VI SA/Wa 635/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-07

Skład orzekający: Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała znaczące aktywa i dochody, ale jednocześnie ponosi wysokie zobowiązania i koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże braku dostatecznych środków na ich pokrycie, pomimo ponoszenia znaczących wydatków związanych z prowadzoną działalnością. Sąd ocenia sytuację finansową spółki na podstawie jej aktywów, dochodów, zobowiązań oraz płynności finansowej, a także analizuje, czy podjęła ona wszelkie niezbędne kroki w celu zdobycia funduszy na pokrycie kosztów postępowania. Samo istnienie trudności finansowych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej kary pieniężnej nałożonej przez Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Spółka wskazała na wysokie zobowiązania, takie jak kredyt i leasing. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedłożyła dokumenty finansowe, z których wynikało, że posiadała znaczące aktywa i osiągnęła zysk w roku 2012. Sąd uznał, że spółka nie wykazała braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania A. Sp. z o. o. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno–Spożywczych z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu partii zafałszowanych artykułów rolno – spożywczych p o s t a n a w i a: odmówić przyznania A. Sp. z o. o. z siedzibą w [...] prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. Sp. z o. o. z siedzibą w [...] alej jako skarżąca, spółka) wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno–Spożywczych z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu partii zafałszowanych artykułów rolno – spożywczych. W uzasadnieniu wniosku spółka wskazała na kredyt w kwocie 290 000 złotych, leasing floty samochodowej w kwocie 175 937 złotych, wynajem magazynu dystrybucyjnego w kwocie 10 854 złotych, czy też kary obciążeniowe 146 751 złotych. Z uwagi na fakt, iż złożony wniosek był niewystarczający do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony skarżącej, została ona wezwana zarządzeniem referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie określonych dokumentów. W odpowiedzi strona przedłożyła między innymi wyciągi z rachunku bankowego oraz bilans. Posiadała ona na koniec 2012 roku aktywa trwałe o wartości 6 086 738, 24 zł, środki trwałe o wartości 507 832, 26 zł. Na koniec roku 2012 wykazała aktywa obrotowe w kwocie 5 578 905, 98 zł, w tym należności krótkoterminowe o wartości 3 943 325, 20 zł. Z przedłożonego bilansu wynika, że spółka nie posiadała należności dochodzonych na drodze sądowej, zatem stwierdzić należy, że na bieżąco otrzymywała należne jej kwoty. Z kolei co do zobowiązań, wykazała zobowiązania krótkoterminowe, na kwotę 5 335 354, 72 zł. Ze sprawozdania na dzień 31 grudnia 2012 roku wynika natomiast, iż spółka osiągnęła zysk w kwocie 263 402, 91 złotych. Z treści zeznania podatkowego wynika z kolei, że osiągnęła dochód sięgający 493 108 złotych. Z kolei zapisy przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych wykazują szereg dokonywanych na nich transakcji. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Istotnym jest, że ustawodawca nie wprowadza wymogu braku jakiegokolwiek majątku, ale warunek braku środków, gdyż tylko za pomocą środków pieniężnych ponoszone są koszty postępowania. Co więcej, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż osoba prawna obowiązana jest do wykazania nie tylko tego, że nie posiada niezbędnych środków, ale również tego, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (p. postanowienie NSA z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 266/08; postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt I GZ 62/08; postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 123/12 – publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że sytuacja strony skarżącej nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Istotne w sprawie jest, że spółka, pomimo, że powołuje się na trudności finansowe, nadal prowadzi działalność gospodarczą; nie wykazała przy tym, aby zachwianiu uległa jej płynność finansowa, ani też nie składała wniosków o ogłoszenie upadłości. Spółka obraca środkami pieniężnymi, a ponadto posiada własne aktywa trwałe. Nie można w realiach przedmiotowej sprawy mówić o braku środków w sytuacji, w której z przedłożonych wydruków z rachunku bankowego spółki wynika, iż na jej rachunek wpływają wpłaty od kontrahentów, jak również spółka reguluje swoje należności względem innych podmiotów gospodarczych, jak i instytucji publicznych, w tym urzędu skarbowego. Część wpłat od podmiotów zewnętrznych oscyluje przy tym w granicach przekraczających setki tysięcy złotych, a szereg wpłat w kwotach od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych. Niewątpliwe spółka dysponowała więc kwotami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych a struktura wydatków, nie wskazuje na niemożność przeznaczenia posiadanych środków na uiszczenie wpisu sadowego. Spółka nie wykazała również w złożonym oświadczeniu, by jej płynność finansowa była zagrożona w następstwie poniesienia kosztów sądowych. Przyznania prawa pomocy nie uzasadniają bowiem same zadeklarowane trudności finansowe spółki wywołane wypowiedzeniem części umów z kontrahentami zwłaszcza, że pozostają one elementem nieodzownie związanym z kalkulacją prowadzenia działalności gospodarczej. Zauważyć także należy, że rok 2012 spółka zakończyła odnotowując zysk przy dochodzie przekraczającym 493 tysiące złotych. W konkluzji podkreślić należy że spółka nie wykazała, by konieczność poniesienia przez nią kosztów sądowych odbiegała od innych ciężarów finansowych, jakie ponosi w związku z prowadzoną przez nią działalnością. Ubieganie się przez stronę skarżącą o prawo pomocy nie może prowadzić do redystrybucji jej środków w kierunku wykonywania umów cywilnoprawnych bądź regulowania innych należności, kosztem opłat sądowych należnych względem Skarbu Państwa. Tym samym stwierdzić należy, że spółka nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło