VII SA/Wa 2000/18
WyrokWSA w Warszawie2019-03-13
Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Tomasz Janeczko, Mirosław Montowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, wydana bez uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, może zostać uznana za nieważną z powodu rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, wydana bez uzyskania wymaganej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności tej decyzji. Brak ten jest szczególnie istotny, gdy inwestycja, ze względu na parametry emisji pól elektromagnetycznych i ich potencjalny przebieg nad miejscami dostępnymi dla ludności, kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżąca spółka kwestionowała zasadność stwierdzenia nieważności, argumentując m.in. brak rażącego naruszenia prawa w zakresie uzyskania decyzji środowiskowej i zgodności projektu z planem miejscowym. Organy administracji uznały, że inwestycja wymagała decyzji środowiskowej ze względu na parametry emisji pól elektromagnetycznych i przebieg wiązek promieniowania nad terenami zabudowy mieszkaniowej, co stanowiło rażące naruszenie prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant specjalista Monika Gąsińska - Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2019 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2018 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2018 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o., reprezentowanej przez J. O., od decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] ([...]), w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - utrzymał w mocy ww. decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu podjętego orzeczenia organ wskazał, że decyzją z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] ([...]), Wojewoda [...] stwierdził, po wszczęciu postępowania na wniosek: Z. A. i J. A., podtrzymany przez następców prawnych – J. A. i P. A., I. S. i A. S. (podtrzymany przez następców prawnych – A. S. i J. S.), nieważność decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2010 r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] na dachu budynku przy ul. [...], na działkach o nr ew. [...] i [...] w [...].
Odwołanie od ww. decyzji organu pierwszej instancji do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ustawowym terminie wniosła [...] Sp. z o.o.
Rozpoznając odwołalnie organ drugiej instancji wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Stwierdzenie nieważności decyzji, będące jednym z trybów godzących w zasadę trwałości decyzji administracyjnej, jest instytucją szczególną, stąd też zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności decyzji musi być oczywiste. Do stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia może dojść wyłącznie w przypadku bezsprzecznego stwierdzenia istnienia, którejkolwiek z przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a.
Organ podniósł, że sporna inwestycja obejmuje budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] na dachu istniejącego budynku przy ul. [...], usytuowanego na działce nr ew. [...] w [...] (Projekt budowlany. Opis techniczny - str. 4-7; Plan sytuacyjny w skali 1:1000).
Następnie stwierdził, że nie podziela opinii organu wojewódzkiego o rażącym naruszeniu prawa, polegającym na braku zbadania przez organ stopnia podstawowego kompletności (brak projektu zagospodarowani działki sporządzonego na aktualnej mapie) zatwierdzonego projektu budowlanego. W projekcie budowlanym znajduje się kopia mapy, na której przedstawiona została ww. działka nr ew. [...] z naniesionym budynkiem przy ul. [...] i projektowanym na niej masztem (Plan sytuacyjny w skali 1:1000).Tym samym nie został naruszony w sposób rażący art. 35 ust. 3 w zw. z art. 34 ust. 3 pkt 1 i art 35 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm. - według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji).
Przystępując do dalszego badania kontrolowanej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie zaś do treści przepisu art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, powyższy dokument inwestor winien dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. Jak wynika z akt sprawy, do wniosku o pozwolenie na budowę załączone zostało oświadczenie z 20 października 2009 r. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami (działkami o nr ew. [...] i [...] w [...]) na cele budowlane. Tym samym w analizowanym przypadku nie naruszono rażąco wymagań ustanowionych ww. przepisami art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, jak również zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
I tak, działki inwestycyjne o nr ew. [...] i [...] objęte były (i są nadal) zakresem obowiązywania uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998 r., nr [...], w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] w zakresie terenu położonego w obrębie ulic: [...], [...], [...], [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z 1998 r., nr [...], poz. [...], według stanu na dzień wydania kontrolowanego pozwolenia na budowę). Obszar, na którym znajdują się działki inwestycyjne, w powyższym planie miejscowym oznaczony jest symbolem [...] - tereny usług komercyjnych, przemysłu lub drobnej wytwórczości nieuciążliwych lub o uciążliwości nieprzekraczającej granicy działki (§ 7 ust. 23 pkt 1). Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 71 ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 ze zm. - według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji), uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Stosownie do art. 173 ust. 2 pkt 1 i 2 ww. ustawy z 3 października 2008 r., za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, uważane były określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, a za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony.
Zgodnie zaś z § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r. Nr 257, poz. 2573, ze zm.) do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które wymagają sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi: a) nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, b) nie mniej niż 5.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, c) nie mniej niż 10.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, d) nie mniej niż 20.000 W.
Unormowanie zawarte w § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia stanowi, że do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które mogą wymagać sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, nie wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi: a) nie mniej niż 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, b) nie mniej niż 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, c) nie mniej niż 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, d) nie mniej niż 1.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, e) nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, f) nie mniej niż 5.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, g) nie mniej niż 10.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.
W myśl art. 124 ust. 2 ustawy z 7 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm. - według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji), przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołując się na utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że przez "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 104/13, z 28 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1193/12, z 20 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1421/12, z 25 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1485/10, z 31 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 719/09). Innymi słowy, "miejsca dostępne dla ludności", to miejsca, na których może choćby potencjalnie powstać zabudowa zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w tym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W świetle akt sprawy, do wniosku o pozwolenie na budowę spornego przedsięwzięcia - obejmującego swym zakresem realizację anten sektorowych - dołączono "Dokumentację techniczną szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikacją przedsięwzięcia zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów Dz. Ust. 158, pozycja 1105 z października 2009 r. Z powyższego dokumentu (str. 4, rys. 1 w skali 1:1000, tabela nr 1) wynika, że w ramach spornej inwestycji przewiduje się instalację:1. anteny sektorowej Kathrein 742 264 skierowanej na azymut 330°, o mocy EIRP 2018 W; 2. anteny sektorowej Kathrein 742 264 skierowanej na azymut 100°, o mocy EIRP 2018 W; 3. anteny sektorowej Kathrein 742 264 skierowanej na azymut 220°, o mocy EIRP 2018 W. Przy czym, przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 330° i jej maksymalnym pochyleniu - tilt 6°, oś główna wiązki promieniowania w odległości 150 m od anteny będzie przechodzić na najniższej wysokości 3,2 m (rys. 2 "Przewidywane obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych w azymucie 330°"). Z kolei przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 100° i jej maksymalnym pochyleniu - tilt 6°, oś główna wiązki w odległości 150 m od anteny będzie przechodzić na najniższej wysokości 8,5 m (rys. 3 "Przewidywane obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych w azymucie 100°"). Natomiast przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 220° i jej maksymalnym pochyleniu - tilt 6°, oś główna wiązki promieniowania w odległości 150 m od anteny będzie przechodzić na najniższej wysokości 3,2 m (rys. 4 "Przewidywane obszary pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych od dopuszczalnych w azymucie 220°").
Oran zwrócił uwagę, że zgodnie z postanowieniami ww. uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998 r., nr [...], obszary, nad którymi przechodzi oś główna wiązek promieniowania anteny sektorowej skierowanej na azymut 100°, oznaczone są symbolem [...] (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej), dla którego, zgodnie z § 7 ust. 21 pkt 5 ww. planu miejscowego, ustalono maksymalną wysokość zabudowy na 12 m. Tymczasem oś główna wiązki promieniowania w odległości 150 m od anteny będzie przechodzić na wysokości niższej niż dopuszczalna w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego maksymalna wysokość zabudowy (8,5 m wysokości w odległości 150 m, przy 12 m dopuszczalnej wysokości zabudowy - działka ew. nr [...]). Zatem już w odległości 110 m od anteny skierowanej na azymut 100° oś wiązki przebiega na wysokości 11 m (działka nr ew. [...]).
Ponadto, zgodnie z postanowieniami ww. uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998 r., nr [...], obowiązującej na dzień wydania kontrolowanego pozwolenia na budowę, obszary, nad którymi przechodzi oś główna wiązki promieniowania anteny sektorowej skierowanej na azymut 330° oznaczone są również symbolem [...] (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej). Już w odległości 110 m od anteny skierowanej na azymut 330° oś wiązki przebiega na wysokości 7 m (działka nr ew. [...]). Natomiast obszary przez które przebiega oś główna wiązki promieniowania anteny sektorowej skierowanej na azymut 220°, na dzień wydania kontrolowanego pozwolenia na budowę objęte były postanowieniami uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] marca 2003 r., nr [...], w sprawie miejscowego planu obszaru zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie ulic: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w [...] i oznaczone są na odcinku od 100 do 150 m symbolem [...] (teren mieszkalnictwa zbiorowego - Dom Dziecka), dla którego, zgodnie z § 7 ust. 33 pkt 2 lit. b ww. planu miejscowego, ustalono maksymalną wysokość zabudowy do czterech kondygnacji. Już w odległości 110 m od anteny skierowanej na azymut 220° oś wiązki przebiega na wysokości 7 m (działka nr ew. [...]).
Mając na uwadze powyższą charakterystykę emisji pól elektromagnetycznych, jak również przywołane wyżej unormowania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że sporna inwestycja - w dacie wydania kontrolowanego pozwolenia na budowę - wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, należała bowiem do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które mogą wymagać sporządzenia raportu (§ 3 ust. 1 pkt 8 lit. e ww. rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r.).
Skoro zaś inwestycja wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, z uwagi na przebieg wiązek promieniowania na wysokości "miejsc dostępnych dla ludności", naruszony został także w sposób rażący § 7 ust. 23 pkt 1 ww. uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998 r., nr [...], zgodnie z którym na terenie [...] możliwa jest lokalizacja usług o uciążliwości nie przekraczającej granicy działki.
Podsumowując opisane powyżej naruszenia organ stwierdził, że mają one oczywisty charakter. Dla spornej inwestycji jako przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 8 lit. e ww. rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r.), przed uzyskaniem pozwolenia na budowę (art. 72 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko), winna zostać wydana decyzja środowiskowa (art. 71 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko). Sporna inwestycja winna zaś zostać zaprojektowana zgodnie z warunkami określonymi w decyzji środowiskowej, co powinno podlegać sprawdzeniu przed wydaniem kontrolowanego pozwolenia na budowę, stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Podobnie zgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że analizowane nieprawidłowości są szczególnie poważne i nie mogą być akceptowane z punktu widzenia zasady praworządnego państwa. Udzielenie pozwolenia na budowę inwestycji, niezgodnie z wymaganiami ochrony środowiska oraz wbrew ograniczeniom zawartym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, stanowi wyraz niewypełnienia podstawowych wymogów, od których ustawodawca uzależnia wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wszelkie unormowania wprowadzające obowiązek zgodności zaprojektowanej inwestycji z warunkami, na jakich może być ona realizowana, winny być przestrzegane w sposób restrykcyjny, ponieważ gwarantują ochronę środowiska oraz optymalny ład przestrzenny. Pozostawienie w obrocie prawnym kontrolowanej w niniejszym postępowaniu nieważnościowym decyzji akceptowałoby próbę obejścia obowiązujących przepisów związanych z ochrona środowiska oraz zagospodarowaniem terenu.
Przywołując uzasadnienie decyzji organu wojewódzkiego w zakresie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. skierowania decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2010 r., nr [...], znak: [...], do osoby niebędącej stroną, tj. do [...] Sp. z o.o., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że decyzja o pozwoleniu na budowę skierowana jest wyłącznie do inwestora. Odróżnić należy bowiem pojęcie "skierowania" decyzji od pojęcia "doręczenia" decyzji. Ustawodawca pojęciem "doręczenia" posłużył się wyłącznie dla określenia pewnej czynności o charakterze materialno- technicznym, dokonywanej przez organy administracji publicznej, wywołującej - poprzez fakty - określone skutki w sferze praw procesowych. Pojęcie "skierowanie" decyzji administracyjnej do danej osoby powoduje, że jest ona jej adresatem - tj. adresatem materialnych praw i obowiązków wynikających z treści indywidualnego rozstrzygnięcia, a nie adresatem w sensie czysto technicznym.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosząc się do argumentacji wniosku o stwierdzenie nieważności wskazał, że brak udziału strony w postępowaniu może być podstawą do wznowienia postępowania, stosownie do art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie stwierdzenia z tego powodu nieważności decyzji. Zgodnie z niekwestionowanym poglądem judykatury niedopuszczalne jest przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby stanowić zarazem jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 maja 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 826/04).
Ponadto organ stwierdził, że kontrolowana decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2010 r., nr [...], znak: [...], nie jest obarczona żadną z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tj. decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; nie była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność nie miała charakteru trwałego, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie wniosła [...] Sp. z o.o., reprezentowana przez radcę prawnego
D. P.
Skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2018 r., znak: [...] oraz poprzedzającej jej decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2017 r., znak: [...] ([...]), o wstrzymanie w całości wykonania ww. decyzji organów obu instancji (to żądanie znalazło odrębne rozstrzygniecie) oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej od organu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa: 1. art. 15 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie przez organ odwoławczy nowych ocen materiału dowodowego, które nie były przedmiotem ocen organu I Instancji, co skutecznie ograniczyło skarżącą w możliwości obrony jej praw w obu instancjach; 2. art. 35 ust. 1 i 4 ustawy z 7 lipca 1994 Prawo budowlane w zw. z § 7 ust. 21 pkt. 5 uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998, nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] w zakresie terenu położonego w obrębie ulic: [...], [...], [...], [...] - poprzez bezpodstawne uznanie przez organ odwoławczy, że zachodzi obawa wskazana w przedłożonym projekcie budowlanym maksymalna, potencjalna możliwość pochylenia anten na azymutach 100°, 220° i 330°, doprowadzi do niedopuszczalnego, ponadnormatywnego promieniowania w miejscach dostępnych dla ludności, co mogłoby stanowić uzasadnienie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenie na budowę, podczas gdy zgodnie z przedłożonym przez skarżącą projektem budowlanym i analizą środowiskową przedsięwzięcia, zrealizowana konfiguracja anten wskazuje, że żadna z anten nie jest pochylona w sposób naruszający prawo i Miejscowy Plan; 3. art. 28 § 2 ustawy Prawo budowlane uznanie przez organy administracji nadzoru budowlanego, że wnioskodawcy posiadają przymiot strony niniejszego postępowania, 4. art. 156 § 1 pkt 2, w zw. z 145 § 1 pkt. 6 k.p.a. w zw. z art. 71 ustawy z 3 października 2008 r. udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - poprzez błędne jego zastosowanie na gruncie przedmiotowej sprawy w sytuacji, gdy nie istnieją podstawy do stwierdzenia rażącego naruszenia ze względu na brak uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. gdyż brak uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu nie jawi się jako przyczyna określona w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. lecz powoduje jedynie skutki o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt. 6 k.p.a. ponieważ postępowania nadzwyczajne nie są oparte na zasadzie konkurencyjności.
Stanowisko skarżącej znalazło rozwinięcie w uzasadnieniu skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wcześniej prezentowane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone orzeczenie odpowiada przepisom prawa.
Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Ocenia je jako prawidłowe, wyczerpujące. Przyjmuje za własne.
Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
I tak, wbrew zarzutom skargi, organy rozpoznawały wniosek pochodzący od podmiotów, którym przysługiwał przymiot stron niniejszego postępowania. Kontrolował w trybie nieważnościowym decyzję o pozwoleniu na budowę. Działki stanowiące własność (współwłasność) wnioskodawców pozostawały w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Wnioskodawcy mieli zatem przymiot strony rozumieniu art. 28 ustawy Prawo budowlane. Stroną postępowania powinny być bowiem nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale także takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeżeli z projektu wynika, że spełniono wszystkie wymagania aktualnie wynikające z przepisów prawa budowlanego i przepisów odrębnych. Niedopuszczalne jest uzależnianie przymiotu strony wyłącznie od negatywnego oddziaływania inwestycji na prawa osób trzecich, czy też od stwierdzenia bezprawnego naruszenia ich interesu prawnego.
Skarżąca spółka w uzasadnieniu skargi wskazała, że realizuje podobne inwestycje na terenie całego kraju i wielokrotnie podnoszone są wobec niej bezpodstawne zarzuty, że dokumentacja techniczna nie zawiera wszystkich możliwych wariantów działania jej urządzeń. Takie doświadczenie skarżącej pozostaje bez wpływu na sądową ocenę zaskarżonej decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu podjętego orzeczenia szczegółowo, w nawiązaniu do przedmiotowego w sprawie projektu budowlanego, omówił zakres oddziaływania inwestycji w związku z funkcjonowaniem anten. Zasadnie w oparciu o te ustalenia przyjął, że kontrolowana decyzja o pozwoleniu na budowę zapadła z rażącym naruszeniem prawa, przepisów wskazanych i szczegółowo omówionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W szczególności art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wobec braku należytej kontroli zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska.
Podobnie wbrew zarzutom skargi, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ustalił i szczegółowo omówił, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, konieczność uzyskania dla projektowanej inwestycji decyzji środowiskowej.
Nie jest też uzasadniony zarzut skargi, zgodnie z którym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dopuścił się naruszenia art. 156 § 1 pkt 2, w zw. z 145 § 1 pkt. 6 k.p.a. w zw. z art. 71 ustawy z 3 października 2008 r. udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - poprzez błędne jego zastosowanie gdyż brak uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu nie jawi się jako przyczyna określona w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. lecz powoduje jedynie skutki o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt. 6 k.p.a.
Ma rację spółka - postępowania nadzwyczajne wznowieniowe i nieważnościowe nie są oparte na zasadzie konkurencyjności. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Umknęło uwadze skarżącej spółki jednak to, że zgodnie z prawidłową oceną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego inwestycja wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, z uwagi na przebieg wiązek promieniowania na wysokości "miejsc dostępnych dla ludności". W tych okolicznościach naruszony został w sposób rażący nie tylko art. 35 ustawy Prawo budowlane we wskazanym powyżej zakresie ale także przepis prawa miejscowego - § 7 ust. 23 pkt 1 ww. uchwały Rady Miejskiej [...] z [...] maja 1998 r., nr [...], zgodnie z którym na terenie [...] możliwa jest lokalizacja usług o uciążliwości nie przekraczającej granicy działki.
Nie jest również uzasadniony zarzut naruszenia art. 15 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. w związku z dokonaniem przez organ odwoławczy oceny materiału dowodowego w zakresie, który nie były przedmiotem badania przez organu I Instancji, co zdaniem skarżącej skutecznie ograniczyło ją w możliwości obrony praw w obu instancjach.
Organ odwoławczy ma obowiązek nie tylko dokonania kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ale co do zasady ma również obowiązek rozpoznania sprawy w jej całokształcie i wydania orzeczenia merytorycznego. I temu obowiązkowi, wydając zaskarżoną decyzję, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w pełni sprostał.
Rozstrzygnięcie kasacyjne organu odwoławczego ograniczone jest do swego rodzaju ostateczności, która może być zastosowana tylko w razie stwierdzenia, że zakres sprawy pozostały do wyjaśnienia przekracza ramy postępowania uzupełniającego, o którym mowa w art. 136 k.p.a. W brew zarzutom skargi, w niniejszym postępowaniu odwoławczym organ nie przekroczył ram ww. przepisu zważywszy, że nie prowadził uzupełniającego postępowania dowodowego.
Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1302 t.j.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło