VII SA/Wa 2577/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Pismem z dnia 22 października 2013 r. M. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nakładającą na skarżącą karę pieniężną w wysokości 1000 zł za prowadzenie działalności w zakresie obrotu środkami spożywczymi bez złożenia wniosku o wpis do rejestru zakładów lub o zatwierdzenie zakładu i wpis do rejestru zakładów. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 5 grudnia 2013 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało odebrane dnia 17 grudnia 2013 r., a więc wyznaczony przez Sąd termin upłynął z dniem 24 grudnia 2013 r. Pismem nadanym do Sądu 30 grudnia 2013 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, równocześnie uiszczając wpis. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 ppsa, tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). W przedmiotowej sprawie niewątpliwie niedokonanie czynności w terminie powoduje dla strony ujemne skutki w postaci odrzucenia skargi, a co za tym idzie powoduje że skarga nie będzie rozpoznana merytorycznie. Jednakże aby ich uniknąć konieczne jest spełnienie łączne wszystkich pozostałych przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu do dokonania czynności. Podanie o przywrócenie uchybionego terminu skarżąca uzasadniła brakiem środków do wpłaty w danym terminie oraz okolicznością iż syn odebrał list nie informując skarżącej o dacie przyjęcia pisma. Ponadto w piśmie przesłanym do Sądu dnia 27 stycznia 2014 r. skarżąca wskazała, iż w okresie w którym należało uiścić wpis skarżąca była przeziębiona i mieszkała u drugiego z synów, przyznając równocześnie, iż syn który odebrał pismo jest pełnoletni. W ocenie Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu we wniosku o przywrócenie terminu. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie uchybionego terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła ona dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W niniejszej sprawie skarżąca powołała się na doręczenie wezwania synowi, na brak środków do uiszczenia wpisu oraz przeziębienie, podnosząc iż wszystkie te przyczyny złożyły się na opóźnienie w uiszczeniu wpisu. W ocenie Sądu doręczenie wezwania nastąpiło zgodnie z art. 72 § 1 ppsa. Dorosły domownik – syn skarżącej P. K. odebrał pismo potwierdzając tą okoliczność własnoręcznym podpisem, a sposób doręczenia został prawidłowo zaznaczony na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 13 akt sądowych). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż twierdzenie wnioskodawcy o braku lub błędnej informacji odnośnie daty doręczenia pisma przez domownika nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminowi (zob. np. postanowienie NSA z 31.07.2008, sygn. akt I FZ 319/08; postanowienie NSA z 18.12.2007, sygn. akt II OZ 1313/07; postanowienie NSA z 12.09.2013, sygn. akt I OZ 649/12). Przejściowy brak środków do wpłaty również nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminowi. Wnosząc skargę do sądu administracyjnego strona skarżąca powinna podjąć kroki zmierzające do zabezpieczenia środków na pokrycie opłat sądowych z odpowiednim wyprzedzeniem. Sąd w tym ponadto zwraca uwagę, że jeśli strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może wystąpić o prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stosownie do art. 246 § 1 ppsa (zob. postanowienie NSA z z 25.11.2010, sygn. akt I OZ 886/10). Okoliczność przeziębienia podczas biegu terminu do uiszczenia terminu również nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminu. Tego rodzaju choroba nie uniemożliwia zareagowania w terminie na wezwanie Sądu. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu wyrażany jest zgodny pogląd co do tego, że sam fakt choroby nie potwierdza braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu, o ile nie wyklucza możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu, osobiście lub korzystając z pomocy innych osób (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2005, str. 335; wyrok NSA z 1.03.1999 r., sygn. akt II SA 45/99; wyrok NSA z 4.11.1998 r., sygn. akt III SA 1243/97; postanowienie NSA z 22.01.2010 r., sygn. akt I OZ 28/10). Sąd zauważa, iż uiszczenie wpisu sądowego nie jest czynnością skomplikowaną i mogło być również powierzone osobie trzeciej. Nadto takie działanie nie wymaga osobistego stawiennictwa skarżącego w Sądzie. W sytuacji zatem, gdy skarżący nie mógł osobiście uiścić wpisu sądowego do skargi, nic nie stało na przeszkodzie, aby skorzystał przy tym z pomocy innych osób, np. domowników. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.