VII SA/Wa 216/20

WyrokWSA w Warszawie2020-05-06

Skład orzekający: Andrzej Siwek, Tomasz Janeczko, Grzegorz Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, jeśli posiadane przez niego dane nie potwierdzają spełnienia przez lokal wymogów określonych w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, a dokumentacja przedstawiona przez wnioskodawcę budzi wątpliwości co do trwałości wyodrębnienia lokalu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, jeśli posiadane przez niego dane, w tym dokumentacja techniczna, nie potwierdzają jednoznacznie, że lokal spełnia wymogi samodzielności określone w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, a zwłaszcza gdy istnieją wątpliwości co do trwałości wyodrębnienia lokalu i jego niezależnego charakteru. Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu, i nie może służyć rozstrzyganiu kwestii spornych lub kreowaniu nowej sytuacji prawnej.
Stan faktyczny
Skarżący, syndyk masy upadłościowej, wystąpił o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że lokal o powierzchni 2,45 m2 nie spełnia wymogów samodzielności (brak oddzielnego wejścia, naturalnego oświetlenia, trwałych ścian). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o własności lokali, powołując się na wcześniejsze zaświadczenie z 2009 r. potwierdzające samodzielność lokalu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Siwek, , Sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2020 r. sprawy ze skargi K.U. – Syndyka Centrum Handlowego[...] Sp. z o.o. w W. w upadłości likwidacyjnej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2019 r. znak [..] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] listopada 2019 r. znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej: "organ odwoławczy", "SKO"), na podstawie art. 127 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (dz. u. z 2018 r. poz. 2096, dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 141 k.p.a., 144 k.p.a. w związku z art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. 2018, poz. 570 ), art. 39 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2018 r. Nr 05, poz. 24), utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] (dalej: "organ I instancji", "Prezydent") Nr [...] z dnia [...]września 2019 r., znak: [...], odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego, oznaczonego symbolem HUA, zlokalizowanego w budynku przy ul. [...] w W. Powyższe postanowienie, zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z dnia [...] września 2019 r., Centrum Handlowe [...] Sp. z o.o w upadłości likwidacyjnej ( dalej: "Skarżący"), reprezentowane przez syndyka wystąpiło do organu I instancji o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego, oznaczonego symbolem HUA, zlokalizowanego w budynku przy ul. [...] w W. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] września 2019 r., znak: [...], organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia w zakresie żądanym przez wnioskodawcę. Zażalenie na powyższe postanowienie, złożył Skarżący reprezentowany przez syndyka. Skarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 217 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje na żądanie osoby ubiegającej się zaświadczenie ze względu na jej interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie ma więc potwierdzić istnienie określonych faktów lub stanu prawnego, znanych organowi administracji publicznej z urzędu. W granicach żądania wnioskodawcy organ administracyjny obowiązany jest do potwierdzenia, w formie zaświadczenia, tylko tych faktów albo stanu prawnego, który wynika z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. SKO przytoczyło zawartą w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2019 r., poz. 737, dalej: "u.w.l.") definicję pojęcia "samodzielny lokal mieszkalny", wskazując, że przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji o braku samodzielności przedmiotowego lokalu, wskazując że o samodzielności lokalu decyduje możliwość korzystania z niego niezależnie od korzystania z innych lokali oraz trwałe wyodrębnienie techniczne od innych lokali w budynku. SKO przypomniało, że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji odmawiając wydania wnioskowanego dokumentu stwierdził, że według złożonej inwentaryzacji przedmiotowy "lokal" oznaczony symbolem HUA, posiada powierzchnię 2,45 m2 i zlokalizowany jest na parterze budynku, nie posiada oddzielnego wejścia, naturalnego oświetlenia, ani nie jest wyodrębniony trwałymi ścianami. Wskazana przestrzeń, w ocenie organu pierwszej instancji, nie stanowi zatem pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi, a jedynie wyodrębnioną część przedsionka znajdującego się przy wejściu do budynku. Organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo, wskazał, że racją prawną wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, jest umożliwienie dokonania dalszych przekształceń własnościowych, przede wszystkim przez prawne wyodrębnienie nieruchomości lokalowej, zatem z pojęcia samodzielności lokalu, o którym mowa w art. 2 ust. 2 u.w.l., należy wyprowadzić wniosek, że zamierzeniem ustawodawcy było stworzenie pojęcia samodzielności lokalu, umożliwiającego wyodrębnienie takiej nieruchomości, która zapewnia korzystanie z nieograniczonego prawa własności. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu stanowi przesłankę, warunkującą powstanie w przyszłości nieruchomości lokalowej, a przy tym merytoryczna treść tego zaświadczenia nie podlega weryfikacji przez notariusza czy sąd wieczystoksięgowy, wykładnia art. 2 ust. 2 u.w.l., musi być dokonywana w sposób szczególnie rozważny. Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. złożyła K.U. – Syndyk Centrum Handlowego [...] Sp. z o.o. w W. w upadłości likwidacyjnej. Zaskarżonemu postanowieniu, skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali poprzez uznanie, że lokal użytkowy oznaczony symbolem HUA zlokalizowany w budynku przy ul. [...] w W. nie jest samodzielnym lokalem w rozumieniu przepisów art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, podczas gdy z zaświadczenia Prezydenta [...] z dnia [...]grudnia 2009 roku, znak: [...] wynika m. in., że przedmiotowy lokal stanowi samodzielny lokal w rozumieniu przepisów art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, o przeznaczeniu innym niż mieszkalne; 2. naruszenie art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali poprzez uznanie, że lokal użytkowy oznaczony symbolem HUC, zlokalizowany w budynku przy ul. [...] w W. nie jest wydzielony trwałymi ścianami, nie posiada odrębnego wejścia, nie posiada naturalnego oświetlenia, nie stanowi pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi, a jedynie wyodrębnioną część przedsionka znajdującego się przy wejściu do budynku, podczas gdy z inwentaryzacji pomieszczeń wynika, że przedmiotowy lokal jest wydzielony trwałymi ścianami, posiada odrębne wejście, posiada naturalne oświetlenie, nadto powyższe zostało potwierdzone zaświadczeniem Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2009 roku, znak: [...]; 3. naruszenie art. 8 ust. 2 k.p.a. poprzez odmowę wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu użytkowego, oznaczonego symbolem HUC, zlokalizowanego w budynku przy ul. [...] w W., podczas gdy z zaświadczenia Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2009 roku, znak: [...] wynika m.in., że przedmiotowy lokal stanowi samodzielny lokal w rozumieniu przepisów art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali, o przeznaczeniu innym niż mieszkalne, a co za tym idzie, organ odstąpił od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym nie wskazując uzasadnionej przyczyny tego odstępstwa; Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Badając w oparciu o powyższe kryteria legalność zaskarżonego postanowienia, jak też poprzedzającego je postanowienia Prezydenta z dnia [...] września 2019 r., Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ obydwa te postanowienia nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia, stanowił art. 219 k.p.a., zgodnie z którym odmowa wydania zaświadczenia następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Z kolei stosownie do treści art. 217 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się, gdy urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Tytułem wstępu wskazać należy, że zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego, nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Istotne w realiach rozpoznawanej sprawy jest to, że nie jest dopuszczalne dokonywanie, w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń, jakichkolwiek ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Wydawanie zaświadczeń co do zasady jest oparte na danych posiadanych przez organ. Natomiast dopuszczalność przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a. - tylko w koniecznym zakresie oznacza, że może ono odnosić się do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 1223/17, LEX nr 2657742). Podkreślić też należy, że nie jest dopuszczalne wydanie zaświadczenia, jeżeli problematyka, której żądanie strony dotyczy, jest sporna. Zaświadczenie z uwagi na jego "naturę", nie służy bowiem rozstrzygnięciu sprawy, gdy przesłanki, z którymi przepis prawa wiąże określone skutki prawne ipso iure, nie są jasne, a zwłaszcza, gdy istnieje spór co ich występowania w konkretnym wypadku ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 1067/14, LEX nr 2032675). Podsumowując organ wydając zaświadczenie, może opierać się wyłącznie na okolicznościach wynikających z dokumentów będących w jego posiadaniu, a zaświadczenie nie może dotyczyć kwestii spornych. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że Skarżący wystąpił z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu, co do którego organ na podstawie dokumentów jakimi dysponował, ustalił, że jest to pomieszczenie znajdujące się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w W. W wyniku oceny dostępnych mu danych, organ stwierdził, że przedmiotowe pomieszczenie ma powierzchnię 2,45 m2, nie posiada oddzielnego wejścia, naturalnego oświetlenia ani nie jest wyodrębnione trwałymi ścianami. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 2 u.w.l. samodzielnym lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi, służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych na cele inne niż mieszkalne. Biorąc pod uwagę wyżej wskazane dane na temat lokalu, jakie posiadał organ, oraz brzmienie zacytowanego przepisu, organ zasadnie odmówił Skarżącemu wydania zaświadczenia o żądanej treści. Jednocześnie organy obu instancji przeprowadziły postępowanie wyjaśniające w granicach określonych w art. 218 § 2 k.p.a., na podstawie posiadanej dokumentacji. Z przedstawionej przez Skarżącego inwentaryzacji, nie wynika, by przedmiotowe pomieszczenie spełniało warunki samodzielnego lokalu określone w art. 2 ust. 2 u.w.l. Pomieszczenie to składa się z trzech pełnych ścian i czwartej zaznaczonej linią przerywaną. Z dokumentacji nie wynika, by pomieszczenie posiadało naturalne oświetlenie oraz oddzielne wejście. Oznaczenie jednej z czterech ścian linią przerywaną, stwarza wątpliwości, czy ściana ta faktycznie istnieje, a jeśli tak, czy ma ona charakter trwały, czy tez jedynie stanowi planowane ewentualne oddzielenie pomieszczenia w przyszłości. Skarżący, nie przedstawił innych dowodów dotyczących przedmiotowego pomieszczenia oznaczonego symbolem HUA ( w zarzutach 2 i 3 skargi omyłkowo także symbolem HUC), zaś przedłożona dokumentacja nie daje podstaw by uznać, że spełnia ono wymogi określone w art 2 ust. 2 u.w.l. Organ zasadnie zatem odmówił wydania zaświadczenia w oparciu o przedłożoną przez Skarżącego dokumentację. Nie można także uznać za zasadny podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 8 ust. 2 k.p.a. Z dołączonego bowiem przez Skarżącego zaświadczenia Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2009 r., nie wynika czy wymieniony w nim lokal oznaczony symbolem A jest tym samym pomieszczeniem obecnie oznaczonym symbolem HUA, w odniesieniu do którego Skarżący wystąpił z wnioskiem o wydanie zaświadczenia. Nie jest w tej kwestii wystarczająca sporządzona pismem ręcznym na dokumencie inwentaryzacji adnotacja, że przedstawiony w nim lokal oznaczony symbolem A, to obecnie lokal oznaczony symbolem HUA. Podkreślić w tym miejscu należy, że Skarżący nie dołączył do wniosku dokumentów będących podstawą wydania przez Prezydenta zaświadczenia w 2009 r., a także nie wskazał powodu wystąpienia z kolejnym wnioskiem o wydanie zaświadczenia w odniesieniu do tego samego lokalu. Wydanie przez organ zaświadczenia w takim stanie faktycznym, nie stanowiłoby wyłącznie aktu wiedzy organu, lecz w sposób sprzeczny z dyspozycją art. 217 k.p.a., kreowałoby nową sytuację prawną przedmiotowego pomieszczenia. Organ orzekając w oparciu o materiał dowodowy, jakim dysponował zasadnie zatem odmówił wydania żądanego zaświadczenia. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło