VII SA/Wa 1670/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-20

Skład orzekający: Joanna Gierak-Podsiadły, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Daria Gawlak-Nowakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, gdy organ pierwszej instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego przewodu wodociągowego, opierając się na nieaktualnym brzmieniu przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku przedstawienia dokumentów, a także nie wyjaśnił jednoznacznie kwestii inwestora?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ organ pierwszej instancji wydał postanowienie nakładające obowiązki na inwestora w oparciu o nieaktualne brzmienie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, a także nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący, kto był inwestorem spornego przewodu wodociągowego. W związku z tym, zaskarżona decyzja organu odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania, odpowiada prawu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki przewodu wodociągowego wybudowanego przez G. P. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, jednak organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy proceduralne organu pierwszej instancji. Skarżący G. P. kwestionował decyzję organu odwoławczego, domagając się jej uchylenia w części dotyczącej przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę G. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2012 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm., zwanej dalej K.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania G. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] nakazującej G. P. rozbiórkę przewodu wodociągowego zrealizowanego na terenie działek nr ew. [...],[...] z obrębu [...] oraz działki nr ew. [...] (część dawnej działki nr ew. [...]) z obrębu [...] położonych przy ul. [...] w [...] (na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu przy[...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]), uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz poprzedzające ją postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla[...] z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] którym w oparciu o art. 48 ust. 2 i 3 zobowiązano G. P. do przedłożenia w terminie trzech miesięcy stosownych dokumentów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia [...] września 2008 r. Wydział Architektury i Budownictwa dla dzielnicy [...] Urzędu [...] zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] o dokonanie kontroli budowy przewodów wodociągowych realizowanych w ul. [...], na odcinku pomiędzy ul. [...] i ul. [...] w [...]. Z w ww. pisma wynika, że "Pan G. P. podnosi, iż realizowany przewód wodociągowy ma być podłączony do wodociągu będącego jego własnością (wybudowanego ze środków własnych) i dotychczas nieprzejętego przez [...] (nie został odkupiony". Decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i zezwolono [...] w [...] na budowę przewodu wodociągowego, przewidzianego do realizacji na terenie działek nr ew. [...],[...],[...],[...],[...] z obrębu [...], działki nr ew. [...] z obrębu [...], w pasie drogowym ul. [...], na odcinku od ul. [...] do ul. [...] w [...]. Jak wynika z uzgodnienia [...] z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. realizacja tego przewodu wodociągowego powinna być skoordynowana z budową wodociągu w ul. [...] - uzgodnienie [...] nr [...]. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] odmówił G. l. udzielenia pozwolenia na budowę przewodu wodociągowego na terenie działek nr ew. [...],[...] z obrębu [...] oraz działki nr ew. [...] z obrębu [...] położonych przy ul. [...] w [...]. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2007 r. Projekt budowlany stanowiący załącznik do decyzji z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] został uzgodniony przez [...] w dniu [...] czerwca 2004 r.. pod nr [...]. W dniu [...] października 2008 r. przedstawiciel Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla [...] dokonał oględzin w terenie. Z ustaleń pokontrolnych wynika, iż roboty wykonywane przez [...] prowadzone były zgodnie z decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], natomiast wodociąg wybudowany w ul. [...] nosi charakter samowoli budowlanej. Organ wskazał, że jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy wyjaśnień [...] przewód wodociągowy będący własnością G. P. został wybudowany w okresie od [...] września 2006 r. do [...] października 2006 r., a na podstawie przeglądu technicznego z dnia 1 października 2007 r. nastąpiło włączenie przewodu do systemu wodociągowego spółki. Przewód ten nie został jednak przejęty do eksploatacji ani na majątek Spółki. Ponadto w aktach archiwalnych znajduje się protokół [...] z dnia [...] września 2008 r. "kontroli i odbioru technicznego przyłącza wodociągowego" (usytuowanego w ul. [...]) do domu jednorodzinnego zrealizowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], którego właścicielem jest G. P. W dniu [...] maja 2010 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] wpłynęło pismo Wydziału Architektury i Budownictwa dla dzielnicy [...] Urzędu [...] informujące, iż przewód wodociągowy zrealizowany na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu [...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...] został wybudowany bez pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla ...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] nałożył na G. P. obowiązek przedłożenia dokumentacji wynikającej z art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego w terminie trzech miesięcy od daty otrzymania postanowienia. Termin ten upłynął w dniu [...] marca 2011 r., inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] w oparciu o przepis art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego wydał w dniu [...] kwietnia 2011 r. decyzję nr [...], którą nakazał G. P. rozbiórkę samowolnie wybudowanego przewodu wodociągowego zrealizowanego na terenie działek nr ew. [...],[...] z obrębu [...] oraz działki nr ew. [...] (część dawnej działki nr ew. [...]) z obrębu [...] położonych przy ul. [...] w [...] (na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu przy [...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]). Od powyższej decyzji odwołanie wniósł G. P. Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że z analizy zebranego materiału dowodowego wynika, iż w dniu [...] lipca 2004 r. G. P. wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę przewodu wodociągowego na terenie działek nr ew. [...], [...] oraz nr ew. [...] położonych przy ul. [...] w [...]. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2005 r. odmówił udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji z uwagi na brak oświadczenia inwestora o posiadanym prawie do dysonowania nieruchomością na cele budowlane, a Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 662/05 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. W wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania G. P., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] ponownie odmówił G. P. udzielenia pozwolenia na budowę, z uwagi na brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wskazując, że z dniem 8 czerwca 2005 r. nastąpiła zmiana przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r. Nr 257 poz. 2573), zgodnie, z którą budowa rurociągów, służących do przesyłania wody, z wyłączeniem przyłączy doprowadzających wodę do budynków, wymagała uzyskania decyzji środowiskowej. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., po rozpoznaniu odwołania G. P., uchylił ww. decyzję z dnia [...] czerwca 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] odmówił G. P udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, z uwagi na brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 marca 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 64/08 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 r., wskazując w uzasadnieniu wyroku, iż decyzję organu pierwszej instancji należy uznać za prawidłowa, gdyż w dacie jej wydania planowana przez G. P. inwestycja (wodociąg uliczny [...]) niewątpliwie mieściła się w zakresie § 3 ust. 1 pkt 63 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573). Jednakże w trakcie postępowania odwoławczego nastąpiła nowelizacja przepisów tego rozporządzenia, w wyniku, której tylko budowa rurociągów wodociągowych magistralnych do przesyłania wody oraz przewodów wodociągowych magistralnych wymaga uzyskania decyzji środowiskowej. Zdaniem Sądu organ odwoławczy nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący, czy zamierzona inwestycja jest przewodem wodociągowym, czy też przewodem wodociągowym magistralnym, a co za tym idzie, czy wymaga decyzji środowiskowej. W wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania G. P., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 1547/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r., podnosząc, że organ odwoławczy w ponownym postępowaniu nie wyjaśnił, czy zamierzona inwestycja wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Na skutek ponownego rozpatrzenia odwołania G. P., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2007 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazał, że przy ponownym rozpatrzeniu wniosku organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę, że w dniu 31 lipca 2007 r. weszła w życie nowelizacja przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r., zgodnie, z którymi budowa ulicznego przewodu wodociągowego nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Na dowód powyższego, w uzasadnieniu swojej decyzji, Wojewoda [...] przywołał decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...], która umorzono postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie przedmiotowego przewodu wodociągowego. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Prezydenta [...] decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] umorzył postępowanie wszczęte z wniosku G. P. z dnia [...] lipca 2004 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przewodu wodociągowego przewidzianego do realizacji na terenie działek nr ew. [...],[...] oraz działki nr ew. [...] położonych przy ul. [...] w [...], ponieważ stało się bezprzedmiotowe, z uwagi na fakt, iż inwestycja została już zrealizowana. Od powyższej decyzji odwołanie złożył G. P., po rozpatrzeniu, którego Wojewoda [...] wydał w dniu [...] maja 2010 r. decyzję nr [...], utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że wobec powyższego bezspornym jest, iż przewód wodociągowy został wybudowany bez pozwolenia na budowę, na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu [...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] przy ul. [...] w [...]. Powyższe potwierdza również pismo Urzędu [...] z dnia [...] maja 2010 r. skierowane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...]. Zatem zarzut skarżącego jakoby przedmiotowy przewód wodociągowy wybudował został legalnie organ odwoławczy uznał za bezzasadny, bowiem na inwestycję wymagane było pozwolenie na budowę, którego właściwy organ nigdy nie wydał. Organ wskazał, że wątpliwości budzi jednak właściwe ustalenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] inwestorów przedmiotowej inwestycji. Podniósł, że z treści pisma [...] w m.st. [...] Spółka Akcyjna z dnia [...] października 2008 r. wynika, że Z. K. (właściciel działek nr [...] i [...] przy ul. [...] w [...]) oświadczył, iż współfinansował urządzenie wodociągowe będące przedmiotem niniejszego postępowania. Kwestia ta, zdaniem organu odwoławczego, powinna zostać wyjaśniona przez organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Organ odwoławczy zauważył ponadto, że w dniu [...] października 2008 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] wpłynęło pismo G. P. z dnia [...] października 2008 r., w którym poinformował, że nie będzie mógł uczestniczyć w wizji wyznaczonej na dzień [...] października 2008 r. Na powyższe pismo organ pierwszej instancji nie udzielił wnioskodawcy informacji, jak i nie przełożył terminu wizji, przeprowadzając ją bez udziału skarżącego. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że Trybunał Konstytucyjny po rozpoznaniu pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim orzekł w wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r. (sygn. akt: P 37/06), iż art. 48 ust. 2 pkt 1b i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. w częściach obejmujących wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania" są niezgodne z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Podniósł, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] została wydana wskutek niespełnienia przez inwestora obowiązków zawartych w postanowieniu z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...]. Postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2010 r. zostało natomiast wydane na podstawie przepisu art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego w brzmieniu "w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3. Organ podkreślił, że w toku postępowania organ administracji publicznej stoi na straży praworządności i podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 7 K.p.a.), ponadto ciąży na nim ustawowy obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.). Dokładne ustalenie stanu faktycznego jest podstawową i konieczna przesłanką do dalszego prowadzenia przedmiotowego postępowania oraz wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu, zdaniem organu odwoławczego, należało uchylić decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu powiatowego z dnia [...] listopada 2010 r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył G. P. wnosząc o jej uchylenie w części orzekającej o ponownym przekazaniu sprawy do rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi, podniósł, że nie zgodza się ze stwierdzeniem zawartym w uzasadnieniu decyzji, "że zarzut skarżącego jakoby przedmiotowy przewód wodociągowy wybudował legalnie uznać należy za bezzasadny". Teza postawiona w tym zdaniu nie została w żaden sposób przez organ uzasadniona, tym samym doszło do naruszenia art. 7 i art. 11 K.p.a., a organ przyjął bez żadnej analizy fakt, że na przedmiotową inwestycję wymagane było pozwolenie na budowę. Skarżący wskazał, że takiemu rozumieniu przepisów przeczy chociażby zachowanie [...], które prowadziło nadzór budowy, odebrało budowę i podłączyło przewód do swojej sieci wodociągowej. Podniósł, że organ nie przeprowadził dowodów z podstawowych dla sprawy dokumentów - akt postępowania administracyjnego związanego ze zgłoszeniem budowy przewodu wodociągowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje, więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], uchylająca na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz postanowienie tego organu z dnia [...] listopada 2010 r. i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nakazał G. P. rozbiórkę przewodu wodociągowego zrealizowanego na terenie działek nr ew. [...],[...] oraz nr ew. [...] położonych przy ul. [...] w [...] (na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu przy [...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] przy ul. [...] w [...]). Materialnoprawną podstawą decyzji organu pierwszej instancji był art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623 ze zm., zwanej dalej Prawo budowlane). Zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W ust. 2 wskazano natomiast, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1 jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Przy tym – według art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego – w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie, dokumentów wymienionych w tym przepisie. Wreszcie zgodnie z art. 48 ust. 4 i 5 Prawa budowlanego w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1, natomiast przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona. W rozpoznawanej sprawie skarżący G. P. nie posiadał pozwolenia na budowę spornego przewodu wodociągowego. Inwestor w dniu [...] lipca 2004 r. wystąpił z wnioskiem do organu administracji architektoniczno-budowlanej o udzielenie pozwolenia na budowę. Po rozpoznaniu wniosku Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2005 r. odmówił udzielenia pozwolenia na budowę. Decyzją Wojewody [...] z [...] kwietnia 2005 r. utrzymująca ją w mocy została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i sprawa z wniosku skarżącego o pozwolenie na budowę była następnie kilkukrotnie rozpatrywana przez organy administracyjne oraz przez sąd administracyjny. Podkreślić jednak trzeba, że w żadnym momencie G. P. nie posiadał pozwolenia na budowę, bowiem organ pierwszej instancji kolejnymi decyzjami odmawiał udzielenia pozwolenia na budowę, a Wojewoda [...] bądź utrzymywał je w mocy, bądź też uchylał i przekazywał sprawę do ponownego rozpoznania. Ostatecznie Prezydent [...] decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. umorzył postępowanie z wniosku G. P. o udzielenie pozwolenia na budowę przewodu wodociągowego, wskazując, że inwestycja została zrealizowana. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] maja 2010 r., była też przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 14 października 2010 r., sygn. VII SA/Wa 1170/10 oddalił skargę G. P. na ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. W uzasadnieniu przedmiotowego wyroku Sąd stwierdził, że "(...) przedmiotowy przewód wodociągowy objęty wnioskiem o pozwolenie na budowę został wybudowany na odcinku od końcówki istniejącego wodociągu [...] w ul. [...] do wysokości nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] z obrębu [...]przy ul. [...] w [...]. Tym samym jak wynika z akt sprawy inwestycja została zrealizowana przed uzyskaniem ostatecznej decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę. Skoro tak to nie jest możliwe wydanie na・ pozwolenia na budowę, ponieważ pozwolenie może być wydane jedynie przez terminem realizacji obiektu. Po zrealizowaniu określonej inwestycji, zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe, a postępowanie w tym zakresie winno z mocy art. 105 ァ 1 k.p.a. ulec umorzeniu. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 247/11 oddalił skargę kasacyjną G. P. od wyroku z dnia 14 października 2010 r., sygn. VII SA/Wa 1170/10 Skarżący nie posiadał, zatem pozwolenia na budowę, a takie, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, było wymagane. Inwestycja będąca przedmiotem niniejszego postępowania to przewód wodociągowy, nie zaś jak wskazuje skarżący, przyłącze wodociągowe. W myśl art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zwolniona jest natomiast jedynie budowa przyłączy wodociągowych. Zasadnie, zatem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] zastosował w niniejszej sprawie tryb określony w art. 48 Prawa budowlanego, jednakże postępowanie je poprzedzające, okazało się wadliwe. Słusznie zauważył jednak organ w zaskarżonej decyzji, że organ pierwszej instancji nakładając na G. P. postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. obowiązek przedstawienia zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, oparł się na nieaktualnym brzmieniu ust. 3 art. 48 Prawa budowlanego. W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt P 37/06, stwierdzającym niezgodność art. 48 ust. 2 pkt 1b i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z art. 2 oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w częściach obejmujących wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania", ustawodawca z dniem 6 grudnia 2008 r. zmienił, bowiem treść powołanego przepisu. W dacie wydawania przez organ pierwszej przedmiotowego postanowienia, a zatem w dniu [...] listopada 2010 r., przepis ten stanowił, że w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] naruszył, zatem prawo nakładając na skarżącego w drodze postanowienia z dnia [...] listopada 2010 r. obowiązki w oparciu o nieaktualne brzmienie przepisu art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, a następnie wydając w dniu [...] kwietnia 2011 r. decyzję nakładającą nakaz rozbiórki z uwagi na niewykonanie przez inwestora obowiązków nałożonych ww. postanowieniem. Organ pierwszej instancji nie wyjaśnił ponadto w sposób nie pozostawiający wątpliwości, kto był inwestorem przewodu wodociągowego będącego przedmiotem postępowania. Jak zauważył organ odwoławczy, z treści pisma [...] S.A. w [...] wynika, że właściciel działek nr [...] Z. K. współfinansował sporną inwestycję, do tej kwestii organ pierwszej instancji w żaden sposób się nie odniósł. W zaistniałej sytuacji konieczne było, zatem uchylenie postanowienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] marca 2011 r. oraz postanowienia tego organu z dnia [...] listopada 2010 r. Stosownie do brzmienia art. 138 § 2 K.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę organowi pierwszej instancji tylko wówczas, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Jest on wyjątkiem od obowiązku rozpatrzenia sprawy również przez organ odwoławczy. Tego przepisu organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył. Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekła jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło