VII SA/Wa 574/12
WyrokWSA w Warszawie2012-07-06
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Włodzimierz Kowalczyk, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania może zostać wydane przed rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest wadliwe, jeśli zostanie wydane przed rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy ma obowiązek najpierw rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu, a dopiero potem, w zależności od wyniku, wydać postanowienie w przedmiocie odwołania.Stan faktyczny
A. N. złożył odwołanie od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności po terminie, jednocześnie składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności stwierdził uchybienie terminu, nie rozpoznając wcześniej wniosku o przywrócenie terminu. A. N. zaskarżył to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2012 r. sprawy ze skargi A. N. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] na podst. art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721 t.j.) oraz art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 200 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. zw. dalej kpa) i § 19 ust. 3 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania A. N. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołana od orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] listopada 2011 r., znak: [...].
Powyższe orzeczenia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] listopada 2011 r. do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wpłynął wniosek A. N. o stwierdzenie niepełnosprawności. Orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] listopada
2011 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] postanowił zaliczyć wnioskodawcę do stopnia niepełnosprawności umiarkowanego na czas określony do dnia [...] listopada 2014 r. Nie zgadzając się z powyższym orzeczeniem A. N. osobiście w dniu 2 stycznia 2012 r. złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz o orzeczenie znacznego stopnia niepełnosprawności. W uzasadnieniu swojego wniosku odwołujący się wskazuje na swój stan zdrowia tj. upośledzenie narządu ruchu – zwyrodnienie kręgosłupa i zanik stawu biodrowego, co jego zdaniem jednoznacznie kwalifikuje go do zaliczenia jako osobę niepełnosprawną w stopniu znacznym. Ponadto w tym samym dniu tj. 2 stycznia 2012 r. A. N. złożył osobiście wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołana od decyzji Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...]. Uzasadniając je podał, że nie był w stanie w terminie złożyć odwołania od
przedmiotowego orzeczenia z uwagi na zapalenie korzonków (problem dość częsty przy zwyrodnieniu kręgosłupa zdaniem odwołującego się) oraz nieobecności żony w domu, z uwagi na jej wyjazd do córek do [...].
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w związku z wniesieniem odwołania po terminie,
stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wydanego przez Powiatowy Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] listopada 2011 r. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z pouczeniem zawartym w orzeczeniu z dnia [...] listopada 2011 r. stronie przysługiwało odwołanie do organu II instancji w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia tj. do dnia 27 grudnia 2011 r. Zdaniem organu w dniu 2 stycznia 2012 r. do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wpłynęło odwołanie A. N. od powyższego orzeczenia, czyli po terminie do jego wniesienia. Jak wskazał organ na podst. art. 134 kpa. organ odwoławczy miał obowiązek stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Ponadto podniósł, że odwołujący się nie spełnił przesłanek z art. 58 kpa. czyli nie wniósł i nie uprawdopodobnił przyczyny uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem A. N. pismem z dnia 31 stycznia 2012 r. wniósł do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W swoim piśmie wskazał na naruszenie art. 58 kpa. z uwagi na to, iż razem z odwołaniem od orzeczenia z dnia [...] listopada 2011 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu, który nie został rozpatrzony.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. wniósł A. N., wskazując na kwestię nie rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] stwierdził, że w aktach przekazanych przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], nie było wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek taki został po raz pierwszy, zdaniem organu odwoławczego, okazany wraz z wniesieniem skargi, widniał on jako załącznik do niej. Skarga zdaniem organu nie jest zasadna z uwagi na brak w dokumentacji przekazanej do organu odwoławczego przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Ponadto Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] wystąpił do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] o wyjaśnienia, z treści których wynikało, że w dniu 2 stycznia 2012 r. skarżący złożył odwołanie od orzeczenia o stopniu
niepełnosprawności w 2 egzemplarzach. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że złożenie skargi na tym etapie postępowania jest przedwczesne z uwagi na fakt, że
wniosek o przywrócenie terminu nie został jeszcze rozpatrzony. Dlatego też organ w osobnym postępowaniu rozpatrzy kwestię związaną z przywróceniem terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia z dnia [...] listopada 2011 r. W przypadku uwzględnienia wniosku organ rozpatrzy odwołanie, natomiast w przypadku odmowy przywrócenia terminu, od tego postanowienia będzie przysługiwało skarżącemu prawo złożenia skargi do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga zasługuję na uwzględnienie. Natomiast postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. podlega uchyleniu.
Na wstępie wskazać należy, że przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu jest postanowienie organu o charakterze procesowym o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 kpa.
Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem tego przepisu. Zgodnie bowiem z niekwestionowanym i mającym potwierdzenie w przedłożonych aktach administracyjnych stanem faktycznym, skarżący wniósł odwołanie jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Organ wydał zaskarżone postanowienie bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Za całkowicie błędny uznać należy pogląd organu, że rozpoznanie wniosku o
przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zostanie rozpatrzone w terminie późniejszym i w konsekwencji być może odwołanie skarżącego zostanie rozpatrzone.
Zgodnie bowiem z utrwalonym i jednoznacznym orzecznictwem sądów administracyjnych, postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest wadliwe, gdy zostanie wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W razie bowiem złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu nie może mieć miejsca przed rozpoznaniem wniosku strony o przywrócenie terminu (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2010 r. sygn. I OSK 408/09, LEX nr 595368; wyrok NSA z dnia 31.05.2000, sygn. SA/Sz 565/00, LEX nr 41620; wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 lutego 2009 r., sygn. II SA/Wa 1344/08, LEX nr 484157; wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 maja 2009 r., sygn. VI SA/Wa 466/08, LEXnr 511416).
Trzeba również wskazać, że za taką wykładnią art. 134 k.p.a. wypowiadają się także autorzy komentarzy do kodeksu postępowania administracyjnego (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 505; także M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz do art. 134 k.p.a. teza 11, LEX/el. 2009), którzy zgodnie akcentują odrębność przedmiotu rozstrzygnięcia i różnicę trybu weryfikacji w przypadku postanowienia wydawanego w przedmiocie przywrócenia uchybionego terminu i postanowienia o stwierdzeniu, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Zwraca się przy tym oczywiście uwagę na konieczność wcześniejszego rozstrzygania w kwestii przywrócenia terminu, a następnie wydania postanowienia na zasadzie art. 134 k.p.a.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, a skarżący nie kwestionuje, iż odwołanie od decyzji pierwszej instancji złożył z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 kpa. Stosownie do tegoż przepisu odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od daty doręczenia decyzji, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Bezsprzecznie, jak wynika z akt administracyjnych w niniejszej sprawie, A. N. w dniu 13 grudnia 2011 r. zostało skutecznie doręczone orzeczenie o stwierdzeniu niepełnosprawności z dnia [...] listopada 2011 r. poprzez jego osobisty odbiór. W związku z powyższym 14-dniowy termin na wniesienie odwołania w myśl przepisu art. 129 § 2 kpa. zaczął swój bieg właśnie od dnia 13 grudnia 2011 r., tak więc upływ terminu do wniesienia odwołania nastąpił w dniu 27 grudnia 2011 r.
Bezsprzecznym jest również zdaniem Sądu, że w aktach sprawy znajduję się zarówno odwołanie z dnia 19 grudnia 2011 r. jak i wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z dnia 25 grudnia 2011 r. oba pisma wniesione osobiście w dniu 2 stycznia 2012 r. opatrzone prezentatą urzędu z podpisem pracownika i widoczną datą złożenia do urzędu.
Błędnie zatem, zdaniem Sądu, Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. na podst. art. 134 kpa. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania skoro skarżący skorzystał z instytucji przywrócenia terminu, tj. wniósł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z przedmiotowym odwołaniem.
Twierdzenie organu wnoszącego o oddalenie skargi, iż nie posiadał on wiedzy o złożonym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest niedopuszczalne w praworządnym państwie z uwagi na to, że strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji w sposobie oraz organizacji działania organów administracji. Skoro skarżący dysponował wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z prezentatą organu i podpisem pracownika, to tłumaczenie organów, że brak było pisma w aktach administracyjnych jest niedopuszczalne i nie może rodzić żadnych negatywnych skutków prawnych dla strony postępowania.
Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności, ze względu na naruszenie przez organ odwoławczy przepisów postępowania, tj. art. 134 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku, rozstrzygniecie w pkt II wyroku opierając na art. 152 przywołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło