VII SA/Wa 1503/18
WyrokWSA w Warszawie2018-08-23
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Marta Kołtun-Kulik, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, które jest niezgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy oraz przepisami technicznobudowlanymi, może być uznane za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, które jest niezgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy oraz przepisami technicznobudowlanymi, w tym z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nawet jeśli inwestycja nie stwarza zagrożenia pożarowego, naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, które stanowią prawne minimum ochrony sąsiadów, musi być oceniane jako rażące.Stan faktyczny
Skarżące wniosły o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki oraz niezgodność projektu z decyzją o warunkach zabudowy. Organ I instancji stwierdził nieważność decyzji, uznając naruszenia za rażące. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i odmówił stwierdzenia nieważności, uznając naruszenia za nie-rażące. WSA uchylił decyzję organu II instancji, uznając naruszenia za rażące. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez sąd I instancji i powierzchowną ocenę sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. i zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących solidarnie kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sędzia WSA Bogusław Cieśla ( spr.), Protokolant spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi S. K. i T. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. znak: [...], [...]w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących S. K. i T. K. solidarnie kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sygnatura akt VII Sa/Wa 1503/18
UZASADNIENIE
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. W., S. W. i P. W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej usytuowanego na działce nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...].
T. K. i S. K. - współwłaścicielki nieruchomości bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji, zwróciły się do Wojewody [...] wnioskiem z dnia [...] czerwca 2015 r. o stwierdzenie nieważności tej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Skarżące zarzuciły, że sporna inwestycja jest usytuowana ścianą z naświetlami oraz drzwiami w odległości mniejszej nić 3 metry od granicy z ich działką, co jest niezgodne z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690) a projekt budowlany nie jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy dla tej inwestycji.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. (nr [...]) stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu B. W., S. W. i P. W. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej usytuowanego na działce nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...].
Zdaniem organu I instancji, decyzja została wydana z rażącym naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budowle i ich usytuowanie. Naświetla zaprojektowane w ścianie budynku oddalonej mniej niż 3 metry od granicy działki sąsiedniej, niewątpliwie pełnią rolę otworów okiennych i mają zapewnić dostęp światła dziennego.
Według organu I instancji, inwestorzy dobudowując część budynku dopuścili się odstępstw od decyzji o warunkach zabudowy w zakresie: szerokości elewacji frontowej (budynek bliźniaczy na działce 145 wynosi 9,15 m., natomiast sporny budynek po rozbudowie jest szerszy o 1,4 m czyli o ok. 15%) oraz kąta nachylenia połaci dachowej.
W odwołaniu od tej decyzji P. W. zarzucił organowi I instancji niezasadne przyjęcie, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego rażąco narusza prawo. Według P. W. organ nie wyjaśnił, dlaczego przyjął, że stwierdzone naruszenia prawa są rażące, a skutki decyzji są niemożliwe do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawnym.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił decyzję organu I instancji i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko inwestorów, że w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy nie ma podstaw do przyjęcia, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego rażąco narusza art. 35 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. Zawarte w projekcie budowlanym parametry i wskaźniki zabudowy dotyczące: nieprzekraczalnej linii zabudowy, wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki, wysokości zabudowy i geometrii dachu nie są sprzeczne z decyzją o warunkach zabudowy.
Projektowany budynek narusza natomiast decyzję o warunkach zabudowy co do szerokości elewacji frontowej (wymagana 9,15 m., projektowana - 10,55 m), co do kąta nachylenia dachu (budynek istniejący 19 i 25 st., kąt nachylenia dachu w budynku projektowanym został zaprojektowany z 3,5% spadkiem).
To naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie ma jednak charakteru "rażącego". Organ podkreślił, że o tym, czy naruszenie prawa jest naruszeniem "rażącym" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decyduje : oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu który został naruszony oraz racje ekonomiczne i gospodarcze, czyli skutki jakie wywołuje ta decyzja. Odstępstwa od wymagań zawartych w decyzji o warunkach zabudowy co do kąta nachylenia dachu i szerokości elewacji frontowej są nieznaczne, a nadto w żaden sposób nie wpływają negatywnie na uprawnienia właścicielskie skarżących do ich nieruchomości.
Organ zauważył, że przy ocenie naruszenia szerokości elewacji frontowej należy mieć na uwadze, że zaprojektowana część ściany frontowej, która spowodowała, że została przekroczona szerokość elewacji frontowej o 1,5 m, jest cofnięta względem pozostałej jej części o ok. 7 m.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dodał, że zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 35 ust. 1 prawa budowlanego, w istocie oznacza brak sprzeczności, a nie dosłowną zgodność z warunkami zabudowy. Decyzja o warunkach zabudowy wytycza jedynie podstawowe, założenia projektowanej inwestycji, których doprecyzowanie następuje w projekcie budowlanym.
Organ odwoławczy zakwestionował stanowisko organu I instancji, że sporny projekt budowlany rażąco narusza § 12 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którymi budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4 metry - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy lub 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Ściana północna projektowanego budynku niewątpliwie została zaprojektowana z naruszeniem tego przepisu. Wagę tego naruszenia należy jednak ocenić biorąc pod uwagę wpływ tego uchybienia na możliwość korzystania z nieruchomości sąsiedniej, bezpieczeństwo użytkowania sąsiednich obiektów budowlanych.
Z projektu budowlanego wynika, że sporna inwestycja jest usytuowana w odległości 9 metrów od budynku mieszkalnego skarżących i nie powoduje zacienienia tego budynku. Projektowany obiekt budowlany nie stwarza zagrożenia pożarowego. Ściana południowa budynku mieszkalnego (bez okien i drzwi) została zaprojektowana zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, który dopuszcza sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niz 1,5 m na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że wskaźnik powierzchni zabudowy został ustalony przez projektanta, który posiada fachową wiedzę techniczną w tym zakresie i złożył oświadczenie o którym mowa w art. 20 ust. 4 prawa budowlanego. Ewentualne błędne wyliczenie przez projektanta tego wskaźnika nie stanowiłoby wady powodującej konieczność stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ nie jest to wada oczywista, widoczna na pierwszy rzut oka.
S. i T. K. zaskarżyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2010r.
Skarżące zarzuciły, że organ odwoławczy nie miał podstaw do odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, w sytuacji gdy narusza ona rażąco § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budowle i ich usytuowanie oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego.
W uzasadnieniu skargi podkreśliły, że niezgodność decyzji o pozwoleniu na budowę z decyzją o warunkach zabudowy (nie tylko jak przyjął organ odwoławczy w zakresie szerokości elewacji frontowej oraz kąta nachylenia dachu, ale również np. wskaźnika wielkości powierzchni zabudowy) "wpływa bardzo negatywnie" na możliwość korzystania z ich własności. W okolicy występuje gęsta zabudowa, w związku z tym wszelkie odstępstwa od warunków zabudowy oddziałują na nieruchomości sąsiednie. Podnosząc te uchybienia, skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 930/16 - oddalił skargę S. i T. K.
Wskazał m.in. na istotę instytucji stwierdzenia nieważności decyzji. W zakresie przesłanki "rażącego naruszenia prawa" podał, że występuje ono w sytuacji, gdy interpretacja obowiązującego przepisu prawa nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości i którego treść bez żadnych sporów może zostać ustalona, zaś organ narusza go w sposób oczywisty i nie dający się w żadnej mierze pogodzić z zasadą praworządności. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że taka wada nie wystąpiła. Sytuowanie ściany północnej obiektu gdzie umieszczono nieotwieralne przeszklenia zwane naświetlami (które są oknami w rozumieniu § 57 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, ponieważ mają na celu zapewnienie światła i widoku), w odległości 3 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, niewątpliwie nie jest zgodne z treścią § 12 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia.
To naruszenie nie jest jednak rażące, ponieważ nie powoduje zagrożenia dóbr chronionych prawem i nie wywołuje skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia państwa prawa. Usytuowanie budynku (jego rozbudowy) nie powoduje zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania sąsiednich obiektów budowlanych i nie wpływa negatywnie na możliwość korzystania z nich. Sporna inwestycja o wysokości 6,60 m. jest usytuowana w odległości 9 metrów od budynku skarżących. Nie narusza więc wymagań określonych w § 13 rozporządzenia, dotyczących odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów. Nie stwarza zagrożenia przeciwpożarowego, czego skarżące nie kwestionują. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że planowanej inwestycji nie można zarzucić rażącego naruszenia ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy, co do nieprzekraczalnej linii zabudowy, wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki, wysokości zabudowy i geometrii dachu, szerokości elewacji frontowej. Zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oznacza brak sprzeczności, a nie dosłowną zgodność..
W ocenie sądu, organ administracji prawidłowo przyjął, że mimo bezspornego naruszenia wymienionego przepisu, skutki tego uchybienia nie mogą być uznane za niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Odstępstwa od parametrów inwestycji określonych w decyzji o warunkach zabudowy nie są znaczne i nie zaburzają miejscowych stosunków przestrzennych.
Część ściany frontowej, która spowodowała, że została przekroczona o 1,5 m. szerokość elewacji frontowej jest cofnięta względem jej pozostałej części o 7 m. Wskaźnik powierzchni zabudowy został ustalany na podstawie analizy dokonanej przez osobę posiadającą odpowiednie przygotowanie zawodowe i nie sposób przyjąć, że te wyliczenia są "na pierwszy rzut oka" nieprawidłowe.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2017 r. wniosły S. K. oraz T. K.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2018 r., sygn.. II OSK 2695/17, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej S. K. oraz T. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 930/16 - uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zarzut dotyczący naruszenia przez sąd I instancji przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. i w związku z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez akceptację decyzji wydanej z uchybieniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.
Decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., wydana została z naruszeniem decyzji o warunkach zabudowy, jak też przepisów techniczno-budowlanych. Pierwsze ze stwierdzonych naruszeń odnosiło się m.in. do przekroczenia ustalonej w decyzji o warunkach zabudowy szerokości elewacji frontowej (różnica wyniosła 15%) oraz kąta nachylenia połaci dachu. W zakresie naruszenia przepisów techniczno-budowlanych bez wątpienia ustalony został fakt naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015, poz. 1422), poprzez zlokalizowanie budynku o określonych rozwiązaniach projektowych, w odległości od granicy z działką sąsiednią mniejszej, niż wymagana jest tym przepisem.
Kluczowe w sprawie było zatem ustalenie, czy opisane naruszenia miały charakter "rażący". Sąd I instancji podzielając zapatrywania zaskarżonej decyzji wskazał, że naruszenie § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia nie jest "rażące", gdyż nie powoduje zagrożenia dóbr chronionych prawem i nie wywołuje skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia państwa prawa. Podał, iż usytuowanie spornego budynku (inwestycji) nie stwarza zagrożenia pożarowego.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdzenia sądu I instancji, podzielające wyrażone w zaskarżonej decyzji zapatrywania oparte zostały na ustaleniach dokonanych przez organy administracji z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Ocena sądu I instancji jedynie powierzchownie odnosiła się do istoty sporu.
Sąd nie przedstawił argumentów i racji, a przez to nie wyjaśnił należycie i gruntownie, dlaczego uznał, że bezspornie stwierdzone naruszenia prawa, nie cechowały się charakterem rażącym.
Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego m.in. z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Zgodność o której mowa we wskazanym przepisie, oznacza stopień związania ustaleniami decyzji lokalizacyjnej znacznie silniejszy, niż gdyby była mowa o spójności czy braku sprzeczności, wykluczając przy tym możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że negatywny wynik ustaleń organu co do tej zgodności, w zasadzie przekreśla możliwość wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zaaprobowanie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy projekt ten jest niezgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy może stanowić rażące naruszenie prawa o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 2.10.2015 r.; sygn. akt II OSK 215/14, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22.08.2017 r.; sygn. akt II SA/Gd 182/17).
Oczywistym jest, że nie każda niezgodność pozwolenia na budowę z decyzją o warunkach zabudowy przesądza o rażącym naruszeniu prawa w wyniku wydania tego pozwolenia.
Konieczne było ustalenie skali (ilości) stwierdzonych naruszeń, jak też ich wpływu na zachowanie przepisów techniczno-budowlanych, w tym określających minimalne odległości budynku od granicy działki sąsiedniej. Nie jest prawidłowa ocena sądu I instancji, powołująca się na brak zagrożenia pożarowego. Przepisy techniczno-budowlane są bowiem przepisami gwarantującymi pewien standard (minimum) ochrony także innym uczestnikom procesu budowlanego (w tym sąsiadom inwestycji).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku w odległościach mniejszych niż 3 m, bez uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych, oceniane może być w kontekście rażącego naruszenia prawa – tj. art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 965/14).
Zaakceptowanie przez sąd I instancji stanowiska organu, bez jednoczesnego przedstawienia stosownych i wszechstronnych ocen, świadczy o naruszeniu przepisów postępowania, zawartych w podstawie skargi kasacyjnej.
Ponownie rozpoznając sprawę, sąd wojewódzki zobowiązany został do oceny, czy rodzaj i charakter wad zawartych w decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. uzasadnia przyjęcie, iż decyzja ta wydana została z rażącym naruszeniem prawa, bądź czy brak jest podstaw do takiej oceny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz.1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest wadliwa.
Przystępując do ponownego rozpatrzenia skargi S. K. i T. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. zaznaczyć należy, że kontrolowane rozstrzygnięcie było ocenione przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 kwietnia 2018 r., sygn. II OSK 2695/17.
Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie sądu I instancji dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią prawa, oznacza związanie takim, a nie innym rozumieniem określonych przepisów prawa.
W ocenie NSA, poprzednie rozważania i oceny sądu I instancji, podzielające wyrażone w zaskarżonej decyzji zapatrywania oparte zostały na ustaleniach dokonanych przez organy administracji z naruszeniem zarzucanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Obecnie Sąd stwierdza, że choć organy obu instancji stwierdziły naruszenia prawa przy wydawaniu kwestionowanej decyzji, to jednak organ II instancji (odmiennie niż I instancji ) wadliwie uznał, że ujawnione naruszenia prawa nie były rażące w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Należy zatem wskazać, że Prezydent [...] przed wydaniem kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę, miał obowiązek sprawdzić zgodność projektu budowlanego m.in. z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Wbrew stanowisku organu, "zgodność" o której mowa we wskazanym przepisie, oznacza stopień związania ustaleniami decyzji lokalizacyjnej znacznie silniejszy, niż gdyby była mowa o spójności czy braku sprzeczności, wykluczając możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że negatywny wynik ustaleń organu co do tej zgodności, w zasadzie przekreśla możliwość wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Zaaprobowanie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy projekt ten był niezgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, stanowiło rażące naruszenie prawa o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wprawdzie nie każda niezgodność pozwolenia na budowę z decyzją o warunkach zabudowy przesądza o rażącym naruszeniu prawa w wyniku wydania tego pozwolenia, Sąd jednak wskazuje na ujawnienie kilku naruszeń, oraz ich wpływ na ogólną wielkość realizowanego przedsięwzięcia.
Fakt, że w zaprojektowanej postaci obiekt nie stwarza zagrożenia pożarowego, nie może być decydujący dla zaaprobowania opisanych niezgodności z decyzją o warunkach zabudowy, jako nie mających rażącego charakteru, gdyż skumulowały się one z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych, które są prawnym minimum ochrony innych uczestników procesu budowlanego, zwłaszcza bezpośrednich sąsiadów inwestycji.
Nade wszystko jednak powodem dla którego należało stwierdzić nieważność kwestionowanego pozwolenia budowlanego, było naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku, którego ściana z oknami zwrócona w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną narusza odległość minimalną, oceniane być powinno jako rażące naruszenia prawa (wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 3 lutego 2015r., sygn. VII SA/Wa 965/14, z 15 czerwca 2010r., sygn.. VII SA/Wa 712/10).
Przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nakazuje zachowanie odległości 4m w przypadku sytuowania ściany budynku z otworami okiennymi, zwróconej w kierunku sąsiedniej działki budowlanej. Treść tego przepisu jest jednoznaczna i nie wymaga rekonstrukcji.
Dlatego zdaniem Sądu, nieprawidłowo uzasadnione zostało stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażone w zaskarżonej decyzji, że takie jak w tej sprawie usytuowanie okien (choć nieotwieralnych) nie narusza w sposób rażący art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia.
Brak prawidłowej oceny był naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, 107 § 1 i 3 k.p.a., a w konsekwencji naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( j.t. - Dz.U. z 2006 r. Nr. 156, poz. 1118 ze zm.) w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690).
Przy ponownym rozpatrzeniu odwołania, organ zobowiązany będzie do uwzględnienia dokonanej przez Sąd oceny prawnej, co pozwoli na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym.
Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczona na podstawie art. 200 i 202 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło