VII SA/Wa 474/16
WyrokWSA w Warszawie2017-06-08
Skład orzekający: Paweł Groński, Renata Nawrot, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku braku współpracy strony z jednostkami orzeczniczymi, które mają ustalić zawodową etiologię schorzenia, organ administracji może wydać decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i orzeczenia lekarskiego pierwszej instancji?Ratio decidendi
Organ administracji może wydać decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, jeśli strona pomimo wezwań nie stawia się na badania lekarskie, a zgromadzony materiał dowodowy i orzeczenie lekarskie pierwszej instancji nie pozwalają na ustalenie zawodowej etiologii schorzenia. W takiej sytuacji organ jest związany orzeczeniem lekarskim i nie może samodzielnie oceniać dokumentacji medycznej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (astmy oskrzelowej). Postępowanie trwało od 2003 roku, obejmowało wielokrotne badania, odwołania i ponowne rozpatrzenia. Kluczowym problemem było niestawianie się skarżącego na badania lekarskie w jednostkach orzeczniczych, co uniemożliwiło potwierdzenie związku przyczynowego między warunkami pracy a schorzeniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi H. C. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. znak [...] w przedmiocie niestwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] (dalej również: Inspektor Powiatowy lub organ pierwszej instancji) w dniu [...] września 2003 r., na skutek zgłoszenia dokonanego przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy – Poradnię Chorób zawodowych, wszczął postępowanie w sprawie podejrzenia choroby zawodowej u H. C..
W dniu [...] listopada 2004 r. organ pierwszej instancji wydał decyzję nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Rozstrzygnięcie oparto na orzeczeniach lekarskich jednostki orzeczniczej I stopnia ([...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] z dnia [...] marca 2004 r. nr [...]) oraz jednostki orzeczniczej II stopnia (Instytutu Medycyny Pracy w [...] z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...]). W obu orzeczeniach lekarze orzecznicy stwierdzili brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
H. C. odwołał się od decyzji organu pierwszej instancji.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] (dalej również: Inspektor Wojewódzki, organ drugiej instancji lub organ odwoławczy) uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wskazał, że Inspektor Powiatowy, przed wydaniem decyzji, nie wyegzekwował od jednostki orzeczniczej II stopnia odniesienia się w orzeczeniu lekarskim do wszystkich schorzeń, które były rozpatrywane przez jednostkę orzeczniczą I stopnia. Ponadto stwierdził, że jednostka orzecznicza II stopnia nie oceniła wpływu podanych w zgłoszeniu choroby zawodowej narażeń na stan zdrowia skarżącego.
H. C. wniósł skargę na decyzję organu drugiej instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, stwierdzając, że nie neguje potrzeby uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, jednak kwestionuje możliwość przeprowadzenia badań w środowisku pracy, gdyż zakład pracy, jak i zajmowane przez niego stanowisko, zostały zlikwidowane. Ponadto skarżący zakwestionował wyniki dochodzenia epidemiologicznego, które zostały ustalone przez organ pierwszej instancji, a także orzeczenia lekarskie wydane w toku postępowania oraz sposób diagnozowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 563/06 oddalił skargę. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał m.in., że w sytuacji potwierdzenia potrzeby dokonania nowej oceny narażenia zawodowego oraz konieczności wydania nowych orzeczeń przez instancje orzecznicze obu stopni, organ odwoławczy nie miał możliwości dokonania samodzielnych ustaleń, co do istnienia u skarżącego choroby zawodowej. Sąd podkreślił, że oceniał jedynie przeprowadzone przez organ postępowanie administracyjne, a zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, ocena stanu zdrowia skarżącego nie mogła być przedmiotem kontroli sądowej.
Dalej Sąd wywiódł, że skoro dwie jednostki organizacyjne służby zdrowia, powołane do orzekania w sprawie chorób zawodowych stwierdziły, że występujące u skarżącego dolegliwości nie dają podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, to tym samym organ, mając zastrzeżenia do prawidłowości przeprowadzonego przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego postępowania, musiał przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Sąd stwierdził też, że materiał dowodowy, jaki został zgromadzony w sprawie, nie dawał żadnych podstaw do pozytywnych ustaleń w zakresie choroby zawodowej, a w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej były związane rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim, nie mogąc dokonywać samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1169/07 odrzucił skargę kasacyjną H. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 563/06.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], po przeprowadzeniu ponownej oceny narażenia zawodowego, w dniu 8 marca 2011 r. wystąpił do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...]
- Oddział w [...], jako jednostki orzeczniczej I stopnia, o ponowne przeanalizowanie dokumentacji dotyczącej podejrzenia choroby zawodowej u skarżącego i wydanie orzeczenia lekarskiego.
Jednostka orzecznicza I stopnia w pismach z dnia 10 czerwca 2011 r. oraz z dnia 6 lipca 2011 r. zwróciła się do H. C. o zgłoszenie się do jej poradni na badania, a następnie w dniu 24 maja 2012 r. zwróciła się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Poradni Chorób Zawodowych w [...], jako jednostki orzeczniczej II stopnia, o przeprowadzenie badania konsultacyjnego w warunkach klinicznych odnośnie do podejrzenia zawodowej etiologii astmy oskrzelowej według punktu 6 wykazu chorób zawodowych.
Jednostka orzecznicza II stopnia w piśmie z dnia 27 lutego 2013 r. poinformowała [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy, że w związku z niezgłoszeniem się skarżącego w wyznaczonym terminie hospitalizacji, nie może zająć zaocznie stanowiska dotyczącego wyżej wymienionej jednostki choroby zawodowej.
W dniu 27 marca 2013 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wystosował do H. C. pismo, w którym zwrócił się o udzielenie odpowiedzi, dlaczego nie zgłosił się na badania diagnostyczne do Instytutu Medycyny Pracy w [...]. Ponadto poinformował skarżącego, że w sytuacji, gdy osoba zainteresowana, pomimo ponawianych wezwań, nie zgłasza się na badania, możliwe jest wydanie decyzji administracyjnej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego oraz w oparciu o orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia. W piśmie zawarto też pytanie, czy skarżący jest zainteresowany poddaniem się badaniu lekarskiemu w jednostce orzeczniczej drugiego stopnia. Na odpowiedź wyznaczono termin 30 dni.
Po kilku ponagleniach Inspektora Powiatowego, w dniu [...] czerwca 2015 r. jednostka orzecznicza I stopnia wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: astmy oskrzelowej (poz. 6 wykazu chorób zawodowych).
Po otrzymaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego, organ pierwszej instancji w dniu 16 lipca 2015 r. zawiadomił skarżącego o zebraniu materiału dowodowego w sprawie podejrzenia choroby zawodowej: astmy oskrzelowej oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia.
Decyzją z dnia [...] września 2015 r. organ pierwszej instancji rozstrzygnął o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
H. C. złożył odwołanie od decyzji z dnia [...] września 2015 r., wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Odwołujący się stwierdził, że opinia lekarzy orzeczników powinna być wydana w oparciu o dotychczasowy materiał dowodowy i dokumentację lekarską, gdyż zawiera ona informacje, które jednoznacznie wskazują, iż spełnia on wszystkie kryteria i przesłanki do ustalenia choroby zawodowej. Skarżący zakwestionował konieczność dokonywania ponownego badania lekarskiego, skoro już kilkakrotnie wcześniej był badany i jego zdaniem nic nie uległo zmianie.
W dniu 21 października 2015 r. do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w [...] wpłynęła dodatkowa dokumentacja, którą Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] przekazał do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] - Oddział w [...], zwracając się o udzielenie informacji, czy dokumenty te mogą mieć wpływ na zmianę wydanego orzeczenia w rozpatrywanej sprawie. W odpowiedzi uzyskanej w dniu 4 grudnia 2015 r. wyrażono stanowisko, że dodatkowe dokumenty nie wpływają na zmianę orzeczenia lekarskiego.
Inspektor Wojewódzki, po uzyskaniu stanowiska jednostki orzeczniczej, zawiadomił skarżącego o zebraniu materiału dowodowego oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz o możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądań.
H. C. w dniu 28 grudnia 2015 r. zapoznał się z dokumentacją sprawy i wniósł uwagi dotyczące nieprawidłowości, które jego zdaniem wystąpiły w toku postępowania, a mianowicie: stwierdził, że postępowanie prowadzone przez Państwową Inspekcję Sanitarna jest stronnicze, a także, iż w dokumentacji brak jest kart chorobowych z [...] przy ulicy [...] i wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i Sądu Okręgowego Pracy sygn. akt [...] [...] oraz opinii biegłych znajdujących się we wskazanych aktach sprawy.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2015 r.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Mając na względzie treść powołanego przepisu, Inspektor Wojewódzki wywiódł, że aby określone schorzenie mogło być uznane za chorobę zawodową, muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki. Po pierwsze, rozpoznane schorzenie musi odpowiadać chorobie ujętej w wykazie chorób zawodowych, a po drugie, rozpoznane schorzenie powinno być spowodowane czynnikami szkodliwymi dla zdrowia, występującymi na stanowisku pracy osoby zainteresowanej albo sposobem wykonywania pracy. Przedmiotem badania organu w sprawach z zakresu chorób zawodowych jest więc charakter schorzenia w kontekście choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, warunki pracy w świetle narażenia na powstanie tej choroby oraz związek przyczynowy między chorobą zawodową, a tymi warunkami.
Odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1754/13, organ pierwszej instancji zauważył, że sam fakt wystąpienia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych nie jest wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową, jeżeli nie pozostaje w związku przyczynowym z warunkami występującymi w środowisku pracy, bądź gdy takiego związku nie można wywieść w wysokim stopniu prawdopodobieństwa.
Dalej organ odwoławczy zauważył, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej, albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Podkreślił, że organ nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Orzeczenie lekarskie ma bowiem walor opinii w rozumieniu art. 84 § 1 K.p.a., której wiarygodność organ ocenia na podstawie art. 80 K.p.a.
Odnosząc powyższe do realiów rozpatrywanej sprawy Inspektor Wojewódzki stwierdził, że w przypadku H. C. został spełniony jedynie pierwszy z wyżej wymienionych warunków - wystąpiło schorzenie w postaci astmy oskrzelowej. Ze względu jednak na niezgłoszenie się skarżącego w wyznaczonym terminie do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia, nie potwierdzono związku przyczynowego między warunkami, w jakich wykonywał on pracę, a zdiagnozowanym schorzeniem, przez co drugi warunek wynikający z definicji choroby zawodowej, konieczny do uznania zawodowej etiologii schorzenia, a tym samym do stwierdzenia choroby zawodowej, nie został wykazany.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że z akt sprawy wynika, iż wykonywane przez cały okres zatrudnienia (przypadający na lata 1973-2001) przez H. C. czynności zawodowe były szczegółowo opisane i znane lekarzom orzecznikom. Zostały one poddane szczegółowej analizie i ocenie na podstawie obszernej dokumentacji w sprawie. Jakkolwiek skarżący twierdzi, że dotychczasowy materiał dowodowy i dokumentacja lekarska, zawiera informacje, które jednoznacznie wskazują, iż spełnia wszystkie kryteria i przesłanki do ustalenia choroby zawodowej, to w ocenie lekarza orzecznika sama analiza dokumentacji medycznej, nie daje podstaw do rozpoznania etiologii astmy oskrzelowej.
Inspektor Wojewódzki stwierdził, że przywołane okoliczności znajdują odzwierciedlenie w treści orzeczenia lekarskiego jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], w którym wskazano, ze w oparciu jedynie o analizę dokumentacji medycznej i wykonanych dotychczas badań nie ma możliwości określenia etiologii astmy oskrzelowej. Brak jest zatem obecnie podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii astmy oskrzelowej.
Organ odwoławczy wywiódł z powyższego, że sprawa podejrzenia choroby zawodowej u H. C. była rozpatrywana przez uprawnioną do orzekania jednostkę orzeczniczą I stopnia, która przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posiłkuje się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi. Orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń lekarskich i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mogą więc wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew orzeczeniu lekarskiemu, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm rozporządzenia, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym oraz nie budzi zastrzeżeń, co do rozpoznania choroby. W przedmiotowej sprawie jednostka orzecznicza I stopnia orzekła brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Reasumując, organ odwoławczy zwrócił uwagę, że nie jest uprawniony do prowadzenia polemiki z jednostką orzeczniczą I stopnia na temat konieczności przeprowadzania kolejnych badań lekarskich, którą to konieczność kwestionuje skarżący. Skoro organ orzeczniczy, kierując się określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi, stwierdził, że wykonie kolejnych badań jest niezbędne do stwierdzenia zawodowej etiologii astmy oskrzelowej u skarżącego, to organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mogą tego kwestionować. Bezsporne jest natomiast, że skarżący był poinformowany, iż w sytuacji, gdy osoba zainteresowana, pomimo ponawianych wezwań, nie zgłasza się do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia celem wykonania badania, możliwe jest wydanie decyzji administracyjnej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego oraz w oparciu o orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia.
Odnosząc się do zarzutów postawionych przez skarżącego w związku z przeglądaniem dokumentacji sprawy w dniu 28 grudnia 2015 r., a dotyczących braku kart chorobowych z [...] przy ulicy [...] i wyroków Sądu Okręgowego Pracy sygnatura akt [...] oraz opinii biegłych znajdujących się we wskazanych aktach sprawy, Inspektor Wojewódzki stwierdził, że nie jest uprawniony do występowania do jednostek medycznych o przekazanie prywatnej dokumentacji medycznej, a także o akta spraw prowadzonych przez inne organy władzy publicznej, np. sąd pracy. Zdaniem organu odwoławcze brak wyżej wymienionych dokumentów w aktach sprawy nie miał wpływu na jej rozstrzygniecie. To bowiem ze względu na niezgłoszenie się skarżącego w wyznaczonym terminie do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia, nie potwierdzono związku przyczynowego między warunkami w jakich wykonywał on pracę, a zdiagnozowanym schorzeniem.
H. C. zaskarżył decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucił stronniczość w działaniu rozpatrujących jego sprawy organów administracji oraz sądów. Stwierdził, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji dochodziło do łamania prawa, w tym praw człowieka. Podniósł m.in., że wbrew wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 563/06 nie wykonano mu żadnych badań. Wskazał, że postępowanie zostało bezprawnie "podzielone". Zakwestionował niedopuszczenie do sprawy opinii biegłych. Wyraził oczekiwanie, że Sąd uchyli niezgodne z prawem rozstrzygnięcia wydane w jego sprawie.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Skarżący w kolejnych pismach składanych do akt sprawy kwestionował stanowisko organu administracji i wyrażał niezadowolenie ze sposobu prowadzenia i rozstrzygnięcia jego sprawy.
Na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. ustanowiony w ramach prawa pomocy pełnomocnik skarżącego podał dodatkowo, że na skutek wątpliwości skarżącego, co do rzetelności prowadzonych badań w Instytucie w [...] oraz znaczną odległość do tego Instytutu, organ powinien rozważyć przeprowadzenie badań w placówkach medycznych w [...].
Pełnomocnik organu administracji oświadczył natomiast, że Instytut w [...] został celowo wybrany przez organ administracji, aby uniknąć oskarżeń o stronniczość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
W pierwszej kolejności należało określić granice sprawy. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej powoływana również jako "P.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Granice sprawy wyznacza jej zakres przedmiotowy wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 sierpnia 2015 r. sygn. akt I OSK 2737/13, z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt II OSK 380/14, czy z dnia 7 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 289/14. Niepublikowane).
Treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] nie pozostawia wątpliwości co do tego, że decyzja ta zakończyła postępowanie dotyczące choroby zawodowej wymienionej w pkt 6 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1367 ze zm. dalej powoływane jako "rozporządzenie") – astmy oskrzelowej. Wyznaczona granicami sprawy kontrola sądowoadministracyjna obejmowała więc ocenę legalności działań organów administracji (czynności podejmowanych w toku postępowania oraz wydanych decyzji), dotyczących ustalenia istnienia podstaw (lub braku takich podstaw) do stwierdzenia u H. C. wskazanej jednostki chorobowej.
Sądowi z urzędu wiadome jest (na podstawie akt sprawy VII SA/Wa 439/17), że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej wymienionej w załączniku nr 21 do rozporządzenia (obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem). Skarżący wniósł skargę na decyzję organu odwoławczego. Sprawa prowadzona jest w Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pod wskazaną sygnaturą akt.
Z powyższych względów zarzut H. C., wskazujący na bezprawny jego zdaniem "podział" spraw, pozostaje bez znaczenia dla oceny legalności decyzji organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. Brak podstaw do stwierdzenia u skarżącego obu wyżej wymienionych chorób zawodowych został bowiem poddany weryfikacji w administracyjnym toku instancji. Obie ostateczne decyzje organu odwoławczego (z dnia [...] grudnia 2015 r. – dotycząca astmy oskrzelowej i z dnia [...] grudnia 2016 r. – dotycząca ubytku słuchu) podlegają kontroli sądowoadministracyjnej na skutek skarg wniesionych przez H. C.. Jeżeli zaś zdaniem skarżącego organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej pozostają w zwłoce w rozpatrzeniu sprawy dotyczącej jeszcze innej jednostki chorobowej, to powinien on w pierwszej kolejności skorzystać ze środka przewidzianego w art. 37 ustaw z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej powoływana również jako "K.p.a.").
Przechodząc zatem do oceny prawidłowości decyzji o braku odstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej: astmy oskrzelowej, należy wskazać, że zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji; dalej powoływana również jako "K.p.") za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją ustalono, iż u H. C. występuje astma oskrzelowa. Na stronie 2 uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji stwierdzono, że na podstawie dokumentacji medycznej w 2004 r. rozpoznano astmę oskrzelową. Na stronie 3 uzasadnienia zaskarżonej decyzji także wskazano, że u skarżącego występuje astma oskrzelowa.
W świetle powołanego przepisu K.p. sam fakt wystąpienia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych nie jest jednak wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową, jeżeli nie pozostaje w związku przyczynowym z warunkami występującymi w środowisku pracy, bądź gdy takiego związku nie można wywieść w wysokim stopniu prawdopodobieństwa (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1754/13 i z dnia 25 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1660/06. Niepublikowane).
Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, wydanym na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Stosownie natomiast do treści § 8 ust. 2 rozporządzenia, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.
Działając w zgodzie z powołanymi przepisami rozporządzenia, a także z poszanowaniem obowiązków wynikających dla organu administracji z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., po uchyleniu przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], w celu ustalenia zawodowej etiologii astmy oskrzelowej występującej u skarżącego, po przeprowadzeniu ponownej oceny narażenia zawodowego (karta oceny narażania zawodowego - karty 364-366 akt sprawy), w dniu 8 marca 2011 r. (karta nr 356 akt sprawy) wystąpił do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...], jako do jednostki orzeczniczej I stopnia, o ponowne przeanalizowanie dokumentacji medycznej i wydanie orzeczenia lekarskiego.
Jednostka orzecznicza I stopnia w pismach z dnia 10 czerwca 2011 r. i z dnia 6 lipca 2011 r. (karty nr 362 i nr 363 akt sprawy) zwróciła się do H. C. z prośbą o zgłoszenie się do poradni w celu przeprowadzenia badań. Skarżący nie stawił się na badania. W piśmie z dnia 24 maja 2012 r. (karta nr 382 akt sprawy) jednostka orzecznicza I stopnia zwróciła się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Poradni Chorób Zawodowych w [...], jako jednostki orzeczniczej II stopnia, o ponowne przeprowadzenie badania konsultacyjnego w warunkach klinicznych. Jednostka Orzecznicza II stopnia w piśmie z dnia 20 lutego 2013 r. (karta nr 480) poinformowała, że w związku z niezgłoszeniem się przez H. C. w wyznaczonym terminie hospitalizacji, nie jest możliwe zajęcie (zaocznie) stanowiska dotyczącego choroby zawodowej.
Jak z powyższego wynika, pomimo kilkakrotnych wezwań skarżący nie stawił się ani w jednostce orzeczniczej I stopnia, ani w jednostce orzeczniczej II stopnia w celu przeprowadzenia badań mających na celu ustalenie podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
W tej sytuacji, jako w pełni prawidłowe należało ocenić wydanie orzeczenia przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] – Odział w [...] na podstawie wcześniej wykonanych badań i dokumentacji medycznej.
W uzasadnieniu orzeczenia z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] jednostka orzecznicza I stopnia stwierdziła natomiast, że w oparciu jedynie o analizę dokumentacji medycznej i wykonanych dotychczas badań nie było możliwości określenia etiologii astmy oskrzelowej. Wskazane orzeczenie ma walor opinii biegłego, o której mowa w art. 84 § 1 K.p.a. Organy Inspekcji Sanitarnej nie miały zatem podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennej oceny rozpoznanego u skarżącego schorzenia (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 2829/13. Niepublikowany). Dokonana zaś w granicach określonych w art. 80 K.p.a. ocena przedmiotowego orzeczenia, nie dawała podstaw do odmowy przyznania mu wiarygodności i mocy dowodowej.
Należy zaznaczyć, że w piśmie z dnia 27 marca 2013 r. (karta nr 481 akt sprawy) organ pierwszej instancji poinformował H. C., iż w sytuacji, gdy osoba zainteresowana pomimo ponawianych wezwań nie zgłasza się celem wykonania badania, możliwe jest wydanie decyzji w oparciu o orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej I stopnia oraz na podstawie wcześniej zgromadzonego materiału dowodowego. Materiał ten nie dawał natomiast możliwości określenia zawodowej etiologii astmy oskrzelowej, co zresztą potwierdził już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 563/06, stwierdzając, że "[...] materiał dowodowy jaki został zgromadzony w sprawie nie dawał żadnych podstaw do pozytywnych ustaleń w zakresie choroby zawodowej (...)".
Skarżący, nie stawiając się na badania lekarskie i kwestionując właściwie wszystkie czynności podejmowane w jego sprawie przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz jednostki orzecznicze, w istocie sam doprowadził do sytuacji, w której nie było możliwości ustalenia zawodowej etiologii występującej u niego choroby.
Należy także zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika organu administracji wyrażonym na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r., że wybór Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego Poradni Chorób Zawodowych w [...] był prawidłowy, ponieważ eliminował ewentualne wątpliwości, co do obiektywizmu lekarzy orzeczników. Skarżący kwestionował wszakże wcześniejsze orzeczenie (z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...]), wydane przez Instytut Medycyny Pracy
– Przychodnię Chorób Zawodowych w [...], zaś zastrzeżenia co do tego orzeczenia były zasadniczym powodem uchylenia przez organ odwoławczy pierwszej decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...]) o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Konkludując, Sąd stwierdza, że kontrola zaskarżonej decyzji w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem nie dała podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub naruszenia prawa procesowego. Brak jest podstaw do uznania, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono wszystkich istotnych kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Decyzja ta zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie w stanie faktycznym i prawnym ustalonym w sprawie jest prawidłowe.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło