VI SA/Wa 3439/14

WyrokWSA w Warszawie2015-05-28

Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Zbigniew Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii I może zostać nałożona, gdy przekroczenie dotyczy nacisku osi napędowej, a ładunek jest zapakowany w worki (big-bagi)?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kara pieniężna została nałożona prawidłowo. Przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej pojazdu na drodze z ograniczeniem do 8 ton, przy braku wymaganego zezwolenia kategorii I, stanowi podstawę do nałożenia kary. Sąd uznał, że ładunek w postaci azotanu sodu zapakowanego w big-bagi nie jest "ładunkiem sypkim" ani "drewnem" w rozumieniu art. 140aa ust. 4 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, co wyklucza możliwość umorzenia postępowania na tej podstawie. Odpowiedzialność przewoźnika jest obiektywna i niezależna od winy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę R. Sp. j. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł. Kara została nałożona za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii I, z powodu przekroczenia dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej na drodze o dopuszczalnym nacisku do 8 ton. Skarżąca kwestionowała prawidłowość postępowania, zarzucając naruszenie jej praw procesowych oraz błędną interpretację przepisów dotyczących umorzenia postępowania i charakteru przewożonego ładunku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi R. Sp. j. z siedzibą w A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267) dalej cyt. jako k.p.a., art. 2, art. 64 ust. 1, 2, art. 64 d, art. 140 aa ust. 1, 3, 4, art. 140 ab ust. 1, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), dalej cyt. jako p.r.d., art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania R. Sp. j. z siedzibą w A., utrzymano w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 1500 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym : W dniu [...] stycznia 2014 r. w miejscowości A. na drodze wojewódzkiej nr [...] (droga o dopuszczalnym nacisku osi do 8 ton) zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował P. H., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem podzielnym w postaci azotanu sodu, tj. towaru niebezpiecznego [...] przewożonego w tzw. big-bagach na trasie A. – W. (Austria) w imieniu i na rzecz R. Sp. j. z siedzibą w A. Dokonano ważenia ww. zespołu pojazdów na zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę stanowisku do pomiaru mas i nacisków osi, położonego w miejscowości A. W wyniku zważenia kontrolowanego pojazdu członowego za pomocą wag przenośnych do pomiarów statycznych typu LP 600 o numerach fabrycznych 27142428 i 27142427 stwierdzono, że nacisk pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego wyniósł 11,35 tony (dopuszczalny nacisk 8 ton - przekroczenie o 3,35 tony). Masa całkowita, długość, szerokość i wysokość kontrolowanego pojazdu nie były większe od dopuszczalnych norm. Stwierdzono, że przewoźnik na przejazd omawianego pojazdu powinien posiadać zezwolenie kategorii VII. Kierowca nie okazał do kontroli żadnego zezwolenia. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Kierowca kontrolowanego pojazdu podpisał protokół kontroli bez zastrzeżeń. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił R. Sp. j. z siedzibą w A. (dalej zwane "skarżącą’. "stroną skarżącą") o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej dotyczącej przejazdu pojazdu nienormatywnego. Ponadto poinformowano skarżącą o uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a. Skarżąca w piśmie z dnia [...] stycznia 2014 r. wniosła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków- P. H. oraz R. K. – na okoliczność dochowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem przez stronę oraz czy strona miała wpływ na powstanie naruszenia. Natomiast przy piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. strona skarżąca przesłała tłumaczenie poświadczone z języka niemieckiego zlecenia transportowego, z którego wynika, że strona skarżąca podjęła się przewiezienia 24 ton azotanu sodu z 24 big-bagach na paletach z Z. S.A. do A. GmbH, co potwierdzone zostało w dokumencie przewozowym [...] okazanym przez kierowcę P. H. podczas kontroli. Organ I instancji pismem z dnia [...] marca 2014 r. zawiadomił stronę skarżącą o zmianie klasyfikacji naruszenia stwierdzonego podczas omawianej kontroli z naruszenia braku zezwolenia kategorii VII na brak zezwolenia kategorii I. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 1.500 złotych za brak zezwolenia kategorii I. Organ wskazał, że z uwagi na fakt, iż załadunku dokonano w firmie A. S.A., z którego jedyną drogą wyjazdową jest droga wojewódzka [...], na przejazd tym odcinkiem drogi wymagane jest posiadanie przez przewoźnika zezwoleni kategorii I i wyposażenie kierującego pojazdem w stosowny wypis z zezwolenia kategorii I. Organ wskazał, że nie znalazł podstaw do umorzenia prowadzonego postępowania administracyjnego. Skarżąca, przyjmując do realizacji i podejmując się przewiezienia 24 ton ładunku z firmy A. S.A. zlokalizowanej przy drodze o nacisku osi napędowej do 8 ton, miała świadomość i godziła się na powstanie naruszenia. Powinna wystąpić z wnioskiem o wydanie stosownego zezwolenia – w tym przypadku kategorii I – wraz z odpowiednią liczbą wypisów, a następnie wyposażyć kierującego pojazdem w odpowiedni wypis, który umożliwiałby przejazd drogą o nacisku 8 ton z miejscowości A. do autostrady [...] z ładunkiem 24 ton. W odwołaniu od powyższej decyzji strona skarżąca zarzuciła: - naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez pozbawienie strony czynnego udziału w postepowaniu i zgłaszaniu wniosków dowodowych, - naruszenie art. 140aa ust. 4 pkt 1 i 2 p.r.d. poprzez nie rozważenie, czy zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania i nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie, co stanowi naruszenie art. 77 § 1 k.p.a., - naruszenie art. 78 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie w toku postępowania administracyjnego dowodu z zeznań świadków zgłoszonych przez stronę na okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca podniosła, że przed wydaniem decyzji nie została zawiadomiona o zakończeniu postępowania dowodowego, co uniemożliwiło jej składanie wniosków dowodowych. Wskazała ponadto, że w jej ocenie ziściła się przesłanka umorzenia postępowania opisana w art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. Organ w zaskarżonej decyzji wprowadził logicznie niepoprawne domniemanie, bowiem z przyjęcia zlecenia na przewóz 24 ton ładunku w big-bagach nie wynika świadomość i zgoda na powstanie naruszenia. Możliwe było takie ustawienie załadunku przez załadowcę, że dopuszczalna norma z art. 41 ust. 3 u.d.p nie zostałaby przekroczona. Celem przesłuchania świadków było ustalenie, czy nie zachodzą przesłanki opisane w art. 140aa ust. 4 ww. ustawy. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a organ podniósł, że strona skarżąca została prawidłowo zawiadomiona o wszczęciu postępowania oraz o prawie wglądu w akta sprawy oraz o możliwości wypowiedzenia się w sprawie. Z tego prawa strona skorzystała składając wyjaśnienia w sprawie. Organ odwoławczy oddalił wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka P. H. i R. K. na okoliczność dochowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz ustalenia, czy strona miała wpływ na powstanie naruszenia – przeprowadzenie dowodu w tymże zakresie nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Powyższe okoliczności zostały ustalone i nie budzą żadnych wątpliwości, brak jest zatem podstaw do przeprowadzenia dowodów celem ich ustalenia. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. nie wszczyna się postepowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w sprawie umarza się, jeżeli rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Zdaniem organu w rozpatrywanym przypadku przewożono ładunek podzielny w postaci azotanu sodu zapakowanego w workach (big-bagi), który przewożony w ten sposób nie jest ładunkiem sypkim ani też drewnem. Nie znajduje więc zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji zawarł obszerny wywód dotyczący zachowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem. Podkreślił, że to w gestii podmiotu wykonującego przejazd jest takie zorganizowanie przejazdu i czynności towarzyszących przejazdowi, aby mając na względzie treść wynikających z przepisów prawa obowiązków nie narazić samego siebie na sankcje administracyjne, które są konsekwencja ich naruszenia. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. R. Sp. j. z siedzibą w A. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponowił zarzuty i argumentację zawarte w odwołaniu. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję pod kątem zgodności jej z prawem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi. Przedmiotem rozpoznania jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowił przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kategorii I, bez wymaganego zezwolenia, z uwagi na przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu silnikowego na drodze, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t. Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a p.r.d. pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Zgodnie z art. 41 ust. 1 u.d p. pop drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t., z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tego przepisu. W art. 41 ust. 2 u.d.p. znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu: 1). dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, 2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 ton. Na podstawie powyższej delegacji ustawowej, wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, na których obowiązuje nacisk osi do 8 t i 10 t, został określony rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku osi do 19 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061). Droga wojewódzka nr [...] została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że [...] stycznia 2014 r. w miejscowości A. na ww. drodze wojewódzkiej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem wykonywano przejazd drogowy z ładunkiem podzielnym w postaci azotanu sodu, tj. towaru niebezpiecznego [...] przewożonego w tzw. big-bagach na trasie A. – W. (Austria) w imieniu i na rzecz strony skarżącej. W wyniku zważenia kontrolowanego pojazdu członowego za pomocą wag przenośnych do pomiarów statycznych typu LP 600 o numerach fabrycznych 27142428 i 27142427 stwierdzono, że nacisk pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego wyniósł 11,35 tony (dopuszczalny nacisk 8 ton - przekroczenie o 3,35 tony). Masa całkowita, długość, szerokość i wysokość kontrolowanego pojazdu nie były większe od dopuszczalnych norm. Stwierdzono, że przewoźnik na przejazd omawianego pojazdu powinien posiadać zezwolenie kategorii I. Kierowca nie okazał do kontroli żadnego zezwolenia, natomiast zgodnie z lp. 1 załącznika do ustawy - Prawo o ruchu drogowym winien okazać zezwolenie kategorii I uprawniające do przejazdu po drodze krajowej pojazdu nienormatywnego: a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej nie większych od dopuszczalnych, b) o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. W świetle powyższego, zdaniem Sądu, kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym, a kierowca nie okazał zezwolenia kategorii I uprawniającego do przejazdu kontrolowanym pojazdem. W myśl art. 140aa ust. 1 ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o których mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia, nakłada się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną nakłada się przede wszystkim na podmiot wykonujący przejazd (ust. 3 pkt 1 omawianego przepisu). Zgodnie z art. 140 ab ust. 1-2 ww. ustawy: 1. Karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości: 1) 1.500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II; 2) 5.000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI; 3) za brak zezwolenia kategorii VII: a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 2.000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15.000 zł - w pozostałych przypadkach; 4) 5.000 zł - za przejazd pojazdu nienormatywnego przez most lub wiadukt bez potwierdzonego zawiadomienia zarządcy drogi, o którym mowa w art. 64c ust. 9; 5) 3.000 zł - za przejazd pojazdu nienormatywnego przez most lub wiadukt niezgodnie z warunkami określonymi przez zarządcę drogi, o którym mowa w art. 64c ust. 9; 6) 6.000 zł - za przejazd pojazdu nienormatywnego przez most lub wiadukt przy zgłoszonym przez zarządcę drogi sprzeciwie, o którym mowa w art. 64c ust. 10; 7) 2.000 zł - za niedotrzymanie warunków przejazdu określonych dla zezwolenia kategorii VII lub podanych w tym dokumencie. 2. W przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W przedmiotowej sprawie z protokołu kontroli wynika jednoznacznie, ze nastąpiło przekroczenie dopuszczalnej normy nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika o 3,35 t i w związku z tym, że nie przekroczył on wielkości 11,5 tony właściwym dokumentem uprawniającym do poruszania się po drodze wojewódzkiej nr [...] byłoby zezwolenie kategorii I (w świetle wspomnianego wyżej załącznika do ustawy). Z powoływanego protokołu wynika również, że kierujący kontrolowanym pojazdem nie okazał (nie posiadał) wymaganego zezwolenia. Trzeba również wskazać, ze zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje żadnych podstaw do zakwestionowania prawidłowości procesu ważenia kontrolnego pojazdu, który wykonany został przez osoby uprawnione i przy zastosowaniu sprzętu specjalistycznego (waga samochodowa dynamiczna oraz przymiar) posiadającego aktualne świadectwa legalizacji. Pouczony o możliwości ponownego ważenia pojazdu kierowca nie złożył takiego wniosku. W świetle zarzutów zawartych w skardze, kwestią wymagającą rozstrzygnięcia Sądu jest możliwość zastosowania wobec przewoźnika regulacji art. 140 aa ust. 4 pkt 1 i 2 p.r.d.. Przepisy te obligują organ prowadzący postępowanie administracyjny w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenia wyszczególnione w art. 140ab ust. 1 i 2 tej ustawy, do umorzenia postępowania, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Skarżący starał się dowieść, że nie ponosi odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie, ale to na organie spoczywa obowiązek ustalenia okoliczności, czy nie zachodzą przesłanki do umorzenia postepowania opisane w art. 140aa ust. 1 p.r.d., bez względu na aktywność strony. Ponadto wskazał, że przedmiotem przewozu był materiał sypki, ziściła się zatem przesłanka umorzenia postępowania opisana w art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. W ocenie Sądu ww. przedstawione okoliczności nie mogły usprawiedliwiać powstania naruszenia, a tym bardziej świadczyć o dochowaniu należytej staranności w realizacji przez podmiot wykonujący przejazd czynności związanych z przewozem, czy chociażby uprawdopodobnić, że przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Zgłoszone przez stronę skarżącą wyjaśnienia nie obligowały organu do podejmowania dodatkowych czynności dowodowych. Podkreślić należy bowiem, że podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia oraz załatwienia sprawy wymaga w pierwszym rzędzie rozważenia, jakie fakty mają w sprawie znaczenie. O tym zaś decyduje norma prawa materialnego i wskazane w niej przesłanki odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd. Zgodnie natomiast z art. 140aa ust. 1 i 3 pkt 1 p.r.d. na podmiot wykonujący przejazd nakłada się w drodze decyzji administracyjnej karę pieniężną, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust.1 pkt 1 tej ustawy. Zgodnie z dyspozycją tych przepisów kara może być zawsze nałożona na podmiot wykonujący przewóz (vide: wyrok NSA z dnia 9 maja 2012r., sygn. akt II GSK 491/11, publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Administracyjnych na stronie www.nsa.gov.pl), a więc w rozpoznawanej sprawie przedsiębiorcę, który przewóz realizował w ramach prowadzonej działalności. Dodatkowo taka sama kara, niezależnie od odpowiedzialności przewoźnika, może zostać nałożona na podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, w tym załadowcę, w sytuacjach opisanych w pkt 2 ust. 3 art. 140aa, tj. jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. W judykaturze wyrażany jest pogląd, który należy podzielić, że wymienione podmioty ponoszą odpowiedzialność na nieco innych podstawach: przewoźnik (podmiot wykonujący przejazd) ponosi odpowiedzialność za przejazd pojazdem nienormatywnym, a nadawca, załadowca lub spedytor ładunku ponoszą odpowiedzialność za wpływ lub godzenie się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu (por. wyrok NSA z dnia 15 września 2011r. sygn. akt II GSK 764/10). Omawiane przepisy ustanawiają odpowiedzialność administracyjną, a nie karnoadministracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego przewóz w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia. Organy administracji ustalają jedynie, czy doszło, czy nie doszło do naruszenia przepisów ustawy. W przypadku stwierdzenia naruszeń, po stronie organu powstaje obowiązek nałożenia stosownej kary pieniężnej i od obowiązku tego organ administracji odstąpić nie może. Oznacza to, że odpowiedzialność administracyjna przewoźnika jest niezależna od winy, czy dobrej lub złej woli, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków. Dlatego też, co do zasady, bez znaczenia są okoliczności, w jakich doszło do powstania naruszeń. Powyższy przepis stwarza domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy wykonującego przejazd. Przy czym ustawodawca umożliwił obalenie tego domniemania w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 140aa ust. 4 pkt 1 i 2, które, stanowiąc wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz, nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Zacytowany powyżej art. 140aa ust. 4 pkt 1, co prawda przewiduje możliwość zwolnienia przedsiębiorcy od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie prawa, jednakże jest to uzależnione od wykazania, że dołożył on należytej staranności, to znaczy uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Skoro za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo, to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje i to niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z tą osobą (wyrok NSA z 6 lipca 2011r., sygn. akt II GSK 716/10). Stąd też ciężar dowodu, że w sprawie wystąpiły przesłanki przewidziane w przepisach prawa do zwolnienia z tej odpowiedzialności, spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi z tych przepisów skutki prawne (por. wyrok NSA z 2 czerwca 2009r., sygn. akt II GSK 989/08). Realizując przewóz w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, przedsiębiorca obowiązany jest znać i przestrzegać przepisów prawa obowiązujących w tej dziedzinie i powinien być świadomy konsekwencji występujących w przypadku stwierdzenia naruszeń. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, że przedmiotem przewozu był materiał sypki, a zatem ziściła się przesłanka umorzenia postępowania opisana w art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d, wskazać należy, że zgodnie z art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w sprawie umarza się, jeżeli rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Słusznie wskazał organ, że ładunek sypki jest to materiał, który przewożony luzem wykazuje zdolność do przesypywania się, zaś poszczególne jego cząsteczki nie są ze sobą powiązane w sposób trwały i wykazują cechy ciała stałego W rozpatrywanym przypadku przewożono ładunek podzielny w postaci azotanu sodu zapakowanego w workach (big-bagi), który przewożony w ten sposób nie jest ładunkiem sypkim ani też drewnem. Nie znajduje więc zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. Zdaniem Sądu bezzasadny jest także zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Strona skarżąca pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. została prawidłowo zawiadomiona o wszczęciu postępowania oraz o prawie wglądu w akta sprawy i możliwości wypowiedzenia się w sprawie. Z tego prawa strona skorzystała składając wyjaśnienia w sprawie. Skarżąca pismem z dnia [...] marca 2014 r. została zawiadomiona także o zmianie klasyfikacji naruszenia oraz ponownie o uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a. W opinii Sądu poczynione przez organ zarówno I jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz ustalił stan faktyczny zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. W tych okolicznościach zarzuty skargi nie podważają ustaleń, na jakich podjęte zostało zaskarżone rozstrzygnięcie, zaś Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organu wydającego decyzję, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Organ poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne oraz należycie uzasadnił treść rozstrzygnięcia. Analizując niniejszą sprawę, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby w świetle art. 145 p.p.s.a. spowodować uchylenie zaskarżonej przez stronę decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło