VI SA/Wa 3980/14
WyrokWSA w Warszawie2015-11-16
Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przewiduje możliwość bezpośredniego zwrotu świadczeniobiorcy poniesionych przez niego opłat za wykonane świadczenie medyczne, gdy świadczeniodawca nie posiadał umowy z NFZ?Ratio decidendi
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych nie przewiduje możliwości bezpośredniego zwrotu świadczeniobiorcy poniesionych kosztów leczenia. NFZ rozlicza koszty ze świadczeniodawcą, a jedynym podmiotem uprawnionym do wystąpienia z żądaniem zapłaty za świadczenie opieki zdrowotnej jest świadczeniodawca. W przypadku braku umowy między świadczeniodawcą a NFZ, nie istnieje stosunek administracyjnoprawny pozwalający na refundację kosztów bezpośrednio ubezpieczonemu.Stan faktyczny
Skarżąca A. M. wniosła o refundację kosztów zabiegu endoprotezoplastyki stawu biodrowego wykonanego w placówce, która nie miała umowy z NFZ. Organ pierwszej instancji odmówił refundacji, wskazując na brak umowy. Po serii postępowań sądowych i administracyjnych, ostatecznie organ wydał decyzję umarzającą postępowanie w przedmiocie zwrotu kosztów. Skarżąca domagała się refundacji poniesionych kosztów leczenia lub zwrotu kosztów, które NFZ musiałby ponieść na podobny zabieg w ramach umowy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant ref. staż. Małgorzata Ciach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu kosztów leczenia oddala skargę w całości
Pani A. M. zwróciła się pismem z dnia [...] maja 2006 r., do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z prośbą o zrefundowanie kosztów zabiegu endoprotezoplastyki stawu biodrowego sposobem BHR przeprowadzonego w Klinice [...] w [...].
W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż ze względów medycznych planuje wykonanie endoprotezoplastyki stawu biodrowego metodą BHR w Klinice ortopedii i medycyny sportowej [...] w [...]. Przewidywany koszt wnioskowanego leczenia wyniesie około 36 000,00 zł (słownie: trzydzieści sześć tysięcy złotych).
Do wniosku dołączono:
1. "Przewidywany kosztorys planowanej operacji oraz hospitalizacji", wystawiony przez NZOZ [...] z dnia [...] maja 2006 r., zgodnie z którym koszt leczenia wyniesie 36 100, 00 zł (słownie: trzydzieści sześć tysięcy sto złotych),
2. historię choroby Pani A. M.,
3. zaświadczenie lekarskie SPZOZ Poradni Rehabilitacyjnej w P. z dnia [...] marca 2006 r.
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, po rozpatrzeniu ww. wniosku, decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., znak: [...], odmówił zrefundowania kosztów zabiegu - endoprotezoplastyki stawu biodrowego lewego sposobem BHR - w Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej [...] z siedzibą w [...] ul. [...], w wysokości 32 600,00 zł wskazując, iż podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. NZOZ [...] w [...] nie zawarł umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Tym samym brak jest podstaw prawnych do wyrażenia zgody na sfinansowanie kosztów wnioskowanego leczenia w ramach ubezpieczenia zdrowotnego. W przedmiotowej decyzji Pani A. M. została poinformowana o świadczeniodawcach wykonujących zabiegi endoprotezoplastyki w ramach zawartych z Narodowym Funduszem Zdrowia umów w przedmiotowym zakresie. Ww. decyzja, została doręczona stronie w dniu [...] lipca 2006 r.
Od tej decyzji Pani A. M. wniosła w dniu [...] lipca 2006 r., odwołanie, uzasadniając je koniecznością wykonania leczenia w NZOZ [...] w [...] ze względów medycznych. Odwołanie wniesione zostało w terminie.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia po rozpatrzeniu ww. odwołania, w dniu [...] sierpnia 2006 r. wydał decyzję nr [...], utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję.
Od tej decyzji Pani A. M. wniosła w dniu [...] września 2006 r., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga wniesiona została w terminie. We wniesionej skardze Pani A. M. poinformowała m.in. iż "nie czekając jednak na ostateczną decyzję w tej sprawie, zaciągając ogromne długi u mojej rodziny (...) w dniu [...] czerwca 2006 r. przeszłam operację". Przy wniesionej skardze Pani A. M. przedstawiła m.in. "Umowę na zabieg operacyjny i zgodę na pobyt w szpitalu" z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz "Kartę informacyjną leczenia szpitalnego" z dnia [...] lipca 2006 r. NZOZ [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 lutego 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1877/06, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że po wydaniu decyzji przez organ I instancji zmienił się stan faktyczny sprawy, bowiem w dniu [...] czerwca 2006 r., skarżąca podpisała umowę na zabieg operacyjny z Kliniką [...] i w okresie od [...] czerwca 2006 r. do [...] lipca 2006 r., przebywała w ww. klinice w związku z leczeniem operacyjnym. Decyzja Prezesa NFZ nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. została wydana po poniesieniu przez Panią A. M. rzeczywistych kosztów leczenia we wskazanej wyżej klinice, a zatem decyzją tą organ II instancji orzekł w przedmiocie odmowy refundacji kosztów. Zdaniem Sądu decyzja ta została wydana bez podstawy prawnej.
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ po ponownym rozpatrzeniu sprawy w dniu [...] czerwca 2007 r., wydał decyzję znak: [...], umarzającą postępowanie dotyczące zwrotu kosztów poniesionych przez Panią A. M., na zabieg endoprotezoplastyki stawu biodrowego lewego sposobem BRH, wykonany w NZOZ [...] w [...]. Ww. decyzja uprawomocniła się [...] lipca 2007 r.
Pani A. M., pismem z dnia [...] grudnia 2007 r., zwróciła się do dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o zwrot kosztów poniesionych na leczenie szpitalne, w tym kosztów przebytego zabiegu endoprotezoplastyki stawu biodrowego w NZOZ [...] w [...], w wysokości 32 600 zł (słownie: trzydzieści dwa tysiące sześćset złotych).
Dyrektor [...] OW NFZ działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", oraz art. 107 ust. 5 pakt 16, art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach", po rozpoznaniu wniosku Pani A. M. decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...], umorzył postępowanie dotyczące zwrotu kosztów poniesionych przez Panią A. M., na zabieg endoprotezoplastyki stawu biodrowego lewego sposobem BRH, wykonany w NZOZ [...] w [...], w wysokości 32600 zł.
Od tej decyzji Pani A. M. pismem z dnia [...] lutego 2008 r., wniosła odwołanie. Odwołanie wniesione zostało w terminie.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia rozpatrując ww. odwołanie decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r.:
1. uchylił decyzję z dnia [...] czerwca 2006 r. znak: [...], dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia,
2. stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r., znak: [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia,
3. umorzył postępowanie w pierwszej instancji.
Od ww. decyzji Pani A. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga wniesiona została w terminie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 marca 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 924/08 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w części stwierdzenia nieważności decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2007 r., w pozostałej części skargę oddalił; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w części opisanej wyżej oraz przyznał ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 305 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Od ww. wyroku Pani A. M. wniosła skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 24 marca 2010 r. w sprawie II GSK 514/09 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 marca 2009 r. i przekazał sprawę temuż sądowi do ponownego rozpoznania.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 czerwca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 802/10:
1) stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w pkt 2 ([...] czerwca 2007 r.),
2) w pozostałej części skargę oddalił,
3) stwierdził nieważność decyzji dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...],
4) stwierdził, że decyzje o których mowa w pkt 1 i 3 nie podlegają wykonaniu,
5) przyznał ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz K. Z. kwotę 240 złotych, kwotę 52,80 złotych podatku VAT oraz kwotę 17 złotych uiszczonej opłaty skarbowej, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Od ww. wyroku Pani A. M. wniosła skargę kasacyjną.
W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie akt II GSK 1158/10 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyrokiem z dnia 15 lutego 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 2428/11 uchylił decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...].
Rozpatrując ponownie odwołanie wniesione pismem z dnia [...] lutego 2008 r., od decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie zwrotu kosztów poniesionych przez Panią A. M. na zabieg endoprotezoplastyki stawu biodrowego lewego sposobem BRH wykonany w NZOZ [...] w [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, iż ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji winien odnieść się do wniosku strony z dnia [...] grudnia 2007 r., wyjaśniając wszystkie istotne okoliczności faktyczne.
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...], umorzył postępowanie dotyczące zwrotu kosztów, poniesionych przez Panią A. M., na zabieg endoprotezoplastyki stawu biodrowego lewego sposobem BHR, przeprowadzony w 2006 r. w NZOZ [...], ul. [...] w [...], w wysokości 32 600,00 zł (słownie: trzydzieści dwa tysiące sześćset złotych), wskazując na brak podstaw prawnych do dokonania refundacji.
Ww. decyzja została dostarczona stronie w dniu [...] lutego 2013 r., na dokumencie potwierdzającym odbiór przedmiotowej decyzji widnieje podpis: A. M.
Pani A. M. pismem z dnia [...] marca 2013 r., (data nadania [...] marca 2013 r.) zwróciła się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, za pośrednictwem [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...]. Wraz z wnioskiem złożone zostało odwołanie.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Na to postanowienie Pani A. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga wniesiona została w terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 6 grudnia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1625/13 uchylił zaskarżone postanowienie. Wyrok został przesłany Prezesowi Narodowego Funduszu Zdrowia wraz z aktami sprawy przy piśmie z dnia [...] marca 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 1625/13.
Ponownie rozpatrując wniosek Pani A. M. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] lutego 2013 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., przywrócił termin do wniesienia odwołania. Postanowienie zostało doręczone stronie postępowania w dniu [...] kwietnia 2014 r.
Rozpatrując odwołanie od decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzja została doręczona Pani A. M. w dniu [...] września 2014 r.
Na tą decyzję Pani A. M. wniosła w dniu [...] października 2014 r., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga wniesiona została w terminie.
W skardze skarżąca Pani A. M. domagała się zmiany zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie refundacji kosztów udzielonych świadczeń zdrowotnych ewentualnie uchylenie decyzji nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2014 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi wskazała między innymi, że schorzenie uniemożliwiało jej wykonywanie zawodu mianowanego nauczyciela wychowania fizycznego. W roku 2005 w Wojewódzkim Szpitalu Chirurgii Urazowej w [...] została wpisana na listę oczekujących na zabieg wszczepienia endoprotezy całkowitej na dzień [...] luty 2011 r. Po ciąży i porodzie jej stan się pogorszył. Skarżąca miała świadomość, że [...] w [...] nie ma podpisanej umowy z NFZ. Jednak był to jedyny podmiot wykonujący w Polsce zabieg endoprotezoplastyki stawu biodrowego sposobem BHR.
Analizując przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r., o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w szczególności przepisy art. 109 ust. 1, należy wskazać, że do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu należą kompetencje w zakresie rozpatrywania indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń (refundacji świadczeń). Stosownie do brzmienia ust. 2 wspomnianego artykułu, wniosek o rozpatrzenie sprawy, o której mowa w ust. 1, zgłasza ubezpieczony, a w zakresie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym; wniosek może zgłosić w szczególności Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego lub członek rodziny ubezpieczonego, także w zakresie dotyczącym objęcia ubezpieczeniem w okresie poprzedzającym złożenie wniosku.
W moim przypadku pierwszy taki wniosek został złożony w dniu [...] maja 2006 r. Wniosek powyższy dotyczył refundacji kosztów zabiegu endoprotezoplastyki stawu biodrowego sposobem BHR w [...] w [...]. Pragnę przy tym nadmienić, że według mnie jako laika przepis ten, wbrew temu co stwierdził w decyzji Dyrektor, dotyczy właśnie takich sytuacji, w których Zakład Opieki Zdrowotnej (dalej: ZOZ) z usług, którego chcę skorzystać (a miałam co do tego prawo również w świetle przepisu art. 56 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej {dalej: TFUE} - dawnego artykułu 49 TWE), nie ma podpisanej umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. Gdyby było inaczej nie musiałabym występować z takim wnioskiem, a ZOZ wykonałby zabieg w ramach limitu przyznanego przez NFZ.
Skarżąca wskazała również, że zmienił się stan faktyczny, gdyż wykonała przedmiotową operację płacąc za nią z własnych środków i obecnie domaga się refundacji kosztów leczenia podtrzymując swój wniosek z dnia [...] grudnia 2007 r. o zwrot poniesionych kosztów leczenia szpitalnego w kwocie 32.600,00 zł (trzydzieści dwa tysiące sześćset złotych) - alternatywnie - w przypadku ustalenia, że koszt przeprowadzenia takiej operacji w 2011 r. w publicznym zakładzie opieki zdrowotnej byłby niższy, a co za tym idzie braku możliwości zwrotu w całości poniesionych przeze mnie kosztów, w oparciu o przepisy art. 8 k.p.a., tj. wyrażoną w nim zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wnoszę o zwrot kosztów, które NFZ musiałby wydatkować w ramach limitu przyznanego na tożsamą operację, przeprowadzoną przez ZOZ, objęty umową o świadczenie usług medycznych zgodnie z przepisem art. 132 wspomnianej ustawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Jak wskazały organy obu instancji przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie był wniosek skarżącej z dnia [...] grudnia 207 r. w przedmiocie zwrotu poniesionych kosztów leczenia szpitalnego w kwocie 32600 zł.
Dokonując analizy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podzielił stanowisko organów obu instancji, iż przepis kompetencyjny zawarty w art. 109 ustawy o świadczeniach, upoważniający dyrektora OW NFZ do orzekania w zakresie indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego, do których zalicza się sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym oraz ustalenia prawa do świadczeń, nie może stanowić podstawy do orzekania w sprawie bezpośredniego zwrotu świadczeniobiorcy poniesionych opłat za wykonane świadczenie. W ocenie Sądu, żaden przepis cyt. ustawy nie przyznaje osobom objętym jej działaniem prawa do żądania zwrotu środków poniesionych na opiekę zdrowotną poza systemem tej ustawy. We wskazanym zakresie nie istnieje bowiem stosunek administracyjnoprawny pomiędzy osobą domagającą się refundacji, a którymkolwiek z organów wymienionych w ustawie o świadczeniach. NFZ rozlicza koszty ze świadczeniodawcą, co znaczy, że jedynym podmiotem uprawnionym do wystąpienia do organu Funduszu z żądaniem zapłaty za świadczenie opieki zdrowotnej udzielonej świadczeniobiorcy jest świadczeniodawca, gdyż ustawa o świadczeniach nie zna instytucji refundacji kosztów leczenia bezpośrednio świadczeniobiorcy.
Reasumując, ustawa o świadczeniach nie przewiduje zwrotu kosztów leczenia bezpośrednio ubezpieczonemu (świadczeniobiorcy).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należało uznać, iż organy obu instancji właściwie oceniły treść wniosku skarżącej i stosownie do obowiązujących przepisów ustawy o świadczeniach, prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne.
Jak już wskazano, warunki udzielania i zakres świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych określa ustawa o świadczeniach. Zgodnie z treścią art. 29 oraz art. 30 ustawy ubezpieczony ma prawo wyboru świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych lub szpitala spośród tych świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez NFZ, jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem OW NFZ (art. 132 ustawy). Od powyższych reguł ustawodawca przewidział wyjątki dotyczące wyłącznie tzw. stanów nagłych. Jak wynika z treści art. 19 ust. 2 ustawy świadczeniobiorca w stanie nagłym ma prawo do świadczenia opieki zdrowotnej w niezbędnym zakresie u świadczeniodawcy, który nie zawarł umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Ustawa nie przewiduje jednak możliwości bezpośredniej płatności za udzielone świadczenie przez świadczeniobiorcę, ustanawiając jako podmiot uprawniony do wystąpienia do NFZ z żądaniem wynagrodzenia wyłącznie świadczeniodawcę (ust. 4 cyt. art.). Definicję stanu nagłego określa art. 5 pkt 33 ustawy o świadczeniach i polega on na nagłym lub przewidywanym w krótkim czasie pojawieniu się objawów pogarszania zdrowia, którego bezpośrednim następstwem może być poważne uszkodzenie funkcji organizmu lub szkodzenie ciała lub utrata życia, wymagającym podjęcia natychmiastowych medycznych czynności ratunkowych i leczenia.
Rozpoznając niniejszą sprawę organy ustaliły, że skarżąca leczenie operacyjne w NZOZ [...] z siedzibą w [...] przeprowadziła w sposób planowy, gdyż jak sama pisze uznała, że będzie to dla niej lepszy i szybszy sposób leczenia.
Powyższe potwierdza § 3 umowy zawartej w dniu [...] czerwca 2006 r., pomiędzy Panią A. M. a [...] S.A., w którym wskazano, iż "operacja przeprowadzona zostanie w terminie uzgodnionym z Pacjentem".
Organ I instancji bezsprzecznie ustalił, że NZOZ [...] w [...] we wnioskowanym okresie nie posiadał umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie objętym wnioskiem. Tym samym należało stwierdzić, iż leczenie odbyło się poza systemem powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego.
Skarżąca posiadała wiedzę na temat możliwości uzyskania przedmiotowego świadczenia w ramach umowy z NFZ, gdyż jak wskazała w skardze taki zabieg co prawda inną metodą został jej wyznaczony na [...] lutego 2011 r.
Sprawa wniosku o refundację kosztów leczenia jest sprawą o charakterze administracyjnoprawnym, zaś organy Narodowego Funduszu Zdrowia, zobowiązane są bardzo wnikliwie zbadać wszystkie elementy zawarte w podaniu wniesionym przez stronę. Niemniej jednak po stwierdzeniu braku podstawy prawnej do orzeczenia o zwrocie kosztów leczenia organ powinien umorzyć prowadzone postępowanie administracyjne, co nastąpiło w niniejszej sprawie. Dlatego zarówno zaskarżoną decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia jak i wydaną w pierwszej instancji należy uznać za prawidłowe.
Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło