VI SA/Wa 67/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu w dniu 7 września 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawie wniosku P. Sp. j. z siedzibą w N. o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. Sp. J. z siedzibą w N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy Strona skarżąca – P. Sp. j. z siedzibą w N. – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Do skargi załączono sporządzony na urzędowym formularzu (PPPr) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia [...] lutego 2016 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia w terminie 14 dni wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową. Strona skarżąca żądanych dokumentów nie przedstawiła, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia [...] kwietnia 2016 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu podniesiono, że nienadesłanie przez stronę skarżącą na wezwanie Sądu dodatkowych dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącej uniemożliwia dokonanie oceny spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła w terminie otwartym sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W argumentacji wniosku, jako przyczynę uchybienia terminu skarżąca podała brak znajomości prawa pracownika strony skarżącej, który odbierał korespondencję. Do wniosku załączono dokumenty dotyczące sytuacji materialnej strony skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej cyt. jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest jednak dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Z kolei w myśl art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W przedmiotowej sprawie, z uwagi na czynność, której dotyczy wniosek strony skarżącej, zaznaczyć należy, że stosownie do art. 243 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przepis ten nie przewiduje terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, tak więc strona może składać taki wniosek w dowolnym czasie w toku trwającego postępowania. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą przepis ten dotyczy niezakończonego postępowania sądowoadministracyjnego, tj. postępowania w którym nie zostało wydane orzeczenie kończące sprawę lub orzeczenie takie nie stało się jeszcze prawomocne, a także postępowania zainicjowanego przez stronę po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, które ma doprowadzić do wzruszenia tego prawomocnego orzeczenia, np. poprzez przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (por. postanowienia NSA: z 1 lipca 2014 r., I OZ 527/14; z 27 marca 2014 r., I OZ 219/14). W orzecznictwie wskazuje się także, iż skoro ustawodawca nie zakreśla terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy zatem nie można uchybić terminowi do dokonania tej czynności procesowej, a w konsekwencji brak jest również podstaw do jego przywrócenia. Nie jest możliwe uchybienie takiemu terminowi, a co za tym idzie – również przywrócenie uchybionego terminu. Tego rodzaju wniosek jest niedopuszczalny z mocy ustawy (por. postanowienia NSA: z 14 marca 2013 r., II GZ 104/13; z 30 września 2014 r., I FZ 305/14 i I FZ 309/14; z 22 marca 2016 r., II FZ 24/16). Zdaniem sądu w konsekwencji wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie dodatkowych dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącej uznać należy za niedopuszczalny. Skoro nie jest możliwe przywrócenie uchybionego terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy to tym bardziej nie jest dopuszczalne przywrócenie uchybionego terminu do uzupełnienia takiego wniosku przez nadesłanie dokumentów dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącej. Podkreślić należy, że w ocenie Sądu brak jest przeszkód, aby w nowo złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca powołała się na nadesłane już do Sądu dokumenty źródłowe dotyczące stanu majątkowego oraz dochodów strony skarżącej. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 88 w zw. z art. 86 § 2 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.