VII SA/Wa 1473/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-12
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tomasz Stawecki, Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, uchylając decyzję Starosty i zatwierdzając projekt budowlany, prawidłowo uzupełnił materiał dowodowy na podstawie art. 136 k.p.a., czy też naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, korzystając z uprawnienia wynikającego z art. 136 k.p.a., ma prawo uzupełnić materiał dowodowy w celu merytorycznego rozpoznania sprawy. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia jest wyjątkiem, stosowanym gdy uzupełnienie dowodów jest niewystarczające. W niniejszej sprawie Wojewoda prawidłowo uzupełnił dokumentację, a następnie merytorycznie rozpoznał sprawę, nie naruszając zasady dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.K. i M.K. na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Starosta wydał pozwolenie, jednak Wojewoda, po uzupełnieniu materiału dowodowego, uchylił decyzję Starosty i zatwierdził projekt, udzielając pozwolenia. Skarżący zarzucili m.in. naruszenie przepisów przeciwpożarowych, niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie zasady dwuinstancyjności przez Wojewodę. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), , Protokolant st. ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2019 r. sprawy ze skargi A.K. i M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
Wnioskiem z 4 lipca 2017 r. P. A. (dalej: "inwestor", "uczestnik postępowania") wystąpił o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami budowlanymi na terenie działki o nr ewid. [...] w obrębie ewid. [...] J. w jednostce ewid. P. – obszar wiejski. Do wniosku zostało załączone oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z [...] września 2017 r. nr [...] Starosta P. (dalej: "Starosta", "organ I instancji"), zatwierdził projekt budowlany i udzielił uczestnikowi postępowania pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Od powyższej decyzji odwołania wnieśli A. K. i M. K. (dalej: "skarżący") oraz T. K.
Postanowieniem z [...] stycznia 2018 r. nr [...] Wojewoda [...] (dalej: "Wojewoda", "organ II instancji") wezwał inwestora do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez: wyjaśnienie spełnienia przepisów dotyczących ochrony przeciwpożarowej budynku inwestycyjnego, zgodnie z § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.; dalej: "rozporządzenie") oraz wyjaśnienie spełnienia przez przedmiotową inwestycję wymagań zawartych w § 266 ust. 4 rozporządzenia. Uczestnik postępowania złożył żądane wyjaśnienia w piśmie z 20 lutego 2018 r. (podpisanym również przez projektanta w specjalności architektonicznej bez ograniczeń mgr inż. M. F.-G. - nr upr. [...] oraz rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. S. M. – nr upr. [...]). Do ww. pisma załączono plan zagospodarowania terenu oraz rzut parteru.
Następnie postanowieniem z [...] lutego 2018 r. nr [...] Wojewoda wezwał inwestora do przedłożenia czterech egzemplarzy projektu budowlanego uzupełnionego o materiały, które zostały przedłożone w odpowiedzi na uprzednie postanowienie Wojewody z [...] stycznia 2018 r. Uczestnik postępowania w dniu 26 marca 2018 r. złożył cztery egzemplarze projektu budowlanego uzupełnione o wymagane materiały.
Kolejnym postanowieniem z [...] marca 2018 r. nr [...] organ II instancji wezwał inwestora do odniesienia się do wszystkich zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżących w pismach z 16 marca 2018 r. Odpowiedzi na to postanowienie uczestnik postępowania udzielił w piśmie z 21 marca 2018 r. (podpisanym także przez projektanta w specjalności architektonicznej bez ograniczeń mgr inż. M. F.-G.- nr upr. [...]).
Pismem z 20 kwietnia 2018 r. skarżący wnieśli zastrzeżenia do projektowanej inwestycji.
Decyzją z [...] maja 2018 r. nr [...] Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: "k.p.a") oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.; dalej: "p.b."), po rozpatrzeniu odwołań skarżących i T. K., uchylił decyzję Starosty z [...] września 2017 r. nr [...] i zatwierdził projekt budowlany oraz udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, według projektu budowlanego wykonanego w czerwcu 2017 r., uzupełnionego w dniach: 19 i 20 marca 2018 r., stanowiącego załącznik do niniejszej decyzji.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ II instancji podkreślił, że na etapie postępowania odwoławczego stwierdził niewielkie braki w dokumentacji projektowej i korzystając z uprawnienia wynikającego z art. 136 k.p.a. wezwał inwestora do uzupełnienia jej w tym zakresie, a inwestor przedstawił żądane dokumenty.
Wojewoda podkreślił, że powierzchnia działki inwestycyjnej wynosi 1947 m2, przy czym szerokość tej działki ma 12 m, powierzchnia zabudowy to 129,04 m2, powierzchnia użytkowa - 73,47 m2, a kubatura budynku mieszkalnego obejmuje 522,08 m3. Organ wskazał na § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia oraz obowiązujący na obszarze inwestycji miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (dalej: "plan") uchwalony Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego części wsi J., a także na ustalenia Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] lutego 2016 r., przewidujące dla terenu planowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zabudowę mieszkaniową jednorodzinną (1MN).
Działka inwestycyjna o nr ewid. [...] jest oznaczona na planie symbolem 1MN, 1U, 1MN/U. Na ww. terenie dopuszcza się zabudowę o maksymalnej wysokości 11 m, a projektowany budynek mieszkalny ma 6,17 m wysokości.
Powierzchnia biologicznie czynna została wyznaczona na obszarze oznaczonym symbolem 1MN na poziomie 81,62 %. Uchwała Nr [...] określa w § 24 ten wskaźnik na poziomie min. 70 %. Na terenie oznaczonym symbolem 1U wskaźnik ten wyznaczono na poziomie 70,45% (wg planu min. 70%), a na obszarze objętym symbolem 1MN/U – na poziomie 93,53% (wg plan min. 70%).
Planowana inwestycja uwzględnia wymogi dotyczące nieprzekraczalnej linii zabudowy (vide str. 12 projektu budowlanego) oraz geometrii dachu (projektowany dach wielospadowy ze spadkiem 25°, pokryty dachówką ceramiczną w kolorze ciemnego brązu/bordo, podczas gdy § 24 pkt 3 planu przewiduje kąt nachylenia połaci głównych max. 45° z tradycyjnych materiałów wykończeniowych w odcieniach od ciemnej czerwieni do czerwonawego brązu).
Wojewoda zwrócił uwagę, że część działki znajduje się w obszarze stanowiska archeologicznego oznaczonego nr ewid. [...] i jest objęta ochroną konserwatorską. Na obszarach ochrony stanowisk archeologicznych w trakcie prac związanych z zabudową i zagospodarowaniem terenu wymagane jest uzgodnienie z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. W tym kontekście wskazał na znajdujące się w aktach administracyjnych pismo [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] czerwca 2017 r. znak [...], w którym dopuszczono tę część terenu działki do zabudowy i zagospodarowania.
Budynek mieszkalny jednorodzinny wolnostojący został zaprojektowany bezpośrednio przy granicy z działkami przyległymi od strony północnej, tj. z działkami o nr ewid. [...] i [...] z zastosowaniem ściany oddzielenia przeciwpożarowego, (vide str. 164 projektu budowlanego). Zaprojektowana ściana oddzielenia przeciwpożarowego (bez otworów okiennych i drzwiowych) wystaje 30 cm ponad dach, co zgodnie z § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia wskazuje na klasę odporności ogniowej min. REI 60. Według twierdzenia projektanta, ściana ta wykonana będzie w technologii mieszanej - trzpienie żelbetowe połączone monolitycznie z wylewaną płytą fundamentową wraz z wypełnieniem z bloczków silikatowych o grubości 25 cm i ociepleniem od strony wewnętrznej wełną mineralną o grubości 12 cm, co zapewni klasę odporności ogniowej REI 240.
W odległości 3 m od południowej granicy działki zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego z otworem wypełnionym przez luksfery o klasie odporności ogniowej nie niższej od REI 30. Powierzchnia tego otworu nie przekracza 10 % powierzchni ściany.
Na str. 165 projektu budowlanego wskazano, iż "ze względu na odległości projektowanego budynku mieszkalnego od istniejących budynków na działkach sąsiednich (7,45 m narożnik północno-wschodni i 6,90 m narożnik północno-zachodni), zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego w granicy północnej wysuniętą poza obrys budynku od strony zachodniej - 3 m, od strony północno-wschodniej - 1,2 m, a także wystającą ponad dach 30 cm. Dach z przykryciem nierozprzestrzeniającym ogień".
Ochronę przeciwpożarową budynku zatwierdził rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych - mgr inż. S. M. (nr upr. [...]; vide str. 167 projektu budowlanego).
Organ II instancji zaakcentował odpowiedzialność projektanta za zgodność projektu budowlanego z prawem. Podpis projektanta na pierwszej stronie każdego projektu budowlanego stanowi poświadczenie, że zawarte w nim dokumenty są zgodne z przepisami.
Inwestor, w myśl zapisów planu, zlokalizował dwa miejsca postojowe na terenie własnej działki (w odległości 4,5 m od północnej granicy z działką o nr ewid. [...] oraz w odległości 5,20 m od południowej granicy z działką o nr ewid. [...]), jak również osłonę śmietnikową (w odległości 5,8 m od południowej granicy z działką o nr ewid. [...] i w odległości 5 m od północnej granicy z działką o nr ewid. [...]).
Uczestnik postępowania uzyskał też zezwolenie na lokalizację zjazdu publicznego z drogi wojewódzkiej o nr [...] (ul. G. w miejscowości J.) na działkę o nr ewid. [...] (vide decyzja [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w W. Regionu Drogowego O.-P. z [...] maja 2017 r. nr [...] w aktach administracyjnych sprawy).
W ocenie organu II instancji, analizowana inwestycja nie spowoduje zacienienia i zmniejszenia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich. Biorąc pod uwagę usytuowanie budynków ze ścianami posiadającymi otwory okienne lub drzwiowe na działkach sąsiednich, lokalizację i parametry planowanej inwestycji zapewniają, że cień od obiektu objętego opracowaniem nie będzie oddziaływał na działki sąsiednie, jak również nie będzie powodował ograniczenia w zakresie minimalnego czasu nasłonecznienia.
Odnosząc się do zarzutów skarżących, Wojewoda nie zgodził się z ich argumentem, iż ściana oddzielenia przeciwpożarowego jest ogrodzeniem, a tym samym projektowany budynek nie spełnia § 8 pkt 2 planu ("wyklucza się stosowanie ogrodzeń pełnych oraz ogrodzeń z przęsłami wypełnianymi prefabrykatami betonowymi"). Nie można też mówić o nieprawidłowej odległości tarasu od granicy działki sąsiedniej, ponieważ oddziela go ściana przeciwpożarowa.
Ustosunkowując się do sugestii skarżących, że inwestor może usytuować budynek w lustrzanym odbiciu lub przesunąć go do północnej granicy działki sąsiadującej z równie wąską, niezabudowaną, rolną działką o nr ewid. [...], Wojewoda podkreślił, iż musi analizować usytuowanie budynku także pod kątem przyszłych inwestycji; nie może uwzględniać wyłącznie sytuacji "zastanej" na działkach sąsiednich. Nadto organ weryfikuje inwestycję pod względem jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawa i nie może sugerować inwestorowi lokalizacji inwestycji.
Powyższa decyzja Wojewody stała się przedmiotem skargi skarżących do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Z treści tej skargi wynika, iż według skarżących zarówno północno-zachodnia, jak i południowo-wschodnia ściana projektowanego budynku powinny być ścianami oddzielenia przeciwpożarowego o takiej samej odporności ogniowej. W ich ocenie warunki przeciwpożarowe byłyby spełnione, gdyby południowo-wschodnia ściana projektowanego budynku byłaby osłonięta takim samym ekranem jak ściana północno-zachodnia. Skarżący wskazali, że na poparcie zajętego stanowiska rzeczoznawca nie przywołał żadnych konkretnych przepisów, lecz powołał się jedynie na bliżej niesprecyzowane "konsultacje z ITB na etapie koncepcji". Również Wojewoda miał wątpliwości co do prawidłowości zastosowanych rozwiązań przeciwpożarowych, na co wskazuje jego postanowienie z [...] stycznia 2018 r. nr [...] wzywające inwestora do złożenia stosownych wyjaśnień w tym przedmiocie. Pogląd, iż usytuowanie projektowanego budynku nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, gdyż południowo- wschodnia ściana jest taką samą ścianą oddzielenia przeciwpożarowego jak ściana północno-zachodnia, nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Rozumując a contrario, skoro południowo-wschodnia ściana budynku spełnia kryteria ściany oddzielenia przeciwpożarowego, to projektant mógł zaprojektować północno-zachodnią ścianę o takiej samej konstrukcji, zamiast "chować" projektowany budynek za ekranem przeciwogniowym o wielkich rozmiarach.
Według skarżących, forma architektoniczna projektowanego obiektu (mały domek schowany za ogromnym ekranem) narusza art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., zgodnie z którym obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części należy projektować i budować zapewniając poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu interesów osób trzecich. Organ odwoławczy naruszył art. 107 § 3 k.p.a., nie odnosząc się do zarzutu skarżących, że wspomniany ekran nie jest integralną częścią budynku, lecz odrębnym obiektem budowlanym (budowlą) w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b., którego realizacja wymaga pozwolenia na budowę.
Skarżący zarzucili też brak logiki w działaniu Wojewody, który z jednej strony stwierdza, że planowane przedsięwzięcie nie narusza żadnych przepisów, a z drugiej strony uchyla decyzję Starosty. Jednocześnie skarżący wskazali – w aspekcie niekompletnej bądź wadliwej dokumentacji budowlanej przekazanej przez Starostę organowi II instancji - że właściwym rozwiązaniem byłoby uchylenie decyzji Starosty w trybie art. 138 § 2 k.p.a. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdyż konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy (bezpieczeństwo pożarowe) miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Uzupełniając we własnym zakresie materiał dowodowy, organ odwoławczy wykroczył poza zakres kompetencji określony w art. 136 § 1 k.p.a., rażąco naruszając zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z 19 lutego 2019 r. uczestnik postępowania odniósł się do zarzutów skargi, uznając je za błędne. Zaznaczył, iż obie ściany (w granicy od strony północnej i w odległości 3 m od strony południowej granicy działki) zostały zaprojektowane jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego o wymaganej klasie odporności ogniowej. Mimo różnych technologii wykonania obie ściany spełniają swoje funkcje, a inwestor nie ma obowiązku stosowania jednej technologii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
5) spełnienie wymagań określonych w art. 60 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. poz. 1529 i 2161 oraz z 2018 r. poz. 756) - w przypadku inwestycji na nieruchomości wchodzącej w skład Zasobu Nieruchomości, o którym mowa w tej ustawie, oddanej w użytkowanie wieczyste lub sprzedanej w trybie określonym w art. 53 ust. 1 lub 2 tej ustawy, przeznaczonej na wynajem o czynszu najmu określonym zgodnie z przepisami rozdziału 7 tej ustawy.
Z art. 4 p.b. wynika, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Przepisami, o których mowa w art. 4 p.b., są niewątpliwie przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla terenu objętego inwestycją, który stanowi akt prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – Dz. U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm.) - prawa powszechnie obowiązującego na obszarze nim objętym (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP).
Zaprojektowana inwestycja znajduje się na terenie, na którym obowiązuje Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w P. z [...] maja 1999 r. w sprawie Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego części wsi J. (Dz. Urz. Woj. [...]. z 1999 r. Nr [...], poz. [...]) oraz Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w P. z [...] lutego 2016 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi J. dla fragmentu terenu położonego pomiędzy ulicami G. i L. (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2016 r., poz. [...]).
Analiza uzupełnionego, na podstawie postanowień Wojewody z [...] stycznia 2018 r. i z [...] lutego 2018 r., projektu budowlanego, doprowadziła organ odwoławczy do uzasadnionego wniosku, że spełnia on wymagania określone w wyż. cyt. art. 35 ust. 1 p.b. oraz w planie zagospodarowania przestrzennego. Zachowane zostały wymogi w zakresie: wysokości zabudowy, nieprzekraczalnej linii zabudowy, geometrii dachu, jak również powierzchni biologicznie czynnej, co szczegółowo podano w części faktycznej niniejszego uzasadnienia.
Uczestnik postępowania dysponuje zezwoleniem na lokalizację zjazdu publicznego z drogi wojewódzkiej nr [...] na działkę o nr ewid. [...] (udzielonym mu decyzją [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] z [...] maja 2017 r. nr [...]). Nadto w związku z planowaną inwestycją [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków udzielił inwestorowi (decyzją z [...] maja 2017 r. nr [...]) pozwolenia na przeprowadzenie archeologicznych badań wykopaliskowych, bowiem część działki inwestycyjnej znajduje się w obszarze stanowiska archeologicznego o nr ewid. [...] i podlega ochronie konserwatorskiej (pozostałości osady oraz miejsca produkcji żelaza z okresu starożytności, w tym późnego okresu laterańskiego).
Podkreślić należy, iż szerokość działki inwestycyjnej wynosi 12 m, a stosownie do § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej.
Analizując zarzuty skarżących dotyczące zaprojektowanych ścian oddzielenia przeciwpożarowego, Sąd nie stwierdził w tym zakresie niezgodności z obowiązującymi przepisami.
Wymagane klasy odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w nich otworów określa tabela zawarta w § 232 ust. 4 rozporządzenia, przy czym w myśl § 232 ust. 5 rozporządzenia, klasa odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w nich otworów w budynkach, o których mowa w § 213, powinna być nie mniejsza od określonej w ust. 4 dla budynków o klasie odporności pożarowej "D" i "E".
W świetle tych przepisów, zaprojektowana bezpośrednio w granicy od strony północnej ściana oddzielenia przeciwpożarowego (bez otworów okiennych i drzwiowych) - wystająca 30cm ponad dach – powinna posiadać klasę odporności ogniowej min. REI 60 i tak też przewiduje projekt budowlany na str. 164. Ściana ta ma być wykonana w technologii mieszanej – trzpienie żelbetonowe połączone monolitycznie z wylewaną płytą fundamentową (nadto wypełnienie bloczków silikatowych i ocieplenie ściany od strony wewnętrznej wełną mineralną o grubości 12 cm). Przedmiotowa ściana stanowi integralną część budynku, a nie jak to postrzegają skarżący - odrębny, wolnostojący obiekt budowlany wymagający osobnego pozwolenia na budowę.
Według § 232 ust. 6 rozporządzenia, w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień nie powinna być niższa niż: El 30 dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej REI 60.
Przepisy § 235 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia wskazują, że ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60 (ust. 2). W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej E I 60, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia (ust. 3).
Stosownie do § 218 ust. 1 rozporządzenia, przekrycie dachu budynku niższego, usytuowanego bliżej niż 8 m lub przyległego do ściany z otworami budynku wyższego, z wyjątkiem przypadków wymienionych w § 273 ust. 1, w pasie o szerokości 8 m od tej ściany powinno być nierozprzestrzeniające ognia oraz w pasie tym:
1) konstrukcja dachu powinna mieć klasę odporności ogniowej co najmniej R 30;
2) przekrycie dachu powinno mieć klasę odporności ogniowej co najmniej R E 30.
W odległości 3 m od południowej granicy działki zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego (technologia ściany konsultowana z ITB na etapie koncepcji; warstwy ścian: wełna mineralna o grubości 12 cm, wiatroizolacja, poszycie z płyty OSB FIRESTOP o grubości 1,2 cm, konstrukcja szkieletowa ściany o przekroju słupków 3,8 cm x 14 cm z wypełnieniem z wełny mineralnej, paroizoiacja, 2 x suchy tynk- płyty gkf Nida ogień plus) z otworem wypełnionym przez luksfery o klasie odporności ogniowej nie niższej od El 30. Powierzchnia otworu nie przekracza 10% powierzchni ściany.
Odnosząc powyższe przepisy do zapisów projektu, należy stwierdzić, że ściana od strony południowej zostanie wykonana z materiałów niepalnych o odpowiedniej (tj. przewidzianej przepisami) klasie odporności ogniowej.
Bezpodstawne jest też twierdzenie skarżących co do wykonania ścian oddzielenia przeciwpożarowego w jednej technologii - tak aby ściana południowo- wschodnia była taka sama jak ściana północno-zachodnia. Taki obowiązek nie wynika z żadnych przepisów. Inwestor może stosować technologię mieszaną (ściany murowane i szkieletowe), o ile zachowuje wymaganą klasę odporności ogniowej.
Wbrew twierdzeniom skargi, projekt budowlany zaakceptowany przez Wojewodę, jest kompletny, zawiera wszystkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie oraz spełnia wymogi rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U z 2018 r., poz. 1935 ze zm.).
Art. 20 ust. 4 p.b. wprowadza zasadę, zgodnie z którą odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant, oraz w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu – sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączenia do projektu budowlanego oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Natomiast za naruszenie obowiązujących przepisów oraz zasad wiedzy technicznej lub urbanistycznej projektantowi grozi, w zależności od stopnia zawinienia odpowiedzialność dyscyplinarna (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 41 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów – Dz. U. z 2016 r., poz. 1725 ze zm.) albo odpowiedzialność zawodowa (art. 45 ust. 2 ww. ustawy w związku z art. 95 p.b.). Nieprzestrzeganie przez projektanta w sposób rażący przepisów przy projektowaniu lub wykonywaniu robót budowlanych stanowi ponadto wykroczenie podlegające karze grzywny (art. 93 pkt 1 p.b.).
Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało więc ograniczone do projektu zagospodarowania działki (art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b.). Rozszerzająca interpretacja uprawnień organu w zakresie kontroli na podstawie art. 35 ust. 1 p.b. oznaczałaby w istocie przywrócenie uchylonej zasady oceny materialnych rozwiązań projektu budowlanego przez organ i stanowiłaby naruszenie zasady związania organów administracji publicznej prawem (art. 7 k.p.a.). Powyższe przepisy korespondują z szeroką odpowiedzialnością projektanta za sporządzony przez niego projekt architektoniczno–budowlany - art. 20, art. 93 pkt 1 i art. 95 oraz nast. p.b., por. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, dalej: "NSA" z 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 58/08 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnosząc się do postawionego w skardze zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., należy uznać go za niezasadny. Zgodnie z ww. przepisem, obiekt budowlany wraz z związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa użytkowania i poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich powinno być interpretowane w sposób obiektywny, tj. zgodnie z regulującymi proces inwestycyjny przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Zatem interesy te muszą znajdować umocowanie w przepisach powszechnie obowiązującego prawa. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być jednak rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia jakie może przynieść planowana inwestycja, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich możemy mówić jedynie wtedy gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy (vide wyrok NSA z 14 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 960/09). Tymczasem skarżący nie wskazali skutecznie żadnej normy prawnej, która uzasadniałaby zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., ograniczając się do krytykowania formy architektonicznej budynku i jego usytuowania. Podkreślić należy, iż ochrona interesów osób trzecich w procesie inwestycyjnym nie może prowadzić do sytuacji, w której te osoby - a nie inwestorzy - będą decydowali o dopuszczalności wybudowania, lokalizacji i rodzaju obiektu budowlanego. Zasada poszanowania interesów osób trzecich nie oznacza, że interesy tych osób muszą być w pełni zaspokojone, ponieważ powinny być wzięte pod uwagę i traktowane na równi z interesami wszystkich stron postępowania, w tym inwestora.
W ocenie Sądu nietrafnym jest także zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 15 k.p.a., bowiem zadaniem Wojewody było, korzystając z instrumentu jakim jest norma art. 136 k.p.a., doprowadzenie do uzupełnienia materiału dowodowego i merytoryczna ocena tych dowodów, które zostały mu przedłożone. Zasada dwuinstancyjności wyrażona w art. 15 k.p.a. tworzy obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który nie może ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji. Postępowanie odwoławcze nie może polegać li tylko na kontroli postępowania organu I instancji, lecz powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", bowiem organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów. Zasadą jest bowiem, że organ II instancji uprawniony jest w postępowaniu odwoławczym do prowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Oznacza to, że organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę co do jej istoty (vide wyrok NSA z 16 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2543/16). Po raz drugi rozpatrując sprawę, organ odwoławczy zobowiązany jest oczywiście uwzględnić zasady wynikające z przepisów art. 7 i 8 k.p.a. oraz przepisów rozdziału 4 działu II k.p.a., regulujących zasady prowadzenia postępowania dowodowego, a także dokonać oceny dowodów w sprawie zgromadzonych, czemu - zdaniem Sądu - zadośćuczynił. Jak wskazał NSA w wyroku z 9 października 2018 r., sygn. akt I GSK 3000/18, w sytuacji gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 k.p.a., to również braki dowodowe nie mogą co do zasady stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Dopiero gdy wykazane zostanie, że prowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w oparciu o art. 136 k.p.a., okaże się niewystarczające, należy uchylić zaskarżoną decyzję oraz przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Art. 136 k.p.a. uprawnia organ odwoławczy do przeprowadzenia na żądanie strony lub z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Wydanie decyzji kasatoryjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. W przeciwieństwie do sądu administracyjnego, organ odwoławczy jest organem merytorycznie rozstrzygającym sprawę.
W konsekwencji Sąd nie dopatrzył się naruszenia tak prawa materialnego, jak i procesowego, które skutkowałoby uchyleniem decyzji.
Wobec powyższego, uznając za niezasadne zarzuty skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło