VII SA/Wa 287/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi A. [...] S.A. w P. na decyzję Wojewoda [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wniesienie sprzeciwu do zamiaru wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A. [...] S.A. w P. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., Nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. [...] S.A. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r., Nr [...], wnoszącej sprzeciw do zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem (jednostronnego urządzenia reklamowego o wymiarach 2,9 m x 3,9 m , tj. o łącznej powierzchni 11,31 m2) w W. w pasie drogowym Al. W., w rejonie ulicy S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. Stan sprawy przedstawiał się następująco: W dniu 8 lutego 2006 r. wpłynęła do Urzędu W, Wydziału Obsługi Mieszkańców [...] oferta K. W. - pełnomocnika A. [...] S.A. z siedzibą w P., będąca jednocześnie zgłoszeniem zamiaru montażu urządzenia reklamowego. Prezydent W. decyzją z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...], wniósł sprzeciw do dokonanego w dniu 8 lutego 2006 r. zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Powyższa decyzja Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006 r., została uchylona na mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...], a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r., Nr [...] nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentów niezbędnych do rozpatrzenia zgłoszenia poprzez: złożenie projektu urządzenia reklamowego dostosowanego do lokalizacji, dostarczenie projektu zagospodarowania terenu, sporządzonego na kopii aktualnej mapy zasadniczej do celów projektowych, wskazujący odległość urządzenia reklamowego od krawędzi jezdni, od skrzyżowania, od znaków drogowych oraz innych urządzeń reklamowych, projekt powinien być złożony w oryginale oraz spełniać warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, tj. powinien być trwale oprawiony, złożenie oświadczenia projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji i zapewnieniu bezpieczeństwa osób i mienia, złożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa wraz z oryginałem dowodu wpłaty opłaty skarbowej w kwocie 17 zł. za złożenie pełnomocnictwa dotyczącego konkretnego nośnika reklamowego, złożenie oryginału aktualnego wypisu z rejestru przedsiębiorców w celu wykazania, iż mocodawcy posiadają prawo do reprezentowania Spółki, okazanie oryginału decyzji nr [...], celem potwierdzenia posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponadto wskazano na brak wizualizacji urządzenia reklamowego – stan istniejący i projektowany. Prezydent W. decyzją z dnia [...] czerwca 2007r., Nr [...] wniósł sprzeciw do zamiaru wykonania robót budowlanych objętych zgłoszeniem, z uwagi na niedopełnienie obowiązku wynikającego z powołanego wyżej postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] maja 2007 r. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. [...] S.A., podnosząc, iż w jej ocenie został naruszony art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, poprzez wniesienie sprzeciwu po upływie 30 dni. W dniu [...] grudnia 2007 r. zapadła zaskarżona w niniejszym postępowaniu sądowym decyzja Wojewody [...] Nr [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż analiza materiału dowodowego wykazała, iż termin określony w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego nie został przekroczony. Organ stwierdził, iż bieg 30-dniowego terminu do zgłoszenia sprzeciwu, rozpoczął się w dniu 8 lutego 2006 r., kiedy to dokonano przedmiotowego zgłoszenia, decyzja zaś z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...], mocą której organ I instancji wnosił sprzeciw, została doręczona pełnomocnikowi wnioskodawcy – K. W. w tym samym dniu, pocztą kurierską, na jego prywatny adres podany w udzielonym mu pełnomocnictwie. W dniu wniesienia przez stronę odwołania od sprzeciwu rozpoczęło się zaś postępowanie odwoławcze mające na celu wyeliminowanie wszystkich nieprawidłowości i uchybień, jakie miały miejsce w przedmiotowej sprawie. W chwili przekazania akt sprawy, do ponownego rozpatrzenia, organ I instancji miał zgromadzić materiał dowodowy niezbędny do podjęcia stosownej decyzji. Wojewoda [...] zauważył, iż zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego, a następnie rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Potrzebę zaś wymogu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia niezbędnego do montażu urządzenia reklamowego winien wykazać organ, po przeanalizowaniu niezbędnej dokumentacji. Organ powołał się na stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05, niepubl., w myśl którego, o tym, czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem, czy też nie, nie decyduje metoda i sposób związania z gruntem, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania oraz uznał za całkowicie zasadne, nałożenie na inwestora obowiązku uzupełnienia zgłoszenia o brakujące dokumenty, wyszczególnione w postanowieniu z dnia [...] maja 2007 r., Nr [...]. Organ wskazał, iż inwestor nie przedstawił, w wyznaczonym przez organ terminie, dokumentów niezbędnych do rozpatrzenia zgłoszenia. Zdaniem organu II instancji, nie mając dokumentów, o których mowa w postanowieniu Nr [...] organ nie mógł ocenić, czy w przedmiotowej sprawie wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę, czy tylko zgłoszenie. Nie mógł też ocenić względów bezpieczeństwa, gdyż zabrakło oświadczenia projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji i zapewnieniu bezpieczeństwa osób i mienia. Nie wykonanie zaś w terminie obowiązków określonych w postanowieniu, zgodnie z pouczeniem, spowodowało wydanie decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. o sprzeciwie do wykonania robót budowlanych, zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 2 zd. 3 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. [...] S.A. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji skarżąca Spółka zarzuciła jej naruszenie: art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, poprzez zaakceptowanie przez organ II instancji, że organ I instancji wniósł sprzeciw po upływie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia; art. 30 ust. 6 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie, że istnieje podstawa do wniesienia sprzeciwu z uwagi na to, że wykonanie zgłoszonych robót budowlanych nie jest instalacją urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6; art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a., poprzez niewłaściwe prowadzenie postępowania dowodowego i niewłaściwe uzasadnienie decyzji. W uzasadnieniu swojej skargi A. [...] S.A. powołała się również na liczne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które w jej ocenie, przemawia za uwzględnieniem skargi oraz za uznaniem, iż zapadłe rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, naruszają prawo. Podczas rozprawy pełnomocnik skarżącej Spółki oświadczył nadto, iż zarzut skargi opiera na naruszeniu art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego w/w przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. Wskazać należy, iż ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wprowadziła zasadę wyrażoną w art. 28, iż budowę można rozpocząć po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę zamierzonego przedsięwzięcia inwestycyjnego. Wyjątek od tej zasady stanowią przepisy art. 29-31 w/w ustawy, na mocy których możliwe jest wykonywanie robót budowlanych lub robót budowlanych na podstawie zgłoszenia zamiaru inwestycyjnego. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków oraz z wyjątkiem reklam świetlnych podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie powyższych robót obciążone zostało obowiązkiem zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy). Z powyżej przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że instalacja tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, przy czym ustawodawca nie uzależnił wyjątku wyszczególnionego w art. 29 ust. 2 pkt 6 ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które można uznać za budowle w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b oraz art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. Przepisy Prawa budowlanego w żaden sposób nie łączą tej kwestii z wymogiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie Sądu brzmienie przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 jednoznacznie wskazuje, iż pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem okoliczności wskazanych w tym przepisie, a więc sytuowania ich na obiektach wpisanych do rejestru zabytków oraz z wyjątkiem reklam świetlnych podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym, a więc bez względu na ich kwalifikację. Powyższy pogląd został wyrażony i ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 maja 2005 r., sygn. akt VII Sa/Wa 1311/04, wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 maja 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 903/04, wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 czerwca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 1182/04). Podkreślić należy, że zwolnienie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę poprzez dokonanie zgłoszenia co do zamierzeń wymienionych w art. 30 ust. 1 ustawy nie ma charakteru bezwzględnego. Organ dysponuje stosownie do treści art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego instrumentem umożliwiającym powrót w konkretnym przypadku do zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Jeśli bowiem organ uzna, iż realizacja inwestycji może spowodować m.in. zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, może on, działając na podstawie art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonywanie obiektu lub robót budowlanych, objętych obowiązkiem zgłoszenia. Uprawnienie to ma charakter uznaniowy, zatem wymaga uzasadnienia przez organ podstaw do nałożenia w/w obowiązku. Zgodnie z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2, oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia o opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w zakreślonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich uzupełnienia – wnosi sprzeciw, w drodze decyzji. Przechodząc do kontrolowanej w niniejszym postępowaniu decyzji, Sąd stwierdza, iż zapadła ona z naruszeniem podstawowych zasady prawa administracyjnego wyrażonych w art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 107 k.p.a., które stanowią, iż organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli. Prowadząc zaś postępowanie administracyjne, obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a uzasadniając zaś swoje rozstrzygnięcie winny wykazać fakty, które zostały uznane za udowodnione, dowody, na których się oparły, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Organ I instancji po tym jak, decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., uchylono decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006 r., Nr [...], wnoszącą sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia, wydał w dniu [...] maja 2007 r. postanowienie Nr [...], którym nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentów niezbędnych do rozpatrzenia zgłoszenia poprzez: złożenie projektu urządzenia reklamowego dostosowanego do lokalizacji, dostarczenie projektu zagospodarowania terenu, sporządzonego na kopii aktualnej mapy zasadniczej do celów projektowych, wskazujący odległość urządzenia reklamowego od krawędzi jezdni, od skrzyżowania, od znaków drogowych oraz innych urządzeń reklamowych, projekt powinien być złożony w oryginale oraz spełniać warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, tj. powinien być trwale oprawiony, złożenie oświadczenia projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji i zapewnieniu bezpieczeństwa osób i mienia, złożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa wraz z oryginałem dowodu wpłaty opłaty skarbowej w kwocie 17 zł. za złożenie pełnomocnictwa dotyczącego konkretnego nośnika reklamowego, złożenie oryginału aktualnego wypisu z rejestru przedsiębiorców w celu wykazania, iż mocodawcy posiadają prawo do reprezentowania Spółki, okazanie oryginału decyzji nr [...], celem potwierdzenia posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponadto wskazano na brak wizualizacji urządzenia reklamowego – stan istniejący i projektowany. Wobec niewykonania obowiązku nałożonego w/w postanowieniem, Prezydent W. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem (jednostronnego urządzenia reklamowego o wymiarach 2,9 m x 3,9 m, tj. o łącznej powierzchni 11,31 m2) w W. w pasie drogowym Al. W., w rejonie ulicy S. Powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji zostało utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją Wojewody [...]. Zdaniem Sądu, organ II instancji, nie wykazał zasadności, objętych postanowieniem obowiązków, nie wykazał w szczególności z czego wywodzi, że brak wykonania nałożonych obowiązków jest przeszkodą dla oceny czy zachodzą przesłanki do zastosowania trybu z ust. 7 art. 30 Prawa budowlanego. Wskazany przez organ odwoławczy fakt braku oświadczenia projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji i zapewnieniu bezpieczeństwa osób i mienia, wbrew twierdzeniu organu, nie może skutkować brakiem możliwości zastosowania dyspozycji przepisu art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji w tej kwestii jest niezwykle lakoniczne, co nie czyni zadość wskazanym wyżej przepisom art. 7, art. 77 oraz art. 107 k.p.a. Powyższe naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mogące mieć istotny wpływ na wynika sprawy, skutkować musi uchyleniem zaskarżonej decyzji. Jako niezasadny należy natomiast ocenić zarzut naruszenia przez organ terminu do wniesienia sprzeciwu, wskazanego w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2006r. sygn. akt II OSK 79/06 - w sprawie dotyczącej sprzeciwu na zamiar budowy nośnika reklamowego - wypowiedział następujący pogląd prawny: "Termin 30-dniowy o jakim mowa w art. 30 ust. 2 w związku z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego jest przez organ wnoszący sprzeciw do zgłoszenia budowy zachowany, o ile w terminie 30 dni od daty przyjętej za początek biegu tego terminu nastąpi wniesienie sprzeciwu, zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 57 § 5 k.p.a.". W myśl zasady uregulowanej w art. 57 § 5 k.p.a., termin uważa się za zachowany, jeżeli pismo (a w tej sprawie - decyzja wnosząca sprzeciw) zostało nadane w polskiej placówce pocztowej. Ustalenie takiej daty, niezależnej od strony, ma spowodować, by nie były czynione starania, aby tendencyjnie nie odbierać nadesłanej korespondencji, powodującej określone skutki procesowe. W niniejszej sprawie zgłoszenia dokonano w dniu 8 lutego 2006 r., natomiast decyzja w przedmiocie sprzeciwu została wydana w dniu [...] marca 2006 r., i w tym też dniu została ona doręczona pełnomocnikowi skarżącej. Ponadto należy zgodzić się w tej kwestii ze stanowiskiem organu, iż w dniu wniesienia przez stronę odwołania od sprzeciwu rozpoczęło się zaś postępowanie odwoławcze mające na celu wyeliminowanie wszystkich nieprawidłowości i uchybień, jakie miały miejsce w przedmiotowej sprawie. W chwili przekazania akt sprawy, do ponownego rozpatrzenia, organ I instancji miał zgromadzić materiał dowodowy niezbędny do podjęcia stosownej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).