VII SA/Wa 1911/17

WyrokWSA w Warszawie2018-07-31

Skład orzekający: Grzegorz Rudnicki, Karolina Kisielewicz, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w obiekcie budowlanym, wydana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, może zostać uznana za nieważną z powodu jej rzekomej niewykonalności lub wywołania czynu zagrożonego karą, w sytuacji gdy wady te nie istniały w dacie jej wydania i mają charakter prawny?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jest zgodna z prawem. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2008 r. nie zawierała wad uzasadniających stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 k.p.a., w szczególności w zakresie niewykonalności lub wywołania czynu zagrożonego karą, ponieważ takie wady nie istniały w dacie jej wydania i nie miały charakteru technicznego lub prawnego tkwiącego w naturze obowiązków.
Stan faktyczny
Skarżący J. i A. Z. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2008 r., która nakazywała remont budynku. Organy administracji (WIB, GINB) odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja z 2008 r. nie zawierała wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Skarżący zarzucali m.in. niewykonalność decyzji, wywołanie czynu zagrożonego karą oraz nieustalenie kręgu stron. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie asesor WSA Karolina Kisielewicz, sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2018 r. sprawy ze skargi J. Z. i A. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2017 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23), po rozpatrzeniu odwołania J. Z. i A. Z., reprezentowanych przez radcę prawnego M. K., od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r.nr [...], - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z akt sprawy wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z [...] listopada 2008 r. nr [...], znak: [...], wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. poz. 1118 ze zm.), nakazał Gminie [...] oraz A. A. jako współwłaścicielom budynku na działce nr [...] w miejscowości [...], przy ul. [...], gmina [...] w terminie do 1 sierpnia 2009 r. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie następujących robót budowlanych: -remontu konstrukcji dachu z wymianą pokrycia oraz stropu strychowego -remontu przewodów kominowych z wyprowadzeniem ponad dach -remontu ścian zewnętrznych budynku z wymianą stolarki okiennej -remontu instalacji elektrycznej oraz wodno-kanalizacyjnej. W decyzji wskazano, że sposób wykonania poszczególnych robót oraz rodzaj materiałów budowlanych należy uzgodnić z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Wnioskiem z 23 stycznia 2017 r. J. i A. Z. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...]. W uzasadnieniu wniosku podnieśli, że ww. decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z 28 lutego 2017 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...]. Następnie, organ ten decyzją z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], znak: [...], na podstawie art. 156 § 1 k.p.a., odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji z [...] listopada 2008 r. Odwołanie od decyzji z [...] kwietnia 2017 r. wnieśli w terminie J. i A. Z., reprezentowani przez radcę prawnego M. K. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] czerwca 2017 r., znak: [...], po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...] kwietnia 2017 r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że celem nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie jest merytoryczne rozpatrzenie sprawy ani badanie przyczyn i przesłanek podjęcia przez organ rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym. Procedowanie we wskazanym trybie sprowadza się wyłącznie do skontrolowania, czy rozstrzygnięcie zawiera wady wymienione w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Tryb ten umożliwia weryfikację również ostatecznych orzeczeń organów administracji publicznej, stanowiąc wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, sformułowanej w art. 16 § 1 k.p.a. Weryfikując decyzję w trybie stwierdzenia nieważności uwzględnia się stan faktyczny i prawny z daty jej wydania. Po analizie akt przedmiotowej sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że decyzja organu powiatowego z [...] listopada 2008 r. nr [...], znak: [...], nie jest obarczona żadną wadą nieważności. Podstawę prawną weryfikowanej w niniejszym postępowaniu decyzji z [...] listopada 2008 r. stanowi art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym: w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Podczas oględzin 22 listopada 2007 r. organ powiatowy ustalił, że stan techniczny budynku mieszkalnego na działce nr [...] przy ulicy [...] w [...], gmina [...] jest zły. Ponadto, że "najbardziej zniszczone elementy to: łączenie dachu, pokrycie dachowe, kominy, obróbki blacharskie. Pokrycie dachu wymaga natychmiastowej naprawy". Powyższe ustalenia potwierdza wykonana dokumentacja fotograficzna. W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z [...] listopada 2007 r. nr [...], znak: [...], nałożył na współwłaścicieli przedmiotowego obiektu, tj. Gminę [...] oraz A. A. obowiązek dostarczenia do 30 stycznia 2008 r. oceny technicznej (sporządzonej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, legitymującą się zaświadczeniem o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego). Przy piśmie z 25 kwietnia 2008 r. Zakład Gospodarki Mieszkaniowej w [...] przedłożył ocenę techniczną w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku sporządzoną przez inżyniera R. B., posiadającego odpowiednie uprawnienia i będącego członkiem [...] Izby Inżynierów Budownictwa; oraz decyzję [...] Konserwatora Zabytków we [...] z [...] listopada 2007 r., znak: [...], w sprawie wpisania do rejestru zabytków budynku mieszkalnego przy ulicy [...]. Pismem z [...] czerwca 2008 r., znak: [...],[...] Wojewódzki Konserwator Zabytków przedstawił swoje stanowisko w sprawie złego stanu technicznego spornego budynku. Stwierdził w nim, że konieczne jest przeprowadzenie jego remontu, przy czym prace powinny objąć w pierwszej kolejności naprawę dachu i przewodów kominowych, a następnie konstrukcji budynku. Podczas rozprawy [...] lipca 2008 r. (protokół nr [...]) przedstawiciel organu powiatowego poinformował obecnych – A. A. (współwłaścicielkę przedmiotowego obiektu) oraz przedstawicieli Urzędu Miasta i Gminy [...] i [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków - o ww. piśmie z 9 czerwca 2008 r. i wyjaśnił, że "współwłaściciele budynku winni opracować projekt budowlany remontu obiektu, uzgodnić go w PSOZ i uzyskać pozwolenie na budowę w Starostwie Powiatowym". Na podstawie umowy sprzedaży zawartej 28 czerwca 2011 r. (akt notarialny repertorium [...] numer [...]) J. i A. Z. nabyli od Gminy [...] udział we własności przedmiotowego budynku. Kontynuując uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa budowlanego. Przepis ten ma na celu korygowanie stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom. Do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości wystarczające jest stwierdzenie jego nieodpowiedniego stanu technicznego. Unormowanie to ma bowiem umożliwić bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z jego przeznaczeniem i stosuje się go do przypadków zaniedbania obowiązków ze strony właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego znajdującego się w złym stanie technicznym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 29 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/GI 737/15). Przedmiotowy budynek jest w złym stanie technicznym. Konieczne jest przeprowadzenie opisanych w sentencji decyzji organu powiatowego z [...] listopada 2008 r. robót, aby doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem oraz usunięcia zagrożenia zdrowia i życia ludzkiego. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, brak jest podstaw do uznania, że decyzja organu powiatowego z [...] listopada 2008 r. wypełnia którąkolwiek przesłankę z art. 156 § 1 k.p.a. Ww. decyzja została wydana przez właściwy organ, nie została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do strony postępowania, była wykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywoła czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego niewykonalności badanej decyzji organu powiatowego (art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.) organ II instancji stwierdził, że kwestie natury cywilnej, dotyczące braku porozumienia pomiędzy współwłaścicielami budynku, nie mają wpływu na ważność decyzji administracyjnej. Ponadto, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 czerwca 2016 r. sygn. akt II OSK 2651/14: "Trwała niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść obowiązków i uprawnień zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że stan techniczny obiektu budowlanego wskazywał na konieczność podjęcia działań w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Zatem, zobowiązano Gminę [...] i A. A. - współwłaścicieli obiektu - do wykonania czynności określonych w decyzji organu powiatowego z [...] listopada 2008 r. Organ II instancji podał, że odwołujący się zarzucili, że weryfikowana decyzja w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą (art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a.) jednak nie wskazali o jaką karę chodzi. Strony powołały się na ewentualną szkodę, którą nakazane roboty budowlane mogłyby wyrządzić w majątku A. A. Przez czyn zagrożony karą należy rozumieć przestępstwo, czy wykroczenie oraz czyn zagrożony karą administracyjną. Nie obejmuje on jednak przypadków czynów niedozwolonych stanowiących podstawę roszczeń odszkodowawczych (J. Borkowski (w:) Komentarz, 2016, s. 773). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosząc się do zarzutu odwołania, że organ powiatowy nie ustalił kręgu stron postępowania, bowiem "małżonek p. A. A., współwłaściciel przedmiotowej nieruchomości nie żył już w dacie wydania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...].11.2008 (...)" - wskazał, że ww. okoliczność pozostaje bez znaczenia dla oceny ważności weryfikowanej decyzji. Ewentualne uchybienie sprowadza się w istocie do przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (brak udziału strony w postępowaniu), a tego rodzaju uchybienie nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji. Okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania nie mogą jednocześnie stanowić podstaw do żądania stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 2496/15). Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania, w tym rażącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., poprzez niezapewnienie odwołującym się czynnego udziału w postępowaniu organ II instancji wyjaśnił, że w "postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, przedmiotem rozstrzygnięcia jest kwestionowana decyzja według stanu faktycznego i prawnego w dniu jej wydania, co oznacza, że organ prowadzący postępowanie o stwierdzenie nieważności takiej decyzji, nie prowadzi dodatkowego postępowania dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego, na podstawie którego została wydana kwestionowana decyzja" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 1345/11). Brak jest również podstaw, aby w sprawie zarzucić rażące naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. Postępowanie nieważnościowe nie stanowi "trzeciej" instancji w której na nowo przeprowadza się postępowanie dowodowe. Materiał dowodowy zgromadzony przez organ powiatowy pozwalał na wydanie decyzji z [...] listopada 2008 r. nr [...], znak: [...] Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2017 r., znak: [...], złożyli J. Z. i A. Z. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...], ewentualnie stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie: 1) art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa budowlanego, podczas gdy skarżący w odwołaniu nie kwestionowali stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie utrzymaniu przedmiotowej nieruchomości, zaś kwestionowali wydaną decyzję m.in. co do jej wykonalności (w istocie niewykonalności z chwilą jej wydania i trwałości stanu niewykonalności), jak również nieustalenia kręgu stron postępowania; 2) art. 156 § 1 ust. 5 k.p.a., przez błędną wykładnię i nieprawidłowe przyjęcie, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...], jest wykonalna, podczas gdy z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że przedmiotowa decyzja była niewykonalna z chwilą jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; w szczególności w związku z postawą strony postępowania A. A.; 3) art. 156 § 1 ust. 6 k.p.a., przez zupełne pominięcie, że wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...] wywołałoby czyn zagrożony karą z art. 193 Kodeksu karnego, poprzez konieczność wykonania prac remontowych na części nieruchomości należącej do A. A. i innych osób o nieustalonej tożsamości, na co stanowczo ta ostatnia nie wyraża zgody, grożąc zawiadomieniem organów ścigania w związku z możliwością naruszenia posiadania; zatem wykonanie decyzji wiąże się z naruszeniem posiadania, który to czyn zagrożony jest m.in. karą ograniczenia lub pozbawienia wolności, jak również karą grzywny; 4) art. 10 § 1 k.p.a., przez niezapewnienie skarżącym czynnego udziału w postępowaniu poprzez brak skutecznego zawiadomienia o przeprowadzonych 28 listopada 2012 r. oględzinach przedmiotowej nieruchomości, co spowodowało brak możliwości przedstawienia okoliczności faktycznych i prawnych uniemożliwiających wykonanie decyzji; 5) art. 199 Kodeksu cywilnego, przez pominięcie okoliczności, że przedmiotowa nieruchomość należy do nieustalonej liczby współwłaścicieli (nieustalenie przez organ kręgu stron postępowania), przy czym skarżący posiadają udział mniejszościowy, zaś wykonanie decyzji wymaga rozporządzania rzeczą wspólną w zakresie przekraczającym zwykły zarząd rzeczą wspólną, a przede wszystkim zgodnego współdziałania, co wobec uchylającego się stanowiska drugiego współwłaściciela A. A. i braku wiedzy co do nazwisk pozostałych osób, uniemożliwia skuteczne wykonanie prac remontowych i budowlanych określonych w decyzji; 6) art. 9 k.p.a., przez uchybienie obowiązkowi poinformowania skarżących, wobec nabycia przezeń przedmiotowej nieruchomości o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego i egzekucyjnego, w szczególności w sytuacji braku poinformowania przez zbywcę nieruchomości o prowadzonym przez organ postępowaniu w celu wykonania obowiązku wynikającego z wydanej decyzji, co uniemożliwiło skarżącym podjęcie niezbędnych czynności wcześniej, zarówno wobec współwłaściciela nieruchomości A. A. i innych współwłaścicieli, jak i zbywcy nieruchomości Gminy [...], która zataiła wobec nabywców (skarżących) fakt prowadzonych postępowań, co w konsekwencji miało także wpływ na uprawnienia skarżących w toku postępowania, a tym samym doprowadziło do wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa strony do czynnego uczestniczenia w każdym stadium postępowania (art. 156 § 1 ust. 2 k.p.a.); 7) nieustalenie przez organ prawidłowego kręgu stron postępowania, z uwagi na okoliczność, że małżonek A. A., współwłaściciel przedmiotowej nieruchomości nie żył już w dacie wydania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...], a więc w toku postępowania, co winno skutkować jego zawieszeniem do czasu ujawnienia spadkobierców; zatem decyzja ta obarczona jest wadą co do rzeczywistego kręgu stron postępowania (art. 156 § 1 ust. 4 k.p.a.). W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) stanowi, że uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia (decyzji bądź postanowienia) następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa. Kontrolowana w niniejszym postępowaniu nieważnościowym decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...] zasadnie została oceniona jako ta, która nie jest dotknięta żadną z wad nieważnościowych przewidzianych w zamkniętym katalogu art. 156 § 1 k.p.a. Organ drugiej instancji przeprowadził prawidłowo kontrolę w odniesieniu do wszystkich przesłanek nieważnościowych, nie ograniczając się do zbadania li tylko przesłanek podniesionych we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Zarzuty skargi nie są zasadne. Decyzję z [...] listopada 2008 r., kontrolowaną w niniejszym postępowaniu nieważnościowym, oparto na art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy - Prawo budowlane, w wersji obowiązującej w dacie wydania ww. decyzji. Zgodnie z tym przepisem - w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Przedmiotowe orzeczenie o nakazie usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie określonych robót budowlanych, w określonym też terminie, odpowiada dyspozycji ww. przepisu i znajduje uzasadnienie w materiale dowodowym sprawy, w której zapadło. Przedmiotowy budynek był bowiem w złym stanie technicznym, konieczne było przeprowadzenie opisanych w decyzji robót, aby doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem oraz usunięcia zagrożenia zdrowia i życia ludzkiego. Wbrew zarzutom skargi, decyzja kontrolowana w niniejszym postępowaniu nieważnościowym nie jest obarczona także wadami, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 5 i pkt 6 k.p.a. Sąd podziela ocenę organu drugiej instancji, co do braku podstaw do zastosowania w okolicznościach sprawy przesłanek nieważności, wymienionych w art. 156 § 1 Kodeksu, w tym uregulowanych w pkt 5 i 6, związanych z niewykonalnością decyzji (tj. decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały – pkt 5; decyzja w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą – pkt 6). Okoliczności niniejszej sprawy wykluczają, że niewykonalność nałożonego obowiązku istniała w chwili wydania decyzji i ma charakter trwały. O niewykonalności decyzji przesądzają takie okoliczności uniemożliwiające jej wykonanie, które pojawiły się przed wydaniem decyzji oraz są nieusuwalne przez cały czas. Twierdzenia o niewykonalności decyzji nie uzasadnia trudność w egzekwowaniu decyzji, wynikająca z negatywnego stanowiska jej adresata. W ocenie Sądu nie wada decyzji, a brak woli jej wykonania zdają się skłaniać skarżących do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Podkreślić należy - decyzja kontrolowana w niniejszym postępowaniu nieważnościowym stwarza warunki prawidłowej realizacji ochrony przedmiotowego budynku celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, to zaś stanowi podstawę do zagwarantowania bezpieczeństwa dóbr najwyższych – życia i zdrowia ludzkiego. Nadto, nie można mówić o niewykonalności decyzji w rozumieniu ww. art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. jeżeli wynikające z niej obowiązki mieszczą się w granicach prawa. W tym przypadku obowiązki te nie tylko w sposób precyzyjny zostały określone, ale też – zgodnie z przepisami prawa. Jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 lutego 1986 r. sygn. akt III SA 1146/85: "trwała niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść obowiązków i uprawnień zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze". Zdaniem Sądu, tego rodzaju wada w analizowanej sprawie nie miała miejsca. Sąd nie stwierdził również, aby badana decyzja dotknięta była szczególnym przypadkiem niewykonalności decyzji, mającej charakter prawny, uregulowanej w art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. Nie można zgodzić się ze skarżącymi - wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] listopada 2008 r. nr [...] wywoła czyn zagrożony karą z art. 193 Kodeksu karnego, poprzez konieczność wykonania prac remontowych na części nieruchomości należącej do A. A. i innych osób. Przesłanka nieważności wymieniona w art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. stanowi szczególny przypadek niewykonalności decyzji, która ma charakter prawny. Z treści przepisu wynika, że już samo podjęcie wykonania decyzji miałoby znamiona czynu zagrożonego sankcją karną przepisów kodeksu karnego, kodeksu karnego skarbowego, kodeksu wykroczeń lub innych pozakodeksowych przepisów karnych. W odniesieniu do przestępstw i wykroczeń zakres stosowania przepisu art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. do osób fizycznych, które miałyby wykonać decyzję, będzie wyznaczony bytem przestępstwa lub wykroczenia. Przepisy prawne stanowią jednak również o innych rodzajach kar wymierzanych przez organy administracji publicznej. Nie można rozszerzać przesłanki z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. na przypadki czynów niedozwolonych stanowiących podstawę roszczeń odszkodowawczych. Przesłanką stwierdzenia nieważności będą czynności konieczne do wykonania decyzji, a nie jakiekolwiek inne podejmowane w związku z jej wykonaniem. Sąd nie podzielił również zarzutu skargi dotyczącego nieustalenia przez organ powiatowy prawidłowego kręgu stron postępowania. Powyższa okoliczność pozostaje bez znaczenia dla oceny ważności kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji. Ewentualne uchybienie sprowadza się w istocie do określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłanki wznowienia postępowania (brak udziału strony w postępowaniu), a tego rodzaju uchybienie nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji. Okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania nie mogą jednocześnie stanowić podstaw do żądania stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 2496/15). Odnosząc się do pozostałych zarzutów, w tym rażącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., poprzez uniemożliwienie skarżącym czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, Sąd stwierdza – zarzut ten jest niezasadny. Kontrolując decyzję w trybie stwierdzenia nieważności uwzględnia się stan faktyczny i prawny z daty jej wydania, co oznacza, że organ prowadzący postępowanie o stwierdzenie nieważności takiej decyzji, nie prowadzi dodatkowego postępowania dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego, na podstawie którego została wydana kwestionowana decyzja (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 1345/11). Postępowanie nieważnościowe nie stanowi "trzeciej" instancji w której na nowo przeprowadza się postępowanie dowodowe. Należy stwierdzić, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ powiatowy pozwalał na wydanie decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...]. Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł, jak w sentencji, w trybie art. 151 p.p.s.a. - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 t.j.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło