VI SA/Wa 39/17
WyrokWSA w Warszawie2017-08-03
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Pamela Kuraś-Dębecka, Danuta Szydłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo nałożył karę pieniężną na załadowców za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, pomimo braku jednoznacznego dowodu na ich odpowiedzialność i niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy Inspekcji Transportu Drogowego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. Brak było wszechstronnego zebrania materiału dowodowego, a ocena dowodów była dowolna. Sąd podkreślił, że organ był związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wskazał na konieczność przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, w tym weryfikacji twierdzeń skarżących i ustalenia odpowiedzialności załadowcy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na M. K. i Z. K. jako załadowców za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Organy Inspekcji Transportu Drogowego dwukrotnie utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary. WSA w Warszawie uchylił poprzednie decyzje, wskazując na brak dowodów i naruszenie przepisów postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko WSA. Mimo to, Główny Inspektor Transportu Drogowego ponownie wydał decyzję utrzymującą karę w mocy, opierając się m.in. na zeznaniach kierowcy i dokumencie WZ. Skarżący zarzucili naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym brak wyjaśnienia rozbieżności w zeznaniach i brak przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2016 r. i utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2016 r. Zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżących kwotę 4032 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi M. K. i Z. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2016 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżących M. K. i Z. K. kwotę 4032 (cztery tysiące trzydzieści dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania M. K. i Z. K. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 14 400 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.
Wyrokiem z dnia 29 maja 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 69/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił w/w decyzję.
Sąd stwierdził, że organy Inspekcji Transportu Drogowego nie wykazały w sposób przekonywujący, iż to właśnie skarżący dokonali załadunku zespołu pojazdów. Istotne wątpliwości budzi sam dokument WZ przedstawiony przez kierowcę zatrzymanego do kontroli pojazdu. Jego autentyczność podważają skarżący podnosząc, iż dokument taki ma charakter tylko wewnętrzny i jest używany przez operatorów koparek. Organy w tej sprawie nie podejmują żadnych działań zmierzających do weryfikacji twierdzeń skarżących, jak i do ustalenia kto podpisał i wydał powyższy dokument. Z zeznań kierowcy wynika, że do załadunku pojazdu doszło o godz. 3:00 nad ranem, co również nie budzi wątpliwości organów, które nie wyjaśniają czy jest to standardowe działanie skarżących. Kierowca również zeznał, że odbiorcą ładunku (piasku) była jego firma, jednak nie posiadał on faktury gdyż jej nie potrzebował, jak również nie posiadał, żadnego pokwitowania zapłaty za zakupiony piasek. Organy nie zobowiązują kierowcy do dostarczenia pokwitowania zapłaty za nabyty ładunek, opierając się jedynie na niepewnym dowodzie w postaci dokumentu WZ. Organy także nie przeprowadziły wnioskowanego przez skarżących dowodu z oględzin miejsca załadunku, celem ustalenia, czy załadunek mógł się odbyć w okolicznościach, które przedstawił kierowca pojazdu.
W ocenie Sądu, organy Inspekcji Transportu Drogowego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w sposób mający istotny wpływ na jego wynik, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80, a także art. 107 § 3 K.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonanie dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wskazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów skarżących.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 lipca 2015 r. w sprawie o sygn. akt. II GSK 2603/14 oddalił skargę kasacyjną wniesioną od powyższego wyroku przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji dokonując analizy ustaleń faktycznych i dowodów, na których zostały oparte (m.in. zeznania kierowcy, dowód wz), zasadnie postawił zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa, w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy wobec braku niezbędnych ustaleń faktycznych pozwalających na przypisanie odpowiedzialności załadowcy w świetle przepisu prawa materialnego, tj. art. 13g ust. 1b pkt 2 udp.
Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu I instancji, iż "nie wykazano i nie udowodniono, że zachowanie skarżących spełniało warunki wskazane w przepisie art. 13g ust. 1b pkt 2 ustawy o drogach publicznych".
NSA przy ponownym rozpoznaniu sprawy nakazał organowi orzekającemu przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie wynikającym z uzasadnienia zaskarżonego wyroku z uwzględnieniem poglądu Sądu I instancji, co do wykładni art. 13g ust. 1b pkt 1 udp wyznaczającego zakres postępowania administracyjnego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2016 r.Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13 g ust. 1 i 1b pkt 2, art. 40 c, art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 460) oraz lp. 6 pkt 6 lit. c), lp. 6 pkt 7 lit. d) i e), Ip 9 pkt 11 lit. b załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), art. 5 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), po rozpatrzeniu odwołania M. K., Z. K. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2016 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 14 400 zł.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy wyjaśnił, iż w dniu [...] września 2011 r. w miejscowości [...] na drodze powiatowej nr [...] zatrzymano do kontroli zespół pojazdów składający się z ciągnika samochodowego marki Scania o nr rej. [...] i naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował Z. A., który wykonywał krajowy przejazd drogowy na trasie [...] - [...] z ładunkiem piasku. Załadowcą przewożonego towaru byli Z. K. i M. K. wspólnicy spółki cywilnej [...]. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] września 2011 r.
W wyniku przeprowadzonego ważenia pojazdu stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:
- nacisk 11,07 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) na pojedynczej osi napędowej pojazdu - przekroczenie o 3,07 t,
- nacisk 24,86 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) na potrójnej osi nienapędowej naczepy - przekroczenie o 4,06 t,
- łączna masa zespołu pojazdów 44,01 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie dmc o 2,01 t,
- kierowca nie okazał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru równości terenu, z dnia [...] kwietnia 2011 r. Pojazd został zważony przy pomocy wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu SCALEX 14-01-20/R o nr fabrycznym [...]. Waga ta w dniu kontroli legitymowała sią ważnym świadectwem legalizacji ponownej wydanym przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do 31 marca 2013 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Pojazd zważono jednokrotnie, kierowca nie wnosił o ponowne ważenie. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] września 2011 r.
Główny Inspektor przytoczył treść przepisów stanowiących podstawę prawną nałożenia kary i wyliczył jak w konkretnym przypadku przedstawiała się wysokość nałożonej kary.
W ocenie organu odwoławczego, materiał dowodowy wskazuje, iż strona jako załadowca towaru miała wpływ oraz godziła się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego.
Organ wyjaśnił, że w toku postępowań trzykrotnie przesłuchano w charakterze świadka kierowcę Z. A. tj. dnia 26.03.2012 r., 07,02,2013 r., 10,07,2014 r., który trzykrotnie zeznał, że został załadowany przez operatora ładowarki firmy "[...] " s.c. w miejscowości [...]. W dniu 26.03.2012 r. kierowca zeznał, że dokument WZ nr [...] z dnia 26.09.2011 r., został wystawiony przez pracownika "[...] ", który ładował pojazd. Innego dokumentu nie otrzymał od załadowcy. Odbiorcą przewożonego ładunku był on sam (kierowca), a załadowca omyłkowo wpisałodbiorcę jako "[...] ". Dokument ten został wystawiony w nocy przy załadunku, a on nie zauważył, że błędnie został wystawiony na rzecz "[...] ", a nie na jego nazwisko.
Przesłuchany ponownie dnia 07.02.2013 r. ponownie potwierdził, że został załadowany w firnie "[...]" s.c. w miejscowości [...]. Załadunku dokonał operator ładowarki, bez wagi, a on po załadunku odpoczywał 9 godzin. Podczas załadunku był tylko on i operator ładowarki. Podczas przesłuchania dnia 10.07.2013 r. dodał, że cały ładunek został załadowany na terenie "[...] " s.c.
Organ stwierdził, że jak słusznie zauważył organ I instancji, strona poza zaprzeczeniem, że kierowca został załadowany przez jej operatora ładowarki w miejscowości Wał Ruda nie przedstawiła żadnych dowód na poparcie tego stanowiska. Tymczasem zgromadzony materiał dowodowy świadczy, że to właśnie strona była załadowcą na kontrolowany pojazd członowy.
Poza tym przesłuchany kierowca zeznał, że dokument przewozowy WZ nr [...] z 16.09.2011 r., został wystawiony przez operatora ładowarki dokonującego załadunku w kopalni strony w miejscowości [...].
Organ wyjaśnił, iż pojawienia się w treści decyzji organu odwoławczego z dnia 25.10.2013 r. dokumentu - kwitu wagowego PZ nr [...] z dnia 4 listopada 2011, było oczywistą omyłką pisarską. Dokumentu o takim numerze brak w aktach sprawy, a jedynym dokumentem przewozowym okazanych przez kierowcę był dokument przewozowy WZ nr [...] z 16.09.2011 r.
Wykonując zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku sygn. akt. SA/Wa 69/14 z dnia 29 maja 2014 r. organ I instancji pismem z dnia 15.03.2016 r. wezwał stronę do podania danych personalnych w tym adresów do korespondencji pracowników "[...] " s.c., którzy w dniach 15,16.09.2011 r., obsługiwali ładowarkę i byli odpowiedzialni za wydawanie materiału z Kopalni strony.
Strona jednak nie wskazała osób, które dokonywały załadunku, uniemożliwiając przeprowadzenie dowodu, a tym samym zweryfikowanie procesu załadunku na podstawie innych dowodów niż zeznania kierowcy stały się niemożliwe.
W związku z powyższym organ stwierdził, że zeznania kierowcy jako świadka są spójne i wiarygodne, przedstawią rzeczywisty stan faktyczny. Brak jest podstaw na przyjęcie odmiennego stanowiska, a zarzuty strony m.in. dotyczące odbierania przez kierowcę odpoczynku w miejscowości [...] (w treści odwołania z dnia 02.09.2013 r.,) nie znajdują podstaw, a treść protokołów przesłuchań kierowcy jest jednoznaczna.
Zgromadzony materiał dowodowy w ocenie organu odwoławczego jest jednoznaczny, wykazuje, że to strona była załadowcą kontrolowanego pojazdu członowego. Nie sposób kwestionować twierdzenia organu I instancji, że strona ograniczyła się jedynie do insynuacji i sugestii na poparcie, których nie wskazała jednak żadnych dowodów. Organ odwoławczy stwierdził, iż zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, iż strona – Z. K. i M. K. wspólnicy spółki cywilnej [...], jako załadowca towaru miała wpływ oraz godziła się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Strona jako załadowca nie podjęła żadnych czynności celem weryfikacji rzeczywistej masy całkowitej pojazdu po załadunku.
Ponadto z okazanego podczas kontroli dokument WZ nr [...] z dnia 16.09.2011 r., wynika, że strona była również nadawcą przewożonego towaru, wydała ów towar "na zewnątrz".
GITD dodał, iż zgodnie z art. 13g ust. 1b pkt 2 ww. ustawy, karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na także na nadawcę, załadowcę lub spedytora ładunku, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Podniósł, iż decydującą rolę w procesie załadunku odgrywają załadowcy wydający ładunek do przewozu. Tym samym nie można przyjąć, iż tylko jeden z elementów łańcucha: załadowca (sprzedawca) - przewoźnik - odbiorca ładunku ma być odpowiedzialny za powstałe w wyniku określonej transakcji handlowej naruszenie norm dotyczących dopuszczalnych parametrów pojazdu poruszającego się po drogach publicznych.
Z punktu widzenia szeroko pojętych przepisów transportowych przewoźnik jest odpowiedzialny m.in. za dostosowanie się do obowiązujących norm dotyczących parametrów pojazdu. Odpowiedzialność ta może być dodatkowo rozciągnięta na inny podmiot, który przyczynił się do powstania stwierdzonych w trakcie kontroli drogowej naruszeń i w tej konkretnej sprawie jest nim strona jako załadowca, która dopuściła do wyjazdu na drogi publiczne pojazd przekraczający dopuszczalne normy.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. K. i Z. K.- wspólnicy spółki cywilnej wnieśli o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Podnieśli zarzuty naruszenia::
II. prawa materialnego, tj. art. 13g ust lb pkt. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące nieprawidłowym przyjęciem, iż skarżący jako załadowcy ponoszą odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, j II. przepisów postępowania, tj. art. 77 §1 oraz art. 80 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, polegające na zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez brak wyjaśnienia rozbieżności pomiędzy zeznaniami Z. A., brak przeprowadzenia wizji lokalnej, brak przesłuchania oferowanych przez skarżących świadków.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła i szczegółowo uzasadniła podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Podkreślić należy, iż stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przyjmuje się, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla sądu pierwszej instancji zarówno wówczas, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że wojewódzki sąd administracyjny jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach.
Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.
Niewątpliwie ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ciążący na wojewódzkim sądzie administracyjnym, może być wyłączony tylko w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (tak również: m.in. H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 681-682 i powołane tam orzecznictwo).
Pamiętać należy przy tym, iż ocena prawna, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez NSA istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu.
W konsekwencji należy uznać, iż związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku.
W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powołanego wyżej wyroku zaakceptował stwierdzone przez Sąd I instancji naruszenie przez organ administracji przepisy prawa procesowego.
Jak stanowi art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Oznacza to, że ani organ administracji publicznej ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu Sądu (chyba, że zmienił się stan faktyczny lub stan prawny sprawy, co nie nastąpiło w rozpoznawanej sprawie). Nieprzestrzeganie przepisu art. 153 p.p.s.a. podważa bowiem obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli działalności organów administracji i prowadzi do niespójności działania systemu władzy publicznej.
Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, przy czym ocena ta i wskazania, co do dalszego postępowania zostają sformułowane w uzasadnieniu orzeczenia, które w tym zakresie wykazuje moc wiążącą. Wskazania, co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy przez organ administracji.
Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 p.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Można dodać, iż w świetle stanowiska zajętego w literaturze niezastosowanie się przez sąd do oceny prawnej przewidzianej w powołanym przepisie byłoby naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej ( art. 174 pkt 1 p.p.s.a )(por. A. Kabat (w:) Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński, Andrzej Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, komentarza, Warszawa 2005, str. 34
W niniejszej sprawie ocena prawna zawarta w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wyroku z 29 maja 2014 r. o sygn. akt VI SA/Wa 69/04 nie utraciła mocy wiążącej a zatem rozpoznając sprawę organ był nią związany.
Należy więc przypomnieć, że w ocenie Sądu organ naruszył art. 7 i 77 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego i dokładnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy.
Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. W doktrynie prawa i postępowania administracyjnego obowiązek uzasadniania decyzji wiąże się zwykle z zasadą przekonywania (art. 11) oraz z wyrażoną w art. 8 zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli
Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji (wyr. NSA z dnia 30 czerwca 1983 r., I SA 178/83, ONSA 1983, nr 1 poz. 51). Obowiązek jego sporządzenia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 k.p.a. zasadą przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenie szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, zwłaszcza tych, które nakładają na strony określone nakazy lub zakazy.
Zawarta w art. 8 k.p.a. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań (por. Jaśkowska Małgorzata, Wróbel Andrzej, Komentarz do art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego /Dz.U.00.98.1071/, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III).
Możliwość dokonania oceny legalności decyzji warunkowana jest spełnieniem wymogów formalnych określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie decyzji ma, bowiem na celu wykazanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia
Pamiętać należy, że uzasadnienie (faktyczne i prawne) stanowi integralną część decyzji. A zatem ocenie Sądu nie podlega jedynie jej osnowa, ale decyzja jako całość, łącznie z uzasadnieniem. Tym samym, więc uzasadnienie, którego treść nie pozwala na poznanie motywów, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy skutkuje wadliwością uzasadniającą uchylenie decyzji z tego powodu, że nie poddaje się kontroli i ocena jej legalności nie jest możliwa (por. wyrok NSA z 28 października 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 1651/96; wyrok NSA z 14 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1756/99).
Sąd w składzie orzekającym nie mógł nie dostrzec, że organ, na mocy omówionego wyżej orzeczenia tut. Sądu, zaakceptowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny, który nakazał organowi przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie wynikającym z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, zobowiązany był także do przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżących dowodu z oględzin miejsca załadunku, celem ustalenia, czy załadunek mógł się odbyć w okolicznościach, które przedstawił kierowca pojazdu. Tego zalecenia NSA nie zakwestionował a więc organ był zobowiązany je wykonać. W realiach niniejszej sprawy zabrakło chociażby ustosunkowania się przez organ do wskazanej wyżej kwestii.
Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni stanowisko zawarte w omówionych wyżej wyrokach Wojewódzkiego i Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1) c) ustawy p.p.s.a Sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło