VII SA/Wa 1063/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-02

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Bogusław Cieśla, Halina Emilia Święcicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku w poprzedniej instancji w tej samej sprawie, powinien zostać wyłączony od rozpoznawania sprawy po jej ponownym rozpoznaniu przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję wydaną w postępowaniu nadzwyczajnym, jeżeli w poprzednim postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku kończącego postępowanie. W niniejszej sprawie obie decyzje były wydane w trybie nadzwyczajnym, co nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. Ponadto, sędzia złożył oświadczenie o braku wątpliwości co do jego bezstronności, które Sąd uznał za wiarygodne.
Stan faktyczny
Skarżąca J. W. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego Włodzimierza Kowalczyka od rozpoznawania sprawy VII SA/Wa 1063/15, argumentując, że sędzia ten brał udział w wydaniu wyroku w tej samej sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2738/11. Skarżąca podniosła, że sędzia nie może orzekać ponownie w tej samej sprawie, zwłaszcza po uchyleniu poprzedniego wyroku i ponownym wydaniu przez organ administracji decyzji o podobnej treści. Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Włodzimierza Kowalczyka od rozpoznawania przedmiotowej sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bogusław Cieśla Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Włodzimierza Kowalczyka od rozpoznawania sprawy w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Włodzimierza Kowalczyka od rozpoznawania przedmiotowej sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak [...] po rozpatrzeniu wniosku J. W. i W. K. z dnia 30 marca 2011 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r., znak: [...]; odmawiającej wszczęcia, na wniosek J. W. i W. K., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory o obsadzie 200 DJP), zamkniętego szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce nr ew. [...], położonej we wsi I., gm. N., odmówił stwierdzenia jej nieważności. Decyzją z dnia [...] października 2011 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2738/11 oddalił skargę J. W. na ww. decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 507/13 uchylił ten wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 września 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1175/14 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję. Ponownie rozpoznając sprawę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. Po rozpatrzeniu wniosku J. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy tę decyzję decyzją z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...]. Skargę na tę decyzję wniosła J. W. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnatura VII SA/Wa 1063/15. Pismem z dnia 11 września 2015 r. (data stempla urzędu pocztowego) skarżąca J. W. złożyła wniosek o wyłączenie od rozpoznawania sprawy VII SA/Wa 1063/15 sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Włodzimierza Kowalczyka, uzasadniając go tym, że brał on udział w wydaniu wyroku w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2738/11. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał, zdaniem skarżącej, takie same decyzje jak uchylone wyrokiem z dnia 2 września 2014 r. W ocenie skarżącej, skoro sędzia Włodzimierz Kowalczyk już raz orzekał w tej samej sprawie i oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. W ocenie skarżącej sędzia ten nie może orzekać drugi raz w tej samej sprawie. Skarżąca powołała się m.in. na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Podstawy do wyłączenia sędziego wskazane zostały w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Ponadto, stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy (§ 2). Orzekając o wyłączeniu lub odmowie wyłączenia sędziego Sąd dokonuje oceny, czy w sprawie zaistniały takie okoliczności obiektywne, które uzasadniają odsunięcie sędziego od rozpoznawania sprawy. Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie takie okoliczności nie zaistniały. Należy wskazać, iż z dniem 15 sierpnia 2015 r. zmianie uległa treść art. 18 § 6a p.p.s.a. W uzasadnieniu do projektu ustawy zmieniającej ten przepis wskazano: "W świetle aktualnej treści art. 18 § 1 pkt 6a P.p.s.a. sędzia jest wyłączony w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Wprowadzenie tego przepisu do ustawy było konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 października 2008 r., sygn. akt. SK 6/07. Aktualna redakcja powyższego przepisu jest jednakże niejasna i prowadzi do zbyt szerokiego rozumienia przesłanek wyłączenia sędziego. Następstwem takiego stanu rzeczy są trudności ze "skompletowaniem" składu orzekającego w większości wojewódzkich sądów administracyjnych. Zmiana redakcji powołanego przepisu ma na celu jego dostosowanie do stanowiska wynikającego z powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego. W proponowanym brzmieniu art. 18 § 1 pkt 6a P.p.s.a. użyto określenia "postępowanie administracyjne nadzwyczajne" i "postępowanie administracyjne zwyczajne", jako powszechnie używanego w doktrynie, z uwagi na trudności w wyliczeniu taksatywnym" (uzasadnienie do projektu ustawy o nr. druku 1633, dostępny na http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/druk.xsp?nr=1633 oraz w systemie LEX). Podsumowując, w aktualnym stanie prawnym sędzia podlega wyłączeniu z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. W niniejszej sprawie taka okoliczność nie zaistniała, bowiem zarówno decyzja kontrolowana w niniejszej sprawie, jak i decyzja, która była przedmiotem kontroli w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2738/11 została wydana w trybie nadzwyczajnym. Dodatkowo wskazać należy, iż sędzia Włodzimierz Kowalczyk złożył oświadczenie datowane na 27 listopada 2015 r., z którego wynika, że z żadną ze stron postępowania w sprawie VII SA/Wa 1063/15 ze skargi J. W. nie występują okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, nie zachodzą również ustawowe przesłanki wynikające z art. 18 p.p.s.a. W ocenie Sądu prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, zatem wniosek o wyłącznie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 167/11 oraz z dnia 30 listopada 2010 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 896/10). Z tej przyczyny Sąd na podstawie art. 22 § 1 oraz § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło