VI SA/Wa 937/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. U. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% do 18 % alkoholu postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę W. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Powołane postanowienie zostało uznane za doręczone skarżącej na podstawie art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") w dniu 29 lipca 2013 r. Podstawą zapadłego orzeczenia było nieuiszczenie przez skarżącą wpisu sądowego na wezwanie Sądu z dnia 23 kwietnia 2013 r. uznane za doręczone skarżącej na podstawie art. 73 § 4 p.p.s.a. w dniu 22 maja 2013 r. W dniu 22 stycznia 2014 r. W. U. reprezentowana przez pełnomocnika procesowego – adwokata G. R. złożyła do tut. Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jednocześnie złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy we wskazanym zakresie. Uzasadniając brak winy skarżącej w uchybieniu wskazanego terminu pełnomocnik podał, że w okresie kierowania korespondencji sądowej w niniejszej sprawie skarżąca mieszkała z rodzicami, w domu gdzie nie ma skrzynki pocztowej, a awiza zwyczajowo wkładane są przez listonosza w drzwi wejściowe. Dodał, że skarżąca nie zna powodu, dla którego nie odnalazła awiz dotyczących przesyłek sądowych, a domyśla się, że któryś z członków rodziny otwierając drzwi, omyłkowo zagubił je lub zaginęły one w innych okolicznościach. Wyraźnie podkreślił, że rzeczone awiza nigdy nie weszły w posiadanie skarżącej, która w związku z tym nie miała świadomości o kierowanej do niej korespondencji w niniejszej sprawie. O postanowieniu o odrzuceniu skargi i poprzedzającej je korespondencji uzyskała wiedzę dopiero w dniu 15 stycznia 2014 r., po zapoznaniu się pełnomocnika z aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przepis art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") wprowadził zasadę, zgodnie z którą czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do uchybienia 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, tożsamego z terminem do uiszczenia wpisu sądowego. Tryb złożenia wniosku o przywrócenie terminu szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast § 2 stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu, wniesiony w dniu 22 stycznia 2014 r. - został złożony w terminie wynikającym z art. 87 § 1 p.p.s.a. Skoro bowiem przyczyną uchybienia terminu był brak wiedzy skarżącej o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz postanowieniu o odrzuceniu skargi – to przyjąć należy, że ustała ona w dniu 15 stycznia 2014 r., kiedy pełnomocnik skarżącej zapoznał się z aktami sprawy. Zgodnie z brzmieniem art. 87 § 2 p.p.s.a. w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W judykaturze już od dawna przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy, stanowiący sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r. II FZ 203/12, LEX nr 1137710, postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2012 r. sygn. akt II GZ 257/12, LEX nr 1223957 oraz postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2012 r. sygn. akt II GZ 224/12, LEX nr 12257/11). Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że usprawiedliwieniem braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu nie mogą być wskazywane przez skarżącą ewentualne przyczyny nieodnalezienia umieszczonych w drzwiach awiz, takie jak omyłkowe zagubienie przez domowników lub jakieś inne nieznane skarżącej powody tej sytuacji. Wyjaśnienia te nie obalają również domniemania doręczenia skarżącej wymienionych przesyłek sądowych, skoro nie kwestionują prawidłowości ciągu czynności podejmowanych przez doręczyciela koniecznych do przyjęcia fikcji doręczenia. Wszak pamiętać należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, nawet w sytuacji, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. To do obowiązków odbierającego przesyłkę - adresata - należy takie zachowanie się przy odbiorze przesyłki, by zapewnić sobie - dla właściwego zabezpieczenia swoich interesów - możliwość dokonania w terminie czynności, gdy termin rozpoczyna swój bieg od daty doręczenia przesyłki (por. postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2012 r. o sygn. akt II FZ 33/12). Mając powyższe na względzie, Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.