VII SA/Wa 1231/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-28

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Małgorzata Miron, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, nie wskazując jednocześnie konkretnych czynności, które organ pierwszej instancji powinien podjąć, oraz nie uzasadniając braku możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego we własnym zakresie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 Kpa, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Nie uzasadnił braku możliwości przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego we własnym zakresie zgodnie z art. 136 Kpa, nie wskazał konkretnych czynności do wykonania przez organ pierwszej instancji, a nadto przesądził o zasadności roszczenia inwestora, co jest niedopuszczalne w przypadku decyzji kasacyjnej.
Stan faktyczny
Wojewoda uchylił decyzję starosty odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę myjni samochodowej, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucili decyzji Wojewody naruszenie przepisów Konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody, uznając, że naruszył on art. 138 § 2 Kpa.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi Z. S., M. S. oraz K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 1231/09 UZASADNIENIE Decyzją nr [...], z dnia [...] maja 2009 r., Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. od decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Starosty [...] odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia dla [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę samoobsługowej myjni bezdotykowej typu [...] na działkach nr ew. [...] z obrębu [...] położonych [...] postanowił działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wskazał, iż rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy zauważył, iż zgodnie z treścią § 3 ust. 1 pkt 70 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 158, poz.1105) myjnie nie podlegają ocenie oddziaływania na środowisko. Stosownie do treści art. 20 ust.4 w/w ustawy Prawo budowlane, projekt architektoniczno-budowlany zawiera oświadczenia projektantów, że opracowany został zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Również plan zagospodarowania terenu zawiera informację projektanta, że wykonany został zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Budowa bezdotykowej myjni samochodowej, w ocenie organu odwoławczego, nie narusza prawa własności i nie utrudnia korzystania z nieruchomości sąsiadującej zgodnie z jej przeznaczeniem. Organ odwoławczy zauważył też, iż udzielenie pozwolenia na budowę, powinno uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie naruszone lub zagrożone. Granice tych praw i interesów określają przepisy Prawa budowlanego, przepisy wykonawcze ze szczególnym uwzględnieniem przepisów techniczno-budowlanych, obowiązujące Polskie Normy oraz inne przepisy zawarte w aktach normatywnych. Skargę na powyższą decyzję złożyli Z. i M. S. a także K. K. i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucili jej naruszenie art. 64 ust. 2, art. 68 ust. 1, art. 68 ust. 4, art. 69 oraz art. 74 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Niezależnie od argumentów podniesionych w skardze zaskarżona decyzja podlega uchyleniu z powodu naruszenia przez organ II instancji przepisu art. 138 § 2 Kpa. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić w całości zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Dokonując wykładni powyższego przepisu należy mieć na względzie także treść art. 136 Kpa, co oznacza, iż należy przyjąć że organ odwoławczy może powołać się na art. 138 § 2 zd. 1 Kpa tylko wówczas gdy wykaże, że przeprowadzenie przez niego dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 Kpa nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. W sytuacji bowiem gdy przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 136 Kpa umożliwiłoby temu organowi prawidłowe załatwienie sprawy podjęcie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej z tym uzasadnieniem, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części jest równoznaczne z naruszeniem obu tych przepisów. Za taką interpretacją art. 138 § 2 Kpa opowiedziała się judykatura. W szeregu orzeczeniach wydanych w sprawach, w których konieczna była wykładnia tegoż przepisu wskazywano bowiem że: 1) decyzję kasacyjną można uznać za zgodną z prawem gdy postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji zawiera braki, które nie mogą być uzupełnione w ramach postępowania przeprowadzonego w granicach zakreślonych dyspozycją art. 136 Kpa (por. m. in. Wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 619/07, Lex nr 479287), 2) przyczyny dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości jakie daje art. 138 § 2 Kpa powinny znaleźć jednoznaczny wyraz w uzasadnieniu decyzji (tak m. in. WSA w Łodzi w wyroku z dnia 25 października 2007 r., sygn. akt II SA/Łd 562/07, Lex nr 394775, oraz WSA w Kielcach w wyroku z dnia 4 października 2007 r., sygn. akt II SA/Ke 459/07, Lex nr 419069) 3) konieczność przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art. 136 Kpa) wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji (zob. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 948/07, Lex nr 364783 oraz wyrok NSA z dnia 5 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 860/07, Lex nr 469766). Jest oczywiste również i to, że organ odwoławczy podejmując decyzję kasacyjną nie może przesądzać o treści rozstrzygnięcia sprawy. W omawianej sytuacji o treści tegoż rozstrzygnięcia może bowiem decydować organ którego rozstrzygnięcie uprzednio uchylono czyli organ I instancji. Taka ingerencja organu odwoławczego nie znajduje oparcia w przepisach Kpa, jest więc w istocie niedopuszczalna. Organ II instancji może bowiem co najwyżej udzielić wskazówek co do zakresu postępowania dowodowego jakie należałoby przeprowadzić w I instancji. Owe wskazówki (zalecenia) stosownie do art. 138 § 2 zd. 2 Kpa wiążą organ pierwszej instancji jednakże jedynie co do obowiązku wyjaśnienia okoliczności w nich wskazanych, co oznacza, iż sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do istnienia tych okoliczności i ocena dowodów w tym celu uzyskanych należy do wyłącznej kompetencji organu I instancji. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż Wojewoda [...] nie tylko nie uzasadnił z jakich przyczyn odstąpił od możliwości jakie dawał art. 136 Kpa ale i nie wyjaśnił dlaczego rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Mało tego nie wskazał choćby jednej czynności, którą organ I instancji winien podjąć przed ponownym rozstrzygnięciem sprawy. Lektura uzasadnienia kwestionowanej decyzji prowadzi do wniosku, iż nie zawiera ono żadnych zaleceń (wskazówek) kierowanych pod adresem Starosty [...]. W istocie więc organ ten nie uzyska wiedzy co do tego w jakim zakresie należy przeprowadzić postępowanie przed tym organem tak aby uczynić zadość wymogowi przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. W tym stanie rzeczy zupełnym kuriozum są te fragmenty uzasadnienia decyzji Wojewody, w których de facto przesądza on o treści rozstrzygnięcia jakie powinien wydać Starosta. Chodzi tu w szczególności o stwierdzenie, że budowa bezdotykowej myjni samochodowej, w ocenie organu odwoławczego, nie narusza prawa własności i nie utrudnia korzystania z nieruchomości sąsiadującej zgodnie z jej przeznaczeniem. Przesądzenie kwestii zasadności żądania spółki [...] z/s w [...] powinno więc wskazywać na konieczność wydania przez Wojewodę decyzji reformatoryjnej. Taka decyzja nie została jednak wydana. Mając powyższe na uwadze uznać trzeba, iż organ II instancji przy wydawaniu zaskarżonej decyzji dopuścił się naruszenia art. 138 § 2 Kpa albowiem: 1) nie uzasadnił istnienia przesłanek w nim wymienionych, 2) nie wskazał z jakich przyczyn nie zastosował art. 136 Kpa, 3) przesądził kwestie zasadności roszczenia, 4) nie wskazał jakie czynności należy wykonać przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło