VII SA/Wa 1181/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-09

Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Leszek Kamiński, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca współwłaścicielem nieruchomości wspólnej (lokalu mieszkalnego w budynku wielorodzinnym), posiada legitymację procesową do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli jej lokal nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, będąca współwłaścicielem nieruchomości wspólnej, nie posiada legitymacji procesowej do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli jej lokal nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Interes prawny musi mieć charakter indywidualny, konkretny i aktualny, a jego istnienie musi być potwierdzone przepisami prawa materialnego, a nie jedynie subiektywnym odczuciem wpływu inwestycji.
Stan faktyczny
E. F. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że inwestycja ingeruje w jej lokal mieszkalny. Organy administracji odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że E. F. nie jest stroną, ponieważ jej lokal nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, a interes prawny w kwestionowaniu decyzji dotyczącej nieruchomości wspólnej przysługuje wspólnocie mieszkaniowej. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant ref. staż. Julia Murawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2012 r. sprawy ze skargi E. F. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. skargę oddala, II. przyznaje ze Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego B. B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia E. F., utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...], odmawiające wszczęcia, na wniosek E. F., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. P. pozwolenia na przebudowę z rozbudową lokalu mieszkalnego na lokal handlowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działkach nr ewid. [...] i [...], położonych przy ul. [...] w [...]. Wydając powyższą decyzję organ ustalił następujący stan faktyczny i prawny. Po rozpoznaniu pisma E. F. z dnia [...] października 2011 r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. P. pozwolenia na przebudowę z rozbudową lokalu mieszkalnego na lokal handlowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działkach nr ewid. [...] i [...], położonych przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawczyni nie ma przymiotu strony by kwestionować decyzję o pozwoleniu na budowę. Stanowisko swoje organ oparł na przepisie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego twierdząc, że w przemiotowej sprawie krąg podmiotów ustalany wg. ww. przepisów wskazywał jednoznacznie że stroną postępowania o stwierdzenie nieważności mogła być wspólnota mieszkaniowa, do której E. F. należała, a nie ona sama. Dlatego też organ I instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała należycie własnego indywidualnego interesu prawnego, dającego jej materialną legitymację procesową do wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności opisanego powyżej pozwolenia na budowę. Ponadto w odniesieniu do zarzutów dotyczących okna piwnicy należącej do E. F., w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji, zauważył, że piwnica nie jest pomieszczeniem przeznaczonym na pobyt ludzi, a więc nie mają zastosowania w tej kwestii przepisy dotyczące naturalnego oświetlenia tego pomieszczenia - zgodnie z § 4 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75, poz. 690, z późn. zm.) pomieszczeniem przeznaczonym na stały pobyt ludzi jest pomieszczenie, w którym przebywanie tych samych osób w ciągu doby trwa dłużej niż 4 godziny. Zatem jeśli nawet zaprojektowane na zewnątrz budynku schody są widoczne z piwnicy skarżącej okoliczność ta nie może być brana pod uwagę w kontekście jakie podaje skarżąca tj. zasłonięcie jej okna w piwnicy. Po rozpatrzeniu zażalenia E. F. z dnia [...] lutego 2012 r. Głowny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. utrzymał postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Analiza akt przedmiotowej sprawy wskazał, że wnioskodawczyni E. F. wywodziła swój interes prawny z tytułu przysługującego jej prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się na II kondygnacji budynku wielorodzinnego (IV kondygnacyjnego), położonego w [...] przy ul. [...] (na działce nr ewid. [...], stanowiącej własność Gminy [...]). Powyższe wynikało z treści Ksiąg Wieczystych Nr [...] oraz [...]. Przy czym właściciele poszczególnych lokali znajdujących się w budynkach nr [...] tworzą Wspólnotę Mieszkaniową [...] w [...], która to wspólnota obejmuje więcej niż siedem lokali. Jak wskazał orgnan odwoławczy zgodnie z brzmieniem przepisu art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jednolity - Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.). właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu o odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej, a także w myśl art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Tym samym uprawnienia związane ze współwłasnością nieruchomości wspólnej są wykonywane przez zarząd wspólnoty mieszkaniowej, nie zaś przez właścicieli poszczególnych lokali. Dlatego też, zdaniem organu, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że z powyższych unormowań wynikało, że podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy części nieruchomości wspólnej, jest wspólnota mieszkaniowa, reprezentowana przez zarząd. Ponadto organ wskazał, że lokal należący do E. F. tj. lokal nr [...] - znajduje się na II kondygnacji budynku wielorodzinnego (IV kondygnacyjnego). położonego w Namysłowie przy [...]. Sporna inwestycja została zaprojektowana na I kondygnacji tego budynku, bezpośrednio pod lokalem wnioskodawczym. Z projektu budowlanego wynika, że planowane roboty budowlane były wykonywane w lokalu nr [...] (należącym do M. P. - Księga Wieczysta Nr [...]), znajdującym się w budynku wielorodzinnym przy [...] oraz w jego częściach wspólnych, tj. na klatce schodowej, zewnętrznej ścianie budynku oraz na zewnątrz budynku (na terenie działki nr [...] stanowiącej własność Gminy [...]). Obejmowały one przebudowę lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal handlowy oraz wykonanie odrębnego wejścia do lokalu w miejscu istniejącego otworu okiennego, w tym m.in.: wyburzenie istniejących ścianek działowych oddzielających przedpokój, pokój i kuchnię, wykonanie zewnętrznych schodów wejściowych do lokalu, zamurowanie otworu drzwiowego na klatce schodowej (patrz pkt IX opisu technicznego). Takie usytuowanie względem siebie lokalu nr [...] oraz objętego inwestycją lokalu handlowego nr [...], jak również zakres planowanych robót polegających na przebudowie z rozbudową lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal handlowy zdaniem organu, przesądzało, że lokal należący do E. F., nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, tak rozumiany obszar oddziaływania projektowanej rozbudowy nie obejmowal swym zakresem lokalu nr [...] w budynku wielorodzinnym przy [...] w [...]. Położenie powyższego lokalu oraz charakter zamierzonych prac wykluczało uznanie, że sporna inwestycja niesie ze sobą jakiekolwiek uciążliwości lub ograniczenia w możliwości korzystania z lokalu nr [...], które to uciążliwości lub ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa. W szczególności podkreślenia wymaga, iż sporny lokal po jego przebudowie, nie przesłaniał lokalu nr [...], nie spowodował ograniczeń w zakresie dostępu do światła słonecznego, bądź też możliwości korzystania z szeroko rozumianych mediów (woda. ciepło, prąd, elekomunikacja). Sporna przebudowa nie wpłyneła ponadto na warunki ochrony przeciwpożarowej lokalu nr [...]. jak również nie niosła ze sobą ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji zanieczyszczeń, czy też pól elekromagnctycznych. Organ stwierdził więc, że lokal nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej przebudowy, wyznaczonym zwłaszcza w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883). Jednocześnie wskazano, iż wnioskodawczyni nie wykazała interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], znak: [...]. Organ odnosząc się do zarzutów odwołania wskazujących na powstanie uszkodzeń w lokalu nr [...], stanowiącym własność E. F., które to uszkodzenia polegają na tworzeniu się pęknięć i odpadaniu kawałków tynku, stwierdził, że projekt budowlany nic przewiduje ingerencji w stosunku do lokalu nr [...], ani wyburzenie ścian nośnych w lokalu inwestycyjnym, a zakłada jedynie usunięcie istniejących ścianek działowych. Dlatego też zaprojektowana inwestycja, nie ograniczała skarżącej w możliwości korzystania z należącego do niej lokalu. Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie, E. F. wniosła skargę do Wojewódzjkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła nieuwzględnienie jej jako strony postępowania oraz nieuwazględnienie jej intesresu prawnego i faktycznego w niniejszej sprawie. Podniosła rownież, że inwestor zakresem swoich prac (wyburzania ścian, w tym ścian działowych) znacząco ingeruje w jej nieruchomość w postaci pęknięc i odpadania kawałków tynku w jej mieszkaniu. W odpowiedzi na skarge organ wnióśł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd kontrolował postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...], odmawiające wszczęcia, na wniosek E. F., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. P. pozwolenia na przebudowę z rozbudową lokalu mieszkalnego na lokal handlowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na działkach nr ewid. [...] i [...], położonych przy [...] w [...]. Podstawą rozstrzygnięcia organów był przepis art. 61a K.p.a., obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r. Został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18). Nowelizacja ta pozwala na wyraźniejsze niż dotychczas, rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego - jego wszczęcia, od etapu merytorycznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty przez wydanie decyzji administracyjnej. Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, jak też zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. W niniejszej sprawie, jak wskazuje ugruntowane już orzecznictwo sądowo-administracyjne, postępowanie administracyjne może toczyć się na zasadzie oficjalności lub na zasadzie dyspozycyjności. Wskazuje na to art. 61 § 1 k.p.a., zgodnie z którym postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W sytuacji gdy do organu wpływa pismo żądające wszczęcia postępowania administracyjnego obowiązkiem organu jest zbadanie; między innymi, czy pochodzi ono od strony postępowania, to jest podmiotu legitymującego się interesem prawnym, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że tylko przepis prawa materialnego stanowiąc podstawę interesu prawnego stwarza dla danego podmiotu legitymację procesową strony (vide: wyrok NSA z 10 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1012/04; z 20 września 2006 r., sygn. akt II OSK 837/05; z 11 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1828/06; z 12 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1043/10). W orzecznictwie wskazuje się ponadto - co wymaga szczególnego podkreślenia w niniejszej sprawie - że interes prawny musi mieć charakter indywidualny, konkretny, aktualny, bezpośredni, jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Tak więc postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby tylko wtedy, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję rozstrzygającą o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma zatem jedynie taki podmiot, którego dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jego prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących mu praw (vide: wyrok NSA z 9 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 310/05). Interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 02 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 2164/97). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 marca 1999 r., sygn. akt I SA 1189/98, cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego (por. Wyrok NSA z dnia 15 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1355/98). Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1550/07). W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, tak rozumiany interes prawny ustala się w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2010 r. Nr 243. poz. 1623 z późn. zm.), który jako przepis szczególny względem przywołanego wyżej art. 28 Kpa. ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu należy natomiast rozumieć, zgodnie z unormowaniem art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Analiza akt przedmiotowej sprawy wskazuje, że wnioskodawczym E. F. niesłusznie wywodzi swój interes prawny z tytułu przysługującego jej prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się na II kondygnacji budynku wielorodzinnego (IV kondygnacyjnego), położonego w [...] przy [...] (na działce nr ewid. [...], stanowiącej własność Gminy [...]). Powyższe wynika z treści Ksiąg Wieczystych Nr [...] oraz [...]. Przy czym właściciele poszczególnych lokali znajdujących się w budynkach nr [...] tworzą Wspólnotę Mieszkaniową [...] w [...], która to wspólnota obejmuje więcej niż siedem lokali. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jednolity - Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.). właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu o odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy o własności lokali zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Tym samym uprawnienia związane ze współwłasnością nieruchomości wspólnej są wykonywane przez zarząd wspólnoty mieszkaniowej, nie zaś przez właścicieli poszczególnych lokali. Nie budzi wątpliwości, że z powyższych unormowań wynika, że podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy części nieruchomości wspólnej, jest wspólnota mieszkaniowa, reprezentowana przez zarząd (por. post. WSA w Warszawie z dnia 19 czerwca 2009 r.. sygn. akt IV SA/Wa 1171/08). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt II OZ 157/09, w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy części wspólnej nieruchomości, za nieuzasadnione należy uznać żądanie członka tej wspólnoty o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze strony (uczestnika postępowania). Prawa do samodzielnego udziału (tj. obok wspólnoty) w postępowaniu administracyjnym członek wspólnoty nie może wywodzić jedynie z faktu bycia współwłaścicielem nieruchomości wspólnej. Nieruchomość wspólna pozostaje bowiem w wyłącznym zarządzie wspólnoty (reprezentowanej przez zarząd), rozumianej jako ogół właścicieli lokali, występujących wspólnie (co nie oznacza zgodnie) z mocy prawa, w zakresie czynności dotyczącej ustawowej współwłasności nieruchomości wspólnej. Prawo konkretnego członka wspólnoty realizuje się więc poprzez jego członkowstwo we wspólnocie, nie zaś poprzez czynności podejmowane samodzielnie. Należy w tym miejscu wyjaśnić, odnosząc się do argumentacji rozpatrywanej skargi, że w przedmiotowym przypadku w istocie bez znaczenia jest kwestia tego kto, na jakich zasadach, oraz czy prawidłowo udzielił zgody na realizację inwestycji na nieruchomości wspólnej. Powyższe nie ma wpływu na krąg stron postępowania, może natomiast mieć znaczenie dla merytorycznej oceny tego, czy inwestor legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, czy też nie. Dla wyniku niniejszego postępowania znaczenie ma natomiast tylko to, kto może skutecznie kwestionować pozwolenie budowlane dotyczące nieruchomości wspólnej, innymi słowy – kto może dochodzić prawnej ochrony praw związanych tylko i wyłącznie z nieruchomością wspólną, będącą w zarządzie wspólnoty mieszkaniowej (tj. samodzielnego podmiotu, który może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywanym - art. 6 in fine ustawy o własności lokali). Wobec powyższego należy stwierdzić, że warunkiem uznania podmiotu, uprawnionego do nieruchomości wspólnej z tytułu posiadania prawa odrębnej własności danego lokalu, za stronę postępowania jest wykazanie, że planowana inwestycja będzie wpływać na ten konkretny lokal oraz godzić w uprawnienia dotyczące korzystania z niego. Podmiot ten musi, więc wykazać posiadanie swego indywidualnego interesu prawnego, którego nie wywodzi się jednak z samego faktu bycia współwłaścicielem nieruchomości wspólnej, lecz z faktu, iż jego lokal znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji (art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). Lokal należący do Pani E. F. tj. lokal nr [...] - znajduje się na II kondygnacji budynku wielorodzinnego (IV kondygnacyjnego), położonego w [...] przy [...]. Sporna inwestycja została zaprojektowana na I kondygnacji tego budynku, bezpośrednio pod lokalem wnioskodawczym. Z projektu budowlanego wynika, że planowane roboty budowlane były wykonywane w lokalu nr [...] (należącym do M. P.) oraz w jego częściach wspólnych, tj. na klatce schodowej, zewnętrznej ścianie budynku oraz na zewnątrz budynku (na terenie działki nr [...] stanowiącej własność Gminy [...]). Obejmują one przebudowę lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal handlowy oraz wykonanie odrębnego wejścia do lokalu w miejscu istniejącego otworu okiennego, w tym m.in.: wyburzenie istniejących ścianek działowych oddzielających przedpokój, pokój i kuchnię, wykonanie zewnętrznych schodów wejściowych do lokalu, zamurowanie otworu drzwiowego na klatce schodowej (pkt IX opisu technicznego). Z projektu nie wynika aby ścianki działowe były ścianami nośnymi. Usytuowanie względem siebie lokalu nr [...] oraz objętego inwestycją lokalu handlowego nr [...], jak również zakres planowanych robót polegających na przebudowie z rozbudową lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal handlowy wskazuje, że lokal należący do E. F., nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w każdym przypadku obszar oddziaływania musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Samo subiektywne odczucie danego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość - w przedmiotowym przypadku na lokal mieszkalny – nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Interes prawny, będący konieczną przesłanką do uznania danego podmiotu za stronę postępowania musi istnieć obiektywnie, a nie odnosić się do subiektywnych odczuć. Ocena interesu prawnego nie może być dokonywana również w oparciu o indywidualna wrażliwość zainteresowanego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 października 2007 r.. sygn. akt IV SA/Wa 1496/07). Tylko takie ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, które są związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym je, dają właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości prawo do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 07 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Go 708/07). W ocenie Sądu, tak rozumiany obszar oddziaływania projektowanej rozbudowy nie obejmuje swym zakresem lokalu nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] organ prawidłowo ustalił, że położenie powyższego lokalu oraz charakter zamierzonych prac wyklucza uznanie, że sporna inwestycja niesie ze sobą jakiekolwiek uciążliwości lub ograniczenia w możliwości korzystania z lokalu nr [...], które to uciążliwości lub ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa. Prawidłowo ustalił, że wg. projektu sporny lokal po jego przebudowie, nie będzie przesłaniał lokalu nr [...], nie spowoduje ograniczeń w zakresie dostępu do światła słonecznego, bądź też możliwości korzystania z szeroko rozumianych mediów (woda. ciepło, prąd, telekomunikacja). Sporna przebudowa nie wpłynie ponadto na warunki ochrony przeciwpożarowej lokalu nr [...]. jak również nie niesie ze sobą ponadnormatywnych uciążliwości w zakresie emisji zanieczyszczeń, czy też pól elekromagnctycznych. Należy więc stwierdzić, że lokal nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej przebudowy, wyznaczonym zwłaszcza w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie opuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883). Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że Pani E. F. nie jest legitymowana do skutecznego kwestionowania decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...], znak: [...]. Należący do niej lokal nr [...], położony w budynku przy ul. [...] nie znajduje się bowiem w obszarze oddziaływania spornej inwestycji. Jego interesu prawnego nic można wywodzić również z przysługującego jej prawa współwłasności nieruchomości wspólnej. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazujących na powstanie uszkodzeń w lokalu nr [...], stanowiącym własność E. F., które to uszkodzenia polegają na tworzeniu się pęknięć i odpadaniu kawałków tynku, należy stwierdzić, że projekt budowlany nie przewiduje ingerencji w stosunku do lokalu nr [...] – np.: wyburzeń ścian nośnych w lokalu inwestycyjnym, a zakłada jedynie usunięcie istniejących ścianek działowych. W tym miejscu należy raz jeszcze podkreślić, że dla ustalenia czy danej osobie przysługuje przymiot strony w postępowaniu nieważnościowym, decydujące znaczenie ma określenie obszaru oddziaływania przedsięwzięcia, przy uwzględnieniu zakresu projektowanych robót budowlanych wskazanych w projekcie budowlanym, a nie robót faktycznie wykonywanych. Zaprojektowana inwestycja nie ogranicza skarżącej w możliwości korzystania z należącego do niej lokalu. Jednocześnie wymaga wyjaśnienia, że dokumenty przedstawione przez skarżaca przy piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. – protokól szkody przeprowadzony przez [...] Towarzystwo Ubezpieczeniowe na okoliczność pękań i rys na ścianach lokalu skarżącej, jest dowodem powstałym przed datą wydania badanej decyzji ([...] marca 2011 r.). Powyższy protokół został sporządzony w dniu [...] listopada 2010 r., dlatego twierdzenia skarżacej, że prace związane z decyzją pozwoleniową miały wpływ na szkody ujawnione w ww. protokle, są niezasadne. Z akt administracyjnych wynika, że decyzja ta stała się prawomocna od dnia [...] marca 2011 r. i od tego też czasu mogły być wykonywane jakiekolwiek prace budowlane w niej określone. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 t.j.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło