VII SA/Wa 1606/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-06
Skład orzekający: Tomasz Janeczko, Iwona Szymanowicz-Nowak, Mirosław Montowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pojazd samochodowy, wykorzystywany przez spółkę jako podwykonawcę do transportu krwi i materiałów biologicznych na rzecz placówek medycznych oraz do działań związanych z poszukiwaniem osób zaginionych, może zostać uprzywilejowany w ruchu drogowym na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 12 Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo odmówił uprzywilejowania pojazdu. Kluczowym kryterium jest faktyczne, stałe i bezpośrednie używanie pojazdu do ratowania życia lub zdrowia ludzkiego, a nie potencjalna potrzeba lub zobowiązania umowne. W analizowanej sprawie spółka nie wykazała, że pojazd jest systematycznie wykorzystywany w sytuacjach nagłych wymagających uprzywilejowania, a jej główna działalność gospodarcza nie jest związana z transportem medycznym.Stan faktyczny
Spółka W. sp. z o.o. złożyła wniosek o uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu wykorzystywanego do transportu krwi i materiałów biologicznych jako podwykonawca Fundacji [...], a także do działań związanych z poszukiwaniem osób zaginionych na podstawie porozumienia z Komendą Wojewódzką Policji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił wydania zezwolenia, uznając, że nie wykazano faktycznego, stałego i bezpośredniego wykorzystania pojazdu do ratowania życia lub zdrowia ludzkiego. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędziowie sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.), Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2019 r. sprawy ze skargi W. sp. z o. o. w O. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uprzywilejowania pojazdu w ruchu drogowym oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, działając na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260, z późn. zm., dalej zwaną także u.p.r.d.) oraz art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, z późn. zm., dalej także k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku W. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O., z dnia [...] stycznia 2018 r., uzupełnionego ostatecznie pismem z dnia 23 marca 2018 r., odmówił wnioskodawcy zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu samochodowego marki: [...], nr rej. [...], nr nadwozia [...].
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 4 stycznia 2018 r. W. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. zwróciła się z prośbą o wydanie zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu samochodowego marki [...], nr rej. [...]. W uzasadnieniu wniosku strona podała, że pojazd proponowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym jest wykorzystywany do transportu krwi oraz innych materiałów biologicznych w ramach realizacji umowy jako podwykonawca Fundacji [...] z siedzibą w O. zawartej z Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej [...]- w O..
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie organ wzywał stronę do uzupełnienia materiału dowodowego.
W odpowiedzi na pisma organu strona poinformowała, że od czasu wydania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzji odmawiającej wydania zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu marki [...], nr rej. [...], Fundacja [...] z siedzibą w O., z którą wnioskodawca zawarł umowę jako podwykonawca usług transportu sanitarnego, zawarła porozumienie ze [...] Szpitalem Wojskowym z Przychodnią - Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w O. na świadczenie usług transportu krwi i preparatów krwiopochodnych, materiałów biologicznych i tkanek oraz transportu sanitarnego pacjentów. Zaznaczono, że specyfika działalności Spółki jako podwykonawcy Fundacji [...] wymaga od wnioskodawcy stałej gotowości do realizacji usług transportowych krwi i innych materiałów biologicznych. Wskazano, że brak uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu marki [...], nr rej. [...] ogranicza prowadzenie działalności gospodarczej, albowiem utrudnia między innymi złożenie ofert w zapytaniu ogłoszonym przez R. w O., którego przedmiotem były usługi z zakresu transportu krwi i innych materiałów krwiopochodnych, ze względu na niedysponowanie odpowiednią liczbą pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym. Strona przesłała również zestawienie transportów zrealizowanych na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] z siedzibą w O.. Jednocześnie Spółka zaznaczyła, że nie dysponuje zestawieniem zleceń zrealizowanych na rzecz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O.. Strona odniosła się również do twierdzeń organu zawartych w pismach kierowanych do strony we wcześniejszych sprawach, iż każde zwiększenie liczby pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym w istotny sposób wpływa na wzrost zagrożenia bezpieczeństwa innych uczestników ruchu drogowego. Podkreślono, że W.Sp. z o. o. wraz z Fundacją [...] z siedzibą w O. wystąpiły łącznie o uprzywilejowanie w ruchu drogowym jedynie trzech pojazdów, przy ośmiu znajdujących się w ich posiadaniu, co zdaniem strony świadczy o profesjonalizmie i rzetelności świadczonych usług oraz o rozwadze w dysponowaniu flotą pojazdów przez Spółkę.
Zdaniem wnioskodawcy wzrost ilości pojazdów uprzywilejowanych, wbrew niczym niepopartym tezom postawionym przez organ, nie przekłada się na spadek bezpieczeństwa użytkowników ruchu drogowego.
Pismem z dnia 7 marca 2018 r. organ poinformował wnioskodawcę, że ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie wynika konieczność uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu Stosownie do dyspozycji art. 79a § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego organ poinformował stronę, że zebrane w sprawie dowody oraz materiały wskazują na brak spełnienia lub wykazania przez stronę przesłanek przemawiających za uprzywilejowaniem w ruchu drogowym pojazdu. Jednocześnie zwrócono się z prośbą o wskazanie konkretnych przesłanek przemawiających za uprzywilejowaniem w ruchu drogowym pojazdu samochodowego.
Pismem z dnia 23 marca 2018 r. strona ponownie zaznaczyła, że jednym z dowodów potwierdzających świadczenie usług transportu krwi na rzecz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O. jest sama umowa zawarta pomiędzy Fundacją [...] (której podwykonawcą jest wnioskodawca) a ww. Szpitalem. Podano, że W. Sp. z o. o. nie dysponuje analogicznym jak w przypadku Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. zestawieniem wykonanych na rzecz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O. usług transportu krwi, ponieważ dokumenty te podlegają zniszczeniu po każdym okresie rozliczeniowym.
Po analizie zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego, organ wskazał, że art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, stanowi o wyjątkach od ogólnych zasad poruszania się po drogach. Zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 12 ww. ustawy zezwolenie ministra właściwego do spraw wewnętrznych może zostać udzielone jedynie jednostkom, których pojazdy proponowane do uprzywilejowania w ruchu drogowym, są używane w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. Organ zwrócił uwagę, że zgodnie z dotychczasową linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczy to stałego i bezpośredniego wykorzystywania pojazdów, nie zaś w hipotetycznych sytuacjach, które mogą wystąpić w nieokreślonej przyszłości.
Jednocześnie organ przypomniał, że strona z wnioskiem o wydanie zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu samochodowego marki [...], nr rej. [...] występuje po raz kolejny. Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2017, utrzymaną w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...] października Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu marki [...], nr rej. [...].
Mając na uwadze, że przy wydawaniu decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2017 r., utrzymanej w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2018 r. nie był znany organowi fakt wykonywania przez wnioskodawcę jako podwykonawca usług transportowych na rzecz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O. okoliczność tą należy potraktować jako nowy stan faktyczny w porównaniu ze stanem faktycznym sprawy w październiku 2017 r. W związku z powyższym konieczne jest merytoryczne rozpatrzenie wniosku.
Z ustaleń organu wynikało, że pojazd proponowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym, wykorzystywany jest do świadczenia usług transportu krwi w ramach realizacji umowy – jako podwykonawca Fundacji [...] z siedzibą w O. – na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] z siedzibą w O., w ramach porozumienia zawartego przez Fundację [...] ze [...] Szpitalem Wojskowym z Przychodnią Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O.. Ponadto pojazd proponowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym wykorzystywany jest przez wnioskodawcę do realizacji porozumienia zawartego w O. w dniu 13 grudnia 2017r. pomiędzy Komendą Wojewódzką Policji w O. a Fundacją [...].
Ze zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego wynika, że realizacja cytowanej wyżej umowy oraz porozumień odbywa się przy użyciu dziewięciu pojazdów samochodowych. Organ stwierdził jednak, że może uzależniać wydania zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdów od zapisów umów. Wnioskodawca świadczy usługi transportu krwi z wykorzystaniem pojazdu proponowanego do uprzywilejowania w ruchu drogowym na rzecz ww. zakładów opieki zdrowotnej, zobowiązując się do podstawienia pojazdów. To zobowiązanie nie może mieć wpływu na stanowisko organu w przedmiocie wydania zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu, albowiem organ bada, czy dany pojazd jest wykorzystywany w związku z bezpośrednim ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego, a nie iloma pojazdami wnioskodawca zobowiązuje się wykonywać świadczenia transportu sanitarnego. Ponadto liczba wykonanych transportów krwi w trybie "na ratunek" w ramach realizacji cytowanej umowy nie wskazuje na konieczność uprzywilejowania w ruchu drogowym kolejnego pojazdu przeznaczonego do transportu krwi. Organ zauważył bowiem, że usługi transportu krwi i preparatów krwiopochodnych, materiałów biologicznych i tkanek w trybie "na ratunek" na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. świadczone są pojazdem marki [...], nr rej. [...] uprzywilejowanym w ruchu drogowym na mocy decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. Ponadto, nie każdy transport sanitarny, transport krwi związany jest z koniecznością korzystania z pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym.
Odnosząc się natomiast do twierdzenia wnioskodawcy, że spółka W. nie dysponuje analogicznym jak w przypadku Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. zestawieniem wykonanych na jego rzecz usług transportu krwi, ani też indywidualnymi zleceniami takiego transportu "wystawionymi w poprzednich miesiącach, ponieważ dokumenty te podlegają zniszczeniu po każdym okresie rozliczeniowym", organ podkreślił, że z pisma [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnia Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O. z dnia 13 marca 2018r. (znajdujące się w aktach [...]) wynika, że do dnia 13 marca 2018 r. Szpital nie korzystał z usług Fundacji [...] w zakresie transportu medycznego w ramach zawartego porozumienia.
Przedmiotem porozumienia zawartego w dniu 13 grudnia 2017 r. pomiędzy Komendą Wojewódzką Policji w O. a Fundacją [...] z siedzibą w O. jest ustalenie zasad współpracy Stron w zakresie poszukiwań osób zaginionych, profilaktyki zaginięć oraz zmniejszenia negatywnych konsekwencji wynikających z tego zjawiska. W opinii organu, realizacja powyższego porozumienia nie wymaga uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu, będącego w dyspozycji wnioskodawcy.
W ocenie organu, powoływanie się na treść umów, porozumień jako podstawę żądania zezwolenia, nie jest wystarczające do stwierdzenia, że pojazd jest wykorzystywany w związku z bezpośrednim ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego.
Dyspozycja art. 53 ust 1 pkt 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stwarzająca możliwość uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdów należących do innych, aniżeli wymienione w katalogu podmiotów wskazanych w art. 53 ust. 1 pkt 1-11 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wskazuje bowiem na "używanie" pojazdów, a więc wymaga zachowania pewnej systematyczności w istnieniu okoliczności skutkujących koniecznością podejmowania działań (ratujących życie lub zdrowie ludzkie), których efektywność realizacji uwarunkowana jest użyciem sygnałów uprzywilejowania w ruchu drogowym, co oznacza, że wymaga odzwierciedlenia w realnie podejmowanych na co dzień działaniach, a nie wyłącznie zaistnienia, w bliżej niesprecyzowanych okolicznościach, potencjalnie możliwej potrzeby. Pozostawanie pojazdu w gotowości, na wypadek konieczności jego użycia, nie może być podstawą do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu. Jedyną przesłanką do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu jest jego rzeczywisty udział w akcjach związanych z bezpośrednim ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego.
Zdaniem organu, pozostawanie pojazdu w gotowości na wypadek konieczności jego użycia, nie może być podstawą do uprzywilejowania pojazdu w ruchu drogowym. Jedyną przesłanką do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdów jest ich rzeczywisty udział w akcjach związanych z bezpośrednim ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego.
Wnioskodawca podaje, że decyzja odmowna w przedmiocie uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu utrudnia prowadzenie działalności gospodarczej. Odnosząc się do tego zarzutu, organ stwierdził, że treść przepisu art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że zezwolenie wydawane jest w ramach uznania administracyjnego przy spełnieniu przesłanek zawartych w tym przepisie. Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Zauważono też, że wnioskodawca nie jest podmiotem leczniczym, głównym przedmiotem działalności W. Sp. z o. o. z siedzibą w O. jest naprawa i konserwacja komputerów i urządzeń peryferyjnych.
Odnosząc się natomiast do argumentu strony, że posiadanie zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu jest warunkiem koniecznym w przetargach na świadczenie usług transportowych stwierdzono, iż organ nie jest związany zapisami warunków przetargów ogłaszanych przez podmioty na świadczenia usług transportowych, albowiem rola organu ograniczyłaby się do automatycznego rejestrowania zezwoleń dla podmiotów przystępujących do przetargu na usługi w zakresie transportu sanitarnego, transportu krwi itp. Udział, w przetargach na usługi transportu sanitarnego, transportu krwi itp. nie może być podstawą do stwierdzenia, że pojazd proponowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym, wykorzystywany jest w. związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. Zadaniem organu wydającego zezwolenia w sprawach uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdów jest zweryfikowanie, czy przesłanka zawarta w art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo o ruchu drogowym faktycznie występuje. Między innymi z tego powodu udział w przetargach na świadczenia usług transportowych nie może być podstawą do stwierdzenia, że pojazd proponowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym wykorzystywany jest w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego.
W. Sp. z o. o. wskazuje, że wraz Fundacją [...] wystąpiły łącznie o uprzywilejowanie jedynie trzech pojazdów, przy ośmiu znajdujących się w ich posiadaniu, co zdaniem strony, świadczy o profesjonalizmie i rzetelności świadczonych usług oraz rozwadze w dysponowaniu flotą pojazdów przez Spółkę. Odnosząc się do tego argumentu Minister Spraw Wewnętrznychi Administracji wskazał, że w dniu 5 kwietnia 2018 r. do organu wpłynął wniosek Fundacji [...] o uprzywilejowanie w ruchu drogowym kolejnego pojazdu. (Łącznie Spółka wraz z Fundacją zwróciły się zatem o uprzywilejowanie w ruchu drogowym dla sześciu pojazdów).
Strona kwestionuje również twierdzenia organu zawarte we wcześniejszych pismach kierowanych do strony, że każde zwiększenie liczby pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym w istotny sposób wpływa na wzrost zagrożenia bezpieczeństwa innych uczestników dróg publicznych. Odnosząc się do tych zarzutów organ przypomniał, że podstawową zasadą ustawy Prawo o ruchu drogowym jest zasada bezpieczeństwa ruchu drogowego. Przestrzeganiu tej zasady najlepiej służy równość uczestników ruchu drogowego, rozumiana jako podporządkowanie ich działań na drogach publicznych jednolitym, wspólnym dla wszystkich regułom tego ruchu. Wyjątek od tej zasady wprowadza przepis art. 53 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, przewidujący możliwość uprzywilejowania niektórych kategorii pojazdów w ruchu drogowym. Intencją ustawodawcy jest dążenie do zawężenia ilości zezwoleń wydanych w trybie art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Sens uprzywilejowania w ruchu niektórych pojazdów polega na ułatwieniu dotarcia możliwie szybko do określonego miejsca pojazdom bezpośrednio biorącym udział w akcjach ratowniczych. Skuteczność tego rozwiązania jest zachowana dopóty, dopóki liczba pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym jest ograniczona do niezbędnego minimum, im bowiem więcej takich pojazdów, tym mniejsze są faktyczne ułatwienia jazdy. W kontekście orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w zakresie spraw rozpatrywanych na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 12 Prawo o ruchu drogowym (m.in. wyrok z dnia 24 maja 1999 r., sygn. akt II SA 547/99, wyrok z dnia 4 września 2008 r., sygn. akt VI SA/WA 1207/08), trudno się zgodzić z argumentacją strony, iż liczba wydanych zezwoleń nie przekłada się na zwiększenie zagrożenia w ruchu drogowym. W zgodzie z zasadą logiki i doświadczenia życiowego pozostaje twierdzenie, iż im większa liczba pojazdów, które nie stosują się do ogólnie przyjętych zasad ruchu drogowego, tym większe jest zagrożenie bezpieczeństwa pozostałych uczestników ruchu.
Mając to na uwadze, organ uznał, że brak jest przesłanek do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu samochodowego marki [...] o nr rej. [...].
W skardze z dnia 6 czerwca 2018 roku wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Spółka W. z siedzibą w O. zarzuciła ww. decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2018 roku, nr [...]:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, w związku z art. 6 k.p.a. - poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego będące skutkiem błędnego przyjęcia, że pojazd samochodowy marki [...], objęty wnioskiem o uprzywilejowanie w ruchu drogowym, nie jest i nie będzie wykorzystywany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego oraz niewłaściwej wykładni przepisu dokonanej z pominięciem art. 7 k.p.a. Ponadto poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na tym, że uprzywilejować można pojazd wyłącznie wtedy, gdy będzie on używany do działań, o których mowa wyżej, w sposób stały i bezpośredni oraz uzależniającą zgodę organu na uprzywilejowanie od liczby posiadanych, wcześniej uprzywilejowanych pojazdów, dokonaną z pominięciem całokształtu okoliczności sprawy, w tym specyfiki i zakresu działalności Skarżącej, prowadzonej z wykorzystaniem pojazdu wnioskowanego do uprzywilejowania;
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci obrazy art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz błędną jego ocenę, a nadto brak odniesienia się do wszystkich twierdzeń zgłoszonych przez Skarżącą lub odniesienia się w sposób niepełny, w tym poprzez:
a. błędne przyjęcie, że wnioskowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazd samochodowy marki [...] nie jest rzeczywiście wykorzystywany w związku z ratowaniem zdrowia i życia ludzkiego, podczas gdy wskazany pojazd używany jest do transportu krwi i materiałów biologicznych na hasło "ratunek" bądź "cito", realizowanego na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] z siedzibą w O. oraz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej z siedzibą w O., w ramach porozumień zawartych przez Fundację [...], której podwykonawcą jest Skarżąca, a także do prowadzenia akcji ratowniczych podejmowanych w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia człowieka na podstawie zawartego w dniu 13 grudnia 2017 roku pomiędzy Fundacją [...] a Komendą Wojewódzką Policji w O. porozumienia w sprawie współpracy w zakresie poszukiwania osób zaginionych;
b. pominięcie znaczenia dowodowego zestawienia transportów krwi i innych materiałów biologicznych zrealizowanych w trybie "na ratunek" w okresie od 1 listopada 2017 roku do 31 stycznia 2018 roku na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] z siedzibą w O., potwierdzającego rzeczywiste wykorzystanie wnioskowanego do uprzywilejowania pojazdu do akcji ratowania zdrowia lub życia ludzkiego;
c. błędne przyjęcie, że realizacja porozumienia zawartego pomiędzy Fundacją [...], której podwykonawcą jest Skarżąca, a Komendą Wojewódzką Policji w O. nie wymaga uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu będącego w dyspozycji Skarżącej, podczas gdy przedmiotem wyżej wskazanego porozumienia jest m.in. udzielanie nieodpłatnego wsparcia w przypadku zagrożenia życia i zdrowia osoby poszukiwanej, w szczególności poprzez wysłanie przeszkolonej grupy ratowników wyposażonych w specjalistyczny sprzęt do ratowania życia i zdrowia, w celu minimalizacji skutków zaginięcia oraz przyspieszenia odnalezienia osoby zaginionej (§ 2 ust. 1 pkt 2 porozumienia z dnia 13 grudnia 2017 roku);
d. pominięcie znaczenia dowodowego zestawienia akcji poszukiwawczych, przeprowadzonych na zlecenie Komendy Wojewódzkiej Policji w O. szczegółowo określającego status, kategorię i wynik poszukiwań oraz zaświadczenia upoważnionej z ramienia KWP w O. osoby, potwierdzającego prowadzenie przez Skarżącą działalności związanej bezpośrednio z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego, do której wykorzystywany jest m.in. wnioskowany do uprzywilejowania pojazd marki [...];
e. pominięcie znaczenia dowodowego zdjęć z płyty lotniska z prowadzonej przez Skarżącą akcji ratowniczej, realizowanej w wykonaniu porozumienia zawartego z Komendą Wojewódzką Policji w O.;
f. pominięcie znaczenia dowodowego zestawienia pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym, zarejestrowanych w województwie opolskim (dane uzyskane z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji), ukazującego dotychczasową praktykę organu administracji w zakresie uprzywilejowywania pojazdów samochodowych, dopuszczającą możliwość uprzywilejowania wielu pojazdów będących w posiadaniu jednego podmiotu, prowadzącego zbliżoną działalność do tej, jaką na podstawie wyżej wskazanych porozumień realizuje Skarżąca;
g. pominięcie znaczenia dowodowego przedłożonych w postępowaniu administracyjnym dokumentów w postaci "Analizy wypadków i kolizji drogowych w Polsce z uwzględnieniem pojazdów uprzywilejowanych" przeprowadzonej przez Wojskową Akademię Techniczną oraz statystyki Komendy Głównej Policji z 2016 roku - "Wypadki drogowe w Polsce w 2016 roku" jednoznacznie wskazujących, iż wzrost liczby pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym nie przekłada się na spadek bezpieczeństwa użytkowników ruchu drogowego.
3. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci obrazy art. 8 k.p.a. - poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organu administracji publicznej oraz bezstronności i równego traktowania w związku z odmową uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdu marki [...], wykorzystywanego w związku z ratowaniem zdrowia lub życia ludzkiego, w sytuacji, gdy Skarżąca nie dysponuje żadnym pojazdem uprzywilejowanym (przy jednym takim pojeździe będącym w dyspozycji Fundacji [...]), a z analizy danych uzyskanych z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wynika, iż dysponowanie przez jeden podmiot większą liczbą takich pojazdów nie powinno stanowić argumentu przeciwko uprzywilejowaniu kolejnego pojazdu, jeżeli tylko spełnia on przesłanki określone w art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Ponadto, z zestawienia MSWiA wynika, że podmioty prowadzące zbliżoną, a nawet niemalże identyczną działalność co Skarżąca, dysponują zdecydowanie szerszą, aniżeli jeden, flotą pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym.
Mając na względzie powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o:
1. uchylenie w całości decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2018 roku, nr [...];
2. zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zarzutów Skarżąca podała między innymi, że nie zgadza się ze stanowiskiem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, odnośnie interpretacji przepisu zamieszczonego w art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W ocenie Skarżącej organ przekroczył granicę swobodnego uznania, a zaskarżona decyzja nie odpowiada kryterium racjonalności w ramach swobody podjętej decyzji. Minister rozpoznając wniosek Skarżącej, pominął szereg okoliczności, wykazanych w postępowaniu dowodowym, a sama decyzja zdaje się naruszać nie tylko interes strony, ale także z uwagi na charakter prowadzonej przez nią działalności, tj. transportu krwi, materiałów krwiopochodnych i innych tkanek, których dostarczenie we wskazane miejsce warunkuje skuteczną pomoc w sytuacjach zagrożenia zdrowia lub nawet życia człowieka oraz prowadzenia akcji ratowniczych związanych z poszukiwaniem osób zaginionych, interes społeczny i słuszny interes obywateli.
W ocenie Skarżącej organ administracji publicznej błędnie przyjął, ze pojazd marki [...], nr rej. [...], nr nadwozia [...] nie jest wykorzystywany w związku z ratowaniem zdrowia i życia ludzkiego. Skarżąca jako podwykonawca Fundacji [...] z siedzibą w O., realizuje szereg zawartych przez nią umów, których przedmiotem jest świadczenie usług z zakresu transportu krwi, preparatów krwiopochodnych, innych materiałów biologicznych i tkanek oraz transportu sanitarnego pacjentów, a także udzielanie nieodpłatnego wsparcia w przypadku zagrożenia życia i zdrowia osób zaginionych w związku z prowadzonymi akcjami poszukiwawczymi. Skarżąca wskazała na niektóre postanowienia umowy zawartej w dniu 7 kwietnia 2017 roku z Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej [...] w O. umowę (nr [...]), na mocy której, Fundacja [...] zobowiązała się do realizacji usług z zakresu transportu krwi, preparatów krwiopochodnych oraz materiału biologicznego i tkanek, w tym w trybie "na ratunek" lub "cito", na każdorazowe zlecenie ww. podmiotu leczniczego (§ 3 ust. 2 i ust. 6 tejże umowy). Analogiczne zapisy znalazły się w porozumieniu pomiędzy Fundacją [...] z siedzibą w O. a [...] Szpitalem Wojskowym z Przychodnią - Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w O. - § 1 ust. 2, § 2 ust. 2 oraz § 2 ust. 6 porozumienia.
Mając to na uwadze Skarżąca wskazała, powołując się na orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że świadczenie usług przewozu krwi i innych materiałów biologicznych w sytuacjach określanych mianem "na ratunek" lub "cito" bez wątpienia należy uznać za działalność bezpośrednio związaną z ratowaniem życia i zdrowia ludzkiego.
Co więcej, poza usługami świadczonymi na rzecz Zakładów Opieki Zdrowotnej, proponowany do uprzywilejowania pojazd, wykorzystywany jest przez Skarżącą do prowadzenia akcji ratowniczych podejmowanych w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia człowieka na podstawie zawartego w dniu 13 grudnia 2017 roku pomiędzy Fundacją [...] (której podwykonawcą jest Skarżąca) a Komendą Wojewódzką Policji w O. porozumienia w sprawie współpracy w zakresie poszukiwania osób zaginionych. Organ pomija przy tym fakt, że Skarżąca realizując wyżej wskazane porozumienie, w okresie od stycznia 2018 roku do marca 2018 roku przeprowadziła 5 akcji poszukiwawczych, o których mowa wyżej, wykorzystując do tego celu pojazdy pozostające w jej dyspozycji, w tym samochód marki [...], proponowany do uprzywilejowania. Na potwierdzenie tych okoliczności Skarżąca przedłożyła w postępowaniu szczegółowe zestawienie akcji poszukiwawczych, zrealizowanych na zlecenie Komendy Wojewódzkiej Policji w O., wskazujące zarazem status, kategorię i wynik poszukiwań, a także zaświadczenie upoważnionej z ramienia KWP w O. osoby, potwierdzające rzeczywistą działalność Skarżącej, do której wykorzystywany jest m.in. wnioskowany do uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazd.
Skarżącą zwróciła też uwagę, że podmioty prowadzące zbliżoną, a nawet niemalże identyczną działalność co Skarżąca, dysponują zdecydowanie szerszą, aniżeli jeden, flotą pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym.
Ponadto organ niesłusznie twierdzi, iż wymagana od Skarżącej stała gotowość do realizacji usług transportowych krwi i innych materiałów biologicznych na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. oraz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią - Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w O. pozostaje bez znaczenia w kontekście uprzywilejowania w ruchu drogowym jednego z pojazdów wykorzystywanych do tego celu. W przypadku bowiem niedysponowania przez Skarżącą żadnym pojazdem uprzywilejowanym w ruchu drogowym (przy jednym takim pojeździe pozostającym w dyspozycji Fundacji), taka gotowość do świadczenia usług bezpośrednio związanych z ratowaniem zdrowia i życia ludzkiego wydaje się być mocno wątpliwa. Wymaga natomiast podkreślenia, że liczba wykonanych transportów w trybie określonym w umowach jest bardzo duża i świadczy wysokiej częstotliwości występowania sytuacji nagłych, wymagających od Skarżącej podejmowania działań w celu ratowania życia lub zdrowia pacjentów.
Skarżąca wskazała również, że organ nie wziął pod uwagę przedłożonych w postępowaniu dokumentów z "Analizy wypadków i kolizji drogowych w Polsce z uwzględnieniem pojazdów uprzywilejowanych" - badań przeprowadzonych przez Wojskową Akademię Techniczną w 2016 roku oraz statystyki Komendy Głównej Policji z 2016 roku "Wypadki drogowe w Polsce w 2016 roku", z których jednoznacznie wynika, iż wzrost liczby pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym nie przekłada się na spadek bezpieczeństwa użytkowników dróg publicznych.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w prowadzonym z wniosku Skarżącej postępowaniu administracyjnym nie wziął także pod rozwagę interesu prawnego strony, albowiem brak uprzywilejowania pojazdu marki [...] utrudnia jej prowadzenie działalności gospodarczej, a zarazem narażą ją na odpowiedzialność cywilną z tytułu nienależytego wykonania umów względem Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. oraz [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią - Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w O., a także porozumienia o współpracy z Komendą Wojewódzką Policji w O..
W odpowiedzi na skargę, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie w całości, gdyż w Jego ocenie nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity - Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że kontrolowana decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszały prawa w sposób opisany powyżej, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą materialnoprawną decyzji w przedmiocie uprzywilejowania w ruchu drogowym pojazdów jest art. 53 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym zezwolenie ministra właściwego do spraw wewnętrznych może zostać udzielone jedynie jednostkom, których pojazdy proponowane do uprzywilejowania w ruchu drogowym, są używane w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. Przepis art. 53 ust. 1 przywołanej ustawy ma zatem charakter normy ustanawiającej szczególny rodzaj wyjątku od ogólnych zasad wyrażonych w Prawie o ruchu drogowym. Z tego powodu, norma ta powinno być interpretowana w sposób ścisły, jako odstępstwo od ogólnych reguł obowiązujących wszystkich uczestników ruchu drogowego.
Sąd podziela również argumentację niejednokrotnie przedstawianą już w orzecznictwie sądów administracyjnych na tle rozpatrywanego zagadnienia, a odnoszącą do charakteru normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 53 ust. 1 pkt. 12 u.p.r.d. Wypada bowiem zgodzić się z poglądem, że kluczowy dla rozpatrywanej sprawy art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d. należy uznać za przyznający ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych stosunkowo ograniczoną swobodę podejmowania decyzji w przedmiocie udzielenia zezwolenia na uprzywilejowanie pojazdu w ruchu drogowym. Zarzut Skarżącej, że w przypadku zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji organ zbyt dowolnie korzystał z przyznanego mu swobodnego uznania, jest nietrafny. W przepisie prawnym, który stanowi podstawę dla wydania obu decyzji nie występuje ani naturalna nieostrość językowa (otwartość semantyczna, swobodne uznanie ściśle rozumiane), ani też wyrażenie ocenne o charakterze klauzuli generalnej.
Przeciwnie, należy zauważyć, że art. 53 ust. 1 u.p.r.d. zawiera zamkniętą listę podmiotów, których pojazdy mogą być uznane za uprzywilejowane. Obejmuje to jednostki ochrony przeciwpożarowej, zespoły ratownictwa medycznego, Policji, a także inne służby oraz podmioty wykonujące funkcje publiczne (art. 53 ust. 1 pkt 1-11 u.p.r.d.). Oprócz powyższego, w omawianym przepisie zawarty jest punkt 12 przewidujący, że uprzywilejowanie w ruchu drogowym może dotyczyć również pojazdu samochodowego jednostki nie wymienionej w pkt 1-11, jeśli pojazd taki jest używany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. W tym przypadku, wymagane jest wszakże zezwolenie ministra właściwego do spraw wewnętrznych, a więc indywidualna i konkretna w swej treści decyzja .
Wykładnia systemowa oraz funkcjonalna (celowościowa) powyższych przepisów prowadzi zatem do kilku istotnych wniosków. Po pierwsze, art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d. ma charakter przepisu ścisłego (iuris stricti). Z jednej bowiem strony dopuszcza udzielenie statusu pojazdu uprzywilejowanego pojazdom należącym do jednostek nie wymienionych w punktach 1-11, przez co rozszerza zakres zastosowania art. 53 u.p.r.d. Jest to wszakże sposób ukształtowania zakresu zastosowania określonego przepisu, a nie sfera swobody decyzyjnej. Jednocześnie, w takim przypadku wymagane jest indywidualne zezwolenie ministra. Z drugiej jednak strony, przedstawione uregulowanie przewiduje jasny warunek konieczny udzielenia przedmiotowej zgody przez organ administracji. Niezbędne jest wykazanie, że pojazd "jest używany w związku z ratowaniem życia i zdrowia ludzkiego". Z przedstawionego kontekstu językowego i pozajęzykowego wynika, że w przypadku pojazdów służb medycznych lub sanitarnych uprzywilejowanie jest dopuszczalne niezależnie, a więc dodatkowo, pomocniczo w stosunku do jednostek ratownictwa medycznego, działającego na podstawie odrębnych przepisów. To dlatego właśnie zgoda na uprzywilejowanie pojazdu w ruchu drogowym nie podlegających przepisom o ratownictwie medycznym ani pozostałym przepisom art. 53 ust. 1 u.p.r.d., nie jest automatyczna, lecz zależy od konkretnej, szczegółowo uzależnionej kontekstowo decyzji ministra.
Ponadto, wbrew twierdzeniom Skarżącej, Minister nie dysponuje tu swobodą rozstrzygania komu udzielić mawianego przywileju, a komu nie, lecz musi stwierdzić, że pojazd jest używany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. Brzmienie powoływanego przepisu wyraźnie wskazuje, że przesłanką udzielenia zgody jest faktyczne, aktualne, a nie potencjalne używanie pojazdu we wskazanym celu. Bardzo ważną rolę odgrywa w takim przypadku analiza rzeczywistych okoliczności faktycznych, czyli kontekstu faktycznego sprawy. Taka praktyka nie została jednak wykazana przez Skarżącą w sposób nie budzący wątpliwości.
Kontekst systemowy i funkcjonalny art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d., jako przepisu uzupełniającego listę podmiotów mogących korzystać z uprzywilejowania pojazdów, wskazuje ponadto, że minister ma obowiązek w postępowaniu o udzielenia zezwolenia dla jednostki nie wymienionej w punktach 1-11 wziąć pod uwagę okoliczność występowania już obecnie wielu podmiotów, które z mocy ustawy (a nie indywidualnej decyzji) upoważnione są do posługiwania się pojazdami uprzywilejowanymi. Oznacza to, że organ administracji rozstrzygający o wyrażeniu zgody na uprzywilejowanie pojazdu ma obowiązek oprzeć swoją decyzję na bacznej analizie faktycznej, obejmującej przede wszystkim liczbę pojazdów korzystających z uprzywilejowania, natężenie ruchu na danym obszarze, stan ciągów komunikacyjnych itp. (zob: wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 1738/17).
Podsumowując analizę stanu prawnego istotnego dla rozstrzyganej sprawy, Sąd zobowiązany jest przyznać, że analiza orzecznictwa dokonana przez Sąd znajduje również oparcie w innych rozstrzygnięciach sądów administracyjnych. W znaczącej liczbie orzeczeń skargi na decyzje odmowne Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji były przez sądy oddalane. Często podkreślano, że wykorzystywanie pojazdów w akcjach związanych z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego musi mieć charakter stały i bezpośredni oraz nie może dotyczyć sytuacji potencjalnego zagrożenia (zob: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 2652/11).
Z powyższych względów – w ocenie Sądu – nieuzasadniony jest zarzut, że Minister nie dokonał ważenia interesu społecznego i interesu strony, a tym samym że naruszył przepis prawa materialnego – art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d. Zdaniem Sądu rozumowanie takie było przeprowadzone prawidłowo i zostało czytelnie przedstawione w uzasadnieniu decyzji obu organów.
Bezsporne są w rozpatrywanej sprawie ustalenia, że Skarżąca jest jednym z podwykonawców Fundacji [...] z siedzibą w O., która z kolei zawarła porozumienie z Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej [...] w O. oraz [...] Szpitalem Wojskowym z Przychodnią - Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w O., na świadczenie usług transportu krwi i preparatów krwiopochodnych, materiałów biologicznych i tkanek oraz transportu sanitarnego pacjentów, a także Komendą Wojewódzką Policji w O., w ramach której zobowiązała się do udzielania nieodpłatnego wsparcia w przypadku zagrożenia życia i zdrowia osoby poszukiwanej, w szczególności poprzez wysłanie przeszkolonej grupy ratowników wyposażonych w specjalistyczny sprzęt do ratowania życia i zdrowia.
Mając to na uwadze należy podkreślić, że jak wynikało z wyjaśnień nadesłanych przez [...] Szpital Wojskowy z Przychodnią - Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w O., Fundacja [...] z siedzibą w O., której podwykonawcą usług jest Skarżąca, od dnia podpisania rzeczonej umowy, do dnia 13 marca 2018 r. nie zrealizowała ani jednego transportu medycznego w ramach zawartego porozumienia. Trudno tu zatem mówić o choćby sporadycznym charakterze świadczonych przewozów, a w konsekwencji, o realnej i aktualnej potrzebie dysponowania pojazdem uprzywilejowanym w celu realizacji ww. umowy.
Tożsame wnioski nasuwają się w związku z przedłożonym przez Skarżącą porozumieniem zawartym w dniu 13 grudnia 2017 r. pomiędzy Komendą Wojewódzką Policji w O. a Fundacją [...], której Skarżąca jest podwykonawcą. Z zapisów rzeczonego porozumienia wynika, że Fundacja [...] w O. zobowiązała się do zapewnienia nieodpłatnego wsparcia w przypadku zagrożenia życia i zdrowia osoby poszukiwanej, w szczególności poprzez wysłanie przeszkolonej grupy ratowników wyposażonych w specjalistyczny sprzęt do ratowania życia i zdrowia, w celu minimalizacji skutków zaginięcia oraz przyspieszenia odnalezienia osoby zaginionej (§ 2 ust. 1 pkt 2 porozumienia). Jak przyznaje jednak sama Skarżąca, zobowiązanie to zostało ograniczone zastrzeżeniem, zgodnie z którym realizacja ww. wsparcia organów Policji będzie realizowana "adekwatnie do możliwości technicznych osobowych" Fundacji [...]. Oznacza to, że Komenda Wojewódzka Policji w O. nie oczekuje od wykonawcy porozumienia dysponowania pojazdami uprzywilejowanymi w ruchu drogowym. Rację ma zatem organ wskazując, że w nagłych i rzeczywiście wymagających takiej pilnej potrzeby wsparcia przypadkach, tego rodzaju przewóz pojazdem uprzywilejowanym na miejsce zdarzenia równie dobrze może i ewentualnie powinien być zapewniony przez jednostki Policji lub zespoły ratownictwa medycznego.
Z tych powodów nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut dotyczący pominięcia znaczenia dowodowego zestawienia akcji poszukiwawczych, przeprowadzonych w O. na zlecenie Komendy Wojewódzkiej Policji w O., Sąd podziela ocenę organu, że brak jest uzasadnionych przesłanek aby przyjąć, że do tego typu akcji poszukiwawczych zachodzi faktyczna potrzeba używania pojazdów uprzywilejowanych przez Skarżącą. Jeszcze raz trzeba podkreślić, że treść porozumienia zawartego dnia 13 grudnia 2017 roku nie powoduje po stronie organu powstania obowiązku udzielenia Skarżącej zezwolenia na uprzywilejowanie kolejnego pojazdu samochodowego w ruchu drogowym, gdyż jego postanowienia nie uzasadniają w wystarczającym stopniu potrzeby faktycznego i aktualnego używania dodatkowego pojazdu w bezpośrednim związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego.
Trzeba w tym miejscu podkreślić, że jak wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob: między innymi wyrok NSA z dnia 24 maja 1999 r., sygn. akt II SA 547/99), zezwolenia są wydawane w ramach uznania administracyjnego przy spełnieniu przesłanek zawartych w tym przepisie, a więc jeżeli pojazd jest używany w związku z ratowaniem życia lub zdrowia ludzkiego. Każde zwiększenie liczby pojazdów uprzywilejowanych w istotny sposób wpływałoby na wzrost zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, jak również ograniczałoby możliwość właściwego korzystania z uprzywilejowania tym pojazdom, które obligatoryjnie są do tego przewidziane.
Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 stycznia 2009 r. sygn. akt I OSK 91/08, gdzie na stronie 10 uzasadnienia stwierdził "w decyzji trafnie też podkreślono, że każde zwiększenie liczby pojazdów uprzywilejowanych w sposób istotny wpływa na wzrost zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, jak również mogłoby utrudniać ruch pojazdów, które obligatoryjnie korzystają z uprzywilejowania."
W tym kontekście Sąd podziela argumentację organu, że rozpatrując wnioski o uprzywilejowanie pojazdów muszą one mieć na uwadze, aby udzielając stosownych zezwoleń nie doprowadzić do zbyt dużego zwiększenia liczby pojazdów uprzywilejowanych na drogach. Nie dość, że zwiększenie liczby tego rodzaju pojazdów może negatywnie wpływać na bezpieczeństwo w ruchu drogowym, to także pogarszać skuteczność i wypaczać sens takiego uprzywilejowania. Rację ma więc organ wskazując, że skuteczność tego rozwiązania jest zachowania dopóty, dopóki liczba pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym jest ograniczona do niezbędnego minimum, im bowiem więcej takich pojazdów, tym mniejsze są faktyczne ułatwienia jazdy.
Zarzut podniesiony przez Skarżącą, dotyczący pominięcia przez organ znaczenia dowodowego przedłożonych w postępowaniu administracyjnym dokumentów w postaci "Analizy wypadków i kolizji drogowych w Polsce z uwzględnieniem pojazdów uprzywilejowanych" przeprowadzonej przez Wojskową Akademię Techniczną oraz statystyki Komendy Głównej Policji z 2016 roku - "Wypadki drogowe w Polsce w 2016 roku", w ocenie Sądu, również nie zasługuje na uwzględnienie. W przekonaniu Sądu, jest tak dlatego, że organ bardzo wnikliwie i adekwatnie do kryteriów określonych w przepisie art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d. podchodzi do badania potrzeb wnioskodawców w przedmiocie udzielenia zezwolenia na uprzywilejowanie pojazdów. Stąd przedłożone przez Skarżącą analizy i statystyki musiały opierać się na dotychczasowym – ograniczonym działaniem organu – przyroście liczby pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym. Bez wątpienia wyniki przedmiotowych analiz i statystyk mogłyby być inne, gdyby postępowanie organu wykraczało poza granice oceny poszczególnych przypadków, w aspekcie narzuconych przez ustawodawcę kryteriów. Ww. analizy i statystyki nie mogą stanowić zatem uzasadnionej podstawy do polemiki odnośnie zapatrywania na ocenę każdego konkretnego przypadku, z punktu widzenia przepisu art. 53 ust. 1 pkt 12 u.p.r.d.
Warto odnotować, że organ – choć uczynił to dopiero w odpowiedzi na skargę – to jednak trafnie zauważył, że w treści przedłożonej przez Skarżąca analizy (na stronie 422) zamieszczono tabelkę nr 8, pokazującą liczbę wypadków i kolizji drogowych z pojazdami uprzywilejowanymi w Polsce w latach 2009 do 2013. Sąd podziela pogląd organu, że wniosek z tego zestawienia jest taki, iż liczba kolizji i wypadków drogowych jednak rośnie i w 2013 roku była najwyższa (104 wypadki i 740 kolizji drogowych), co w pełni potwierdza tezę, iż jednym z podstawowych kryteriów, jakim powinien kierować się organ przy wydawaniu decyzji zezwalających na uprzywilejowanie pojazdów jest zasada bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Wobec powyższego, rację ma organ, że wnioski Skarżącej zawarte w skardze, iż wzrost liczby pojazdów uprzywilejowanych nie wpływa negatywnie na bezpieczeństwo ruchu drogowego nie znajdują potwierdzenia w przedłożonych przez nią dowodach.
Należy ponadto wskazać, że usługi transportu krwi i preparatów krwiopochodnych, materiałów biologicznych i tkanek w trybie "na ratunek" na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w O., świadczone są przez Skarżącą pojazdem marki [...], nr rej. [...] uprzywilejowanym w ruchu drogowym na mocy decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. Skarżąca zarzuciła w tej materii, że organ pominął zestawienie transportów krwi i innych materiałów biologicznych zrealizowanych przez Stronę w okresie od 1 listopada 2017 roku do 31 stycznia 2018 roku. Nie ulega jednak wątpliwości, że organ rzeczowo odniósł się również do tej kwestii. podnosząc, że nie każdy transport sanitarny, transport krwi związany jest przecież z koniecznością korzystania z pojazdów uprzywilejowanych w ruchu drogowym.
Trzeba zgodzić się ze Skarżącą, że liczba transportów realizowanych na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O., nie jest mała i niekiedy wymaga nawet dwóch przewozów w ciągu jednego dnia. Sąd podziela jednak stanowisko organu, że po pierwsze nie wszystkie z realizowanych transportów wymagają pilnej reakcji w celu ratowania życia lub zdrowia ludzi, a po wtóre należy zauważyć, że sama Fundacja [...] w O., której podwykonawcą jest Skarżąca, dysponuje pojazdem uprzywilejowanym i jak wynika z informacji wiadomych organowi z urzędu, ubiega się o uzyskanie zezwoleń dla kolejnych pojazdów.
Wymaga także przypomnienia, że Skarżąca z wnioskiem o wydanie zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu samochodowego marki [...], nr rej. [...] występuje już po raz kolejny. Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2017, utrzymaną w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2017r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił zezwolenia na uprzywilejowanie w ruchu drogowym pojazdu marki [...], nr rej. [...].
Istotny w sprawie jest natomiast fakt, że w kwestii wniosku Skarżącej o udzielenie jej kolejnego zezwolenia na uprzywilejowanie pojazdu ze względu na świadczenie przez nią usług transportu krwi i preparatów krwiopochodnych, materiałów biologicznych i tkanek w trybie "na ratunek" na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie szeroko wypowiedział się już w wyroku z dnia 10 października 2018 r., sygn. akt. VII SA/Wa 316/18, którym Sąd oddalił skargę W. Sp. z o.o. w O..
Sąd we wskazanym wyżej orzeczeniu zwrócił przede wszystkim uwagę, że prawnie zobowiązanym do transportu na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. krwi i preparatów krwiopochodnych oraz materiałów biologicznych i tkanek zarówno w trybie "na ratunek", jak w trybie zwykłym (§ 2 w zw. z § 3 ust. 2 umowy z 7 kwietnia 2017 r., zmienionej Aneksem nr 1) była wyłącznie Fundacja [...] w O., a nie Skarżąca (art. 353 w zw. z art. 471 Kodeksu cywilnego – k.c.). Zgodnie natomiast z art. 429 k.c., kto powierza wykonanie czynności drugiemu, (nawet za zgodą wierzyciela) ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez sprawcę przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, chyba że nie ponosi winy w wyborze albo że wykonanie czynności powierzył osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności. Jak zaś wynika z ustaleń organu, skarżąca nie jest podmiotem leczniczym, zaś głównym przedmiotem jej działalności jest naprawa i konserwacja komputerów i urządzeń peryferyjnych, a nie transport krwi lub materiałów biologicznych.
Sąd zwrócił też uwagę, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym z 20 sierpnia 1997 r., (t. jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 986) obowiązuje zasada domniemania zgodności wpisu z ujawnionym w tym rejestrze stanem faktycznym – w szczególności w zakresie tego, co sama spółka prawa handlowego określiła w swym akcie założycielskim lub późniejszym wpisie do Rejestru, jako przedmiot działania. Zgodnie zaś z aktualnym wpisem w Krajowym Rejestrze Sądowym Nr [...], prowadzonym przez Sąd Rejonowy w O., [...] KRS, zasadniczym przedmiotem działalności Spółki jest PKD 95,11,Z – naprawa i konserwacja komputerów i urządzeń peryferyjnych, a w ramach działalności pozostałej skarżąca świadczy usługi drukowania i działalność związaną z przygotowaniem do druku, produkcją elementów elektronicznych, elektronicznych obwodów drukowanych, komputerów i urządzeń peryferyjnych, sprzętu (Tele)komunikacyjnego, elektronicznego sprzętu powszechnego użytku, naprawą i konserwacją sprzętu (Tele)komunikacyjnego, naprawą i konserwacją elektronicznego sprzętu powszechnego użytku. W ramach tej pozostałej działalności Spółka prowadzi też "działalność pogotowia ratunkowego" (PKD 86.90.B).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 10 października 2018r. wyjaśnił więc, że "działalność pogotowia ratunkowego" sklasyfikowana w sekcji Q - OPIEKA ZDROWOTNA I POMOC SPOŁECZNA działu 86 - OPIEKA ZDROWOTNA Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) pod numerem PKD 86.90.B (patrz: pkt. 86.90.B "WYJAŚNIENIA PKD 2007" do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) z dnia 24 grudnia 2007 r. – Dz. U. Nr 251, poz. 1885 ze zm.) polega na działalności pogotowia ratunkowego w zakresie transportu chorych, włączając transport samolotowy. Podklasa ta nie obejmuje: transportu chorych, bez użycia sprzętu do ratowania życia ani udziału personelu medycznego, sklasyfikowanego w odpowiednich podklasach Sekcji H, działalności szpitalnego oddziału ratunkowego, sklasyfikowanej w 86.10.Z.
W ramach działalności pogotowia ratunkowego nie mieści się więc transport krwi, wyrobów krwiopochodnych i tkanek oraz materiałów biologicznych – bo nie jest to transport chorych. Skoro w ww. rozporządzeniu znajduje się wyjaśnienie, czym jest "działalność pogotowia ratunkowego" i nie nasuwa ono wątpliwości interpretacyjnych, to niedopuszczalne jest stosowanie wykładni rozszerzającej owo pojęcie.
Sąd zwrócił natomiast uwagę na okoliczność, że Skarżąca nie uzasadniała swego żądania w zakresie uprzywilejowania jednego z pojazdów świadczeniem usług pogotowia ratunkowego, ale właśnie cywilnoprawną umową o świadczenie usług transportu krwi i innych materiałów biologicznych.
Skoro, jak wynika z powyższego, wyraźnego, wyjaśnienia działalność pogotowia ratunkowego nie obejmuje działalności z zakresu transportu krwi i krwiopochodnych, tkanek i materiału biologicznego, to działalność taka powinna być ewentualnie zakwalifikowana do określonej pod pozycją PKD 86.90.E, to jest "Pozostałej działalności w zakresie opieki zdrowotnej, gdzie indziej niesklasyfikowanej".
Z powyższego wynika więc, że (pomimo zawarcia umowy w tym zakresie) skarżąca nie jest przedsiębiorcą, trudniącym się w zakresie swego przedsiębiorstwa transportem krwi, zwłaszcza "na ratunek" i choć zgłosiła do KRS prowadzenie działalności pogotowia ratunkowego – nie ona ponosiłaby odpowiedzialność wobec Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. z tytułu niewykonania umowy transportu krwi (art. 429 k.c.), a co najwyżej z tytułu nienależytego transportu pacjentów. Co więcej, zgodnie z art. 430 k.c. kto na własny rachunek powierza wykonanie czynności osobie, która przy wykonywaniu tej czynności podlega jego kierownictwu i ma obowiązek stosować się do jego wskazówek, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną z winy tej osoby przy wykonywaniu powierzonej jej czynności. Odpowiedzialnym wobec Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O. z tytułu nienależytego wykonania obowiązku dostarczenia krwi byłaby więc Fundacja [...].
Dla Sądu było prawnie oczywiste, że skoro skarżąca zobowiązała się wobec Fundacji [...] do świadczenia usług transportu krwi również "w trybie na ratunek", to w zakresie jej odpowiedzialności cywilnoprawnej (art. 471 k.c.) leżało to, aby już w dacie zawarcia umowy była w stanie należycie wypełnić zobowiązanie. Ergo – powinna posiadać dla wykonania umowy odpowiedni pojazd (pojazdy). Tym niemniej, nawet zakładając, że do wykonania umowy w zakresie transportu krwi (a nie była to przecież jedyna usługa, określona w umowie) Spółce niezbędny byłby pojazd uprzywilejowany w ruchu drogowym, to sama konieczność posiadania pojazdu uprzywilejowanego dla wykonania umowy cywilnoprawnej nie jest jednak przesłanką, uzasadniająca wniosek składany do Ministra w trybie art. 53 ust. 1 pkt. 12 u.p.r.d.
Sąd podkreślił, że skoro ani zakres przedsiębiorstwa skarżącej, ani fakty ustalone na podstawie analizy umów zawartych zarówno przez Fundację [...] z SPZOZ [...], jak i ze skarżącą nie wskazywały obiektywnie na to, że pojazd objęty wnioskiem rzeczywiście jest wykorzystywany do transportu krwi i materiałów biologicznych w trybie "na ratunek", to Minister orzekł w sposób prawidłowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził zatem, że skarżąca w żaden sposób nie wykazała zaistnienia przesłanek z art. 53 ust. 1 pkt. 12 u.p.r.d. – pomimo starań organu w tym zakresie. Przy takim zaniechaniu skarżącej i biorąc pod uwagę wynikający z art. 166 § 1 pkt. 2 Kodeksu spółek handlowych prawny obowiązek zgłoszenia do sądu rejestrowego przedmiotu działalności spółki oraz zasadę domniemania zgodności wpisu z ujawnionym w tym rejestrze stanem faktycznym (art. 17 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym) – to organ nie miał żadnych podstaw, aby uznać, że pojazd zgłoszony do uprzywilejowania przez skarżącą rzeczywiście jest wykorzystywany do transportu krwi, a do tego w trybie "na ratunek", a więc stale i bezpośrednio w celu ratowania życia i zdrowia ludzkiego.
Sąd orzekając w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku z dnia 10 października 2018 r., sygn. akt. VII SA/Wa 316/18 i uznaje je za własne. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przedstawione tam rozważania pozostają aktualne i adekwatne do kwestii potrzeby uprzywilejowania kolejnego pojazdu Skarżącej w celu realizacji – w ramach podwykonawcy – usług transportu krwi i materiałów biologicznych, na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] w O..
W świetle analizy przepisów znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie oraz ustalonego stanu faktycznego, należy stwierdzić, że Minister prawidłowo je zastosował. Nie mamy do czynienia ani z przekroczeniem zakresu swobodnego uznania administracyjnego (gdyż taką swobodą organ w rzeczywistości nie dysponował), ani z zarzucaną przez Skarżącą dowolnością. W sprawie nie przyjęto również wadliwej, na przykład rozszerzającej wykładni powołanego przepisu, bądź błędnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. W opinii Sądu Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dostatecznie rzetelnie zbadał zarówno kontekst prawny, jak i faktyczny sprawy. Nie można zatem podzielić opinii skarżącego, że Minister wydając zaskarżoną decyzję naruszył obowiązki wynikające z art. 6, art. 7, art.. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zdaniem Sądu nie można też twierdzić, że decyzja Ministra została wydana bez uwzględnienia interesu społecznego bądź słusznego interesu obywateli.
Z przedstawionych wyżej powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – wbrew zarzutom skargi – nie dopatrzył się zatem naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło