VII SA/Wa 579/20
WyrokWSA w Warszawie2021-06-08
Skład orzekający: Tomasz Janeczko, Bogusław Cieśla, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, może zostać uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, jeśli skarżąca podnosi zarzuty dotyczące niezgodności tego oświadczenia z rzeczywistym stanem prawnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji i nie służy do naprawiania błędów postępowania zwykłego ani do rozstrzygania sporów o własność. Organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek jedynie sprawdzić, czy wniosek o pozwolenie na budowę zawiera oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Złożone oświadczenie, jeśli nie budzi wątpliwości i nie wynikają z materiału dowodowego dane mu sprzeczne, stwarza domniemanie posiadania prawa, które nie podlega weryfikacji w postępowaniu nadzorczym o stwierdzenie nieważności decyzji. W związku z tym, organ odwoławczy prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody. Wojewoda wcześniej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowo-usługowego. Skarżąca zarzucała, że pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, w tym poprzez złożenie przez inwestora niezgodnego z prawdą oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także naruszenie przepisów Prawa budowlanego i warunków zabudowy. GINB odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że zarzuty nie potwierdziły się.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi D.N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...] stycznia 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2020 roku, znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej: "GINB", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 156 § 1 w zw. z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej: "k.p.a."), po wszczęciu na wniosek D. N. (dalej: "skarżąca") postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] ( dalej: "Wojewoda", "organ I instancji") z [...]października 2014 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Wojewodę.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym okolicznościach faktycznych i prawnych.
Decyzją z dnia [...] października 2014 r., znak: [...] Wojewoda [...]odmówił, po wszczęciu postępowania na wniosek skarżącej, stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...], znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Stanisławowi K. (dalej: "inwestor") pozwolenia na budowę pawilonu handlowo-usługowego wraz z wewnętrzną instalacją wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania, elektryczną, wentylacji mechanicznej, wewnętrzną linią zasilającą, oświetleniem terenu, kanalizacji deszczowej, przyłączy do sieci: kanalizacyjnej, wodociągowej, energetycznej; przebudowę odcinka sieci średniego napięcia oraz parkingu i pylonu reklamowego na działkach nr ewid. [...], [...] i [...] położonych w N.S.
Pismem z dnia [...]sierpnia 2018 r., skarżąca wystąpiła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wojewody [...].
Pismem z dnia [...] listopada 2019 r. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego zawiadomił strony o wszczęciu, na wniosek skarżącej, postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Wojewody [...] z [...] października 2014 r., znak: [...]
Następnie organ odwoławczy po przeanalizowaniu akt sprawy, wydal zaskarżoną decyzję z dnia [...] stycznia 2020 r.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, organ odwoławczy omówił istotę postępowania nieważnościowego oraz podstawowe reguły tego nadzwyczajnego trybu weryfikacji decyzji ostatecznych.
Następnie organ powołując się na orzecznictwo i literaturę prawniczą, wyjaśnił pojęcie rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 p 1 pkt 2 k.p.a.
Odnosząc się do objętej wnioskiem skarżącej decyzji Wojewody [...], GINB zaznaczył, że zapadła ona w postępowaniu nieważnościowym, a tym samym choć niniejsze rozstrzygnięcie ukierunkowane jest wyłącznie na jej kontrolę w aspekcie przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., to jednak z uwagi na fakt, że kontrolowaną decyzją z [...]października 2014 r., znak: [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z [...] lutego 2013 r., Nr [...] znak: [...] nie jest możliwe dokonanie oceny rozstrzygnięcia Wojewody Świętokrzyskiego w oderwaniu od ww. decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak wyłącznie w zakresie w jakim w niniejszej sprawie orzekał Wojewoda [...]
Organ odwoławczy stwierdził, że analiza akt sprawy nie wykazała, aby kontrolowana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r., znak: [...]obarczona była wadą rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
GINB wskazał, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm., według stanu na dzień wydania ww. decyzji Starosty K. z [...] lutego 2013 r., [...], znak: [...]), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie zaś do treści przepisu art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Organ wskazał, że jakkolwiek w sentencji kontrolowanej decyzji wymienione są jedynie działki nr ewid. [...], [...] i [...], to z projektu zagospodarowania terenu zatwierdzonego ww. decyzją o pozwoleniu na budowę wynika, że sporna inwestycja obejmuje również działki nr ewid. [...] [...], [...][...] [...] [...]. W ramach spornej inwestycji przewidziano przyłącze do sieci kanalizacji sanitarnej na działce nr ewid. 1346, przyłącze do sieci wodociągowej na działce nr ewid. [...], zmianę lokalizacji słupa oświetleniowego drogi na działce nr ewid. [...], demontaż odcinków sieci SN na działkach nr ewid. [...], [...] [...] 1[...]. GINB podkreślił, że projekt budowlany stanowi integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę i to projekt budowlany przesądza o zakresie inwestycji. Przystępując do wykonywania robót budowlanych wykonawca kieruje się treścią projektu budowlanego, zaś decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę jest potwierdzeniem tego, że organ wyraża zgodę na realizację inwestycji.
Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że inwestor złożył również oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działką nr ewid. [...] Wprawdzie we wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestor zaznaczył, że na działce nr ewid. [...] przewidziano demontaż linii SN, to jednak z projektu zagospodarowania terenu nie wynika, aby na działce nr ewid. [...] usytuowana była linia SN. Jak wynika z akt sprawy, inwestor złożył oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (tj. działkami nr ewid. [...], [...] [...] [...] [...] [...] [...], [...] [...] na cele budowlane.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej zawartych:
- we wniosku o stwierdzenie nieważności, że "Kluczowym zagadnieniem jest zasiedzenie nieruchomości wykorzystywanej na cele budowlane inwestycji należącego do innego właściciela, posiadającego tytuł prawny przez nabycie przez zasiedzenie z dniem 29 maja 1980 r. Nieruchomość ta nigdy nie była w posiadaniu właściciela inwestycji. A ponadto złożone też oświadczenie o posiadanym prawie dysponowania do mojej działki [...] na cele budowlane jest niezgodne z prawdą. Kiedy rozpoczynano budowę budynku, błędnie ustalono przebieg granicy między działkami.";
- w piśmie z [...]października 2019 r., że "inwestor nigdy nie dysponował prawem rzeczowym do nieruchomości, z którego wynikałoby prawo realizacji na niej inwestycji nie tylko w dacie złożenia wniosku o pozwolenie na budowę ale przez cały okres realizacji inwestycji oraz okres późniejszy. I nie mógł swobodnie rozporządzać tą nieruchomością, ponieważ ta nieruchomość nie była w ogóle nabyta przez inwestora, co wykazał sąd. Sąd Rejonowy w O. [...] sygn.. akt I [...] w wydanym postanowieniu stwierdził, że nieruchomość dla której została wydana kwestionowana decyzja pozwolenia na budowę była zasiedziana już z upływem 29 maja 1980 r przez innego właściciela. Dlatego prace wykonane przez inwestora zgodnie z projektem budowlanym miały miejsce na mojej nieruchomości";
- w piśmie z [...]listopada 2019 r., "Zasiedzenie nastąpiło w latach 80-tych, postanowienie zostało wydane 2018 sygn. akt I [...] r, postanowienie ma charakter tylko deklaratoryjny, ponieważ konstytutywny był sam fakt zasiedzenia w latach 80-tych. (...) Działka [...] w dacie wydania pozwolenie na budowę była już zasiedziana przez osoby trzecie. Stan prawny kolejnej działki o numerze [...] (...) w dacie wydania pozwolenia na budowę i w chwili obecnej nie został uregulowany.";
- w piśmie z [...] grudnia 2019 r., cyt. "Stan prawny działki o numerze nr [...], na której powstała sporna inwestycja w dacie wydania pozwolenia na budowę jak i do chwili obecnej nie został uregulowany. Działka [...] była wykupiona i przeznaczona na drogę",
GINB stwierdził, że przepisy Prawa budowlanego nie nakładają na inwestora obowiązku udowodnienia, ani nawet uprawdopodobnienia, zgodności treści złożonego przez siebie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym. Fakt złożenia takiego oświadczenia stanowi wystarczającą przesłankę do uznania, że inwestorowi przysługuje tytuł prawny uprawniający go do realizacji inwestycji na danej nieruchomości. Samo zaś oświadczenie nie musi być poparte stosowną dokumentacją - inwestor nie ma obowiązku jej przedłożenia, zaś organ, jeśli złożone oświadczenie jest wypełnione prawidłowo oraz nie budzi wątpliwości, nie ma obowiązku jej pozyskania, celem weryfikacji oświadczenia. W przedmiotowej sprawie, inwestor złożył oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną na cele budowlane dotyczące działek o nr ewid. [...] [...] [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...] Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, uczyniono zadość wymaganiom ustanowionym ww. przepisami art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego.
GINB podkreślił, że skarżąca brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...]oraz, że z jej wniosku prowadzone było postępowanie nieważnościowe zakończone kontrolowaną decyzją Wojewody [...] Organ zaznaczył, że skarżąca w ww. postępowaniu zwykłym oraz w ww. postępowaniu nieważnościowym, nie podnosiła zarzutów, że oświadczenia inwestora o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane są niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym. W przedmiotowej sprawie, na etapie postępowania zwykłego nie były podnoszone wątpliwości, że oświadczenia złożone przez inwestora są niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym.
Organ odwoławczy stwierdził, że skoro nie było wątpliwości co do prawdziwości złożonych oświadczeń i nikt ich nie kwestionował w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, to organ nie miał obowiązku ich weryfikacji. Jeśli zaś nie było obowiązku weryfikacji oświadczeń, nie można zarzucić organowi, że weryfikacji takiej nie przeprowadził.
W związku z powyższym organ stwierdził, że Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty Kieleckiego, nie narusza w sposób rażący art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.
Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 32 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Stosownie zaś do treści przepisu art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego, powyższą decyzję inwestor winien dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. Organ zaznaczył, że w dacie złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę inwestor dysponował:
- decyzją Wójta Gminy Nowa S. z [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...] ustalającą na rzez Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...] S. [...], warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego, budowie parkingu obejmującego 13 stanowisk dla samochodów osobowych i 2 stanowiska dla samochodów ciężarowych, realizacji urządzeń budowlanych, na działkach nrewid. [...] [...] [...], położonych w miejscowości gminnej Nowa Słupia;
- decyzją Wójta Gminy Nowa S. z [...]sierpnia 2012 r., znak: [...] przenoszącą ww. decyzję Wójta Gminy Nowa S. z [...]kwietnia 2012 r., Nr 22[...]znak: [...], na rzecz osoby fizycznej S. K.
- decyzją Wójta Gminy Nowa S. z [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...] o ustaleniu, na rzecz Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" S. K. , lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na przebudowie istniejącej linii napowietrznej ŚN - 15 kV i nM 230/400 V, napowietrznej stacji transformatorowej 15/0,4 kV i budowie linii kablowej SN i nN, na działkach nr ewid. [...] [...], [...] oraz demontażu istniejącej LSN-15kV i Lnn, stacji transformatorowej Nowa S. ;
- decyzją Wójta Gminy Nowa S. z [...]października 2012 r., znak: [...] przenoszącą ww. decyzję Wójta Gminy Nowa S. z[...] kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...], na rzecz osoby fizycznej S. K. .
W związku z powyższym GINB stwierdził, że Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K[...], nie narusza w sposób rażący art. 32 ust. 4 pkt 1 oraz art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego. Analiza dokumentacji projektowej nie wykazała, aby sporna inwestycja naruszała w sposób rażący ustalenia ww. decyzji Wójta Gminy Nowa S. z [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...], o warunkach zabudowy.
Organ odwoławczy nie zgodził się również z zarzutem rażącego naruszenia ustaleń ww. decyzji Wójta Gminy Nowa S. z [...]kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...], o warunkach zabudowy, co do linii zabudowy (wymagana - dla drogi wojewódzkiej min. [...] od granicy jezdni; projektowana ponad [...] od granicy jezdni - zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01; załącznik nr 1 do ww. decyzji o warunkach zabudowy), co do gabarytów budynku (wymagany - do 2 kondygnacji z możliwością wykorzystania poddasza na cele związane z funkcją budynku; projektowany - 1 kondygnacja z antresolą - zob. proj. bud. TOM II, część 1, dane techniczne budynku, s. [...]; nr rys.[ Przekroje [...] [...], nr rys. [...], [...]), co do wysokości budynku (wymagana - do górnej krawędzi elewacji frontowej [...]. Wysokość budynku do kalenicy 12,0m. W przypadku sytuowania budynku szczytem do frontu działki bądź projektowania lukarn sięgających lub przekraczających wysokość kalenicy, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej równa wysokości kalenicy z tolerancją 10%; projektowana - wysokość do górnej krawędzi elewacji frontowej - 3,42 m, wysokość do kalenicy – [...] - zob. proj. bud. TOM II, część 1, nr rys. A04 Przekroje [...] i [...] nr rys. [...], Przekrój [...]), co do geometrii dachu (wymagany - dach budynku symetryczny, dwu lub czterospadowy o nachyleniu połaci dachowych 30-50°; projektowany - dach symetryczny, dwuspadowy o nachyleniu połaci dachowych 35°- zob. proj. bud. TOM II, część 1, nr rys. A03, Rzut dachu), co do powierzchni zabudowy (wymagana - do 70% intensywności zabudowy; projektowana - 31% - zob. - zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01), co do powierzchni biologicznie czynnej (wymagana - nie mniej niż 15%; projektowana - 33% - zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01).
GINB wskazał, że analiza dokumentacji projektowej nie wykazała, aby sporna inwestycja, naruszała w sposób rażący ustalenia ww. decyzji Wójta Gminy Nowa S. z [...] kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...] o ustaleniu o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Tym samym organ stwierdził, że Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K. , nie narusza rażąco art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
GINB wskazał, że zgodnie z brzmieniem przepisu § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75 poz. 690 ze zm. - według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji), jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiami w stronę tej granicy; 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Na gruncie danej sprawy, analiza projektu zagospodarowania wykazała, że pawilon handlowo-usługowy, ze ścianą północną bez otworów okiennych i drzwiowych został usytuowany w odległości od [...] m do [...] od granicy z działką nr ewid. [...], w odległości 3,35 m od granicy z działką nr ewid. [...] Natomiast ściana południowa projektowanego budynku została zaprojektowana w odległości ok. 4 m od działki drogowej nr ewid. [...] - (ulica B.) (zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01). Organ odwoławczy stwierdził, że tym samym Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K. , nie narusza rażąco art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia.
GINB wskazał, że z projektu budowlanego wynika, że spełnione zostały wymagania wynikające z § 13 ust. 1 w zw. z § 60 ww. rozporządzenia "(...) dotyczące odległości nowoprojektowanych budynków od istniejącej zabudowy sąsiedniej, a także mogące powstać w przyszłości na działkach sąsiednich, ze względu na zacienienie i przesłanianie. Stosowana analiza znajduje się w osobnym opracowaniu" (zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, 7.2 Odległości od zab. sąsiedniej i granic działek bud., s. 107). Spełnienie ww. wymagań potwierdza Projekt Budowlany, Tom I Projekt Zagospodarowania Przestrzennego, Część 4, Analizy: Przesłaniania i Nasłoneczniania. Tym samym GINB stwierdził, że Wojewoda [...]nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K. , nie narusza rażąco art. 35 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia.
Organ wskazał również, że w myśl § 19 ust. 2 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia, odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 3 m - w przypadku do 4 stanowisk włącznie; - w przypadku stanowisk włącznie. Stosownie zaś do treści § 19 ust. 4 ww. rozporządzenia, zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1 i 2, nie jest wymagane przy sytuowaniu miejsc postojowych między liniami rozgraniczającymi ulicę. Z przedmiotowego projektu zagospodarowania terenu wynika, że na nieruchomości inwestycyjnej zostały zaprojektowane trzy skupiska miejsc postojowych (skupisko liczące dwa miejsca postojowe, skupisko liczące cztery miejsca postojowe, skupisko liczące dziewięć miejsc postojowych). Skupisko liczące dwa miejsca postojowe, jak i skupisko liczące cztery miejsca postojowe zaprojektowano przy granicy z działką nr ewid. - (ulica B. ), natomiast skupisko dziewięciu miejsc postojowych zaprojektowano w odległości ok 10 m od granicy najbliższej działki budowlanej nr ewid. [...] (zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01). Tym samym Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K. , nie narusza rażąco art. 35. ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 19 ust. 2 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia.
GINB wskazał, że stosownie do treści § 23 ust. 1 ww. rozporządzenia, odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3, powinna wynosić co najmniej 3 m od granicy z sąsiednią działką. Projektowane miejsce gromadzenia odpadów stałych zaprojektowano natomiast w odległości 3,62 m od granicy działki nr ewid. [...] oraz w odległości 3,21 m od granicy działki drogowej nr ewid. 1[...] - (ulica B. ) (zob. proj. bud. TOM I, Część 2, projekt zagospodarowania terenu, nr rys. 01). Z tego względu organ odwoławczy stwierdził, że Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K., nie narusza rażąco art. 35 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 23 ww. rozporządzenia.
W odniesieniu do zarzutu skarżącej, że działka nr ewid. [...] nie była własnością inwestora, bowiem została w latach 80 zasiedziana przez osoby trzecie, co potwierdził Sąd w 2018 r., GINB wskazał, że powyższa okoliczność może stanowić ewentualnie przesłankę do wznowienia postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ zaznaczył, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.
W ocenie GINB, analiza akt sprawy prowadzi do stwierdzenia, że kontrolowana decyzja Wojewody [...] z [...] października 2014 r., znak: [...], nie jest również obarczona żadną z pozostałych wad prawnych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
Z powyższym rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodziła się skarżąca wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Swoją skargę oparła na następujących zarzutach, tj.:
1. naruszenia art. 107 § 3 k.p.a poprzez brak należytego wyjaśnienia w sposób jasny i zrozumiały przesłanek, jakimi kierował się organ przy wydawaniu rozstrzygnięcia, szczątkowe uzasadnienie decyzji oraz brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wszechstronnego rozważenia przez Wojewodę [...]wszystkich przepisów i okoliczności związanych z planowaną inwestycją i wydanym pozwoleniem na budowę;
2. naruszenia art.; 7, 77 § 1, 80 oraz 136 k.p.a poprzez:
a) nierozpoznanie sprawy przez Wojewodę [...] w sposób wyczerpujący,
b) wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz oczywiste błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, pozostające w opozycji do zgromadzonych materiałów;
c) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji Wojewody [...]z dnia [...] października 2014 r., nieodniesienie się przez organ prowadzący postępowanie do twierdzeń i zarzutów przedstawionych przez skarżącą w postępowaniu odwoławczym, jak również naruszenie zasady dwuinstancyjności, zgodnie z którą organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę, a w razie potrzeby skorzystać z kompetencji do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, niedokonanie właściwej oceny dowodów i wprowadzenie błędnych ustaleń faktycznych oraz prawnych (błędnej subsumpcji); niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny w zakresie działki [...] której stan prawny nie został uregulowany;
3. art. 7, art. 8, art. 11 i art. 12 k.p.a poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w szczególności zaś nie podjęcie przez organ niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszono zasadę wnikliwego wyjaśnienia sprawy, a ponadto poprzez załatwienie sprawy w sposób nie mający interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, nierzetelne ustalenie stanu faktycznego prowadzące do błędnego rozstrzygnięcia w sprawie, w szczególności poprzez przyjęcie, że inwestycja nie narusza terenu działek sąsiednich;
4. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 4a Prawa budowlanego poprzez uznanie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, naruszający stan prawny działek sąsiednich nie stanowi rażącego naruszenia prawa, będącego podstawą do stwierdzenia nieważności tej decyzji;
5. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 4a Prawa budowlanego oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, pomimo niewyjaśnienia przez organ w toku postępowania administracyjnego stanu faktycznego i prawnego, wydanie pozwolenia na budowę, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, będącego podstawą do stwierdzenia nieważności tej decyzji;
6. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, pomimo niewyjaśnienia przez organ w toku postępowania stanu faktycznego i w rezultacie wydanie pozwolenia na budowę, pomimo że inwestorowi nie przysługiwało prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, będącego podstawą do stwierdzenia nieważności tej decyzji;
7. naruszeniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo naruszenia przepisów mających wpływ na wynik sprawy, jak wyżej.
Powyższe zarzuty zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi.
Zdaniem skarżącej pozwolenie na budowę w odniesieniu do działek o numerach [...],[...] i [...] w Nowej S. wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa.
Działka [...] na którą zostało wydane pozwolenie na budowę należy do Wojewódzkiego Zarządu Dróg. W 2002 r. Województwo [...] – [...] Zarząd Dróg w K. rozpoczął przygotowania do realizacji inwestycji drogowej "[...]. W celu przejęcia pod planowaną inwestycję niezbędnych części nieruchomości, przygotowano szereg projektów podziałów nieruchomości, które zostały zatwierdzone przez właściwe miejscowo Urzędy Gmin. Decyzją Wójta Gminy Nowa S. nr [...] z dnia 14.04.2003 r. został zatwierdzony podział nieruchomości położonej w gminie Nowa S. oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...]o pow. 0.1367 ha, która została podzielona na działki nr [...] o pow. 0.0013 ha i nr [...] o pow. 0.1354 ha. Następnie [...]Zarząd Dróg Wojewódzkich w K. wystąpił do Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] z wnioskiem o przygotowanie uchwał umożliwiających Dyrektorowi [...] nabycie koniecznych do przebudowy nieruchomości. Na podstawie uchwał Sejmiku Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] r., Nr [...] z dnia [...] r. oraz Nr [...] z dnia [...] r. [...]w K. podjął decyzje o wypłacie pieniędzy na podstawie umów cywilnych za przejęcie działki Nr [...] od jego właściciela. Sporządzenie aktów notarialnych miało nastąpić w późniejszym czasie. Ze względu na śmierć właściciela nie sporządzono aktu notarialnego przejęcia własności na rzecz województwa, w związku z czym stan prawny działki [...] nie został uregulowany. Aktualnie Zarząd Dróg wystąpił z wnioskiem o uregulowanie stanu prawnego nieruchomości przeznaczonej na poszerzenie pasa drogowego. W ocenie skarżącej, w odniesieniu do tej działki wydanie pozwolenia na budowę na rzecz prywatnego inwestora stanowiło rażące naruszenie prawa.
Kolejną niezgodnością w ocenie skarżącej, jest wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę niezgodnej z projektem zagospodarowania terenu zabudowy, który jest zatwierdzony w/w decyzją. W decyzji wymienione są działki nr ewid.; [...] [...] i [...] Natomiast projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony w/w decyzją o pozwoleniu na budowę obejmuje również inne działki tj. nr ewid.; [...] [...], [...], [...] [...] [...] oraz [...] co jest w ocenie skarżącej niedopuszczalne.
W myśl art. 55 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę, w tym sensie, że nie może on wydać pozwolenia na budowę w odniesieniu do terenu, który nie został objęty decyzją i nie może wykraczać po za warunki nią określone. Projekt jest niezgodny z ostateczną decyzją pozwolenia na budowę z dnia [...] lutego 2013 r., która nadal pozostaje w obrocie prawnym. Taki projekt nie powinien zostać zatwierdzony przez Starostę i absolutnie nie powinno być wydane pozwolenie na budowę.
Ponadto zdaniem skarżącej, zatwierdzony przez Starostę K. projekt budowlany - narusza teren działki [...] która jest własnością Skarbu Państwa, zaś inwestor nie wykazał prawa do dysponowania nieruchomością.
W analizowanym przypadku doszło do rażącego uchybienia przepisom art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, ponieważ udzielono pozwolenia na budowę, mimo złożenia przez inwestora niezgodnego z prawdą oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca podniosła, że inwestor, zamierzając bez jej wiedzy ingerować w jej nieruchomość tj. działki; [...] [...] oraz [...]powinien był legitymować się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane tj. np. zgodą właściciela działki. Inwestor nie posiadał żadnej zgody skarżącej i nie był uprawniony do korzystania z jej działek.
Skarżąca wskazała, że jako właściciel gruntu nie mogła skutecznie przeciwstawić się ingerencji w jej prawo przez podmiot upoważniony na mocy posiadanego pozwolenia do określonego zagospodarowania konkretnej działki, ponieważ sprawa ta była na etapie ścisłego załatwienia między inwestorem a administracją. Nie miała wówczas wiedzy o tym, że inwestor bez jej zgody ma prawo dysponować jej działkami. Zdaniem skarżącej inwestor złożył więc fałszywe oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania na cele budowlane jej działkami, Skarżąca podkreśliła, że co do zasady, inwestor może realizować zamierzenie na cudzym gruncie, o ile oczywiście posiada do tego stosowne upoważnienie (tytuł prawny) właściciela danej nieruchomości, a takowego w odniesieniu do jej działek nie posiadał. W ocenie skarżącej, inwestor poświadczył nieprawdę w złożonym oświadczeniu i sytuacja taka jest nie do zaakceptowania w praworządnym państwie.
Skarżąca podniosła, że przed wydaniem pozwolenia na budowę, organ je wydający posiadał informację o nieprawdziwości złożonego przez inwestora oświadczenia, chociażby z tego względu, że miał dostęp do map, zaś działka skarżącej już w 2007 r. była ogrodzona płotem z siatki, który był zaznaczony na mapie krzyżykami. Organ architektoniczno-budowlany miał pełną wiedzę, że w zatwierdzonym projekcie budowlanym, na podstawie którego zostało wydane pozwolenie na budowę, powierzchnia biologicznie czynna była wyznaczona na działce przed domem sąsiada nr ewid. działki [...], która była zagrodzona.
Skarżąca podniosła również, że część działki nr [...] objętej księgą wieczystą nr [...]Sądu Rejonowego w [...][...] wykorzystana na cele budowlane przez inwestora spornej inwestycji była nabyta przez zasiedzenie z upływem dnia[...] maja 1980 r. przez osobę trzecią. Sąd Rejonowy w [...][...] [...]Wydział Cywilny potwierdził zasiedzenie działki postanowieniem z dnia [...]stycznia 2018 r. sygn. [...] Zdaniem skarżącej, utrata prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane przez adresata pozwolenia na budowę może stanowić okoliczność uzasadniającą uznanie bezprzedmiotowości takiej decyzji.
Ponadto zdaniem skarżącej, inwestycja narusza wydane warunki zabudowy podyktowane w/w decyzją o warunkach zabudowy, nie zachowany został wymóg powierzchni zielonej określonej w decyzji 15% powierzchni działki objętej decyzją, gdyż zakres inwestycji spowodował zwiększenie intensywności wykorzystanego terenu. Powierzchnia zielona stanowi teren działki; [...] [...]i [...], co do których inwestor nie posiada prawa, działki te są wykorzystane na zwiększenie wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej spornej inwestycji.
Ponadto, zgodnie z postanowieniami art. 112 ustawy z dnia [...] kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz .U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) zawartymi w warunkach zabudowy przedmiotowa inwestycja miała zapewnić najlepszy stan akustyczny środowiska, poprzez utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego, a projekt budowlany miał zawierać rozwiązania techniczne zapewniające właściwe warunki akustyczne poza obiektem objętym decyzją, warunek ten nie został spełniony. Organ nie analizował wymagań dotyczących interesów osób trzecich, na terenie sąsiednim względem wydanych warunków zabudowy planowanej inwestycji. Skarżąca podkreśliła, że cały czas występują przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu do środowiska, powodujące duże uciążliwości i uniemożliwiające jej korzystanie z własnej działki i przydomowego ogródka.
Na poparcie przedstawionej argumentacji, skarżąca przytoczyła liczne orzecznictwo sądowoadministracyjne.
Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zarówno zaskarżonej decyzji, jak również stwierdzenie nieważności decyzji Starosty K. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. też poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę, GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Kontroli Sądu została poddana decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...] odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] października 2014 r., znak: [...]
Z kolei wspomniana wyżej decyzja Wojewody [...] dnia[...] października 2014 r., odmawiała stwierdzenia nieważności decyzji Starosty K. z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...], znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę pawilonu handlowo-usługowego wraz z wewnętrzną instalacją wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania, elektryczną, wentylacji mechanicznej, wewnętrzną linią zasilającą, oświetleniem terenu, kanalizacji deszczowej, przyłączy do sieci: kanalizacyjnej, wodociągowej, energetycznej; przebudowę odcinka sieci średniego napięcia oraz parkingu i pylonu reklamowego na działkach nr ewid. [...] [...] i [...] położonych w Nowej S.
Ocenę prawidłowości decyzji GINB, poprzedzić należy ogólnym przypomnieniem, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji tego rodzaju aktu i stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji ostatecznych pozostających w obrocie prawnym. Stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić wyłącznie w przypadku niewątpliwego i oczywistego wystąpienia jednej z wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Zaznaczyć jednocześnie należy, że w tym trybie nie prowadzi się postępowania mającego zastąpić i naprawić pierwotne działanie organu, którego decyzja jest badana (nie jest to bowiem postępowanie zwyczajne), bądź też zweryfikować wszelkie błędy tak postępowania zwykłego, jak i wydanej w nim decyzji. Podkreślenia wymaga także i to, że weryfikacja prawidłowości decyzji następuje z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania. W postępowaniu tym nie przeprowadza się także nowych dowodów, ani nie czyni nowych ustaleń. Ocenia się działanie organu, którego decyzja poddana jest weryfikacji w kontekście dowodów zebranych w postępowaniu zwykłym.
Organ jest władny orzec o stwierdzeniu nieważności decyzji, tylko wtedy jeżeli stwierdzi, że wystąpiła przynajmniej jedna z podstaw stwierdzenia nieważności, enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. oraz gdy nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności, a więc nie upłynął termin dopuszczalności stwierdzenia nieważności badanej decyzji ani też decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych.
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji wymienia art. 156 § 1 k.p.a. Jedną z nich, wymienioną w § 1 pkt 2 tego przepisu, jest rażące naruszenie prawa, które było podstawą wniosku skarżącej.
Wskazać zatem należy, że naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tylko wtedy ma charakter rażący, gdy akt administracyjny został wydany wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo obarczono stronę obowiązkiem, albo uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść aktu pozostaje w jawnej sprzeczności z treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze sobą. Dla oceny, czy dane naruszenie prawa ma charakter rażącego naruszenia, istotne są skutki, które to naruszenie wywołuje. Jeżeli skutki te są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, to takie naruszenie ma cechy rażącego naruszenia prawa (por. wyrok NSA z dnia 2 marca 2011 r., II OSK 2226/10, LEX nr 824448).
Uchybienie powodujące rażące naruszenie prawa, jest oczywistym naruszeniem prawa, gdy wywołuje skutki społeczne, których nie można zaakceptować w praworządnym państwie, a dobrami szczególnie chronionymi powinno być ludzkie życie, zdrowie oraz mienie (por. wyrok WSA w Warszawie z 29 listopada 2013 r., VII SA/Wa 1802/13, LEX nr 1408022). Tym samym dopiero jeżeli stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę niż stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej, może być ocenione jako naruszenie rażące (por. też wyrok NSA z 9 września 1998 r., II SA 1249/97, LEX nr 41819: "Z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamiane każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa. Nie każde bowiem naruszenie prawa dyskwalifikuje decyzję w takim stopniu, że niezbędna jest jej eliminacja tak, jak gdyby od początku nie została wydana. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego powszechnie przyjmuje się zatem, że rażące naruszenie prawa to takie naruszenie, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. W konsekwencji stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia".
W świetle przedstawionej argumentacji należało zdaniem Sądu podzielić stanowisko GINB, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, nie zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] października 2014 r., zaś zarzuty podniesione w skardze, nie zasługują na uwzględnienie.
Na wstępie, należy wskazać, że rozpoznawana sprawa, dotyczy już drugiego zainicjowanego przez skarżącą postępowania w nadzwyczajnym trybie dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji.
Podkreślić należy także, że zakres niniejszego postepowania, ograniczony jest wyłącznie do objętej wnioskiem skarżącej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. Badaniu pod kątem przesłanek nieważności, nie podlega więc pierwotna decyzja Starosty z dnia [...] lutego 2013 r. o pozwoleniu na budowę.
Skarżąca w swoim wniosku z dnia [...] sierpnia 2018 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody, zarzut rażącego naruszenia prawa wywiodła z faktu, że pozwolenie na budowę, zostało wydane inwestorowi, który złożył niezgodne z prawdą oświadczenie o prawie do dysponowania na cele budowlane działką o nr ewid. 1064, która stanowi własność skarżącej.
Ponadto w skardze, zakwestionowane zostało również zostało prawo do dysponowania przez inwestora na cele budowlane działkami o nr ewid. [...] [...] [...], [...] i [...]
Skarżąca wskazała, że działki nr [...], [...] oraz wspomniana wyżej działka nr [...] stanowią jej własność.
Ponadto podniosła, że w decyzji wymienione są działki nr ewid.: [...] [...] i [...] natomiast projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony w/w decyzją o pozwoleniu na budowę obejmuje również inne działki tj. nr ewid.: [...] [...] [...][...], [...] [...] oraz [...]co jest niedopuszczalne.
Ten ostatni zarzut, nie mógł zostać uwzględniony, bowiem odnosi się on wyłącznie do decyzji Starosty K. z dnia [...]lutego 2013 r. udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę. W postępowaniu nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, nie można już weryfikować ewentualnych błędów postępowania zwykłego, jak i wydanej w nim decyzji. Sąd zatem, nie dokonując oceny merytorycznej zasadności tego zarzutu, stwierdza, że nie mógł być on skutecznie podniesiony w postępowaniu nadzwyczajnym, tym bardziej że niniejsze postepowanie nie dotyczy decyzji Starosty [...]lecz wyłącznie decyzji Wojewody.
Z powyższych względów, po wielokrotnych próbach uzyskania od organów i sądów powszechnych projektu budowlanego spornej inwestycji, Sąd zdecydował o rozpoznaniu powyższej sprawy bez tej dokumentacji. Sąd doszedł bowiem do wniosku, że zakres rozpoznawanej sprawy, dotyczy złożenia przez inwestora niezgodnego z prawdą oświadczenia o prawie do dysponowania wskazanymi we wniosku skarżącej działkami na cele budowlane, zaś Sąd dysponuje w tym zakresie wystarczającym materiałem dowodowym.
Odnośnie zaś do działek o nr ewid. [...] [...] [...] [...], [...] i [...], nie można zdaniem Sądu zarzucić decyzji Wojewody rażącego naruszenia prawa.
Sąd na obecnym etapie postępowania nie podejmuje się szczegółowej analizy stanu prawnego powyższych nieruchomości, jak też oceny zgodności z prawdą złożonych w odniesieniu do tych działek, oświadczeń inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wykraczałoby to bowiem poza ramy niniejszego postępowania dotyczącego co należy podkreślić decyzji wydawanej w trybie nadzwyczajnym.
W rozpoznawanej sprawie należy rozważyć, czy w odniesieniu do decyzji Wojewody, może być w ogóle podnoszona w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, kwestia zgodności z prawdą oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Przepisy nakładają zatem na organ administracji architektoniczno-budowlanej, wyłącznie obowiązek sprawdzenia, czy wniosek o pozwolenie na budowę takie oświadczenie zawiera. Złożone przez inwestora oświadczenie jest skuteczne wówczas, gdy z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynikają dane sprzeczne z jego treścią. Oświadczenie takie stwarza domniemanie, że składającemu je podmiotowi przysługuje wskazane prawo, jednak domniemanie to może być obalone dowodem wskazującym, że nie odpowiada ono rzeczywistości. Pogląd taki jest od dawna utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2015 r. II OSK 760/14).
Odnosząc się do argumentacji skarżącej należy podkreślić, że sprawdzenie przez organ, czy inwestorowi przysługuje tytuł do nieruchomości, nie oznacza jeszcze prawa do weryfikowania tego tytułu, czego zdaje się oczekiwać skarżąca. W kompetencjach organu architektoniczno-budowlanego nie mieści się rozstrzyganie sporów o własność ani o jej zakres.
Zarówno w obecnym stanie prawnym, jak też na datę składania przez inwestora oświadczeń o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, brak było po stronie inwestora obowiązku udowodnienia, a nawet uprawdopodobnienia, zgodności treści złożonego przez siebie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym.
Z kolei organ administracji architektoniczno - budowlanej, jeśli złożone oświadczenie, było wypełnione prawidłowo i nie budziło wątpliwości, nie miał obowiązku pozyskiwania dokumentacji potwierdzającej wskazany przez inwestora tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W rozpoznawanej sprawie, inwestor złożył oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną na cele budowlane dotyczące działek o nr ewid. [...] [...], [...] [...] [...] [...], [...], [...] [...], [...]
W oświadczeniach inwestor wskazał również tytuł prawny do dysponowania powyższymi działkami na cele budowlane, wszystkie zatem wymagania wynikające z treści art. art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, zostały spełnione.
Wymaga podkreślenia, że zarówno Starosta, jak też kontrolujący decyzję Starosty pod kątem przesłanek nieważności Wojewoda, nie mieli podstaw, by powziąć wątpliwości co do uprawnień inwestora do dysponowania powyższymi działkami.
Skarżąca była stroną postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia [...]lutego 2013 r. o pozwoleniu na budowę. Decyzja ta wymieniająca działki, na których zlokalizowana została inwestycja ( nr [...] [...] [...] oraz działki znajdujące się w obszarze jej oddziaływania (nr [...] [...], [...], [...] [...] [...], [...] [...] [...]), została skarżącej doręczona w dniu [...]lutego 2013 r. i nie była przez skarżącą kwestionowana. Od decyzji tej, żadna ze stron, w tym skarżąca nie wniosła odwołania i decyzja ta stała się ona ostateczna.
Z powyższych powodów, nie można zgodzić się z argumentacją skarżącej, która wskazuje, że "jako właściciel gruntu nie mogła skutecznie przeciwstawić się ingerencji w jej prawo przez podmiot upoważniony na mocy posiadanego pozwolenia do określonego zagospodarowania konkretnej działki, ponieważ sprawa ta była na etapie ścisłego załatwienia między inwestorem a administracją".
Skarżąca miała jako strona możliwość zapoznania się z aktami oraz weryfikacji złożonych przez inwestora oświadczeń o prawie do dysponowania działkami na cele budowlane.
Co więcej, oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania działkami, nie były przez skarżącą kwestionowane również w jej wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] lutego 2013 r. o pozwoleniu na budowę.
Zarzuty braku zgodności z prawdą złożonych przez inwestora oświadczeń, skarżąca zawarła dopiero we wniosku z dnia [...] sierpnia 2018 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z dnia [...][...] października 2014 r.
Zarówno zatem Starosta w postepowaniu zwykłym, a następnie Wojewoda w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty, nie miał podstaw do kwestionowania oraz weryfikacji złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organy te nie posiadały bowiem informacji wskazujących na niezgodność oświadczeń inwestora z rzeczywistym stanem prawnym. Zarzut braku weryfikacji tych oświadczeń postawiony przez skarżącą, nie mógł zatem zostać uwzględniony.
Należy również zwrócić uwagę na utrwalony w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie podlega weryfikacji w postępowaniu nadzorczym o stwierdzenie nieważności decyzji, gdyż pozostawałoby to w całkowitej sprzeczności z istotą uregulowania art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego (wyrok NSA z 8 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 631/10, LEX nr 992612, wyrok NSA z 23 kwietnia 2013 r" sygn. akt II OSK 980/12, LEX nr 1337450 ; wyrok NSA z 12 grudnia 2013 r., sygn. akt II OSK 1748/12, LEX nr 1530656).
Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd w pełni podziela stanowisko GINB, że Wojewoda [...] nie naruszył rażąco art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., uznając, że kontrolowana decyzja Starosty K.z [...] lutego 2013 r., Nr [...], znak: [...], nie narusza w sposób rażący art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.
Należy także zgodzić się z organem odwoławczym, że Wojewoda, nie naruszył w sposób rażący art. 32 ust. 4 pkt 1 oraz art. 33 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego, ustaleń decyzji Wójta Gminy Nowa S. z .kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...], o warunkach zabudowy oraz decyzji Wójta Gminy Nowa S. z .kwietnia 2012 r., Nr [...] znak: [...] o ustaleniu o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja Wojewody, nie narusza też rażąco przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690, z późn. zm.).
W tym zakresie GINB szczegółowo i rzetelnie uzasadnił swoje stanowisko, w związku tym nie ma powodu ponownego przedstawiania tej argumentacji.
Nie ma także zdaniem Sądu podstaw do stwierdzenia, że decyzja Wojewody zawiera jedna z wad prawnych wymienionych w art. 156 k.p.a.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło