VII SA/Wa 17/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. J. o wstrzymanie wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] w sprawie ze skargi W. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...]. W dniu [...] grudnia 2015 r. skarżący – W. J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...]. Zaskarżoną decyzją organ utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2015 r., znak: [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] uchylającą w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] i nakazującą W. J. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ew. [...] położonej przy ul. P. w O. poprzez zamurowanie lub wypełnienie tzw. luksferami dwóch otworów okiennych znajdujących się w ścianie ww. budynku usytuowanej w ostrej granicy z sąsiednią nieruchomością położoną przy ul. N. (dz. nr. [...]). W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. w całości, gdyż zachodzi niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków tj. zamurowania otworów okiennych w wykonaniu decyzji nr [...]. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wobec dochodzenia w niniejszym postępowaniu stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...], nie jest wiadome czy skarżący będzie zobowiązany wykonać ww. decyzję. Roboty te, w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nr [...] trzeba będzie usunąć, są to więc trudne do odwrócenia skutki. Ponadto skarżący powołując się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2014 r., wydane w sprawie VII SA/Wa 620/14 podniósł, że wykonanie określonych robót budowlanych – zamurowanie otworów okiennych, wiąże się z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów oraz dodatkowego nakładu pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej: "ppsa"), katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na wstępie wskazać należy, że postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc Sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku. Ponadto, dopiero w przypadku gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, sąd może na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie ppsa, wstrzymać wykonanie także decyzji wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Nie jest zatem możliwe wstrzymanie wykonania decyzji do której toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności, jeżeli z uwagi na brak wniosku strony skarżącej Sąd nie może wstrzymać wykonania zaskarżonej decyzji, którą jest decyzja organu drugiej instancji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 1262/12, z dnia 15 lipca 2014r. sygn. akt II OZ 686/14). W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż mimo sformułowania, iż skarżący wnosi o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] listopada 2015 r., intencją skarżącego było wstrzymanie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...]. Powyższe wynika z dalszej treści wniosku, jak i samego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Kontynuując wyjaśnić należy, że pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide: postanowienie NSA z dnia 13 maja 2010 r., II FSK 182/10, niepubl.). Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie może być uznane za wystarczające jedynie złożenie wniosku, ani również przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne (orzeczenie NSA z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt II OZ 1124/10, orzeczenie NSA z dnia 9 września 2010 r., sygn. akt I OZ 671/10). Jednocześnie należy zauważyć, że wobec braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, rolą Sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń wnioskodawcy. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu tj. wykazania, że zaskarżona decyzja w razie wykonania mogłaby narazić go na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, tak aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (orzeczenie NSA z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 116/12). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji co prawda wskazał, w sposób lakoniczny, na konieczność usuwania dokonanych robót budowalnych w przypadku uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] oraz poniesienia dodatkowych kosztów i dodatkowego nakładu pracy w związku z wykonaniem ww. decyzji, jednakże ograniczył on uzasadnienie swojego wniosku o wstrzymanie wykonania jedynie do przedstawienia powyższych twierdzeń, nie popierając ich jakimikolwiek dowodami. Samo powołanie się na konsekwencje w sferze finansowej nie uprawnia do oceny, iż wykonanie kwestionowanej decyzji skutkować może wyrządzeniem stronie znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 ppsa. Dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji konieczne jest wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne" dla strony skarżącej. Sąd nie może domniemywać, że wykonanie określonego w zaskarżonej decyzji obowiązku wiąże się z zainwestowaniem kwoty, która będzie dla strony znacząca w kontekście jej ogólnej sytuacji majątkowej. Skarżący natomiast w żaden sposób nie odniósł się do swojej sytuacji finansowej oraz nie wskazał jaki wpływ będzie miało poniesienie kosztów związanych z wykonaniem ww. robót budowlanych na jego sytuację życiową. Przesłanek z art. 61 § 3 ppsa nie spełnia również argument związany z koniecznością wykonania dodatkowego nakładu pracy. Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że przywołane we wniosku okoliczności, nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonej decyzji. Zważyć ponadto należy, że przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Z powyższego wynika, że sąd wyłącznie bada zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa, przede wszystkim w oparciu o okoliczności wskazane we wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2012 r. o sygn. akt II OSK 590/12, LEX nr 1248471). Poza oceną zatem, na obecnym etapie postępowania, pozostają argumenty skarżącego związane z zasadnością i prawidłowością wydania decyzji nr [...]. W tym stanie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm).