VI SA/Wa 341/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu wyrobów nieoznaczonych znakiem bezpieczeństwa p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego H. S. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego H. S. radcę prawnego. W dniu [...] czerwca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sporządzony na urzędowym formularzu wniosek H. S. (dalej jako skarżący) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu wyrobów nieoznaczonych znakiem bezpieczeństwa. We wniosku skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwójką dzieci. Podniósł, że jest osobą bezrobotną, pozostaje na utrzymaniu żony, która uzyskuje wynagrodzenie za pracę w kwocie 1000 zł brutto miesięcznie. Dwoje dzieci skarżącego studiuje. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, został on wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a/ dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymywanego przez żonę skarżącego wynagrodzenia (np. zaświadczenie pracodawcy, ewentualnie kopia sporządzonej przez pracodawcę żony skarżącego (jako płatnika) na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych imiennej informacji o uzyskanych przez żonę skarżącego w 2010 r. dochodach), b/ dokumentu potwierdzającego fakt zarejestrowania skarżącego w ewidencji osób bezrobotnych (np. zaświadczenie z właściwego urzędu pracy), c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy (w przypadku, jeżeli takie rachunki posiadają, jeżeli ani skarżący, ani jego żona nie posiadają rachunków bankowych, zobowiązać skarżącego do złożenia stosownego oświadczenia), d/ dokumentów potwierdzających fakt pobierania nauki przez dzieci skarżącego (np. kopia legitymacji studenckiej lub uczniowskiej, czy też zaświadczenie z właściwej uczelni lub szkoły). W odpowiedzi skarżący przedłożył kopie: - umowy o pracę żony, z wynagrodzeniem określonym na kwotę 1386 zł brutto miesięcznie, - PIT – 11 żony za rok 2010, z którego wynika, iż uzyskała dochód w kwocie 14 360 zł, - zaświadczenia o zarejestrowaniu córki w ewidencji osób bezrobotnych, - legitymacji studenckiej syna, - informacji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o wysokości wpłaty wymaganej od skarżącego z uwagi na objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników. Skarżący nie przedłożył natomiast wyciągów z rachunku bankowego, nie wyjaśnił także, czy jakikolwiek rachunek bankowy posiada. W związku z powyższym postanowieniem Sądu z dnia 21 czerwca 2011 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy. Podniesiono, że skarżący nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych. Nie wskazał przy tym, iż nie posiada żadnych rachunków bankowych. Nie było więc wiadome na etapie rozpoznawania wniosku, czy skarżący posiada rachunki bankowe, ani jakie operacje były wykonywane na tych rachunkach oraz jaka była wysokość salda w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tym samym, skoro skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów w zakresie dotyczącym kwestii posiadanych rachunków bankowych i dokonywanych na nich operacji, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący pismem z dnia [...] lipca 2011 r. złożył zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 września 2011 r. sygn. akt II GZ 405/11 oddalił zażalenie. Skarżący złożył w dniu [...] października 2012 r. na urzędowym formularzu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z przedmiotowej skargi. Podniósł, że jest rolnikiem, bezrobotnym. Posiada nieruchomość rolna io powierzchni 2,65 ha. Zamieszkuje wspólnie z bratem, żoną brata i dwójka małoletnich dzieci brata w jednym domu. Brat skarżącego z tytułu umowy o pracę uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 1500 zł brutto miesięcznie, żona brata pozostaje bez pracy, synowie brata uczą się. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a/ wyjaśnienia odnośnie zmiany w zakresie osób pozostających ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym w stosunku do danych wskazanych w poprzednim wniosku o przyznanie prawa pomocy (wówczas skarżący pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz synem i córką), b/ wyciągów z posiadanych przez skarżącego, jego brata i żonę brata rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informacje o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie (w przypadku, jeżeli takie rachunki ww. posiadają, jeżeli nie posiadają natomiast rachunków bankowych, zobowiązać skarżącego do złożenia w zakreślonym powyżej terminie stosownego oświadczenia), c/ wyjaśnienia, czy skarżący posiada status osoby bezrobotnej – w takim przypadku zobowiązać skarżącego do przedstawienia zaświadczenia z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych, d/ dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymywanego przez brata skarżącego wynagrodzenia (np. zaświadczenie pracodawcy, wydruk z rachunku bankowego), e/ wyjaśnienia, czy żona brata skarżącego posiada status osoby bezrobotnej – w takim przypadku zobowiązać skarżącego do przedstawienia zaświadczenia z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych Skarżący w odpowiedzi na powyższe wezwanie przy piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r. przesłał: - kopię informacji KRUS, że skarżący jest objęty ubezpieczeniem społecznym rolników, - kopię umowę o pracę na okres próby brata skarżącego, z której wynika, że brat skarżącego uzyskuje wynagrodzenie w kwocie 1500 zł brutto miesięcznie. Ponadto skarżący oświadczył, że: - obecnie nie przebywał razem z żona i dziećmi, a z bratem i jego rodziną, - on, jego brat i żona brata nie posiadają rachunków bankowych, - żona brata jest osobą bezrobotną, nie zarejestrowaną w Urzędzie Pracy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, iż zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy. Skarżący przebywa we wspólnym gospodarstwie domowym razem z bratem, żoną brata i dwójką małoletnich, uczących się synów brata. Jedynym źródłem dochodów ww. osób jest wynagrodzenie za pracę brata skarżącego w wysokości 1500 zł brutto praz dochody skarżącego z gospodarstwa rolnego o niewielkim obszarze 2,65 ha. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację majątkową skarżącego, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Nie jest on bowiem w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy jednocześnie zauważyć, iż Sąd wskutek rozpoznania poprzedniego wniosku skarżącego odmówił przyznania mu prawa pomocy, jednakże, jak wynika z uzasadnienia postanowienia z dnia 21 czerwca 2011 r. przyczyną odmowy był fakt, iż skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy. Składając natomiast wniosek będący aktualnie przedmiotem rozpoznania skarżący przedłożył dokumenty, które w dostatecznym stopniu uprawdopodobniają okoliczności świadczące, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.