VI SA/Wa 4382/14
WyrokWSA w Warszawie2015-07-07
Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Piotr Borowiecki, Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która nie była stroną postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, może skutecznie żądać wznowienia tego postępowania?Ratio decidendi
Spółka, która nie była stroną postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, nie posiada legitymacji procesowej do żądania wznowienia tego postępowania. Wznowienie postępowania może być żądane jedynie przez stronę postępowania, której przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym weryfikowaną decyzją. Brak legitymacji podmiotowej uniemożliwia skuteczne żądanie wznowienia postępowania, nawet jeśli pojawią się przesłanki przedmiotowe.Stan faktyczny
Spółka R. Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar z 2006 r. odmawiającą zatwierdzenia typu analizatorów spalin. Organ odmówił wznowienia, uznając, że spółka nie była stroną postępowania, a stroną była E. W., jako upoważniony przedstawiciel producenta. Spółka argumentowała, że decyzja została skierowana do niej, a nie do E. W., co czyni ją wadliwą i uzasadnia wznowienie. Po utrzymaniu w mocy postanowienia o odmowie wznowienia, spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar, działając na podstawie art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), odmówił spółce "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W. wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. Prezes Głównego Urzędu Miar po rozpatrzeniu wniosku E. W., upoważnionego przedstawiciela [...] LTD z siedzibą w W., odmówił zatwierdzenia typu analizatorów spalin samochodowych o znaku fabrycznym [...], klasy dokładności 1, produkowanych przez [...] l LTD z siedzibą w W.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. (wpłynęło do organu w dniu [...] maja 2014 r.) E. W. (na firmowym papierze spółki R Sp. z o.o., oznaczona przy podpisie jako upoważniony przedstawiciel [...] LTD w sprawie zatwierdzenia typu dla [...], Prezes Zarządu R. Sp. z o.o., Również jako osoba fizyczna), zażądała wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją oraz decyzją tego organu nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r.
Po wezwaniu organu z dnia [...] czerwca 2014 r. do sprecyzowania ww. wniosku E. W. w piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. wskazała, że decyzja Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. została skierowana do niej jako osoby fizycznej, a więc do podmiotu niebędącego stroną w sprawie, gdyż stroną była spółka "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W.
E. W. powołała się w ww. zakresie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt VI SAB/Wa 164/13, odrzucające skargę na bezczynność Prezesa Głównego Urzędu Miar w zakresie wniosku o wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. Według strony powodem odrzucenia skargi było złożenie jej przez E. W. jako osobę fizyczną, a nie przez stronę postępowania, którą była Spółka. Analogiczne rozumowanie – zgodnie ze stanowiskiem wynikającym z wniosku - należy przyjąć także w odniesieniu do decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r.
W piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. wskazano, że skoro decyzje te (tj. decyzje Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. oraz nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. – uwaga Sądu) nie zostały skierowane do strony postępowania w sprawie zatwierdzenia typu, bo taką jak wynika z ww. orzeczenia WSA była spółka "R." Sp. z o.o., a decyzje były kierowane do E. W. jako osoby fizycznej, to decyzji tych formalnie nie można uznawać za kończące postepowanie w sprawie tego wniosku (ze wszystkimi tego konsekwencjami).
We wskazanym na wstępie postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2014 r. Prezes Głównego Urzędu Miar wyraził stanowisko, że Spółka nie może być uznana za stronę postępowania administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wznowienie. Stroną postępowania, którego żąda się wznowienia była bowiem E. W. Zgodnie z art. 8d ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. – Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia wniosku o zatwierdzenie typu, z wnioskiem o zatwierdzenie typu przyrządu pomiarowego może wystąpić producent lub jego upoważniony przedstawiciel. W rozpoznawanej sprawie z wnioskiem o zatwierdzenie typu przyrządu pomiarowego wystąpiła E. W., jako upoważniony przedstawiciel [...] Ltd. Upoważnienie wystawione przez [...] Ltd. w dniu [...] października 2005 r. wskazuje jednoznacznie, że jej upoważnionym przedstawicielem jest E. W., a nie spółka "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W. Organ podkreślił, że postępowanie o zatwierdzenie typu nie mogło zostać wszczęte na wniosek Spółki, gdyż Spółka nie była upoważnionym przedstawicielem [...] Ltd., a tym samym nie mogła być wnioskodawcą i zarazem stroną tego postępowania.
Zdaniem organu, z powyższych względów wznowienie postępowania z wniosku Spółki jest niedopuszczalne, co skutkuje wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w trybie art. 149 § 3 kpa.
Powyższe postanowienie Spółka "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W. uczyniła przedmiotem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając, że skoro pismo przesyłające decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. skierowane do Prezesa Zarządu Spółki na jej adres, a nie do E. W. na jej adres zamieszkania, to decyzja ta nigdy nie została doręczona E. W., jako osobie fizycznej.
W takiej sytuacji decyzja nie mogła stać się ostateczna, skoro nie została doręczona stronie, natomiast organ, kierując ją na adres Spółki, traktował Spółkę jako stronę postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 oraz art. 149 § 4 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie znajdując przesłanek do uwzględnienia wniosku.
W motywach rozstrzygnięcia organ podtrzymał stanowisko, że występująca z żądaniem wznowienia postępowania Spółka nie była stroną postępowania zakończonego decyzją Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. i nie wykazała także interesu prawnego w żądaniu jego wznowienia.
Organ dodatkowo wyjaśnił, że jako przesłankę wznowienia postępowania strona wskazała skierowanie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. do osoby niebędącej stroną w sprawie, tj. skierowanie jej do E. W., zamiast do spółki "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W. Jednakże wśród przesłanek wznowienia postępowania, wskazanych w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b kpa, nie ma przesłanki powołanej przez stronę. Organ zaznaczył, że przesłanki wznowienia postępowania są określone w sposób enumeratywny i mają charakter obligatoryjny, co powoduje, że wznowienie postępowania może nastąpić jedynie z przyczyn określonych wyraźnie w przepisach ustawy. Natomiast przesłanka wskazana przez Spółkę jest wymieniona w art. 156 § 1 pkt 4 kpa jako przyczyna stwierdzenia nieważności decyzji i w związku z tym nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania.
Jak wynika z zaskarżonego postępowania organ przeanalizował także przesłanki wznowienia postepowania wskazane w art. 145 § 1 pkt 1-3 i 5-8 k.p.a., przy zaistnieniu których wznawia się postępowanie z urzędu. Organ nie znalazł jednak dowodów ani okoliczności, o których mowa w tym przepisie, które mogłyby być rozważane jako przyczyny wznowienia w niniejszej sprawie.
Odnosząc się zaś do postanowienia WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt VI SAB/Wa 164/13, organ wskazał, że w orzeczeniu tym Sąd nie przesądził kto powinien być stroną decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. Odrzucenie skargi nastąpiło na skutek nieuzupełnienia braków formalnych skargi, zaś postanowienie Sądu nie zawiera wiążącego rozstrzygnięcia merytorycznego w tym zakresie.
W takim stanie rzeczy Prezes Głównego Urzędu Miar stwierdził, że wznowienie postępowania w tej sprawie jest niedopuszczalne.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Miar spółka "R." Sp. z o.o. z siedzibą w W. zarzuciła zarówno naruszenie prawa procesowego, jak i materialnego, po pierwsze poprzez wadliwe ustalenia faktyczne polegające na przyjęciu stanu faktycznego niezgodnie z rzeczywistością, w nieodniesieniu do ustalenia osoby, do której została skierowana decyzja Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]. i wadliwe niestwierdzenie, że decyzja ta została skierowana do osoby prawnej R. Sp. o. o. zamiast do E. W. jako osoby fizycznej pomimo tego, że decyzja ta została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie; po drugie niezastosowanie przepisu art. 156 § 1 pkt 4 w związku z art. 157 § 1 i § 2 k.p.a., w odniesieniu do decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]; i po trzecie art. 170 i art. 171 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w wyniku ich niezastosowania w odniesieniu do orzeczenia WSA z dnia 13 maja 2014 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 164/13 mającego istotny wpływ na wynik sprawy oraz wadliwe zastosowanie w odniesieniu do orzeczenia WSA w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 713/10.
Nadto zaskarżonemu postanowieniu zarzucono, że jest ono przejawem przewlekłości postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z [...] lipca 2006 r. nr [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., celem doprowadzenia do sytuacji by do tej decyzji miał zastosowanie przepis art. 156 § 2 k.p.a.
Powołując się na te zarzuty skarżąca (R. Sp. z o.o.) wniosła o uchylenie postanowień Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia z dnia [...] sierpnia 2014 r. odmawiającego wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., jako decyzji której nieważność powinna zostać stwierdzona w trybie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżąca wniosła także o dokonanie - na zasadzie art. 135 p.p.s.a. - w trakcie kontroli sądowej oceny innych postępowań sądowych – dotyczących kontroli postępowań również związanych z postępowaniem o zatwierdzenie typu, w którym wydano decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...].
W uzasadnianiu skargi skarżąca powołując się na treść adnotacji znajdującej się na ostatniej stronie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. (po sformułowaniu "otrzymują"), tj. E. W., Prezes Zarządu R. Sp. z o.o., ul. [...],[...], upoważniony przedstawiciel [...] Ltd., (...) podnosi, że decyzja ta została skierowana do osoby prawnej, tj. spółki R. Sp. z o.o. reprezentowanej przez E. W. Z powyższego zaś wynika uprawnienie tej Spółki do wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
Poza tym skarżąca wskazała, że ma interes prawny aby usunąć z porządku prawnego tę decyzję, jako że godzi ona w jej interesy gospodarcze, poprzez podważanie zaufania do analizatorów spalin samochodowych [...], którymi Spółka handluje.
Spółka podniosła, że organ ustalając stronę postępowania w sprawie zatwierdzenia typu analizatorów spalin samochodowych wskazał tylko kto mógł być stroną tego postępowania. Za prawidłowe uznała skarżąca ustalenie, że tylko wniosek E. W., jako upoważnionego przedstawiciela producenta, mógł uruchomić postępowanie administracyjne w ww. zakresie. Natomiast spółka R. Sp. z o.o. nie miała legitymacji do złożenia takiego wniosku. Zdaniem skarżącej organ zaniechał jednak ustalenia tego, do kogo decyzja została skierowana - ograniczając się do uznania, że skoro została ona wydana w sprawie zatwierdzenia typu analizatorów spalin, w której stroną mogła być jedynie E. W. to decyzja została do niej właśnie skierowana jako do strony postępowania. Takie stanowisko organu skarżąca spółka uznaje za wadliwe wobec wspomnianej już wyżej treści i skutków adnotacji znajdującej się na ostatniej stronie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r. (po sformułowaniu "otrzymują"). Stanowisko spółki w ww. zakresie - jak wskazuje się w skardze - potwierdza prawomocne postanowienie tut. Sądu z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt VI SAB/Wa 164/13 (w skardze nieprawidłowo przytoczono sygnaturę VI SA/Wa 164/13 – uwaga Sądu), w którym wobec niewykazania w ww. sprawie umocowania E. W. do występowania w imieniu spółki R. Sp. z o.o. Sąd odrzucił skargę na bezczynność Prezesa Głównego Urzędu Miar w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r.
Skarżąca w skardze podniosła także, że E. W. wielokrotnie zwracała uwagę organu na nieprawidłowości w adresowaniu pism kierowanych do niej w toku postępowania administracyjnego.
Jednocześnie skarżąca wskazała, że nie ma znaczenia dla tej sprawy fakt, że tut. Sąd w innej sprawie, tj. o sygn. akt VI SA/Wa 713/10, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający tę sprawę na skutek skargi kasacyjnej (sygn. akt II GSK 199/12) nie zakwestionowały oznaczenia E. W. (osoby fizycznej) jako strony decyzji [...] z dnia [...] lipca 2006 r. Przedmiotem tych postępowań i orzeczeń - jak podnosi spółka - było co innego. W szczególności przedmiotem skargi, na podstawie której wszczęto postępowanie w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa VI SA/Wa 713/10 nie była prawidłowość oznaczenia strony decyzji [...].
W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Miar wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w motywach zaskarżonego postanowienia.
Na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. pełnomocnik skarżącej złożył pismo z dnia [...] lipca 2015 r. o zmianę kwalifikacji sprawy, tj. ze skargi na odmowę wznowienia postępowania na sprawę ze skargi na bezczynność organu w rozpoznaniu skargi/wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r. wniesionego do Prezesa Głównego Urzędu Miar w dniu [...] maja 2014 r. (data nadania pisma). Sąd postanowił wyłączyć z akt sprawy ww. pismo skarżącej i potraktować je jako skargę na bezczynność organu.
Ponadto pełnomocnik skarżącej złożył do akt sprawy załącznik do protokołu rozprawy, w którym wskazał m.in., że organ nie dostrzegł, że skarga/wniosek przez pomyłkę oznaczony datą [...] stycznia 2013 r. dotyczył dwu decyzji, tj. merytorycznej i opłatowej, a każda z nich - według ich treści - została skierowana do innej osoby. Decyzja merytoryczna z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], co wynika z jej treści oraz z akt sprawy administracyjnej, została skierowana do Spółki; a zatem do osoby, która nie mogła być stroną w tej sprawie, w której decyzja ta została wydana. Stroną postępowania o zatwierdzenie typu analizatora spalin samochodowych [...] produkcji [...], mogła być jedynie osoba będąca upoważnionym przedstawicielem producenta przyrządu, czyli osoba fizyczna. Tymczasem w treści decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] brak podstaw do przyjęcia, że została ona skierowana do E. W.
Pełnomocnik skarżącej wniósł także o przeprowadzenie dowodów z dokumentów wskazanych w treści pisma "Wniosek dowodowy skarżącej" na okoliczność ustalenia tego, że zarówno z treści decyzji jak i z akt sprawy administracyjnej wynika, że decyzja Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], została skierowana do Spółki, a zatem do osoby, która nie mogła być stroną w tej sprawie, a także że organ zobowiązany był wszcząć z urzędu, na podstawie art. 157 § 2 k.p.a., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], w związku z powzięciem wiadomości, że orzeczenie WSA z dnia 13 maja 2014 r. w sprawie VI SA/Wa 164/13 uprawdopodabnia, że zachodzi przesłanka określona w art. 156 § 1 k.p.a. pkt 4 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Art. 145 p.p.s.a, ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo błędnej wykładni tych przepisów (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008, s. 357). Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego. Sąd, uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie doszło do stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 305).
W określonym powyżej zakresie kognicji Sądu skarga w rozpoznawanej sprawie nie jest zasadna.
Rzeczą tutejszego Sądu, było dokonanie oceny zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego, oraz trafności ich wykładni.
Na wstępie należy wskazać, że każda decyzja ostateczna, zgodnie z zasadą ogólną trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.), podlega szczególnej ochronie w celu zapewnienia stabilności stosunków prawnych w decyzji ukształtowanymi. Z tego też względu wzruszenie decyzji ostatecznej może mieć miejsce jedynie w przypadkach ściśle określonych w przepisach prawnych - bez możliwości korzystania z wykładni rozszerzającej przy interpretacji tych przepisów.
Postępowanie, w którym wydano zaskarżone postanowienie, toczyło się przed organem na skutek wniosku skarżącej spółki o wznowienie postępowania.
Złożenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie obligowało organ do zbadania, czy łącznie zachodzą formalne przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.). Złożenie bowiem przez stronę podania o wznowienie postępowania nie może być utożsamiane z wszczęciem postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1390/06, wyraził pogląd, który Sąd orzekający podziela, że z uwagi na szczególny charakter postępowania wznowieniowego i unormowanie art. 149 § 1 k.p.a., nie znajduje tu zastosowania przepis art. 61 § 3 k.p.a. Jest jednak niewątpliwe, że po wniesieniu podania o wznowienie postępowania, a przed wydaniem postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego lub o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 1 i 3 k.p.a.), organ podejmuje określone czynności. Ma przecież obowiązek zbadania, czy wniosek o wznowienie oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy podanie o wznowienie zostało wniesione z zachowaniem terminów z art. 148 k.p.a. Na tym etapie organ bada również, czy wniosek pochodzi od strony. Czynności te, jako podejmowane przed wszczęciem postępowania, nie są jednak czynnościami procesowymi postępowania administracyjnego (por. L. Żukowski, glosa do wyroku NSA z dnia 7 stycznia 1999 r., sygn. akt II SA/Gd 1353/98, OSP 2000/5/81; B. Adamiak, op. cit. s. 600; K. Sobieralski "Praktyczne problemy wznowienia postępowania administracyjnego", Wyd. PRESSCOM Sp. z o.o., Wrocław 2005, s. 120; E. Klat – Górska, E. Klat – Wertelecka, "Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego", Samorząd Terytorialny 2006/7-8/s.118).
Organ wydaje więc postanowienie o odmowie wznowienia postępowania w przypadku, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu z art. 148 § 1 i 2 k.p.a.
W myśl art. 149 § 2 k.p.a., dopiero postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania zarówno co do przyczyn wznowienia jak i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Odmowa wznowienia postępowania, postanowieniem wydanym na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., zamyka zaś drogę do podjęcia postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego. Wydanie postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania oznacza odmowę wszczęcia postępowania wznowieniowego. W konsekwencji postanowienie oparte o art. 149 § 3 k.p.a. skutkuje brakiem czynności procesowych tworzących procedurę sprawy o wznowienie postępowania administracyjnego. Rozstrzygnięcie to nie załatwia sprawy administracyjnej co do istoty, a tylko orzeka o kwestii formalnej – niedopuszczalności wszczęcia postępowania wznowieniowego.
Odnośnie stron postępowania wskazać należy, iż Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko, według którego w postępowaniu wznowieniowym mają prawo brać udział podmioty, którym przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym weryfikowaną w trybie nadzwyczajnym decyzją, niezależnie od tego, czy uczestniczyły w postępowaniu zwykłym.
W konsekwencji powyższego w warunkach niniejszej sprawy za stronę postępowania wznowieniowego nie mogła zostać uznana spółka R. Sp. z o.o. Sąd w pełni aprobuje wywód organu, w którym w ww. zakresie odwołuje się on do treści art. art. 8d ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. – Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w stanie faktycznym sprawy, i wskazuje, że z wnioskiem o zatwierdzenie typu przyrządu pomiarowego może wystąpić producent lub jego upoważniony przedstawiciel. Nie budzi więc wątpliwości, że stroną postępowania, w którym tę decyzję wydano, była E. W., nie zaś Spółka. To E. W., jako upoważniony przedstawiciel producenta, żądała czynności organu i to jej sytuację prawną ukształtowała jego decyzja z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...].
Określone zaś okoliczności faktyczne sprawy, takie jak np. miejsce doręczenia decyzji, nie zastępują niezbędnej materialnoprawnej podstawy legitymacji procesowej w świetle art. 28 k.p.a., nie kreują per se strony postępowania administracyjnego. Ustalenia poczynione w sprawie przez organ uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego tylko w odniesieniu do E. W.
Wprawdzie niedopuszczalność wznowienia z przyczyn przedmiotowych ma w sprawie charakter wtórny do stwierdzonej niedopuszczalności wznowienia z przyczyn podmiotowych, to jednak jako powód odmowy wznowienia postępowania wskazano także przyczyny przedmiotowe, co nie pozostaje bez znaczenia prawnego. Dochodzi więc do swoistego zbiegu obu przyczyn niedopuszczalności wznowienia postępowania, tj. przyczyny podmiotowej i przyczyny przedmiotowej. Odmowa wznowienia powinna bowiem nastąpić także w sytuacji, gdy w podaniu nie podano żadnej ustawowej - wynikającej z art. 145, 145a i 145b k.p.a. - podstawy wznowienia (por. R. Kędziora, Komentarz, 2014, IV, s. 1000).
Niezasadne są również zarzuty odwołujące się do treści przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności, tj. art. 156 § 1 pkt 4 w związku z art. 157 § 1 i § 2 k.p.a. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją stanowią bowiem odrębne, niekonkurencyjne i autonomicznie ukształtowane środki nadzwyczajnego weryfikowania decyzji administracyjnych. Stąd prowadząc postępowanie na skutek wniosku o wznowienia postępowania organ prawidłowo nie stosował przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji.
Nietrafny jest także zarzut opisany w pkt 3 skargi dotyczący naruszenia przez organ art.170 oraz 171 p.p.s.a.
Stosownie do art. 170 p.p.s.a orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Skutek prawomocności, o jakim stanowi art. 170 p.p.s.a., nie dotyczy zaś orzeczeń które nie rozstrzygają o losach zaskarżonej decyzji, aktu lub czynności. Z taką sytuacja mamy do czynienia wtedy gdy orzeczenie - tak jak w okolicznościach niniejszej sprawy - dotyczy jedynie kwestii proceduralnych. W myśl zaś art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Cyt. przepis reguluje granice stanu powagi rzeczy osądzonej. Powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) to moc prawna prawomocnego orzeczenia co do istoty sprawy, wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, wykluczająca ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Odmawiając uwzględnienia zarzut strony w ww. zakresie Sąd podzielił motywy postanowienia NSA z dnia 16 lipca 2009 r., II OZ 589/09, w którym stwierdzono, iż powaga rzeczy osądzonej jest cechą przypisaną tylko tym wyrokom sądu, które zawierają rozstrzygnięcia co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Tak więc, powaga rzeczy osądzonej łączy się z materialnoprawnymi skutkami rozstrzygnięcia (orzeczenia) Sądu co do istoty sprawy. Jeżeli więc Sąd nie wydał orzeczenia co do istoty sprawy, a takiego w niniejszej sprawie nie wydano, to nie można mówić o powadze rzeczy osądzonej. Innymi słowy postanowienie, w którym sąd orzekł o odrzuceniu skargi nie korzysta z powagi rzeczy osądzonej.
W takim stanie rzeczy, podjęte w sprawie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nietrafne. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle obowiązującego prawa, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich jego naruszeń, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
Na zakończenie wskazać należy, że z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że sąd administracyjny nie prowadzi - co do zasady - postępowania dowodowego, nie może bowiem dokonywać merytorycznych ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Może on dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tejże decyzji lub postanowienia (por. wyrok NSA z 7 lutego 2001r. sygn. akt V SA 671/00, LEX 50129). Przepis art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.) stanowi, że Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem w niniejszej sprawie nie wystąpiły jakiekolwiek istotne wątpliwości, które należało wyjaśnić, np. przy pomocy dokumentów złożonych przez skarżącego. Kontrola sądowoadministracyjna sprowadzała się w tej sprawie do oceny prawidłowości samego postępowania wywołanego wnioskiem o wznowienie oraz rozstrzygnięcia, jakie zapadło po jego przeprowadzeniu. Wszystkie zaś istotne dla sprawy okoliczności wynikały z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności takich jak decyzja z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] i utrzymująca ją w mocy decyzja z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] oraz wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] stycznia 2013 r. (złożony do organu w dniu [...] maja 2014 r.).
Uznając zatem skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając za podstawę art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło