VII SA/Wa 2165/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-05
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Izabela Ostrowska, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłaty dodatkowej za nieuiszczony postój w strefie płatnego parkowania, organ egzekucyjny ma obowiązek ustalenia faktycznego użytkownika pojazdu, czy może skierować egzekucję do jednego ze współwłaścicieli pojazdu?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie ma obowiązku ustalania faktycznego użytkownika pojazdu w celu pobrania opłaty dodatkowej za nieuiszczony postój w strefie płatnego parkowania. W przypadku współwłasności pojazdu, egzekucja może być skierowana do jednego ze współwłaścicieli, na którym spoczywa ciężar udowodnienia, że pojazd był użytkowany przez inną osobę. Wierzyciel ma prawo wyboru dłużnika spośród zobowiązanych solidarnie.Stan faktyczny
Skarżący S. B. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta o nieuwzględnieniu zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty dotyczyły opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania w 2012 roku. Skarżący podniósł, że jako współwłaściciel pojazdu, niekoniecznie był faktycznym użytkownikiem i organ egzekucyjny powinien ustalić tę osobę, a nie kierować egzekucję do niego. Wskazał na naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym zasady równości i błędną wykładnię przepisów o drogach publicznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi S. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. znak [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016r. ([...]), po rozpatrzeniu zażalenia S. B. - utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] nie uwzględniające zarzutów S. B. do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...].
SKO wskazało, że [...] października oraz [...] listopada 2012r. kontrolerzy Zarządu Dróg Miejskich (dalej ZDM) zarejestrowali fakt parkowania pojazdu marki [...] nr rej. [...] na terenie dróg publicznych w strefie płatnego parkowania niestrzeżonego (SPPN) w [...]. Za szybką nie znajdował się ważny dowód wniesienia opłaty parkingowej - świadczy o tym m. in. dokumentacja fotograficzna.
W związku z powyższym, zgodnie z Uchwałą Rady [...] z dnia [...] czerwca nr [...] "w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, wysokości opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie, wysokości opłaty dodatkowej i określenia sposobu pobierania tych opłat", za wycieraczką pojazdu pozostawiono dokument opłaty dodatkowej.
Następnie ZDM wystosował wezwanie do właściciela pojazdu – S. B. - na adres ul. [...], [...] [...], na kwotę 100 zł - po 50 zł za każdą z dwóch ww. opłat dodatkowych i było oznaczone datą 8 marca 2013r. Przesyłka polecona wróciła pomimo dwukrotnego awizowania. Wobec powyższego organ uzyskał informację o adresie stałego pobytu z Centrum Personalizacji Dokumentów MSW zbieżny z tym, którym dysponował ZDM. Właściciela pojazdu ustalono na podstawie danych z Centrum Ewidencji Pojazdów i Kierowców - CEPiK. Jest nim S. B. oraz T. B. Następnie ZDM wystosował do S. B. - upomnienie nr [...] z dnia [...] czerwca 2013r. Skarżący nie zareagował na ww. upomnienie.
Dalej organ wskazał, że obowiązek poniesienia opłaty dodatkowej z tytułu nieopłaconego postoju w strefie płatnego parkowania określa ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015r., poz. 460 ze zm.) dalej u.d.p. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Strefę taką może ustalić rada gminy (rada miasta) stosownie do art. 13b ust. 3 u.d.p. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p., pobiera się zgodnie z art. 13b ust. 1 u.d.p., za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Ustalając strefę płatnego parkowania rada gminy (miasta) ustala też wysokość stawek ww. opłaty oraz określa sposób ich pobierania (art. 13b ust. 4 pkt 1 i pkt 3 u.d.p.). Za nieuiszczenie takiej opłaty pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość oraz sposób pobierania również określa rada gminy (art. 13f ust. 1 i 2 u.d.p.). Opłaty pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi (art. 13b ust. 7 i art. 13f ust. 3 u.d.p.), którym w przypadku dróg publicznych (ulic) położonych w granicach miasta na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5 u.d.p.).
Obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania wynika zatem z mocy prawa, tj. przepisów u.d.p. i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej w świetle art. 87 ust. 2 Konstytucji RP, akt prawa miejscowego. Dla realizacji obowiązku poniesienia opłaty parkingowej czy opłaty dodatkowej nie jest zatem konieczna jego konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego, np. decyzji. Sporządzane przez kontrolera strefy płatnego parkowania zawiadomienie o nieopłaconym postoju w strefie płatnego parkowania (jak to w tej sprawie miało miejsce w 2 przypadkach), którego oryginał umieszczany jest za wycieraczką pojazdu, stanowi zatem dokument (dowód) potwierdzający nieuiszczenie opłaty, a zarazem wystarczającą informację o powstałym z mocy prawa obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej.
Organ II instancji stwierdził brak podstaw do uznania zasadności zarzutu określonego w art. 33 pkt 4 u.p.e.a. jak również w stosunku do innych podniesionych zarzutów.
Powołując się na orzecznictwo organ wyjaśnił, że wierzyciel ma prawo domniemywać, że osobą zobowiązaną do poniesienia opłaty dodatkowej jest właściciel pojazdu i to na nim spoczywa obowiązek wykazania osoby zobowiązanej do poniesienia opłaty dodatkowej a nie na wierzycielu. Wierzyciel nie musi z własnej inicjatywy zbierać w tym zakresie dowodów, a tylko ocenić te, które przedstawił zobowiązany. Podkreślił, że przepisy ustawy u.d.p. nie definiują pojęcia "korzystającego z dróg publicznych" wobec tego przyjąć należy, że może nim być zarówno właściciel, jak i każda inna osoba, która faktycznie włada danym pojazdem i to niezależnie od tego, czy ma do tego tytuł prawny, czy też weszła bezprawnie w posiadanie pojazdu. Korzystającym z dróg publicznych musi być zatem właściciel samochodu. Nie oznacza to jednak, że na wierzycielu spoczywa obowiązek poszukiwania i wskazania innej osoby niż właściciel pojazdu, zobowiązanej do uiszczenia opłaty dodatkowej. Skoro bowiem obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej powstaje z mocy prawa, a organ nie jest zobowiązany a nawet nie może prowadzić postępowania i rozstrzygać sprawy co do jej istoty, ponieważ nie pozwalają na to przepisy prawa, to ma prawo domniemywać, iż korzystającym z dróg publicznych jest właściciel pojazdu do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku, wskazując faktycznego użytkownika pojazdu. Na właścicielu pojazdu spoczywa więć ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne, co może wykazywać przedkładając stosowne dowody.
SKO odnosząc się do okoliczności faktycznych wskazał, że pojazd stanowi współwłasność S. B. i T. B.. Powołując się na orzecznictwo sądowo-administracyjne wyjaśnił, że w sytuacji, gdy zobowiązanymi do uiszczenia opłaty do opłaty dodatkowej, o której mowa w art. 13f u.d.p., są współwłaściciele pojazdu samochodowego, egzekucja może być skutecznie skierowana do jednego z nich.
Wyjaśnił, że skarżący podnosząc zarzut błędu co do osoby zobowiązanego, powinien wskazać osobę zobowiązaną, a ponadto przedstawić stosowne dowody na tę okoliczność. Skarżący nie przedstawił stosownych dowodów, w związku z czym uznał, iż na tle zebranego materiału dowodowego nie ma podstaw by uznać, że egzekucja administracyjna została skierowana przeciwko niewłaściwej osobie.
Skargę na ww. postanowienie złożył S. B. i wnosząc o jego uchylenie w całości zarzucił naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy tj.
1. art. 7, 77 art. 80 kpa polegające na:
a. niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienia, kto faktycznie użytkował ww. pojazd [...] października oraz [...] listopada 2012r., co doprowadziło do nieustalenia faktycznego użytkownika samochodu.
b. niedostatecznym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności nie wzięciu pod uwagę faktu, że skarżący był jednym z współwłaścicieli pojazdu i zaniechaniu wyjaśnienia sprawy poprzez zwrócenie się do drugiego współwłaściciela,
c. naruszeniu konstytucyjnej zasady równości poprzez przypisanie sobie kompetencji do wyboru i karania jednego z właścicieli pojazdu z pominięciem pozostałych,
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p z dnia 21 marca 1985r. poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, że jeden ze współwłaścicieli jest zobowiązany do uiszczenia opłaty dodatkowej za parkowanie w strefie płatnego parkowania, podczas gdy z przepisu tego wynika, iż zobowiązanym do uiszczenia opłaty jest osoba, która faktycznie użytkowała pojazd w strefie płatnego parkowania,
b. art. 366 § 1 k.c. i 370 k.c poprzez ich zastosowanie (niezależnie od faktu, iż nie zostały przywołane), podczas gdy zobowiązanie do uiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania nie ma charakteru zobowiązania cywilnego, co winno wykluczać możliwość stosowania przepisów o solidarności dłużników w prawie cywilnym.
Zdaniem skarżącego nie była rozważana przez SKO kwestia użytkowania pojazdu przez drugiego właściciela lub osobę trzecią, której samochód mógł użyczyć drugi współwłaściciel.
Wybierając skarżącego, a nie drugiego właściciela, organy nie wskazały przepisów upoważniających go do dokonywania takich wyborów oraz wg jakich kryteriów i co stało się podstawą obciążania właśnie skarżącego, a nie drugiego właściciela pojazdu. Organ nie znał danych faktycznego użytkownika pojazdu, mimo to nie podjął czynności zmierzających do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego.
W ocenie skarżącego postępowanie było prowadzone z naruszeniem art. 7 i art. 8 kpa. Sprzecznie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organu administracji. Brak wszechstronnego i wnikliwego wyjaśnienia sprawy doprowadził do skierowania egzekucji do nieodpowiedniej osoby.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skargę należało oddalić, Sąd nie znalazł bowiem podstaw do stwierdzenia, że postanowienie organu odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa.
Sąd kontrolował w niniejszej sprawie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2016r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015r. nie uwzględniające zarzutów skarżącego do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...].
Przypomnieć zatem na wstępie trzeba, że zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm., dalej u.p.e.a.) zobowiązany może wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, przy czym podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności (przesłanki) wymienione w tym przepisie w punktach 1-10.
W rozpoznawanej sprawie organem egzekucyjnym jest Prezydent [...] w imieniu którego działa Zarząd Dróg Miejskich w [...], będący równocześnie wierzycielem egzekwowanej należności, zatem nie powstała konieczność - przewidziana w art. 34 § 1 u.p.e.a. zwracania się do wierzyciela o uprzednie zajęcie stanowiska w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Stanowisko takie zostało ugruntowane w orzecznictwie sądowym (por. uchwała NSA z 25 czerwca 2007 r. sygn. akt I FPS 4/06; wyrok NSA z 21 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 400/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), zasadnie więc organ egzekucyjny wydał przedmiotowe postanowienie na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a., bez uzyskania stanowiska wierzyciela.
W związku z charakterem obowiązku, jaki wskazany został w wystawionym przez wierzyciela tytule wykonawczym, tj. obowiązku poniesienia opłat dodatkowych z tytułu nieopłaconego postoju w strefie płatnego parkowania – wyjaśnić trzeba, że obowiązek poniesienia takich opłat określony został w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm. dalej u.d.p.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. "korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania". Strefę taką może ustalić rada gminy (miasta) stosownie do art. 13b ust. 3 u.d.p. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p., pobiera się zgodnie z art. 13b ust. 1 u.d.p., za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. W art. 13b ust. 2 u.d.p. ustawodawca wskazał, że strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej".
Ustalając strefę płatnego parkowania rada miasta ustala też wysokość stawek opłaty oraz określa sposób ich pobierania (art. 13b ust. 4 pkt 1 i 3 u.d.p.). Za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość i sposób pobierania również określa rada gminy, jak stanowi art. 13f ust. 1 i 2 u.d.p.. Opłaty te, a więc zarówno opłatę za parkowanie w strefie płatnego parkowania, jak i opłatę dodatkową za nieuiszczenie takiej opłaty, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi (art. 13b ust. 7 i art. 13f ust. 3 u.d.p.), którym w przypadku dróg publicznych (ulic) położonych w granicach miasta na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5 u.d.p.) - jak ma to miejsce w tej sprawie.
Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów, obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa, tj. u.d.p. i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej akt prawa miejscowego (zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), dotyczącym każdego, na obszarze działania organu, który je ustanowił. Obowiązek taki winien być wykonany niezwłocznie po wystąpieniu określonego stanu faktycznego (zaparkowania w strefie płatnego parkowania, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej, tj. nieuiszczenia opłaty parkingowej, z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek). Dla realizacji obowiązku poniesienia opłaty parkingowej nie jest zatem konieczna jego konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego, np. decyzji, jak zasadnie wskazał organ odwoławczy. Ze względu na jej funkcjonalne związanie z opłatą za parkowanie w strefie płatnego parkowania, również w przypadku powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, wydanie takiego indywidualnego aktu administracyjnego nie jest zatem wymagane. Co więcej, ustawodawca nie upoważnił organów administracji do wydawania takich aktów. Również przepisy ustawy stwierdzające, iż opłaty te są "pobierane", a nie np. wymierzane, ustalane, określane przez organ administracji, dodatkowo potwierdza zasadność tego wniosku.
Poza sporem w rozpatrywanej sprawie pozostaje, że przedmiotem egzekucji jest należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania niestrzeżonego (SPPN) w [...] pojazdu marki [...] nr rej. [...] w dniach [...] października oraz [...] listopada 2012r. w kwocie po 50 zł za każdy postój.
Niesporne jest również, że wierzyciel wzywał zobowiązanego S. B. do uiszczenia kwoty określonej w upomnieniu nr [...] z dnia [...] czerwca 2013r., a wobec niedokonania zapłaty, wystawił tytuł wykonawczy i skutecznie go doręczył, wszczynając tym samym postępowanie egzekucyjne, występując w nim w roli organu egzekucyjnego.
Natomiast z zarzutów skargi wynika, że kwestię sporną stanowiło to, czy zobowiązanym do uiszczenia wskazanych wyżej niespornych należności był faktycznie skarżący, skoro przedmiotowy pojazd pozostawał we współwłasności, a organy kwestii tej nie ustaliły.
W tym miejscu wyjaśnić zatem należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i literaturze przedmiotu zgodnie przyjmuje się, że w razie nieuiszczenia opłaty za parkowanie, obowiązek jej zapłaty - co do zasady -obciąża właściciela pojazdu, a kierowanie egzekucji do właściciela samochodu opiera się zwykle na dwóch powiązanych elementach. Pierwszym jest domniemanie faktyczne, że to właściciel lub współwłaściciel samochodu jest korzystającym z dróg publicznych. Do przyjęcia takiego domniemania uprawniają zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Drugim elementem jest założenie, że jeśli właściciel samochodu z niego w danym dniu nie korzystał, to wie, kto to czynił i może udowodnić, że swój pojazd użyczył innej osobie.
Uznaje się przy tym jednolicie, że organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do prowadzenia specjalnego postępowania wyjaśniającego w celu precyzyjnego ustalenia osoby korzystającej z drogi publicznej przez zaparkowanie samochodu, ponieważ na jego prowadzenie nie pozwala art. 29 § 1 u.p.e.a., zakazujący organowi badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z tej przyczyny organ egzekucyjny ma prawo domniemywać co do zasady, że korzystającym z dróg publicznych był właściciel pojazdu lub współwłaściciel pojazdu, który może dochodzić swych racji (w przypadku, gdy wskazuje na istnienie innego podmiotu korzystającego z samochodu) przez podniesienie w toku postępowania egzekucyjnego zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego (art. 33 pkt 4 u.p.e.a.). Organ jest wobec tego uprawniony do stosowania domniemania faktycznego, zgodnie z którym za zobowiązanego do zapłaty uważa się właściciela (współwłaściciela bądź współwłaścicieli) pojazdu aż do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku, wskazując faktycznego użytkownika samochodu.
Tym samym, wbrew zarzutom skargi, to na właścicielu pojazdu spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne (por. wyroki NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 209/07; 11 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1513/08 i 9 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 869/09 i I OSK 868/09 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dowód taki musi zaś polegać na wskazaniu konkretnej osoby i wszystkich danych tak, aby było możliwe skuteczne wyegzekwowanie należnych opłat od tej osoby (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10 - www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazał, że korzystającym z drogi była inna osoba. Podkreślić przy tym trzeba, że właściciel przekazując pojazd innej osobie bierze na siebie ryzyko, że osoba ta nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej i tym samym musi ponieść skutki zaniechania obowiązku przez tę osobę. Wierzyciel, jak i organ egzekucyjny, nie ma możliwości poszukiwania faktycznego użytkownika samochodu (por. wyrok WSA w Szczecinie z 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10- www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnie zatem organ przyjął, że dowód w tym zakresie obciąża właściciela pojazdu. Ponadto stanowisko organu w tym przedmiocie zostało także wyczerpująco przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego aktu.
W orzecznictwie wskazuje się również, że w przypadku współwłasności pojazdu, wystarczającym jest wskazanie jedynie jednego ze współwłaścicieli, jako zobowiązanego do uiszczenia opłaty dodatkowej (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 lipca 2016r. I SA/Kr 271/16, LEX nr 2120498).
Skoro ustawa o drogach publicznych nie zawiera regulacji dotyczących odpowiedzialności współwłaścicieli za zobowiązania powstałe z mocy tej ustawy – to możliwe jest zastosowanie regulacji zawartych w innych gałęziach prawa. I tak, art. 195 k.c wskazuje, że własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kliku osobom (współwłasność). Według art. 370 k.c. jeżeli kilka osób zaciągnęło zobowiązanie dotyczące ich wspólnego mienia, są one zobowiązane solidarnie, chyba że umówiono się inaczej. Art. 369 k.c. stanowi zaś, że zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej. W teorii prawa podnosi się, że solidarność z ustawy powstaje zarówno gdy przepis wyraźnie stanowi, że odpowiedzialność jest solidarna jak i gdy solidarność - w braku odmiennego uregulowania odpowiedzialności - jest dorozumiana lub domniemana przez ustawę (zob. A. Rzepecka - Gil "Kodeks cywilny. Komentarz. Zobowiązania - część ogólna, LEX/el., 2011; komentarz do art. 369).
Odnośnie stosunków publicznoprawnych przyjąć zatem należy, że zobowiązanie współwłaścicieli powstające z mocy prawa należy traktować tak, jak zobowiązanie zaciągnięte przez wszystkich współwłaścicieli. Tym samym - stosownie do art. 370 k.c. - jako zobowiązanie, za które współwłaściciele ponoszą odpowiedzialność solidarnie. Oznacza to, że skarżący - jako jeden ze współwłaścicieli przedmiotowego samochodu - nie jest zatem osobą wyłącznie zobowiązaną do uiszczenia opłaty dodatkowej, o której mowa w art. 13f ustawy o drogach publicznych. Na etapie postępowania egzekucyjnego istotne jednak jest to, że wierzyciel ma określoną art. 366 § 1 k.c. możliwość wyboru dłużnika - spośród solidarnie zobowiązanych - w stosunku do którego prowadzona będzie egzekucja (por. uzasadnienie uchwały 7 sędziów NSA z dnia 9 marca 2009 r. I FPS 4/08).
Z podanych przyczyn nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty zarówno, co do naruszenia wymienionych w skardze przepisów prawa procesowego, jak i materialnego.
W konsekwencji należało podzielić stanowisko organów nie -uwzględniające zarzutów S. B. do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym nr [...], nie zachodziła bowiem przesłanka, o której mowa w art. 33 pkt 4 u.p.e.a. tj. błąd co do osoby zobowiązanego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło