VII SA/Wa 2704/12
WyrokWSA w Warszawie2013-05-20
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Małgorzata Miron, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, jeśli roboty te zostały już wykonane przed terminem zamierzonego rozpoczęcia?Ratio decidendi
Wykonanie robót budowlanych przed upływem 30-dniowego terminu na wniesienie sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej obliguje ten organ do wydania decyzji o sprzeciwie. Zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych nie wszczyna postępowania administracyjnego, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie dopiero od momentu wydania decyzji o sprzeciwie.Stan faktyczny
Spółka złożyła zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu tablicy reklamowej. Organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw, uznając, że roboty zostały już wykonane przed zgłoszeniem. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego oraz brak należytego uzasadnienia. Spółka podnosiła, że organy nie poczyniły ustaleń potwierdzających wykonanie inwestycji przed zgłoszeniem i naruszyły zasady postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2013 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala.
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] maja 2012 r. ([...]), na podstawie art. 30 ust. 5 w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 2 i art. 81 u:st.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623), dalej ustawa, i art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1592) w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju [...] (Dz. U. Nr 41 poz. 361) - wniósł sprzeciw do zgłoszenia [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]montażu tablicy reklamowej na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...].
Organ wskazał, że planowana inwestycja obejmuje budowę wolnostojącego nośnika z nadrukiem reklamowym o wymiarach tablicy 12,8rr x 10,8m, podświetlanego lampami halogenowymi. Podniósł, iż z przeprowadzonej w dniu 9.05.2012 r. wizji wynika, że reklama została już wykonana. Dodał, że w sprawie samowolnej budowy tego nośnika organ powiatowy prowadził postępowanie, które zawieszone postanowieniem z dnia [...] lutego 2012r. (nr [...]).
Nadto, działka inwestycyjna położona jest w historycznym układzie urbanistycznym i zespole budowlanym Szpitala Dzieciątka Jezus wpisanym do rejestru zabytków decyzją z dnia [...] marca 2009r.
Organ dodał, że montaż analogicznej reklamy był już dwukrotnie zgłaszany przez tego samego inwestora, a do zgłoszeń wniesiono sprzeciwy. Decyzja z dnia [...] marca 2012r. została zaskarżona do WSA.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2012 r. ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 1 4 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a.- utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] maja 2012 r.
Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji i dodał, że zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonania robót można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Rozpoczęcie robót przed upływem 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia uzasadnia wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 5 ustawy. Organ stwierdził, iż inwestor naruszył art. 30 ust. f> ustawy. Przepis ten jest jasny, a jego brzmienie kategoryczne i nie budzi wątpliwości. Zarzuty zawarte w odwołaniu pozostają zatem bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] Sp. z o.o. i wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania zarzuciła naruszenie:
a) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez błędne zastosowanie art. 30 ust 5 oraz art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy i uznanie, że inwestycja objęta zgłoszeniem z dnia 10 maja 2012 r. została zrealizowana i w konsekwencji niezasadne wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji;
b) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez błędne zastosowanie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy i błędne uznanie, iż decyzja wnosząca sprzeciw była słuszna, z uwagi na fakt iż naruszała postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przy jednoczesnym wskazaniu, na jej zrealizowanie przed upływem 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia oraz wskazaniem, iż związana ona jest z obszarem wpisanym do rejestru zabytków;
c) przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik postępowania, w szczególności art. 6, 7, 8, 10, 15, 105 i 107 kpa poprze;:: błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy, co spowodowało błędne zastosowanie prawa materialnego, naruszenie zasad wyrażonych w ww. przepisach, co w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego utrzymania w mocy decyzji o sprzeciwie, mimo że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa.
Skarżąca podniosła, że organy nie poczyniły żadnych ustaleń, by sprawdzić czy w dniu zgłoszenia oraz po dniu zgłoszenia, inwestycja została zrealizowana. Stwierdziła, że na potwierdzenie tego faktu brak jest jakichkolwiek dowodów. Takim dowodem nie mogą być oględziny z dnia 7 października 2011 r., o których skarżąca nie została zawiadomiona, czym naruszono art. 10, 79 i 81 k.p.a. Nadto, organ winien potwierdzić dowód z oględzin kilka miesięcy przed zgłoszeniem, przeprowadzając ponowny dowód na tę okoliczność. Nie czyniąc tego naruszył art. 7 k.p.a. Organy mimo wątpliwości w zakresie terminu jej realizacji oraz podmiotu będącego inwestorem, nie podjęły jakichkolwiek działań. Zaskarżona decyzja narusza również art. 107 k.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego. organ nie odniósł się do zarzutów skarżącej dotyczących realizacji inwestycji na kilka miesięcy przed dokonanym zgłoszeniem.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ppsa.
W świetle powołanych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Poddaną kontroli Sądu decyzją z dnia [...] września 2012 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2012 r. wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia [...] Sp. z o.o. montażu tablicy reklamowej na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...]w [...].
Jak wynika z akt sprawy zgłoszenie dokonane przez skarżącą dotyczyło budowy wolnostojącego nośnika z nadrukiem reklamowym o wymiarach tablicy 12,8m x 10,8m, podświetlanego lampami halogenowymi, na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...], co wymaga szczególnego podkreślenia w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy. Po otrzymani j powyższego zgłoszenia w dniu 10 maja 2012r. organ pierwszej instancji wniósł sprzeciw, na podstawie art. 30 ust. 5 ustawy w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 2, w związku z uprzednim ustaleniem podczas wizji w terenie, że nośnik ten został już wykonany. Stanowisko to podzielił organ odwoławczy.
Przystępując do oceny zaskarżonej decyzji wskazać trzeba, że zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu (...).
W powołanym przepisie ustawodawca zakreślił inwestorowi termin, w którym nie może przystąpić do wykonywania robót budowlanych, a organowi termin do ewentualnego wniesienia sprzeciwu. W piśmiennictwie dotyc2:ącym instytucji zgłoszenia w ustawie Prawo budowlane wskazuje się, że zgłoszenie jest sui generis wnioskiem o milczącą akceptację organu zgłaszanego zamierzenia budowlanego, a zatem jedynie milczenie organu, czyli niewyrażenie sprzeciwu w formie decyzji w powyższym terminie, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych (Z. Niewiadomski (red.): Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2006, s. 366). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że celem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest ani legalizowanie już zrealizowanej inwestycji, ani też nie może taka decyzja dokonywać oceny robót już wykonanych. Oczywistym więc winno być, że pozwolenie na budowę mogło być udzielone przed rozpoczęciem, a nie po zakończeniu robót budowlanych (por. wyroki NSA z dnia 25 kwietnia 2008 r II OSK 333/07, LEX nr 468743); z dnia 24 listopada 2010 r. II OSK 1763/09, LEX nr 746777. Zasada ta - w świetle art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego - ma również że stosowanie do procedury zgłaszania robót budowlanych, a więc nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie zgłoszenia robót budowlanych w stosunku do robót, które już zostały wykonane. W konsekwencji wykonanie robót budowlanych przed tym terminem obliguje właściwy organ do wydania decyzji o sprzeciwie, stosownie do art. 30 ust. 6 ust. 2 ustawy, który nakazuje wniesienie sprzeciwu w sytuacji, gdy budowa lub wykonywanie robót budowlanych narusza (...) inne przepisy.
Wobec przedstawionej argumentacji wskazać trzeba, że w aktach sprawy znajduje się dokumentacja fotograficzna wykonana podczas wizji w terenie przeprowadzonej w dniu 9 maja 2012r. (zgłoszenie zostało doręczone organowi w dniu 10 maja 2012r.) potwierdzająca, że przedmiotowy nośnik został wykonany. Wprawdzie w materiale dowodowym brak jest dokumentacji, na którą powołał się organ pierwszej instancji wskazując, że zgłoszenie analogicznej reklamy było już przez skarżącą dwukrotnie zgłaszane, od których to zgłoszeń wniesiono sprzeciwy, wobec ustalenia, że nośnik reklamowy już zrealizowano. Nie mniej, Sądowi jest wiadome z urzędu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 października 2012r. sygn. akt VII SA/Wa 1120/12 oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W-wie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012r. nr [...] w sprawie wniesienia sprzeciwu do zamiaru wykonania robót budowlanych obejmujących tożsamą tablicę reklamową o wym. 12,5mx10,5m,w związku z faktem, że została ona już wykonana na działce nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w [...]. Podobnie jak w uprzednim postępowaniu, co podkreślił Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku, a w niniejszym postępowaniu organ pierwszej instancji, przed organami nadzoru wszczęte zostało postępowanie w sprawie budowy przedmiotowego nośnika w warunkach samowoli budowlanej, obecnie zawieszone postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lutego 2012r.
Z powyższych ustaleń wynika zatem, że skarżąca po raz kolejny zgłosiła sporny nośnik, usytuowany na tej samej działce, w tym samym miejscu modyfikując tylko nieznacznie wymiary tablicy reklamowej. W przedstawionych okolicznościach faktycznych i prawnych wydanie decyzji o sprzeciwie należało zatem ocenić jako prawidłowe. W konsekwencji nie było podstaw do uchylenia i umorzenia postępowania organu I instancji, jak tego domagała się skarżąca.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego, wymienionych w petitum oraz uzasadnieniu skargi, zaznaczyć należy, że uprawnienia kontrolne organów wynikają wprost z art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przepis ten stanowi, że podstawowymi obowiązkami organów architektoniczno budowlanych i nadzoru budowlanego są nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego (...). W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że postępowanie kontrolne, nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego (Komentarz do ustawy - Prawo budowlane, pod redakcją prof. Z. Niewiadomskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2006 r., str. 701; por. także wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2309 r. o sygn. akt II OSK 1108/09, publ. https://cbois.nsa.qov.pl). Tylko w przypadku stwierdzenia naruszeń prawa, organ prowadzący czynności kontrolne, zobowiązany jest wszcząć postępowanie administracyjne, prowadzące do wydań a odpowiedniego aktu administracyjnego. Dopiero wówczas dokumentacja z postępowania kontrolnego winna współtworzyć materiał dowodowy w postępowaniu administracyjnym i być podstawą rozstrzygnięcia.
Jednocześnie należy mieć na uwadze, że zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych nie wszczyna postępowania administracyjnego. W tej kwestii orzecznictwo jest również ugruntowane i wskazuje, że zgłoszenie nie podlega przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego - nie powoduje ono wszczęcia postępowania administracyjnego, gdyż nie stanowi wniosku, czy podania zainteresowanego podmiotu, który by w myśl ww. ustawy wymagał załatwienia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawy administracyjnej (wyrok NSA z 6 marca 2009 r., II OSK 307/08). Przepisy procedury administracyjnej mają zastosowanie dopiero od wydania przez organ decyzji o sprzeciwie. Z tej przyczyny zarzut naruszenia art. 78 kpa należało uznać za chybiony.
Z akt sprawy nie wynika również, aby po wydaniu decyzji o sprzeciwie prawa skarżącej - wynikające z ogólnych zasad postępowania administracyjnego - były naruszone. Skarżąca mogła kwestionować ustalenia dowodowe organu, czy to poprzez przedstawienie dowodów przeciwnych, czy też innych dokumentów potwierdzających stanowisko Spółki, że nośnik nie został wzniesiony przed złożeniem zgłoszenia. Natomiast w zażaleniu i skardze Spółka ograniczyła się do zakwestionowania ustaleń organów, z powołaniem przepisów prawa i orzecznictwa, jednak bez skonkretyzowanej argumentacji skutecznie podważającej dokonane ustalenia i płynące z nich wnioski.
Na koniec zaznaczyć trzeba, że nawet gdyby - czysto teoretycznie - podzielić stanowisko skarżącej, to i tak wydanie decyzji o sprzeciwie było uzasadnione, bowiem zgłoszony nośnik reklamowy - jako budowla trwale związana z gruntem - wymagał uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Nie znajdując postaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło