VII SA/Wa 1520/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-18
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może odmówić udzielenia pozwolenia na budowę, jeśli projekt budowlany przewiduje dwa odrębne budynki mieszkalne wielorodzinne, każdy z 8 lokalami, z wspólnym wjazdem do garażu podziemnego, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza zabudowę mieszkaniową wielorodzinną w typie kamieniczek z maksymalnie 8 mieszkaniami w budynku?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że projekt budowlany dwóch odrębnych budynków mieszkalnych wielorodzinnych, każdy z 8 lokalami i wspólnym wjazdem do garażu, jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że planowana inwestycja koliduje z normami prawa miejscowego, a ograniczenia prawa własności wynikające z planu nie mogą być interpretowane rozszerzająco.Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą D. E. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażem podziemnym. Organ odwoławczy uznał, że inwestycja narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza zabudowę mieszkaniową jednorodzinną oraz wielorodzinną w typie kamieniczek z maksymalnie 8 mieszkaniami. Organ uznał, że dwa budynki z jednym wspólnym wjazdem do garażu stanowią jeden budynek wielorodzinny z 16 lokalami, co jest sprzeczne z planem. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię planu miejscowego i definicji budynku.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant ref. staż. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013r. sprawy ze skargi D. E. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej D. E. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] maja 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] wydaną [...] lutego 2013 r. odmawiającą D. E. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu dwóch budynków mieszkalnych, wielorodzinnych z usługami i z garażem podziemnym na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w W., wraz z instalacjami wewnętrznymi: elektryczną, centralnego ogrzewania, wodno-kanalizacyjną i gazową oraz wjazdem z działki drogowej nr [...].
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy podał, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji, po analizie akt stwierdził, iż przedmiotowa inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w związku z powyższym, postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia m.in. do zgodności projektu budowlanego z zapisami § 18 ust. 20 pkt 1 planu. Inwestor nie usunął ww. nieprawidłowości wskazanej w postanowieniu, wobec czego organ zobowiązany był odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Przywołany wyżej art. 35 ust. 3 wprost nakłada na organ taki obowiązek.
Odnosząc się do zasadności nałożonych obowiązków organ wskazał, iż Prezydent [...] słusznie wezwał inwestora do dostosowania projektu budowlanego do zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obowiązkiem organu orzekającego w sprawie pozwolenia na budowę jest respektowanie postanowień planu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w wyroku z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 908/11, stwierdził: "Organ wydający pozwolenie na budowę jest związany treścią planu zagospodarowania przestrzennego, co znajduje dodatkowe potwierdzenie w treści art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. Organ ten nie ma kompetencji do badania słuszności postanowień planu zagospodarowania przestrzennego".
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że działka inwestycyjna nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., znajduje się na terenie obowiązywania planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego obszaru G., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 2010 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). Działka nr ew. [...] w całości usytuowana jest w strefie oznaczonej symbolem [...].
W ustaleniach szczegółowych dla ww. terenu, w § 18, miejscowy plan stanowi, iż przeznaczeniem omawianego terenu są "tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz wielorodzinnej z zakresu domów w typie kamieniczek zawierających od 4 do maksymalnie 8 mieszkań zgodnie z § 4 ust. 3".
Wojewoda [...] podzielił stanowisko Prezydenta [...], wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, a mianowicie, że obiekt zaprojektowany przez Inwestora to budynek mieszkalny wielorodzinny 16-sto lokalowy. Z dokumentacji projektowej wynika, iż obiekty oznaczone jako budynek 1 i budynek 2 nie mogą być uznane jako samodzielne budynki. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Jeśli odnieść powyższą definicję do inwestycji zlokalizowanej na działce nr ew. [...], to zdaniem organu należy stwierdzić, że zaprojektowanie wspólnego wjazdu i wyjazdu do garażu budynków 1 i 2, powoduje iż oba obiekty konstrukcyjnie tworzą jedną całość, a tym samym stanowią zabudowę wielorodzinną, z 16-stoma lokalami mieszkalnymi, co jest sprzeczne z wyżej wskazanym zapisem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który zakazuje na terenie [...] zlokalizowania zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej innej niż w typie "kamieniczek". Każdy budynek dysponuje odrębnym przykryciem dachowym, lecz żaden z nich nie stanowi konstrukcyjnie samodzielnej całości.
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest źródłem prawa miejscowego, a jego ustalenia mają moc przepisów powszechnie obowiązujących. Organy administracji architektoniczno-budowlanej są związane ustaleniami planu, a więc – wydanie pozwolenia na budowę zamierzonej inwestycji – w ocenie organu odwoławczego było niemożliwe.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła D. E. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącej zarzucił organowi:
1) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
a) naruszenie art. 7, 8, 11 oraz 107 § 2 i 3 k.p.a., polegające w szczególności na niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu dwóch budynków mieszkalnych, wielorodzinnych z usługami i z garażem podziemnym, na działce nr ew. [...] o obrębie [...] przy ul. [...] w W., wraz z instalacjami: elektryczną, centralnego ogrzewania, wodno-kanalizacyjną i gazową oraz wjazdem z działki drogowej nr [...] z obrębu [...],
b) niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności nie wzięcie pod uwagę faktu, że przedmiotowa inwestycja w świetle ust. 4 § 2.1 pkt 27 oraz ust. 2 pkt 1 Uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 2010 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru G. (dalej jako: "m.p.z.p.") na terenie którego znajduje się przedmiotowa inwestycja stanowi dwa odrębne budynki,
c) dowolność w wydaniu decyzji poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, z którego wynikałyby podstawy podjętej decyzji,
d) błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie, w jakim organ odwoławczy przyjął, że przedmiotowa inwestycja nie stanowi dwóch budynków a jeden,
e) naruszenie art. 6, 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a., poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia,
f) naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 6, 7 oraz 8 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji przyczyn, z powodu których organ drugiej instancji odmówił uwzględnienia uzupełnienia i zatwierdzenia projektu inwestycji, do czego skarżąca została zobowiązana postanowieniem nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r.,
g) błędne uzasadnienie wydanej decyzji ograniczające się do przytoczenia przepisów prawa i stwierdzenia, iż po złożeniu przez inwestora dokumentów, wymaganych do uzyskania zezwolenia na budowę, wymienionych w art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, organ winien dokonać ich sprawdzenia i ocenić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i po przeprowadzeniu takiej analizy organ uznał, że odmowa udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji przez organ I instancji jest uzasadniona. Brak jest w zaskarżonej decyzji jakiegokolwiek wskazania przez organ administracji publicznej na jakich to dowodach oparł swoje rozstrzygnięcie, dlaczego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej przedstawionym przez stronę dowodom oraz dlaczego uznał, że projekt inwestycji nie jest zgodny z planem miejscowym,
h) naruszenie art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. polegające w szczególności na:
i) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2013 r.,
ii) niedostatecznym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności nieprzeprowadzeniu rzetelnej i prawidłowej analizy, czy przedstawiony przez inwestora projekt budowlany jest zgodny z m.p.z.p.,
iii) wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału oraz oczywiście błędnych ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, pozostających w opozycji do zgromadzonych materiałów,
i) naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. poprzez nierozpoznanie sprawy przez Wojewodę [...] w sposób wszechstronny i wyczerpujący,
j) naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na rażącym naruszeniu art. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) poprzez ich błędną wykładnię, co doprowadziło do przyjęcia nieprawidłowego założenia, iż projekt budowlany złożony przez skarżącego obejmuje jeden budynek a nie dwa przez co zgodnie z ust. 1 § 2.1 pkt 27 oraz ust. 2 pkt 1 Uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 2010 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru G. i że powoduje to niemożność ich lokalizacji oraz naruszenie art. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z ust. 4 § 2.1 pkt 27 m.p.z.p. poprzez błędną wykładnię definicji legalnej "kamieniczki", co doprowadziło do nieprawidłowego założenia, iż planowana przez skarżącą inwestycja doprowadzi do budowy obiektu stanowiącego dom wielorodzinny o ilości mieszkań większej niż osiem, na co na terenie przedmiotowej inwestycji nie pozwalają zapisy m.p.z.p.,
k) naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez przyjęcie, że pomimo wydzielenia betonowymi ścianami i bramami p.poż. (przegrody budowlane wydzielające budynki) dwóch odrębnych garaży w planowanej inwestycji przestrzeń garażowa stanowi jedną całość,
l) naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. poprzez zastosowanie nieprzewidzianych w ustawie wymogów dla wyróżnienia budynku, co podważa zaufanie do władzy państwowej i przełamuje zasadę działania organów na podstawie przepisów prawa,
m) w konsekwencji powyższych naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta [...] w sytuacji, w której winna ona zostać przez Wojewodę uchylona, a stronie winno być udzielone pozwolenie na budowę,
2) naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływa na wynik sprawy, a to:
a) naruszenie art. 35 ust. 3 w zw. z art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w sytuacji, w której pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. usunięto wskazane w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2012 r. nieprawidłowości, w szczególności poprzez wydzielenie w ramach planowanej inwestycji dwóch budynków w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane,
b) naruszenie art. 35 ust. 3 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, że planowana inwestycja nie jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
c) naruszenia art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływa na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a.
Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1).
Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...] wydana dnia [...] maja 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2013 r. odmawiającą udzielenia D. E. pozwolenia na budowę zespołu dwóch budynków mieszkalnych, wielorodzinnych z usługami i z garażem podziemnym na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w W.
Stosowanie do art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W razie stwierdzenia naruszeń, w powyższym zakresie właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenie pozwolenia na budowę (ust. 3).
Z treści cytowanych przepisów wynika, że możliwość wydania decyzji odmownej (wobec ustalenia sprzeczności zamiaru inwestycyjnego z planem) związana jest z koniecznością wykazania w sposób nie budzący wątpliwości, że planowana inwestycja koliduje z normami prawnymi wynikającymi z prawa miejscowego.
W ocenie Sądu, należy podzielić stanowisko skarżącej, że w rozpoznawanej sprawie nie było podstawy do zastosowania art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, bowiem nie można uznać, że przedstawiony projekt budowlany narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na terenie działki nr [...].
Jak wynika z zapisów § 18 Uchwały nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 2010 r. działka inwestora znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz wielorodzinnej z zakresu domów w typie kamieniczek zawierających od 4 do maksymalnie 8 mieszkań
Przedstawiony przez inwestora projekt budowlany przewiduje budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z 8-ma lokalami mieszkalnymi w każdym z nich, z tym że pod budynkami tymi zaprojektowana została przestrzeń garażowa dla obu budynków podzielona ścianą i bramami, ze wspólnym wjazdem.
W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że wszelkie ustawowe ograniczenia prawa własności, w tym również ustalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, nie mogą być interpretowane rozszerzająco, tj. bardziej ograniczając prawo własności, niż wynika to z literalnego brzmienia ustaleń planu. Zgodnie z zasadą "złotego środka", odzwierciedlającą najlepiej istotę konstytucyjnej ochrony prawa własności, postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie powinny być interpretowane w sposób nadmiernie ograniczający prawa właściciela ani w sposób nadmiernie rozszerzający istniejące ograniczenia praw właścicielskich, tak aby nie naruszało to istoty prawa własności (tak np. w wyrokach NSA z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 490/05, LEX nr 196696, WSA w Warszawie z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. VII SA/Wa 1666/08, LEX nr 569171, WSA w Krakowie z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. II SA/Kr 611/11, LEX nr 821557, WSA w Warszawie z dnia 7 września 2011 r., sygn. VIII SA/wa 277/11). Należy również podzielić pogląd, że każda wybrana przez inwestora zabudowa będzie dopuszczalna według planu miejscowego, skoro nie jest wykluczona ustaleniami tego planu (tak NSA w wyroku z dnia 25 listopada 2005 r., sygn. akt II OSK 586/09). Podobnie, w wyroku z dnia 9 września 2008 r. (sygn. akt II SA/Bd 499/08, LEX nr 526447) WSA w Bydgoszczy stwierdził, że stanowisko organów administracji budowlanej, dokonujących interpretacji postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sposób dopuszczający przeznaczenie tylko wyraźnie wskazane w planie, a odrzucając wszystkie inne przedsięwzięcia nie sprzeciwiające się podstawowemu przeznaczeniu, których w dodatku wyraźnie nie zabroniono, nie zasługuje na uznanie.
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego kształtuje ład przestrzenny na określonym terenie, tak więc oceniając zgodność planowanej inwestycji pod kątem zgodności z planem organ winien mieć na uwadze wykładnię celowościową przepisów prawa, a więc ocenić czy inwestycja jest zgodna z celem jakie zakłada plan.
W rozpoznawanej sprawie celem planu miejscowego jest umożliwienie zabudowy dostosowanej do zabudowy istniejącej, tj. dopuszczając budowę budynków mieszkalnych w typie kamieniczek o maksymalnej liczbie do 8 lokali mieszkalnych. W ocenie Sądu projektowane budynki są zgodne z zapisami planu i na ocenę tę nie ma wpływu fakt, iż przewidziano dla dwóch budynków wspólny wjazd do garażu (podzielonych zresztą ścianami). Bowiem wspólny wjazd, a nawet wspólna przestrzeń garażowa nie pozbawia budynków charakteru odrębnych budynków "kamieniczek" i nie powoduje, że oba obiekty tworzą konstrukcyjnie jeden budynek wielorodzinny o 16 lokalach mieszkalnych.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło