VII SA/Wa 412/14
WyrokWSA w Warszawie2014-07-24
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Halina Emilia Święcicka, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest obligatoryjne w przypadku niepoddania się przez kierowcę egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na który został skierowany na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z powodu przekroczenia 24 punktów karnych?Ratio decidendi
Cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku niepoddania się egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na który kierowca został skierowany na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z powodu przekroczenia 24 punktów karnych, ma charakter obligatoryjny. Organ administracji jest związany przepisem art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym i nie ma swobody w jego stosowaniu.Stan faktyczny
Skarżący M. M. został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych. Po uchyleniu przez SKO decyzji wyznaczającej termin egzaminu, a następnie oddaleniu skargi skarżącego przez WSA, organ pierwszej instancji cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami z powodu niepoddania się egzaminowi. Po skomplikowanym postępowaniu, w którym SKO stwierdziło nieważność własnej decyzji uchylającej decyzję o cofnięciu uprawnień, ostatecznie SKO utrzymało w mocy decyzję o cofnięciu uprawnień. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa o ruchu drogowym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2014 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami skargę oddala
Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. znak: [...] Prezydent Miasta [...], na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., cofnął M. M., dalej skarżący, uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B, C, B+E, C+E.
W uzasadnieniu organ podał, że decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. skarżący został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie prawa jazdy kat. B, C, B+E, C+E. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wyznaczenia terminu poddania się egzaminowi kontrolnemu, a w pozostałej części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2499/12 oddalił skargę M. M. na w/w decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r.
Ponieważ do dnia wydania decyzji organ nie otrzymał informacji z Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego, że strona zdała egzamin sprawdzający orzeczono o cofnięciu uprawnień.
Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania skarżącego, od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. – uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji.
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B, C, B+E, C+E.
Odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2013 r. złożył skarżący.
Dokonując analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło istnienie podstaw do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] uchylającej decyzję działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] Kierownika Referatu Komunikacji z dnia [...] grudnia 2012 r. i umarzającej postępowanie administracyjne.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji i decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność własnej decyzji z dnia [...] lutego 2013 r., a decyzją z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło decyzję z dnia [...] marca 2013r. i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości.
W konsekwencji organ wyjaśnił, że przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu jest odwołanie M. M. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B, C, B+E, C+E.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2499/12 oddalił skargę M. M. na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., którą skierowano skarżącego n egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie prawa jazdy Kat. B,C,B+E, C+E
Cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy jest konsekwencją nie poddania się przez skarżącego egzaminowi sprawdzającemu kwalifikacje, na który został skierowany ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r.
Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśnił, że w przypadku otrzymania wniosku od wojewódzkiego komendanta Policji o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, starosta nie ma uprawnienia do badania zasadności nałożenia mandatu karnego. Organ administracji związany jest tym wnioskiem. Podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2499/12 wyjaśnił skarżącemu, iż z chwilą przypisania 25 (lub większej liczby) punktów, starosta jest zobowiązany skierować takiego kierowcę na kontrolne sprawdzenie jego kwalifikacji, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji. Kierowca nie może już wtedy skorzystać z uprawnienia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 Prawo o ruchu drogowym. Odbycie szkolenia ma sens w sytuacji, gdy kierowca zbliża się do granicy 24 punktów i nie chcąc przekroczyć tego limitu - na własny koszt - odbywa szkolenie w celu zmniejszenia już naliczonych (posiadanych) punktów. Udział w szkoleniu nie może stanowić mechanizmu umożliwiającego obejście bezwzględnie wiążącego przepisu art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b i uniknięcia w ten sposób przewidzianej tym przepisem sankcji. Odmienna interpretacja czyniłaby zresztą normę art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b bezprzedmiotową skoro po przekroczeniu liczby 24 punktów karnych każdy kierowca miałby możliwość skorzystania z samego tylko szkolenia, do którego ustawodawca nawiązał w art. 130 ust. 3 p.r.d., eliminując w ten sposób dopuszczalność skutecznego uruchomienia bez wątpienia bardziej dolegliwej dla niego konsekwencji, w postaci konieczności obligatoryjnego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji."
Dalej wyjaśnił, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie ma charakteru uznaniowego. Stosownie do jego brzmienia decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. wniósł M. M. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz ją poprzedzającej.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji oraz art. 138 § 1 pkt 2 poprzez jego niezastosowanie, tj. niepodjęcie decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego;
2) art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym poprzez uznanie, że przepis ten znajdzie zastosowanie w sprawie w sytuacji, gdy charakter tego przepisu oraz okoliczności faktyczne sprawy przemawiają za jego niezastosowaniem;
3) § 5 pkt 1 ppkt 8 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 24, poz. 215) poprzez przyjęcie, że wydana przez organ I instancji decyzja spełnia przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie oraz jest tożsama ze skierowaniem, o którym mowa w tym przepisie;
4) art. 6, art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy;
5) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazania dowodów, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie oraz niewskazania powodów, dla których innym dowodom nie dał wiary.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sąd kontrolował decyzję wydaną w przedmiocie cofnięcia M. M. uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B,C,B+C,C+E w związku z czym zarzuty nie odnoszące się do zaskarżonej decyzji nie mogą być przedmiotem oceny Sądu.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 140 ust. 1 pkt 4 lit a ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym: "Decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie: (...) niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1" ustawy.
Ten ostatnio powołany przepis stanowi zaś, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem skierowana decyzją Starosty na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 cyt. ustawy.
Zaistnienie stany faktycznego przewidzianego łącznie w hipotezie tych uwarunkowań skutkuje cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Decyzja, o której mowa w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym ma bowiem charakter związany co oznacza , że zastosowanie takiej sankcji nie zależy od uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem.
Przechodząc do oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji wskazać należy, że o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym orzeka Starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Zaistnienie stanu faktycznego przewidzianego łącznie w hipotezie tych unormowań skutkuje cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Decyzja, o jakiej mowa w art. 140 ust. 1 pkt lit. a cyt. ustawy ma charakter związany, a zatem zastosowanie przewidzianej w niej sankcji nie zależy od uznania organu administracji, lecz jest jego obowiązkiem (por. wyrok NSA z dnia 13.10.2011 r., I OSK 172/10, Lex 1069603).
Skutki prawne polegające na cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym ustawodawca łączy bowiem z samym niewykonaniem obowiązku nałożonego na kierowcę, a nie przekroczeniem terminu (okresu) realizacji tego obowiązku.
Odrębną kwestią pozostaje ocena, której każdorazowo musi dokonać starosta, czy w okolicznościach konkretnej sprawy można mówić o niewykonaniu przedmiotowego obowiązku. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się i Sąd w składzie orzekającym podziela to stanowisko, że skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna. Adresat takiej decyzji zobowiązany jest zatem do niezwłocznego wykonania tego ostatecznego rozstrzygnięcia, a tym samym niezwłocznego poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji (por. wyrok NSA z 25.11.2010 r., I OSK 190/10, Lex 745173 i wyrok WSA w Kielcach z dnia 17.02.2010 r., II SA/Ka 18/10, Lex 559749, wyrok NSA z dnia 11.01.2011 r., I OSK 365/10, Lex 672771).
W postępowaniu Prezydent Miasta [...] dokonał takiej oceny i zdaniem Sądu nie można mu zarzucić żadnej wadliwości.
Z wyżej wskazanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło