VI SA/Wa 888/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Sp. z o. o. z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. Sp. z o. o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych p o s t a n a w i a: odmówić przyznania P. Sp. z o. o. z siedzibą w K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. P. Sp. z o. o. z siedzibą w K. (dalej jako skarżąca, spółka) wniosła w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy spółka wskazała, iż wysokość kapitału zakładowego wynosi 1 000 000 złotych, wartość środków trwałych 300 155, 92 złotych a wysokość zysku na koniec 2012 roku 713 731, 90 złotych. Spółka wskazała także, że stan konta wynosi 180 334, 29 złotych. W uzasadnieniu wniosku wskazała swoje łączne obciążenie z tytułu opłat sądowych w jej kilkuset sprawach w całym kraju. Z kolei z przesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że strona w okresie od dnia 1 stycznia 2013 roku do dnia 30 listopada 2013 roku osiągnęła dochód w kwocie 240.556 złotych. Zapisy przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych za okres trzech miesięcy wykazały przy tym szereg wykonanych operacji, obejmujących zarówno wpłaty od innych podmiotów oscylujące od kwot kilku do kilkudziesięciu tysięcznych, jak i wypłaty na rzecz innych podmiotów, w tym z tytułu uiszczenia podatków bądź składek na ubezpieczenia społeczne. Saldo początkowe na dzień 1 października 2013 roku wynosiło 102 661 złotych, a końcowe na dzień 31 grudnia 2013 roku sięgnęło kwoty 105 436 złotych. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Istotnym jest, że ustawodawca nie wprowadza wymogu braku jakiegokolwiek majątku, ale warunek braku środków, gdyż tylko za pomocą środków pieniężnych ponoszone są koszty postępowania. Co więcej, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż osoba prawna obowiązana jest do wykazania nie tylko tego, że nie posiada niezbędnych środków, ale również tego, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (p. postanowienie NSA z dnia 1 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 266/08; postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt I GZ 62/08; postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 123/12 – publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że sytuacja strony skarżącej nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Istotne w sprawie jest, że spółka, pomimo, że podkreśla brak środków finansowych, w istocie obraca znacznymi środkami pieniężnymi. Nie można w realiach przedmiotowej sprawy mówić o braku środków w sytuacji, w której z przedłożonych wydruków z rachunku bankowego spółki wynika, iż na jej rachunek wpływają wpłaty od kontrahentów, jak również spółka reguluje swoje należności względem innych podmiotów gospodarczych. Część wpłat od podmiotów zewnętrznych oscyluje przy tym w granicach kilkudziesięciu tysięcy złotych, a stan rachunku przewyższał kilkanaście, kilkadziesiąt lun nawet sto tysięcy złotych. Niewątpliwe spółka dysponowała więc kwotami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych a struktura wydatków nie wskazuje na niemożność przeznaczenia posiadanych środków na uiszczenie wpisu sądowego. Spółka nie wykazała również w złożonym oświadczeniu, by jej płynność finansowa była zagrożona w następstwie poniesienia kosztów sądowych, nawet uwzględniając przedłożony wykaz toczących się postępowań sądowych. Zauważyć także należy, że rok 2012 spółka zakończyła odnotowując zysk na poziomie 713 731, 90 złotych a w okresie od dnia 1 stycznia 2013 roku do dnia 30 listopada 2013 roku osiągnęła dochód w kwocie 240.556 złotych. Reasumując, przy uwzględnieniu zarówno wartości kapitału zakładowego spółki, środków trwałych oraz skali przepływów finansowych na rachunku skarżącej stwierdzić należy, że prowadzi ona działalność znacznych rozmiarów, w związku z tym brak jest podstaw do uznania, że konieczność poniesienia w niniejszej sprawie kosztów sądowych przekracza zakres jej możliwości finansowych. Odnośnie argumentu dotyczącego licznych postępowań sądowoadministracyjnych, zauważyć należy, że spółka jest profesjonalnym uczestnikiem obrotu gospodarczego – przedsiębiorcą prowadzącym swą działalność w celach zarobkowych, z tego też względy koszty prowadzenia spraw sądowych zaliczają się do zwykłych kosztów jej działalności, nie może więc oczekiwać, że zostaną one pokryte ze środków publicznych, co w praktyce oznacza przerzucenie ich na podatników. W konkluzji podkreślić należy że spółka nie wykazała, by konieczność poniesienia przez nią kosztów sądowych odbiegała od innych ciężarów finansowych, jakie ponosi w związku z prowadzoną przez nią działalnością. Ubieganie się przez stronę skarżącą o prawo pomocy nie może prowadzić do redystrybucji jej środków w kierunku wykonywania umów cywilnoprawnych bądź regulowania innych należności, kosztem opłat sądowych należnych względem Skarbu Państwa. Tym samym stwierdzić należy, że spółka nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji