VI SA/Wa 460/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant apl. prok. Łukasz Pastuszka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2009 r. sprawy ze skargi P. A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz P. A. kwotę 457 ( czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) – dalej UBiA, cofnął panu P. A., zwanemu dalej skarżącym, pozwolenie na broń palną myśliwską. Uzasadniając decyzję podał, że skarżący wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] lutego 2008 r. został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 297 § 1 k.k., tj. z katalogu przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu, za co został skazany na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na okres 2 lat próby oraz karę grzywny w wymiarze 75 stawek dziennych po 20 złotych każda, stąd utracił wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni palnej. W wyniku złożonego przez skarżącego odwołania, Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, stwierdzając jego zasadność co do istnienia przesłanki, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 UBiA. Komendant Główny zgodził się, iż skarżący należy do osób, które należy ocenić jako stwarzające obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, o czym stanowi art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA. Organ wskazał, iż od osób starających się o pozwolenie na broń wymaga się bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa, a oznacza to, że każde naruszenie norm prawnych przez takie osoby musi podlegać ocenie z punktu widzenia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zatem oskarżenie skarżącego o popełnienie przestępstwa z art. 297 § 1 k.k., co do którego zapadł wyrok skazujący takiej ocenie również podlega. Zdaniem organu, cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską uzasadniają okoliczności popełnionego przez niego przestępstwa, jego ciężar gatunkowy, a zgromadzone w sprawie dowody świadczące o stronie korzystnie, jak choćby pozytywne opinie z miejsca zamieszkania, nie eliminują twierdzenia, że skarżący dla przysporzenia korzyści finansowych innej osobie dopuścił się działania przestępczego, naruszając tym samym zasady ładu prawnego i w związku z tym został zaliczony do osób, co których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze, skarżący wnosił o uchylenie w całości decyzji Komendanta Głównego Policji jako naruszającej art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA przez nieprawidłową interpretację tych przepisów i w konsekwencji błędne przyjęcie, że istnieją przesłanki pozwalające na cofnięcie skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni myśliwskiej. Naruszone zostały też przepisy procesowe, między innymi art. 7, 77 § 1, 80 Kpa. poprzez brak zebrania i rozpatrzenia całego materiału oraz przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, tj. oceny wyroku sądu karnego w aspekcie przesłanek określonych art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA. Udzielając odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), cytowanej dalej jako p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga P. A., w przedstawionym stanie faktycznym zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2009 r. o nr [...] narusza prawo. Podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA. Stosownie do treści wskazanych przepisów organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 cytowanej ustawy, tj. takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ, wydając decyzję na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, jest związany dyspozycją tego przepisu, jednak obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń wynikać będzie z dokonanej przez organ uprzedniej oceny posiadacza broni pod kątem bezpiecznego i zgodnego z porządkiem publicznym dalszego dysponowania bronią. Oceny tej organ będzie dokonywał na podstawie zebranego materiału dowodowego, w tym także ewentualnych wyroków skazujących lub informacji właściwych organów o toczących się przeciwko posiadaczowi broni postępowaniach karnych. W rozpatrywanej sprawie, w związku z powzięciem informacji o zapadłym wobec osoby skarżącego wyroku karnym za popełnienie przestępstwa sklasyfikowanego w dziale XXXVI Kodeksu Karnego, tj. za czyn określony w art. 297 § 1, organ Policji zaliczył skarżącego do grona osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA, a więc do takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i na tej podstawie faktycznej cofnął skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską. Ze stanowiskiem organu zgodzić się nie można. Nie ulega wątpliwości, że prawo do posiadania broni nie jest prawem osobistym zagwarantowanym Konstytucją RP i wymaga stosownie do przepisu art. 10 ust. 1 UBiA pozwolenia właściwego organu policji, który decydując w tej kwestii, winien wziąć pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes osoby ubiegającej się o broń, lecz również interes publiczny wyrażający się w braku zagrożenia bezpieczeństwa i porządku publicznego ze strony danej osoby. Przepis ustawy o broni i amunicji, określa w art. 15 ust. 1 jakim osobom pozwolenie na broń wydane być nie może. Konsekwentnie, stwierdzenie istnienia po stronie osoby już posiadającej pozwolenie na broń którejkolwiek ze wskazanych w pkt od 2) do 6) art. 15 ust. 1 okoliczności, prowadzi do tego, że posiadane pozwolenie musi zostać cofnięte stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 UBiA. Zgodnie zatem z obowiązującym prawem pozwolenia na broń nie może mieć (nie może jej zostać wydane lub musi zostać cofnięte pozwolenie już posiadane) m.in. osoba, wobec której, jak stanowi art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA, istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Cytowany przepis uzależnia posiadanie pozwolenia na broń od braku "uzasadnionej obawy", że przyszły bądź aktualny posiadacz broni użyje jej niezgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego. O istnieniu "uzasadnionej obawy" decyduje organ właściwy do wydania pozwolenia na broń lub cofnięcia posiadanego już pozwolenia. Jak na to wskazuje wykładnia gramatyczna art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, skazanie prawomocnym wyrokiem sądowym za popełnienie przez osobę posiadającą broń przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (lub gdy wobec posiadacza broni toczy się postępowanie o popełnienie takich przestępstw) już rodzi po stronie organu decydującego w sprawach pozwolenia na broń uzasadnioną obawę, o której przepis stanowi. Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 4 września 2008 r. (sygn. akt II OSK 994/07) i z dnia 23 czerwca 2008 r. (sygn. akt II OSK 695/07). W ocenie Sądu popełnienie przez osobę posiadającą pozwolenie na broń jednego z wymienionych w komentowanym przepisie przestępstw uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń bez potrzeby dodatkowego uzasadnienia negatywnego wpływu takiego przestępstwa na sferę bezpiecznego i zgodnego z porządkiem publicznym dysponowania bronią. Inaczej jednak ma się rzecz w przypadku skazania posiadacza broni za inne, niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA przestępstwo lub gdy toczy się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa innego, niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Przypomnieć należy, iż termin "uzasadniona obawa", którym posłużył się ustawodawca w art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA jest pojęciem niedookreślonym, rodzącym obowiązek organu możliwie precyzyjnego uzasadnienia powstania takiej obawy skutkującej, jak w konkretnej sprawie, odebraniem prawa przyznanego. W żadnym razie nie jest uprawnione stanowisko, że popełnione przez posiadacza broni przestępstwo należące do katalogu przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu, winno automatycznie skutkować odebraniem posiadanego pozwolenia na broń. Należy przypomnieć, że jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 lutego 2008 r. ustawodawca nie wprowadził generalnego zakazu posiadania broni przez wszystkie osoby, które albo zostały skazane za popełnienie przestępstwa lub wobec których toczą się postępowania o popełnienie przestępstwa (sygn. akt II OSK 84/07). Prawidłowe twierdzenie organu, że "każde naruszenie przepisów prawa, a zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie z punktu widzenia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego", nie może być źródłem wywodów, a następnie rozstrzygnięć, które nie znajdują oparcia w konkretnych przepisach ustawy o broni i amunicji. Nie jest uprawnione stwierdzenie, iż każdy skazany traci wiarygodność i stwarza obawę użycia broni sprzecznie z porządkiem publicznym, bo gdyby tak przyjąć, to w przypadku popełnienia przez posiadacza broni jakiegokolwiek przestępstwa, pozbawionym uzasadnienia byłoby prowadzenie dalszego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie, czy dana osoba jako posiadacz broni stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, czy nie. Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy, zauważyć należy, że skarżący został skazany za popełnienie przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu, tak więc przyjęcie przez organ, iż sam ten fakt bez względu na inne zebrane w sprawie dowody jest wystarczający dla oceny skarżącego jako stwarzającego uzasadnioną obawę użycia broni niezgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest nieuprawnione. Skazanie za takie przestępstwo nie stanowi w ocenie Sądu samoistnej przesłanki dla negatywnej oceny posiadacza broni jako stwarzającego obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA. Wyrok skazujący za popełnienie przez posiadacza broni innego, niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu przestępstwa lub informacja o toczącym się postępowaniu karnym za popełnienie takiego przestępstwa stanowić mogą uzasadnienie do wszczęcia postępowania administracyjnego o cofnięcie pozwolenia na broń i winny, jako dowód w sprawie, poddane zostać ocenie na tle innych zebranych dowodów obrazujących postawę i cechy charakteru posiadacza broni. W orzeczeniach sądów administracyjnych wielokrotnie zwracano uwagę na to, iż przy rozpatrywaniu spraw o cofnięcie pozwolenia na broń należy oceniać charakter popełnionych czynów przestępczych, ale również okoliczności dotychczasowego wykonywania uprawnień wynikających z pozwolenia na broń oraz opinie o posiadaczu broni wydane przez właściwe organy w zakresie ich właściwości. Organ nie dokonał kompleksowej oceny skarżącego pod względem dalszego bezpiecznego posiadania broni, ponieważ nie przeprowadził wywodu co do wpływu popełnionego przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczego na sferę zgodnego z prawem dysponowania bronią, a ponadto w istocie nie uwzględnił wystawionych skarżącemu opinii zarówno Wójta Gminy P., na terenie której skarżący pracował w charakterze kierownika do spraw łowieckich Ośrodka Hodowli Zwierzyny Łownej w L., jak i Okręgowej Rady Łowieckiej w B. Skwitowanie przez organ wymienionych wyżej dowodów, iż nie mogły one zmienić jego stanowiska, prowadzić może tylko do wniosku, że miał z góry powziętą decyzję o konieczności cofnięcia pozwolenia na broń, a inne dowody były zbędne. Takie stanowisko organu nie jest do zaakceptowania. Organ prowadzący postępowanie, opierając ostatecznie swoje przekonanie co do zagrożenia użycia broni niezgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego na fakcie skazania (lub prowadzenia postępowania karnego) za inne, niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu przestępstwo, obowiązany jest uzasadnić obawę zagrożenia przez wykazanie wpływu popełnionego przestępstwa na sferę posiadania i dysponowania bronią przez osobę skazaną. Nie może dokonać tego, jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, poprzez własną ocenę przestępstwa i przekonanie, iż ciężar gatunkowy tego czynu zabronionego, mającego znaczny wpływ na sferę stosunków społecznych, uzasadnia odebranie pozwolenia na broń. Cofnięcie pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 UBiA opiera się na uzasadnionej obawie organu, że posiadana broń może zostać użyta niezgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego, lecz to przekonanie organu musi wynikać z dokonanej na podstawie zebranych dowodów kompleksowej oceny cech zachowania i osobowości posiadacza broni jako niosących ryzyko dalszego bezpiecznego posiadania broni, nie może zaś być wypadkową rozumowania, iż skoro posiadacz broni popełnił przestępstwo, to nie ma prawa nią dalej dysponować. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O niewykonalności uchylonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 p.p.s.a.