VII SA/Wa 1540/18

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 września 2018r. po rozpoznaniu wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] maja 2018r. , znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić J. L. przyznania prawa pomocy zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W dniu 7 września 2018r. do Sądu wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy J. L. w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że nie stać go na ponoszenie kosztów sądowych. Dochody jakie uzyskuje nie są wystarczające do ponoszonych wydatków. W rubryce dotyczącej uzyskiwanych dochodów wnioskodawca wpisał z jakiego tytułu uzyskuje dochody "z umowy o pracę", nie wpisał jednak uzyskiwanych dochodów. Nie wykazał posiadania, żadnych nieruchomości, nie wskazał żadnych osób które pozostawałyby z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Odnośnie ponoszonych wydatków w uzasadnieniu wniosku podał, że ponosi wydatki na ubezpieczenie ok. 660 złotych, opłatę za gaz, energię elektryczną telefon ok. 150 złotych miesięcznie, wydatki na bieżące utrzymanie ok. 700 złotych. Zaznaczył, że opłaca rachunki pomimo, iż nie są na niego wystawiane. W tym stanie sprawy zważono co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie prezentowano pogląd, że ochrona prawa do Sądu przysługuje tym wnioskodawcom, którzy wykażą istnienie przesłanek określonych w art. 246 p.p.s.a. poprzez wyczerpujące i rzetelne przedstawienie swojej sytuacji materialnej (postanowienie NSA z dnia 9 września 2015r. sygn. akt I FZ 310/15). To strona zatem ma przekonać Sąd/referendarza, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści art. 252 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek taki powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym i dochodach. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania wnioskodawcy prawa pomocy, ponieważ nie wykazał, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie mu prawa pomocy. Wnioskodawca w nadesłanym formularzu PPF nie przedstawił istotnych dla oceny wniosku informacji dotyczących sytuacji finansowej. Przede wszystkim skarżący nie podał wysokości dochodów jakie uzyskuje z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz nie przedstawił danych dotyczących stanu rodzinnego czy majątku. We wniosku nie wskazał również gdzie lub u kogo zamieszkuje. Wskazał wprawdzie ponoszone wydatki, nie wyjaśnił jednak na kogo wystawiane są rachunki i czy osoba ta pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Informacje zawarte przez wnioskodawcę we wniosku PPF są niewystarczające do dokonania oceny sytuacji materialnej skarżącego i ustalenia czy spełnia ustawowe przesłanki do uzyskania prawa pomocy. Wnioskodawca nie podając powyższych informacji uniemożliwił uwzględnienie wniosku. Należy zauważyć, że skarżący wielokrotnie występował ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, składając wnioski o przyznanie prawa pomocy i winien mieć świadomość, jaki zakres informacji powinien przedstawić oraz, że formularz powinien być wypełniony w sposób rzetelny, a zawarte w nim informacje - wyczerpujące. Jeszcze raz podkreślenia wymaga fakt, iż to na stronie skarżącej jako osoby zainteresowanej w uzyskaniu prawa pomocy należało wykazanie, że zachodzą ustawowe przesłanki w tym przedmiocie w odniesieniu do jej osoby. W sprawach o przyznanie prawa pomocy sąd/referendarz nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dane uniemożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego, nie są znane mimo istniejącego po stronie skarżącego ciężaru wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2007r., sygn. akt I GZ 235/07, postanowienie NSA z dnia 20 marca 2009r. sygn. akt I FZ 56/09, postanowienie NSA z dnia 25 listopada 2010r., sygn. akt I GZ 371/10). Przyznanie prawa pomocy jest możliwe tylko i wyłącznie w przypadku wyczerpującego przedstawienia informacji dotyczącej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Reasumując stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.