VII SA/Wa 869/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. D. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi ze skargi K. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2014 r., znak [...] w przedmiocie zobowiązania do zapłaty kosztów związanych z usunięciem pojazdu z drogi, przechowywaniem, oszacowaniem i zniszczeniem pojazdu postanawia: przywrócić K. D. termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi K. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] w przedmiocie obciążenia kosztami usunięcia pojazdu z drogi, przechowywania, oszacowania oraz zniszczenia pojazdu. Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie odmówiono K. D. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem przewodniczącego wydziału z dnia 18 lipca 2014 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 233 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że odbiór zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu skierowanego do skarżącego został pokwitowany przez A. D. – matkę skarżącego, w dniu 25 lipca 2014 r. (k. 37). Zatem termin do uiszczenia wpisu sądowego upłynął w dniu 1 sierpnia 2014 r., natomiast w tym czasie skarżący nie uiścił wpisu. W dniu 6 sierpnia 2014 r. (data stempla pocztowego) K. D. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jednocześnie uiścił wpis w wysokości 233 zł. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wskazał, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu odebrała jego matka, która pismo okazała mu dopiero w dniu 2 sierpnia 2014 r. Skarżący podniósł, że pytał matkę, czy przychodziły przesyłki sądowe, jednak nie poinformowała go o przesyłce zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Dopiero w dniu 2 sierpnia 2014 r. matka skarżącego odnalazła ww. pismo i oddała skarżącemu. Na poparcie powyższych twierdzeń skarżący przedstawił oświadczenie A. D. z dnia 4 sierpnia 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i 87 § 4 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a., a więc złożony po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wniosek o przywrócenie terminu spełnia wszystkie ww. wymagania formalne. W przedmiotowej sprawie niewątpliwie niedokonanie czynności w terminie powoduje dla strony ujemne skutki w postaci odrzucenia skargi, a co za tym idzie powoduje, że skarga nie będzie rozpoznana merytorycznie. Jednakże, aby ich uniknąć konieczne jest spełnienie łączne wszystkich pozostałych przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu do dokonania czynności. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła ona dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007r., sygn. akt II OSK 479/07). Należy przy tym wskazać, że uprawdopodobnienie, o którym mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a., jest instytucją o wiele mniej restrykcyjną od udowodnienia i oznacza, iż strona powinna jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2012 r., II OZ 1106/12). Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że skarżący uprawdopodobnił zaistnienie po jego stronie braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Należy wskazać, że zgodnie z art. 72 § 1 p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Wskazane w ww. przepisie doręczenie zastępcze oparte jest na domniemaniu, że pismo dotarło do rąk adresata. Domniemanie to może zostać obalone (por. postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1973 r., I CZ 157/72, OSNCP 1973, nr 12, poz. 215). Adresat musi wykazać, że pisma mu nie doręczono lub nie doręczono w tym terminie, w którym potwierdzony został odbiór pisma. Domniemanie doręczenia można obalić zarówno wtedy, gdy doręczenie zastępcze było wadliwe (niezgodne z treścią art. 72 p.p.s.a.), jak i wtedy, gdy było prawidłowe, ale pismo nie dotarło do rąk adresata. Obalenie domniemania stanowi podstawę przywrócenia terminu stronie, która uchybiła mu bez swojej winy. O braku winy można mówić nie tylko wtedy, gdy doręczenie zastępcze było wadliwe, lecz także wtedy, gdy było prawidłowe, ale pismo nie dotarło do rąk adresata. W niniejszej sprawie zaistniała ww. sytuacja. Wezwanie dla skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi zostało, w trybie art. 72 § 1 p.p.s.a., wydane dorosłemu domownikowi – A. D., będącej matką skarżącego, jednak nie zostało skarżącemu doręczone. W ocenie Sądu skarżący obalił domniemanie doręczenia zastępczego, albowiem z oświadczenia A. D. wynika, iż przekazała mu pismo zawierające wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi dopiero w dniu 2 sierpnia 2014 r. Z powyższego wynika, że dopiero w tej dacie skarżący mógł zapoznać się z treścią wezwania. W ocenie Sądu, skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi i z tych przyczyn, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.