VII SA/Wa 2624/12

WyrokWSA w Warszawie2013-04-23

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Paweł Groński, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest obligatoryjne w przypadku niepoddania się przez kierowcę egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, nawet jeśli nie został wyznaczony konkretny termin na jego wykonanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest obligatoryjne w przypadku niepoddania się przez kierowcę egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na który został skierowany ostateczną decyzją. Skutki prawne w postaci cofnięcia uprawnień są związane z samym niewykonaniem obowiązku, a nie z przekroczeniem terminu jego realizacji, ponieważ decyzja o skierowaniu na egzamin staje się wymagalna z dniem, w którym staje się ostateczna, nakładając obowiązek niezwłocznego poddania się sprawdzeniu kwalifikacji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia H. Z. uprawnień do kierowania pojazdami kat. B z powodu niepoddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje. Kierowca został skierowany na egzamin decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., która została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2011 r. Pomimo braku wyznaczonego terminu do złożenia egzaminu, organ uznał, że kierowca nie wykonał obowiązku. Po utrzymaniu w mocy decyzji o cofnięciu uprawnień przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, H. Z. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym kwestionując zasadność naliczania punktów karnych oraz możliwość cofnięcia uprawnień bez wyznaczenia terminu egzaminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami skargę oddala Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...] Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit.a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) cofnął H. Z.uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B, do czasu uzyskania pozytywnej oceny z egzaminu państwowego składającego się z części teoretycznej i praktycznej. W uzasadnieniu organ podał, że decyzją Prezydenta [...] z dnia [...]. lutego 2010 r., H. Z.została skierowana na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie prawa jazdy kat. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją sygn. [...] z dnia [...] marca 2011 r. utrzymało powyższą decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1457/11 oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r. Ponieważ do dnia wydania decyzji organ nie otrzymał informacji z Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego, że strona zdała egzamin sprawdzający orzeczono o cofnięciu uprawnień. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpoznaniu odwołania H. Z.od decyzji Prezydenta Miasta [...] – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podał, że Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1457/11 oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r. Cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B było zatem konsekwencją nie poddania się przez skarżącą egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na który została skierowana ostateczną decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Odnosząc się do argumentacji, iż decyzja kierująca skarżącą na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowców w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, nie może określać terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego organ wyjaśnił, iż decyzja z dnia [...]. lutego 2010 r., takiego terminu nie określała. Została ona utrzymana w mocy decyzją organu odwoławczego – Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2011 r. i od tego dnia, jako decyzja ostateczna była wymagalna. Skarżąca miała zatem możliwość w okresie od [...]. marca 2011 r. do dnia wydania decyzji o cofnięciu uprawnień ([...] maja 2012 r.) poddania się konkretnemu sprawdzeniu kwalifikacji, czego nie uczyniła. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła H. Z. Decyzji zarzuciła naruszenie: 1. art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, poprzez wyrażenie błędnego poglądu prawnego, iż istnieje możliwość zaewidencjonowania punktów karnych za rzekomo popełnione przez skarżącą przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k. ze wskazaniem 0,53 ‰ alkoholu we krwi badanej na żądanie skarżącej, którą pobrano i przechowywano z naruszeniem wszelkich norm przewidzianych w tym zakresie, w sytuacji gdy od warunkowego umorzenia postępowania do dnia "aktywacji" punktów minął okres próby, co przekłada się na zaistnienie sytuacji analogicznej do podwójnego wykonania kary w sprawie warunkowo umorzonej, 2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b oraz art. 138 ust. 1 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy – Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, iż organ administracji w trakcie postępowania w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, nie musi i nie ma kompetencji do ustalenia czy skarżąca H. Z.rzeczywiście przekroczyła 24 pkt karne, 3. art. 6, art. 7, art. 8 oraz 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i bezzasadne przyjęcie, iż istotne błędy w ustaleniu stanu prawnego i faktycznego stanowiące podstawę decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2010 r. w sprawie zatrzymania uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wydanej w jej konsekwencji decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2012 r. i decyzji Samorządowego kolegium Odwoławczego z dnia [...].08.2012 r. o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami pozostają bez znaczenia dla sprawy. Uzasadniając skargę wskazała, iż podstawę skarżonej decyzji dotyczącej cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami stanowi art. 114 § 1 ust. 1 pkt. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, który przewiduje, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji kierowców podlega między innymi osoba skierowana decyzją starosty, wydaną na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w razie przekroczenia 24 pkt otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Przepis ten w swej treści nie przewiduje terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje, rozstrzyga wyłącznie o obowiązku poddania się egzaminowi. Nie upoważnia on także starosty do wyznaczenia takiego terminu. Również art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a w oparciu o który wydano decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami nie określa daty sprawdzenia kwalifikacji kierowcy, a tym samym nie precyzuje, po jakim czasie od skierowania na egzamin starosta może zastosować powyższą sankcję. Organ wydając zaskarżoną decyzję nie wziął nadto pod uwagę realnych możliwości złożenia egzaminu przez skarżącą w czasie od wydania wyroku WSA w dniu 28.11.2011 r. do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień w dniu [...] maja 2012 r. o możliwości te są znacznie ograniczone z uwagi na długi okres oczekiwania na termin w ośrodkach egzaminacyjnych. Niezależnie od powyższego zakwestionowała zasadność, czas i sposób naliczania punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 140 ust. 1 pkt 4 lit a ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym: "Decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie: (...) niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1" ustawy. Warunkiem wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem jest w niniejszej sprawie niepoddanie się sprawdzeniu kwalifikacji, na które skarżąca skierowana została ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r. Zgodzić należy się ze skarżącą, że decyzja wydana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym nie przewiduje terminu sprawdzenia kwalifikacji, ani też nie przyznaje organowi administracji uprawnień do decydowania w jakim czasie zobowiązany ma poddać się stosownemu egzaminowi. Trzeba jednak stwierdzić, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest decyzja, którą zatrzymano skarżącej prawo jazdy i skierowano na egzamin (dec. z dnia [...].03.2011 r.), gdyż wydana ona została w odrębnym postępowaniu, a wniesiona na nią skarga została prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oddalona (wyrok z dnia 28.11.2011 r. VII SA/Wa 1457/11). Także odrębną od niniejszego postępowania jest sprawa dotycząca prawidłowości wpisu ilości punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego do ewidencji kierowców co oznacza, że podniesione w tym względzie zarzuty są bezprzedmiotowe. Przechodząc do oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji wskazać należy, że o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym orzeka starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zaistnienie stanu faktycznego przewidzianego łącznie w hipotezie tych unormowań skutkuje cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Decyzja, o jakiej mowa w art. 140 ust. 1 pkt lit. a cyt. ustawy ma charakter związany, a zatem zastosowanie przewidzianej w niej sankcji nie zależy od uznania organu administracji, lecz jest jego obowiązkiem (por. wyrok NSA z dnia 13.10.2011 r., I OSK 172/10, Lex 1069603). Skutki prawne polegające na cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym ustawodawca łączy bowiem z samym niewykonaniem obowiązku nałożonego na kierowcę, a nie przekroczeniem terminu (okresu) realizacji tego obowiązku. Odrębną kwestią pozostaje ocena, której każdorazowo musi dokonać starosta, czy w okolicznościach konkretnej sprawy można mówić o niewykonaniu przedmiotowego obowiązku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się i Sąd w składzie orzekającym podziela to stanowisko, że skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna. Adresat takiej decyzji zobowiązany jest zatem do niezwłocznego wykonania tego ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (por. wyrok NSA z 25.11.2010 r., I OSK 190/10, Lex 745173 i wyrok WSA w Kielcach z dnia 17.02.2010 r., II SA/Ka 18/10, Lex 559749, wyrok NSA z dnia 11.01.2011 r., I OSK 365/10, Lex 672771). W niniejszym postępowaniu Prezydent [...] dokonał takiej oceny i zdaniem Sądu nie można mu zarzucić żadnej wadliwości. Z wyżej wskazanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło