozpoczął aplikacje komorniczą, będąc zatrudnionym w kancelarii komornika sądowego G.K. przy Sądzie Rejonowym w B. Egzamin komorniczy zdał w dniu [...] marca i [...] kwietnia 2010 r., uzyskując ocenę dostateczną. W tej samej kancelarii funkcję asesora komorniczego pełni od dnia [...] czerwca 2010 r. A.Z. (dalej "Skarżący") w 2003 r. ukończył na Uniwersytecie [...] wyższe studia prawnicze z wynikiem dostatecznym, uzyskując tytuł magistra. Od [...] grudnia 2003 r. zatrudniony był w kancelarii T.Z. - komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym S. Po odbyciu aplikacji komorniczej, w dniach [...] października i [...] listopada 2006 r. zdał egzamin komorniczy na ocenę dobrą. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] marca 2007 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. Początkowo zatrudniony był na stanowisku asesora komorniczego w kancelarii komornika sądowego T.Z. przy Sądzie Rejonowym S., a od dnia [...] lutego 2012 r. w kancelarii komornika sądowego K.K. przy Sądzie Rejonowym S. Jest w trakcie studiów doktoranckich na Wydziale Prawa i Administracji na Uniwersytecie [...]. Rada Izby Komorniczej w W. uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2013 r., postanowiła zarekomendować S.W. na stanowisko będące przedmiotem niniejszego postępowania. Jednocześnie pozytywnie opiniując wszystkich pozostałych kandydatów. S.W. w dniu [...] kwietnia 2013 r. cofnął swój wniosek o powołanie na ww. stanowisko komornika sądowego. Skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. wskazał, iż posiada najdłuższy, 6 letni staż pracy na stanowisku asesora komorniczego. Ponadto zdobyte doświadczenie zawodowe pozwala mu na objęcie stanowiska komornika sądowego. Podkreślił również, iż ze wszystkich kandydatów najdłużej pełnił funkcję zastępcy komornika oraz jest studentem drugiego roku studiów doktoranckich na Wydziale Prawa i Administracji na Uniwersytecie [...]. Minister Sprawiedliwości w wyniku rozpatrzenia złożonych wniosków oraz po zapoznaniu się z powołaną uchwałą Rady Izby Komorniczej w W., decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. powołał M.P. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. Uzasadniając swój wybór Minister Sprawiedliwości wskazał, że wnioskodawcy, jak wynika z analizy materiału dowodowego, spełniali wszystkie wymogi przewidziane w art. 10 u.k.s.e., niezbędne do powołania na stanowisko komornika sądowego. Porównując wykształcenie posiadane przez kandydatów stwierdził, że pięciu wnioskodawców ukończyło wyższe studia prawnicze. Najwyższą ocenę - dobrą plus - osiągnęła M.P. M.J. otrzymała ocenę dobrą. P.W. uzyskał ocenę dostateczną plus, zaś M.P. oraz Skarżący dostateczną. Natomiast D.G. ukończył wyższe studia administracyjne, uzyskując tytuł magistra, z wynikiem dostatecznym. Organ przyjął jednak, że program studiów prawniczych jest znacznie szerszy niż studiów administracyjnych w zakresie przygotowania do wykonywania zawodu komornika sądowego. Jednocześnie wziął pod uwagę wynik egzaminu zawodowego wskazując, iż najwyższą ocenę - bardzo dobrą, uzyskała M.P., ocenę dobrą uzyskał Skarżący. M.J., D.G. oraz P.W. uzyskali ocenę dostateczną. M.P. po odbyciu aplikacji sądowej zdała egzamin sędziowski na ocenę dobrą plus. Porównując długość okresów pracy kandydatów w charakterze asesora komorniczego, najdłuższym stażem pracy legitymował się Skarżący. W ocenie organu odpowiednio długi staż pracy na stanowisku asesorskim, gdy wiąże się z nim również dobre przygotowanie teoretyczne, jest istotną przesłanką w ocenie kandydata i rokowań co do przyszłego wypełniania przez niego obowiązków komornika sądowego. Minister Sprawiedliwości uznał, że z racji uzyskania przez M.P. oceny bardzo dobrej z egzaminu komorniczego, będzie ona najbardziej odpowiednią kandydatką na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. Skarżący zarzucił, iż jedynym kryterium wyboru kandydata na stanowisko komornika sądowego było zestawienie ocen z egzaminu zawodowego kandydatów. W jego ocenie nie uwzględniono bowiem większości zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz nie ustalono w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, pomijając przy tym wiele istotnych dowodów i faktów lub zrobiono to w sposób bardzo pobieżny i niedokładny. Podniósł, iż wniosek powołanej był krótki i ogólnikowy. Nie wymieniła jakie zdobyła doświadczenie jako asesor komorniczy, jakich czynności dokonywała - w szczególności gdy była zastępcą komornika oraz jak jej praca jest oceniana przez inne osoby. Zarzucił organowi pominięcie jego stażu pracy na stanowisku asesora komorniczego, dwukrotnie dłuższego niż M.P. oraz zrównanie go ze stażem pracy D.G., który to staż jest o dwa lata krótszy od stażu Skarżącego. Za niedopuszczalne uznał nie przywiązywanie większej wagi do doświadczenia zawodowego kandydatów, tylko do ocen uzyskanych ze studiów i z egzaminu zawodowego. Skarżący podniósł także, że organ w uzasadnieniu decyzji w ogóle nie odniósł się do złożonych opinii, co więcej błędnie wskazał, że wszyscy kandydaci złożyli wiele opinii na temat swojej pracy. Natomiast, jak zauważa wnioskodawca, M.P. złożyła tylko jedną opinię na temat swojej pracy na stanowisku asesora komorniczego i tylko jedną opinię na stanowisku aplikanta komorniczego. Minister Sprawiedliwości nie uwzględnił za to szeregu pozytywnych opinii na jego temat. Zarzucił, że Minister Sprawiedliwości nie uwzględnił jego pracy na stanowisku kierownika kancelarii, co umożliwiło mu lepsze zapoznanie się z różnymi aspektami pracy komornika sądowego oraz zarządzaniem kancelarią. Zdaniem Skarżącego, organ nie odniósł się do tego, iż jest on studentem studiów doktoranckich (w katedrze postępowania cywilnego) oraz posiada liczne publikacje naukowe, w tym dotyczące postępowania egzekucyjnego. Końcowo zarzucił dowolność podjętej decyzji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. D.G. cofnął swój wniosek o powołanie na ww. stanowisko komornika sądowego. Minister Sprawiedliwości zaskarżoną decyzji utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lipca 2013 r. w części dotyczącej powołania M.P. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., po zmarłym komorniku S.B., jednocześnie odmawiając powołania na ww. stanowisko M.J., M.P., P.W. i A.Z. oraz uchylił w części dotyczącej wniosku D.G. i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów Skarżącego organ odwoławczy stwierdził, iż bez istotnego znaczenia pozostaje posiadany blisko dwukrotnie dłuższy staż pracy na stanowisku asesora komorniczego niż powołana kandydatka. Za właściwe przyjął, że długość stażu asesorskiego winna przeważać w wyborze kandydata dopiero wówczas, gdy kandydaci posiadają podobne teoretyczne przygotowanie do zawodu - stwierdzone przez uprawnione do tego podmioty. W istocie taka sytuacja nie zachodziła, gdyż wiedza prawnicza powołanej, została oceniona wyżej niż Skarżącego. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości ponowna analiza okoliczności sprawy potwierdziła spełnienie przesłanek ustawowych każdego z wnioskodawców do wykonywania zawodu komornika sądowego oraz dowiodła słuszności powołania na stanowisko M.P. Z ponownej analizy materiału dowodowego nie wynikało, aby którykolwiek z kandydatów posiadał lepsze od powołanej przygotowanie do objęcia stanowiska komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., po zmarłym komorniku S.B. Rozstrzygnięcie w punkcie drugim decyzji umotywował cofnięciem wniosku o powołanie na przedmiotowe stanowisko przez D.G., co skutkowało uchyleniem decyzji organem I instancji i umorzeniem postępowania w tym zakresie. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2013 r., wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. w związku z naruszeniem dyspozycji art. 11 pkt 1 oraz "art. 11 pkt 6 u.k.s.e., alternatywnie uchylenie decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. i decyzji z dnia [...] września 2013 r. w całości, ze względu na naruszenie art. 11 pkt 6 u.k.s.e., art. 10, art. 77 § 1, art. 80, 81, art. 105, art. 107 § 3 i art. 138 K.p.a. Dodatkowo Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy dotyczącej powołania na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G., po odwołanym komorniku J.F., na okoliczność udziału M.P. w tym postępowaniu i okoliczności cofnięcia wniosku w niniejszym postępowaniu konkursowym w dacie wydania decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że powołana w tym samym czasie ubiegała się zarówno o powołanie na wolne stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G., po odwołanym J.F., jak i przy sądzie Rejonowym w L., po zmarłym S.B. Zdaniem Skarżącego, Organ wbrew woli wyrażonej wprost przez powołaną nie umorzył postępowania i powołał ją na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., naruszając przy tym art. 11 pkt 1 u.k.s.e., zgodnie z którym komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego. W ocenie Skarżącego powołana nie cofnęła skutecznie również swojego wniosku o umorzenie postępowania dotyczącego stanowiska komornika w L. bowiem jego wycofanie nastąpiło dopiero po dacie wydania decyzji powołującej ją na to stanowisko. Powyższe doprowadziło do naruszenia prawa przez wydanie decyzji z dnia [...] września 2013 r. z naruszeniem art. 11 pkt 1 u.k.s.e. i art. 105 K.p.a. Ponadto, organ odwoławczy wbrew normie art. 10 K.p.a. uniemożliwił mu ustosunkowanie się co do nowo zebranego w sprawie materiału dowodowego i nie poinformował go, iż z urzędu przeprowadził postępowanie dowodowe, o czym dowiedział się z zaskarżonej decyzji. Następnie Skarżący poza powtórzeniem zarzutów podnoszonych na etapie postępowania administracyjnego uznał podejście organu do zebranego materiału dowodowego jako nacechowane brakiem konsekwencji w zakresie dokonywania oceny poszczególnych jego części składowych i zbyt swobodną interpretację dokumentacji pozostającej w związku ze sprawą oraz przywiązywanie do tych samych dowodów odmiennej wartości. Dowodzić to ma znacznego przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów oraz granic uznania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi wyjaśnił, że powołana M.P. w dniu [...] czerwca 2013 r. nadała w placówce operatora pocztowego wniosek z dnia [...] czerwca 2013 r. o umorzenie postępowania o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. Wniosek ten wpłynął do Ministra Sprawiedliwości w dniu [...] lipca 2013 r. (prezentata organu). Natomiast do systemu elektronicznego obiegu dokumentów (wydruk z systemu [...]) wprowadzono go w dniu [...] lipca 2013 r., a do komórki merytorycznej - Wydziału ds. Komorników Sądowych ([...]) trafił dopiero w dniu [...] lipca 2013 r. (dekretacja zastępcy dyrektora departamentu). Przed doręczeniem odpowiedniej komórce merytorycznej Ministerstwa Sprawiedliwości ww. wniosku - w dniu [...] lipca 2013 r. - projekt decyzji powołującej M.P. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., został podpisany przez upoważnionego Podsekretarza Stanu. Ponadto wskazał, iż niezwłocznie po jej doręczeniu, jeszcze tego samego dnia, powołana nadała w placówce operatora pocztowego pismo, zawierające oświadczenie o wycofaniu wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. oraz wycofaniu wniosku o umorzenie postępowania dotyczącego powołania na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L., podtrzymując tym samym swój pierwotny wniosek o powołanie na to stanowisko. Powyższe pismo wpłynęło do Ministerstwa Sprawiedliwości w dniu [...] lipca 2013 r. Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. powołania M.P. (uczestnik postępowania sądowoadministracyjnego), ustosunkowała się do skargi Skarżącego, podkreślając, że jednocześnie w dniu [...] czerwca 2013 r. złożyła wniosek o umorzenie postępowania o powołanie na stanowiska komornika sądowego będącego przedmiotem niniejszej sprawy i wniosek o powołanie na komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. Następnie wycofała ww. pisma w dniu [...] lipca 2013 r., co miało przemawiać za prawidłowością wydania zaskarżonej decyzji. Wniosła o nieuwzględnienie skargi Skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., nazywanej dalej "p.p.s.a."). Analizując skargę w świetle powołanych powyżej kryteriów Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu procesowego Skarżącego, a mianowicie naruszenia art. 138 K.p.a., należy podnieść, że przepis ten zawiera zamknięty katalog dopuszczalnych rozstrzygnięć organu odwoławczego, który po rozpatrzeniu odwołania, a w przedmiotowej sprawie po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wydaje decyzję w której: 1. utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, albo 2. uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie I instancji w całości albo w części, albo 3. umarza postępowanie odwoławcze. Z powyższej regulacji wynika, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej niż wymienione w komentowanym przepisie. Wskazać należy, że to właśnie osnowa decyzji zawiera rozstrzygnięcie o przedmiocie sprawy i ją załatwia, a uzasadnienie decyzji tylko rozstrzygnięcie to motywuje. Stąd osnowa decyzji musi jasno i jednoznacznie zostać sformułowana obejmując takie właśnie rozstrzygnięcie zamieszczone w odpowiedniej części decyzji. Utrwalone jest stanowisko doktryny i judykatury, że katalog rozstrzygnięć, do wydania których uprawnione są organy odwoławcze, został wyczerpująco uregulowany w art. 138 K.p.a. i jego wykładnia musi być ścisła, co oznacza zakaz formułowania innej treści niż tamże określonej (Andrzej Wróbel w Komentarzu do art. 138 k.p.a. - System Informacji Prawnej LEX, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 221/10, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1829/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Rz 157/11, wszystkie publikowane na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wydanie zatem, w trybie odwoławczym, w tym wypadku rozumianym jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zawierającej inne rozstrzygnięcie niż wymienione w sposób enumeratywny w art. 138 K.p.a. stanowi działanie naruszające ten przepis w sposób istotny, mający istotny wpływ na wynik sprawy. Minister Sprawiedliwości w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji wskazał art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję w części oraz w części ją uchylił i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Orzekł zatem co do istoty sprawy (merytorycznie) w części, utrzymując decyzję organu pierwszej instancji w mocy (na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a.), zaś w pozostałej części uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie pierwszej instancji, działając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji. Przepis ten potwierdza wyraźnie merytoryczno-reformacyjne kompetencje organu odwoławczego. W ocenie Sądu wydając powyższe rozstrzygnięcie organ dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 K.p.a., albowiem sentencja zaskarżonej decyzji nie znajduje uzasadnienia w treści tego przepisu. Nie można bowiem jednocześnie orzec o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji w części i w części decyzję tę uchylić i umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Istotną kwestią, jest również zarzut podniesiony w skardze przez Skarżącego dotyczący okoliczności złożenia przez powołaną M.P. wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. o umorzenie postępowania, który wpłynął do organu w dniu wydania decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. Organ wyjaśnił tą kwestię dopiero w odpowiedzi na skargę, jednak nie określił dokładnego momentu kiedy wpłynął ww. wniosek powołanej w odniesieniu do chwili podpisania przez upoważnioną osobę projektu decyzji merytorycznej w sprawie. Wyjaśnienie tej okoliczności jest istotne dla sprawy. Ustalenie wcześniejszego wpływu wniosku o umorzenie postępowania o powołanie na stanowisko do organu, rzutuje bowiem na zasadność i celowość wydawania decyzji w tym przedmiocie. Należy mieć na uwadze, że powołanie na wolne stanowisko komornika sądowego jest zawsze inicjowane z woli Ministra Sprawiedliwości w formie obwieszczenia stosownie do art. 11 ust. 2 u.k.s.e. Osoby zainteresowane objęciem tego stanowiska składają wnioski do prezesa właściwego sądu apelacyjnego, a ten niezwłocznie na mocy art. 11 ust 3 u.k.s.e. przesyła odpisy wniosków do właściwej izby komorniczej celem wydania opinii o kandydacie, po czym przesyła je Ministrowi Sprawiedliwości. Jest to jedyny sposób przystąpienia do postępowania, gdyż zainteresowany objęciem stanowiska komornika nie może sam z własnej inicjatywy żądać powołania go na stanowisko komornika. Obwieszczenie o wolnym stanowisku jest warunkiem sine qua non dla wszczęcia postępowania o powołanie na stanowisko komornika sądowego. Chwila złożenia wniosku o powołanie jest momentem wszczęcia postępowania w stosunku do danego zainteresowanego. W dniu [...] lutego 2013 r. powołana nadała w placówce pocztowej wniosek o powołanie na komornika w L. W dniu [...] czerwca 2013 r. nadała natomiast w placówce pocztowej wniosek z dnia [...] czerwca 2013 r. o umorzenie postępowania o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. Wniosek ten wpłynął do Ministra Sprawiedliwości dopiero w dniu [...] lipca 2013 r. Cofnięcie wniosku o powołanie na stanowisko komornika powinno być jednoznaczne i w konsekwencji prowadzić do umorzenia postępowania administracyjnego. Odstąpienie od popierania wniosku stanowiące w istocie wycofanie przez stronę wniosku o wszczęcie postępowania, a tym samym cofnięcie zgody na jego prowadzenie, skutkuje jego bezprzedmiotowością. Bezprzedmiotowość zaś wymaga umorzenia postępowania - zgodnie z art. 105 § 2 K.p.a. Skoro powołana cofnęła swój wniosek i miałoby to miejsce przed podpisaniem decyzji przez uprawnioną osobę, Minister Sprawiedliwości powinien rozważyć co do tej osoby umorzenie postępowanie pierwszej instancji. Wobec wskazanych wyżej, przez Sąd, uchybień procesowych zbędne i wręcz niemożliwe było, na tym etapie postępowania, odnoszenie się do podnoszonych przez Skarżącego naruszeń prawa materialnego. Organ ponownie rozpoznając sprawę uwzględni stanowisko Sądu zawarte w powyższej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Wobec uwzględnienia skargi należało orzec o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku (art. 152 p.p.s.a.), natomiast o kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło